I SO/Wr 81/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Semiczek po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku S. H. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego K. D. o wymierzenie grzywny Wojewodzie Dolnośląskiemu za nieprzekazanie skargi postanawia I. wymierzyć Wojewodzie Dolnośląskiemu grzywnę w kwocie 1500,00 zł (jeden tysiąc pięćset); II. zasądzić od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz wnioskodawcy S. H. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego K. D. kwotę 597,00 zł (pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia 22 grudnia 2021 r. strona wystąpiła o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie Sądowi skargi z dnia 19 czerwca 2020 r. wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy. W odpowiedzi na powyższy wniosek, pismem z dnia 30 grudnia 2021 r. pełnomocnik organu wskazał, że przedmiotowa skarga wpłynęła do organu w dniu 22 czerwca 2020 r., natomiast pismem z dnia 30 grudnia 2021 r. organ przekazał skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do Sądu. Uzasadniając przekroczenie terminu dokonania powyższej czynności, wskazano na nadmierne obciążenie organu ilością składanych przez cudzoziemców wniosków, konieczność procedowania w wielu różnych sprawach oraz odpływ pracowników merytorycznych przy braku możliwości szybkiego uzupełnienia niedoborów kadrowych. Z urzędu Sądowi wiadomo, że sprawa ze skargi strony została zarejestrowana pod sygn. akt I SAB/Wr 3146/21. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: p.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ ten przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Zakreślenie przez ustawodawcę ram czasowych dopełnienia czynności przewidzianych w art. 54 § 2 p.p.s.a. stanowi odrębny, choć związany z pozostałymi powinnościami wskazanymi w tym przepisie, obowiązek działania organu administracji publicznej, który wyklucza jakąkolwiek swobodę w tym zakresie. Wprawdzie potencjalne przekroczenie terminu nie spowoduje bezskuteczności dokonanej czynności, ale ma ono kluczowe znaczenie z punktu widzenia art. 55 § 1 p.p.s.a. i określonego tam przedmiotu postępowania o wymierzenie grzywny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2011 r. sygn. akt I OZ 996/10). Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko funkcja dyscyplinująca (mająca na celu doprowadzenie do wykonania przez organ administracji ciążącego na nim obowiązku procesowego), ale również funkcja represyjna. Ta druga służy ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym, grzywna pełni również funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie nią służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ administracji, jak i przez inne organy administracji. W wymiarze indywidualnym ukarany organ administracji będzie wszak chciał uniknąć powtórzenia takiej sytuacji, choćby z uwagi na związane z tym uszczuplenie środków finansowych (por. uchwała 7 sędziów NSA z dnia 3 listopada 2009 r. sygn. akt II GPS 3/09 i postanowienie NSA z dnia 11 maja 2012 r. sygn. akt I OZ 328/12). Wskazać należy, że powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny. Kwestia ta pozostawiona jest jego uznaniu, o czym świadczy użycie sformułowania "sąd może" orzec o wymierzeniu organowi administracji grzywny. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku wypełnił obowiązek i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi administracji grzywny ma bowiem na celu nie tylko jego dyscyplinowanie, lecz ma również stanowić sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. W okolicznościach analizowanego przypadku Sąd stwierdził, że skarga wnioskodawcy na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ została doręczona organowi w dniu 22 czerwca 2020 r. Zgodnie z treścią art. 54 § 2 p.p.s.a., organ powinien przekazać tę skargę do WSA we Wrocławiu w terminie 30 dni od jej wniesienia, tj. do dnia 22 lipca 2020 r. Zatem należy stwierdzić, że termin ten został przekroczony, skoro organ przekazał skargę dopiero w dniu 30 grudnia 2021 r. tj. z ponad 17 miesięcznym opóźnieniem. Mając na uwadze opisane wyżej okoliczności, Sąd uznał wniosek strony za uzasadniony i wymierzył organowi grzywnę w wysokości 1500 zł. Określając wysokość grzywny w niniejszej sprawie, Sąd miał na względzie charakter sprawy będący przedmiotem skargi, a przede wszystkim okres uchybienia terminowi przekazania skargi. Ponad półtoraroczna zwłoka dowodzi zupełnego lekceważenia praw strony ja i powagi sadu. Podniesione w odpowiedzi na wniosek argumenty nie stanowią w tym zakresie żadnego usprawiedliwienia. Tym bardziej, że- co sądowi wiadomym jest z urzędu- w tym okresie organ podejmował czynności w postępowaniu. Wskazuje to ewidentnie na nieprawidłową organizacją pracy organu. W ocenie Sądu, grzywna we wskazanej wysokości pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Z powyższych względów, na podstawie art. 55 § 1 i art. 154 § 6 p.p.s.a., orzeczono jak w punkcie I sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, zawarte w punkcie II sentencji postanowienia, wynika z art. 200 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a.