II SA/Wr 1020/03
WyrokWSA we Wrocławiu2005-07-29
Skład orzekający: Andrzej Cisek, Zygmunt Wiśniewski, Anna Siedlecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej, w sytuacji gdy współużytkownikami wieczystymi są osoby fizyczne i gmina, a lokale mieszkalne zostały sprzedane wraz z udziałami w prawie użytkowania wieczystego gruntu, może nastąpić, gdy wniosek o przekształcenie złoży tylko jeden ze współużytkowników wieczystych?Ratio decidendi
Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej, w której współużytkownikami wieczystymi są osoby fizyczne i gmina, a lokale mieszkalne zostały sprzedane wraz z udziałami w prawie użytkowania wieczystego gruntu, wymaga złożenia wniosku przez wszystkich współużytkowników wieczystych. Brak takiego wniosku od pozostałych współużytkowników uniemożliwia skuteczne przekształcenie, gdyż prowadziłoby to do sytuacji niedopuszczalnej w świetle art. 232 Kodeksu cywilnego, gdzie część gruntu stanowiłaby własność jednych współużytkowników, a część nadal pozostawałaby w ich użytkowaniu wieczystym.Stan faktyczny
Państwo J. i W. C. złożyli wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego udziału 5,35% nieruchomości gruntowej w prawo własności. Burmistrz Miasta D. odmówił, wskazując, że nie wszyscy współużytkownicy wieczyści złożyli stosowny wniosek. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało decyzję w mocy, podkreślając wymóg złożenia wniosku przez wszystkich współużytkowników. Skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Sygnatura akt II SA/Wr 1020/03 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 lipca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Cisek-sprawozdawca Sędziowie: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant Katarzyna Grott po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. i W. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w D. przy ul. B.G. [...] (dz. Nr [...]), w udziale 5,35%; oddala skargę
Sygnatura akt II SA/Wr 1020/03
UZASADNIENIE
Burmistrz Miasta D., działając na podstawie art. 2 ust. 2, art. 4, art. 4a ust. 1 ust. 2 i ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności, decyzją z dnia [...]r. (Nr [...]) odmówił Państwu J. i W. C. przekształcenia prawa wieczystego użytkowania w prawo własności nieruchomości gruntowej położnej w D. przy ul. B.G. [...] oznaczonej [...] o powierzchni [...] m2 w udziale 5,35%. Z uzasadnienia decyzji wynika, iż niemożliwym jest wydanie decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego udziału 5,35% nieruchomości gruntowej w prawo własności bowiem nie wszyscy współużytkownicy wieczyści złożyli stosowny wniosek.
Od powyższej decyzji odwołali się Państwo J. i W. C. wnosząc o wydanie orzeczenia zgodnie z ich wnioskiem.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. rozpatrując powyższe odwołanie wskazało, iż zgodnie z przepisem art. 1 ust. 5 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności przepisy ustawy stosuje się do osób fizycznych będących właścicielami lokali, którym przysługuje udział w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej jako w prawie związanym z własnością wyodrębnionego lokalu jeżeli spełnione zostaną łącznie następujące warunki:
- wniosek o przekształcenie prawa złożą wszyscy współużytkownicy wieczyści do dnia 31 grudnia 2002 r.
- wszyscy współużytkownicy wieczyści nabyli prawo do przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności (to znaczy nabyli prawo użytkowania wieczystego przed dniem 31 października 1998 r.) bądź są następcami prawnymi użytkowników wieczystych, którzy nabyli to prawo przed dniem 31 października 1998 r. i złożą wniosek o przekształcenie prawa do dnia 31 grudnia 2002 r.
Dla skutecznego domagania się przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w stosunku do współużytkowania wieczystego
Sygnatura akt II SA/Wr 1020/03
nieruchomości warunkiem jest, aby wszyscy współużytkownicy wieczyści spełnili przesłanki ustawowe do przekształcenia prawa i wszyscy taki wniosek złożyli. Niedopuszczalne jest bowiem sytuacja, w której jedna nieruchomość stanowiąca współwłasność osoby fizycznej i gminy, obciążona była jednocześnie prawem użytkowania wieczystego, gdyż stosownie do art. 232 § 1 Kodeksu cywilnego użytkowaniem wieczystym mogą być obciążone jedynie nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków. Działka nr [...]położona w D. zabudowana jest budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, w którym zostały sprzedane lokale mieszkalne wraz z ustanowieniem na rzecz ich nabywców udziałów w prawie użytkowania wieczystego gruntu. Wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności wyżej opisanej nieruchomości na podstawie przepisów ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności złożyli w Urzędzie Miasta D. w dniu 30 września 2002 r. jedynie Państwo J. i W. małżonkowie C., którzy umową sprzedaży lokalu mieszkalnego i wieczystego użytkowania części terenu zawartą w formie aktu notarialnego z dnia [...] r. (Rep. A nr [...]) nabyli w wieczyste użytkowanie udział 5,35% w działce gruntu położonej w D. przy ul. B. G. [...] dla której prowadzona jest Księga wieczysta nr [...]
Kolegium podkreśliło, iż przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nie następuje z mocy prawa, a z woli użytkownika wieczystego, który składa stosowny wniosek do właściwego organu.
W przedmiotowej sprawie wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności złożyli jedynie Państwo J. i W. C. pozostali współużytkownicy wieczyści nie złożyli wniosków o przekształcenie prawa. Ponieważ jak wskazano powyżej dla skuteczności przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności warunkiem jest aby wszyscy jej współużytkownicy wieczyści wyrazili wolę do przekształcenia prawa - co w tym przypadku nie ma miejsca-, a ustanowienie prawa własności udziału w gruncie doprowadziłoby do tego, że pozostali współużytkownicy wieczyści posiadaliby prawo użytkowania wieczystego na gruntach stanowiących własność również Państwa J. i W. C. co w świetle art. 232 Kodeksu cywilnego jest
Sygnatura akt II SA/Wr 1020/03
niedopuszczalne, należało utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza Miasta D..
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. i W. C. wystąpili o dokładne zbadanie ich sprawy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podtrzymało swe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprawach tych stosuje się jedynie dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych (art. 97 § 2).
Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar
sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek
samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).
Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a także na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego.
Sygnatura akt II SA/Wr 1020/03
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy
(art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Z kolei art. 147 § 1 przywoływanej wyżej ustawy procesowej upoważnia Sąd, który uwzględnia skargę na uchwałę lub akt, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeśli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Rozpatrując przedmiotową decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania jej zgodności z prawem.
Zgodnie z przepisem art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (t.j. Dz.U. z 2001 r., nr 120, poz. 1299 ze zm.) przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności domagać się mogą użytkownicy wieczyści, będący osobami fizycznymi, które nabyły prawo użytkowania wieczystego przed dniem 31 października 1998 r., a także osoby fizyczne będący ich następcami prawnymi jeżeli złożą wniosek, o którym mowa w art. 2, do dnia 31 grudnia 2000 r. Ustawa ta, regulując kwestię przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności przyjęła, jako zasadę (z wyjątkami określonymi w art. 6), iż przekształcenie to następuje odpłatnie (por. art. 4 ustawy).
Wyznaczenia kręgu podmiotowego osób uprawnionych do domagania się transformacji prawa użytkowania wieczystego w prawo własności dokonano w przepisie art. 1 ust. 1 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności. Stanowi on, że ustawa określa zasady przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności osób fizycznych będących dotychczasowymi użytkownikami wieczystymi. To sformułowanie przesądza jednoznacznie, iż wskazanej wyżej transformacji domagać się może jedynie osoba fizyczna, będąc użytkownikiem wieczystym. Ustawodawca
Sygnatura akt II SA/Wr 1020/03
wprowadził dodatkowe przesłanki przesądzające o skuteczności żądania wspomnianego przekształcenia, odnoszące się do daty nabycia prawa użytkowania wieczystego oraz daty złożenia wniosku przez uprawnionego.
W ustępie 5 przytaczanego przepisu ustawodawca rozciągnął prawo domagania się przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności także na współużytkowników wieczystych, o ile prawo to związane z własnością wyodrębnionego lokalu. Przepis ten stanowi, że przepisy ustawy stosuje się odpowiednio do osób fizycznych będących właścicielami lokali, którym przysługuje udział w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej jako w prawie związanym z własnością wyodrębnionego lokalu, jeżeli spełnione zostaną łącznie następujące warunki:
1) wniosek, o którym mowa w art. 2, złożą wszyscy współużytkownicy wieczyści do dnia 31 grudnia 2000 r., w razie braku zgody stosuje się odpowiednio art. 199 kodeksu cywilnego;
2) (utracił moc),
2a) wszyscy współużytkownicy wieczyści nabyli prawo do przekształcenia prawa
Jak wynika z ustaleń dokonanych przez organ I instancji wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności złożyli jedynie Państwo J. i W. C. - właściciele lokalu i związanego z nim udziału w prawie współużytkowania wieczystego w wysokości 5,35%. Pozostali właściciele lokali i współużytkownicy wieczyści nie złożyli wniosków o przekształcenie prawa. Ponieważ jak wskazano powyżej dla skuteczności przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności warunkiem jest aby wszyscy jej współużytkownicy wieczyści wyrazili wolę do przekształcenia prawa - co w tym przypadku nie miało miejsca – zasadnie organ odwoławczy utrzymał w mocy odmowną decyzję Burmistrza Miasta D..
W konkluzji Sąd uznał, że sądowa kontrola zaskarżonej decyzji pozwoliła stwierdzić, iż nie narusza ona przepisów prawa i dlatego też zasadne było – na
Sygnatura akt II SA/Wr 1020/03
podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło