I SO/Wr 19/21

PostanowienieWSA we Wrocławiu2021-08-05

Skład orzekający: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku nieprzekazania przez organ skargi do sądu administracyjnego, mimo upływu ustawowego terminu i wniosku strony, sąd powinien orzec o wymierzeniu organowi grzywny?
Ratio decidendi
Sąd może orzec o wymierzeniu organowi grzywny, jeżeli organ nie przekazał skargi do sądu w ustawowym terminie, a strona złożyła stosowny wniosek. Niewypełnienie tego obowiązku, zwłaszcza w sytuacji braku wyjaśnienia przyczyn zaniechania i ignorowania wezwań sądu, uzasadnia wymierzenie grzywny, która pełni funkcje dyscyplinującą, represyjną i prewencyjną, chroniąc prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na bezczynność Wojewody D. w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy. Organ nie przekazał skargi do sądu administracyjnego w ustawowym terminie. Strona wniosła o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie skargi. Sąd wezwał organ do ustosunkowania się do wniosku, jednak organ nie skorzystał z tej możliwości. Skarga do dnia wydania postanowienia nie została przekazana do sądu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowił wymierzyć Wojewodzie D. grzywnę w kwocie 500 (pięćset) złotych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dagmara Dominik- Ogińska po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. C. o wymierzenie grzywny Wojewodzie D. w przedmiocie nieprzekazania skargi postanawia wymierzyć Wojewodzie D. grzywnę w kwocie 500 (pięćset) złotych. Skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika w dniu [...] czerwca 2019 r. złożyła skargę na bezczynność Wojewody D. w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy. Pismem z [...] kwietnia 2021 r. Strona wniosła o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie w terminie skargi. Pismem z 13 maja 2021 r. doręczonym w tym samym dniu, Sąd wezwał organ do ustosunkowania do ww. wniosku, z czego organ nie skorzystał. Z informacji znanych Sądowi z urzędu wynika, że skarga strony do dnia wydania niniejszego orzeczenia nie została przekazana do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; p.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 ustawy). Stosownie zaś do art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy. Wg wskazań tego ostatniego przepisu kwota grzywny może być orzekana do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Wyłączną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a i złożenie wniosku w tym zakresie przez stronę skarżącą. Przy czym powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiana jest uznaniu sądu orzekającego. Sąd bowiem "może" orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie organowi grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił, wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi grzywny ma bowiem na celu nie tylko dyscyplinowanie organu, lecz również ma stanowić sankcję - co już zostało przez Sąd podkreślone - za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić trzeba, że wystąpiły przesłanki, o których mowa w przepisie art. 55 § 1 p.p.s.a. Z akt sprawy i informacji posiadanych przez Sąd wynika, że pomimo ustawowego obowiązku organ administracji nie przekazał Sądowi skargi wnioskodawcy wraz z aktami sprawy. Nadto, pomimo wezwania przez Sąd, organ administracji nie udzielił jakiejkolwiek odpowiedzi na złożony wniosek, a zatem zasadne stało się orzekanie na podstawie akt sprawy i przedstawionych wraz z wnioskiem dokumentów. Wynikało z nich, że skarga wnioskodawcy wniesiona za pośrednictwem organu administracji na bezczynność wpłynęła do organu 10 czerwca 2019 r. ( k.5 akt sądowych). Tym samym – zgodnie z treścią art. 54 § 2 p.p.s.a. – organ administracji powinien przekazać ją Sądowi w terminie 30 dni od jej wniesienia przez stronę. Termin ten został niewątpliwie przekroczony (dwa lata), a organ administracji do dnia wydania niniejszego postanowienia nie przekazał skargi. Co więcej w żaden sposób nie wyjaśnił przyczyn tego zaniechania ignorując wezwanie Sądu w tym zakresie. Powyższe w opinii Sądu niewątpliwe uzasadniania wymierzenie organowi administracji grzywny, bowiem nie dopełnił obowiązków ustawowych, tamując wnioskodawcy możliwości dochodzenia swych praw przed sądem i to w sprawie dotyczącej bezczynności organu administracji. Podkreślić należy, że celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej (mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego, o czym organ winien pamiętać), ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy bowiem ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym grzywna ta pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W wymiarze indywidualnym ukarany organ będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r. sygn. akt II GPS 3/09, ONSAiWSA 2010/1/2, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2012 r. sygn. akt I OZ 328/12, Lex nr 1164456). Dokonując ustalenia wysokości grzywny Sąd wziął pod uwagę okoliczności sprawy, w tym zachowanie organu administracji w toku rozpoznawania niniejszego wniosku, uznał, że wymierzenie grzywny w wysokości 500 złotych pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 55 § 1 i art. 154 § 6 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło