II SA/Wr 102/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 26 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku A.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A.B. i C.D. na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w E. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania kopii z akt postępowania administracyjnego w sprawie robót budowlanych wykonanych w lokalu mieszkalnym postanawia przyznać A.B. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Skarżąca A.B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu tego żądania podała, że źródłem utrzymania jej dwuosobowego, prowadzonego z mężem, gospodarstwa domowego jest jej renta w kwocie 1.160 zł, dodatek pielęgnacyjny w kwocie 208 zł oraz wynagrodzenie za pracę w kwocie 460 zł. Wnioskująca strona mieszka w mieszkaniu komunalnym, przysługuje jej prawo użytkowania działki. W aktach sprawy znajdują się dokumenty, których treść potwierdza informacje wskazane we wniosku. Postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2016 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał A.B. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2) cyt. wyżej przepisu). Z regulacji prawnych dotyczących zastępstwa procesowego wykonywanego na zasadach prawa pomocy można wysnuć wniosek, że istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu adwokata jest nieodpłatne korzystanie strony z profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez budżet Państwa ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona skarżąca - ze względu na swój stan majątkowy - nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy, jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy doszedł do przekonania, że w przypadku strony skarżącej zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania jej prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, określona w art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów opłacenia usług profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i męża. Co więcej, jej sytuacja życiowa i materialna uzasadnia korzystanie z prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych (na podstawie postanowienia referendarskiego z dnia 6 kwietnia 2016 r.) oraz ustanowienie adwokata, stosownie do art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wniosek ten uzasadnia z jednej strony kwota pieniężna, którą dwuosobowe gospodarstwo domowe skarżącej dysponuje miesięcznie na swoje utrzymanie – 1.828 zł, a z drugiej, brak majątku podlegającego spieniężeniu. Dane te świadczą o wystąpieniu w sprawie obiektywnego braku możliwości ponoszenia również kosztów postępowania sądowego (zastępstwa procesowego) i przemawiają za uwzględnieniem rozpoznawanego wniosku. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak sentencji.