I SO/Wr 76/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Haberka po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I sprawy z wniosku Z. D. o wymierzenie grzywny Wojewodzie D. za nieprzekazanie skargi postanawia: I. wymierzyć Wojewodzie D. grzywnę w kwocie 1000 zł (słownie: tysiąc) złotych; II. zasądzić od Wojewody D. na rzecz wnioskodawcy kwotę 597 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W sprawie, pismem z 17 listopada 2021 r. strona na podstawie art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2020 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) wniosła o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie do tut. Sądu złożonej, jak podała we wniosku strona, 23 marca 2021 r. skargi na bezczynność, czyli niewykonanie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. Do wniosku dołączono kserokopię dowodu nadania w dniu 24 marca 2021 r. w urzędzie pocztowym przesyłki nr [...]. Na dowodzie nadania obok danych nadawcy umieszczona jest adnotacja, że przesyłka zawiera skargę do WSA (k. 4 akt sądowych). Z publicznie dostępnych informacji na stronie urzędu pocztowego https://emonitoring.poczta-polska.pl/# wynika, że ww. przesyłka została doręczona 26 marca 2021 r. Pismem z 29 grudnia 2021 r., doręczonym w tym samym dniu, Sąd wezwał organ do ustosunkowania się do ww. wniosku, w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, pod rygorem pominięcia stanowiska organu; do wezwania załączono odpis wniosku. Organ, któremu doręczono odpis wniosku o ukaranie grzywną, nie udzielił odpowiedzi na wniosek. Do dnia wydania niniejszego postanowienia organ nie przekazał ww. skargi do tut. Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 ustawy). Stosownie zaś do art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy. Podkreślić należy, że celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej (mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego, o czym organ winien pamiętać), ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy bowiem ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym grzywna ta pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. W wymiarze indywidualnym ukarany organ będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów NSA z 3.11.2009 r. sygn. akt II GPS 3/09, ONSAiWSA 2010/1/2, post. NSA z 11.05.2012 r. sygn. akt I OZ 328/12, Lex nr 1164456). Jednakże powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiana jest uznaniu sądu orzekającego. Sąd bowiem "może" orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie organowi grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi oraz okoliczność, czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił, wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi grzywny ma bowiem na celu nie tylko dyscyplinowanie organu, lecz również ma stanowić sankcję - co już zostało przez Sąd podkreślone - za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Z akt sprawy, twierdzeń wniosku oraz informacji dostępnych na stronie internetowej doręczyciela wynika, że skarga strony na bezczynność została nadana 24 marca 2021 r. i doręczona 26 marca 2021 r. Trzydziesty dzień po tej dacie wypadał 25 kwietnia 2021 r., w niedzielę. Tym samym – zgodnie z treścią art. 54 § 2 p.p.s.a. – organ winien przekazać ww. skargę do tut. Sądu do 26 kwietnia 2021 r. Tymczasem skarga nie wpłynęła do tut. Sądu do dnia wydania niniejszego postanowienia. Tym samym ustawowy termin do przekazania skargi wraz z aktami administracyjnymi został przekroczony już o blisko 10 miesięcy. Mając na uwadze dyscyplinująco - restrykcyjny charakter omawianej instytucji Sąd stwierdził, że celowym i zasadnym jest nałożenie na organ grzywny za nieprzekazanie skargi w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Dokonując ustalenia wysokości grzywny Sąd wziął pod uwagę treść wniosku, charakter sprawy będący przedmiotem skargi (bezczynność), a także okres uchybienia terminowi przekazania skargi i brak obiektywnych okoliczności usprawiedliwiających taki stan rzeczy i uznał, że wymierzenie grzywny w wysokości 1000 złotych pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 55 § 1 i art. 154 § 6 p.p.s.a. wymierzył grzywnę orzekając o tym w punkcie I sentencji postanowienia. O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt II sentencji postanowienia, na podstawie art. 200 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a.