I SO/Wr 36/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Kieres po rozpoznaniu w dniu 9 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I sprawy z wniosku N. D. H. o wymierzenie grzywny Wojewodzie D. w przedmiocie nieprzekazania skargi postanawia: I. wymierzyć Wojewodzie D. grzywnę w kwocie 500,00 zł (słownie: pięćset złotych); II. zasądzić od Wojewody D. na rzecz Strony skarżącej kwotę 597,00 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Pismem z 2 lipca 2021 r. N. D. H. (dalej: Skarżący, Strona), złożył wniosek o wymierzenie grzywny Wojewodzie D. (dalej: Wojewoda, Organ) wobec uchybienia obowiązkowi przekazania skargi wraz z aktami sprawy. Strona wskazała kwotę żądanej grzywny – 200 zł. Z treści wniosku oraz załączników wynikało, że skarga na bezczynność Wojewody miała wpłynąć do Organu 2 marca 2021 r., zatem termin przekazania skargi do WSA we Wrocławiu miał upłynął, zdaniem Strony, 2 kwietnia 2021 r. Z informacji posiadanych przez Stronę do dnia złożenia wniosku o wymierzenie grzywny, w Sądzie skarga nie została zrejestrowana. Do wniosku dołączono m.in. potwierdzone za zgodność za oryginałami odpisy skargi i dowodu jej nadania. Do dnia wydania postanowienia w niniejszej sprawie w Sądzie nie została zarejestrowana skarga Strony na bezczynność Wojewody. Wojewoda, któremu doręczono odpis wniosku o ukaranie grzywną z wezwaniem do udzielenia odpowiedzi pod rygorem pominięcia jego stanowiska, nie udzielił odpowiedzi na wniosek. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) – dalej jako p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 ustawy). Stosownie zaś do art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy. Wg wskazań tego ostatniego przepisu kwota grzywny może być orzekana do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Wyłączną przesłanką orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a i złożenie wniosku w tym zakresie przez stronę skarżącą. Przy czym powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiana jest uznaniu sądu orzekającego. Zgodnie z przytoczonym przepisem Sąd bowiem "może" orzec o wymierzeniu organowi grzywny, nie będąc do tego bezwzględnie zobligowanym. Przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie organowi grzywny należy zatem wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (por. np. postanowienie NSA w Warszawie z 30 listopada 2010 r., sygn. akt I OZ 897/10, LEX nr 742153). Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić trzeba, że w sprawie wystąpiła przesłanka formalna (nieprzekazanie skargi wraz z aktami administracyjnymi w terminie) oraz okoliczności uzasadniające wymierzenie Organowi grzywny. Z akt sprawy wynika, że skarga Strony została nadana w urzędzie pocztowym w 28 lutego 2021 r. (dowód nadania przesyłki nr (...), k. 13 akt sądowych) i zgodnie z twierdzeniem Skarżącego, któremu Organ nie zaprzeczył, wpłynęła do Organu 2 marca 2021 r. Tym samym – zgodnie z treścią art. 54 § 2 p.p.s.a. – Organ powinien przekazać ją Sądowi w terminie 30 dni od jej wniesienia przez Stronę, czyli do dnia 1 kwietnia 2021 r. Termin ten został znacznie przekroczony, Organ do dnia wydania niniejszego postanowienia nie przekazał bowiem skargi. Co więcej Organ w żaden sposób nie wyjaśnił przyczyn tego zaniechania ignorując wezwanie Sądu w tym zakresie. Powyższe w opinii Sądu uzasadniania wymierzenie Organowi grzywny, bowiem nie dopełnił On obowiązków ustawowych, tamując wnioskodawcy możliwości dochodzenia swych praw przed sądem i to w sprawie dotyczącej bezczynności organu administracji. Sąd wskazuje, że celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego, ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym grzywna ta pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W wymiarze indywidualnym ukarany organ będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r. sygn. akt II GPS 3/09, ONSAiWSA 2010/1/2, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2012 r. sygn. akt I OZ 328/12, Lex nr 1164456). Dokonując ustalenia wysokości grzywny Sąd wziął pod uwagę okoliczności sprawy, w tym zachowanie Organu w toku rozpoznawania niniejszego wniosku i uznał, że wymierzenie grzywny w wysokości 500,00 złotych pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 55 § 1 i art. 154 § 6 p.p.s.a. wymierzył grzywnę w wysokości określonej w punkcie I sentencji postanowienia. O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt II sentencji postanowienia, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a.