II SA/Wr 1091/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kremis, Sędziowie NSA Julia Szczygielska, Andrzej Jurkiewicz /sprawozdawca/, Protokolant Katarzyna Grott, po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi K. i A. B. na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oddala skargę. W dniu [...]Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. wydał na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 3, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 81 ust. 1, art. 81 ust. 4, art. 81 c ust. 1 pkt 1, art. 83, art. 84 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) postanowienie Nr [...], którym nakazał K. i A. B. wstrzymanie robót budowlanych rozbudowy budynku mieszkalnego prowadzonych na posesji nr [...] przy ul. M. S.-C. w Ś. z powodu wykonywania tych robót niezgodnie z warunkami pozwolenia na budowę decyzją nr [...]z dnia [...], zabezpieczenia obszaru prowadzonych robót budowlanych przed możliwością wystąpienia zagrożenia bezpieczeństwa zdrowia lub życia ludzkiego albo bezpieczeństwa mienia oraz złożenia w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w Ś. informacji o wykonaniu w/w obowiązków w terminie siedmiu dni od dnia ich wykonania. Powyższe postanowienie zostało wydane po przeprowadzeniu przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. w dniu [...]oględzin, w zawiązku ze zgłoszoną prośbą przez J. L. zamieszkałej przy ul. M. S. –C. nr [...] w Ś., o interwencję w sprawie prowadzonej rozbudowy budynku mieszkalnego na sąsiedniej posesji (nr [...]) niezgodnie z projektem budowlanym. W protokole tych oględzin stwierdzono, iż przedmiotowa budowa jest realizowana niezgodnie z zatwierdzoną dokumentacją i pozwoleniem na budowę. Ponadto organ podniósł, iż rozbudowa realizowana jest na działce w odległości 0,80 m od granicy działki, co jest sprzeczne z wyrażoną przez J. L. zgodą, a która dotyczyła usytuowania rozbudowy budynku mieszkalnego w odległości 1,50 m. Inwestor przystąpił do realizacji rozbudowy bez wytyczenia geodezyjnego obiektu na działce. Inwestor oświadczył równie, że posiada egzemplarz zgody wyrażonej przez sąsiadkę na rozbudowę w odległości 0,50 m i 1,50 m, natomiast inne wymiary zostały poprawione przez projektanta bez jego zgody. Zażalenie od tego postanowienia wnieśli K. i A. B. twierdząc, iż przedmiotowa rozbudowa jest realizowana zgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę. Ponadto strona podniosła, iż dokumentacja złożona w Starostwie Powiatowym w Ś. zawierała projekt, wymagane mapy i uzgodnienia oraz oświadczenie J. L., która wyraziła zgodę na rozbudowę domu w odległości od granicy działki w najwęższym miejscu 0,50 m . Obiekt dobudowany zaprojektowany został zgodnie z oświadczeniem sąsiadki i o powierzchni zabudowy [...], pow. użytkowej [...]i kubaturze [...], co wynika z wymiarów: [...]długości (wzdłuż istniejącego budynku) oraz [...]w kierunku granicy z posesją J. L. Projektowane pomieszczenia były w kształcie prostokąta. Prowadząc prace budowlane, jak twierdzą odwołujący się, dokonali obmiary, które obejmowały wytyczenie gabarytów nowo powstającego obiektu, tj. wyznaczenie w/w długości i szerokości, zgodnie z projektem. Natomiast nie dokonali oni pomiarów odległości od granicy. Po porównaniu wymiarów obiektu z projektem i całą dokumentacją okazało się, że odległości od granicy z posesją J.L. są inne. Przy czym zgodnie ze zgodą sąsiadki odległość ta miała wynosić 0,5 m w węższym miejscu i 1,5 m w szerszym. W dniu [...]inwestorzy złożyli informacje o wykonaniu obowiązków nałożonych postanowieniem z dnia [...] nr [...]. W związku z powyższym decyzją z dnia [...]Nr [...], wydaną na postawie art. 51 ust. 1 pkt 2. art. 80 ust. 2 pkt 1. art. 81 ust. 1. art. 81 ust. 4, art. 81c ust. 1 pkt 1, art. 83 ust. 1, art. 84 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. nakazał K. i A. B. wykonanie w terminie do dnia [...], następujących czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z warunkami określonymi w decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...]z dnia [...] przez Starostę Ś. i uzyskanie pozwolenia na wznowienie robót: 1. rozebrać część dachu, ściany nadziemia i fundamenty wykonanej rozbudowy budynku mieszkalnego od strony posesji nr [...] przy ul. M. S.-C., tak aby odległość pomiędzy ścianą wykonanej rozbudowy a granicą z działką nr [...] wynosiła w najwęższym miejscu 1,50 m, 2. złożyć w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w Ś. informacje o wykonaniu w/w obowiązków. Po rozpatrzeniu zażalenia małżonków B. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wydał w dniu [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa postanowienie nr [...], którym utrzymano w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane w oparciu o przepisy Prawa budowlanego, regulujące w sposób szczegółowy procedurę doprowadzania do stanu zgodnego z prawem inwestycji realizowanej w warunkach samowoli budowlanej. Zgodnie z przepisem art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane organ wstrzymuje prowadzone robót budowlanych wykonywanych w sposób istnienie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu bądź przepisach. Analiza akt sprawy pozwoliła ustalić, iż w badanym przypadku istotnie dokonano zmiany odległości realizowanej dobudówki od granicy sąsiedniej działki, o czym również skarżący wspominają w swoim zażaleniu. Dlatego też, zdaniem organu odwoławczego, nie budzi wątpliwości fakt, iż zachodzi konieczność wstrzymania przedmiotowych robót budowlanych, prowadzonych w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu. Wstrzymanie robót ma na celu zapobieżenie działaniom inwestorów, które są niezgodne z przepisami prawa budowlanego. Jednak dopiero podjęcie decyzji w trybie art. 51 w/w ustaw, jak wskazuje organ, stanowi rozstrzygnięcie co do przedmiotu prowadzonego postępowania, a więc co do dalszego losu przedmiotowej rozbudowy. Stąd też podniesione w zażaleniu argumenty jak zauważono nie mogą zasługiwać, w ocenie organu, na uwzględnienie, czy też stanowić podstawy do uchylenia bądź zmiany zaskarżonego postanowienia. Ponadto, jak zauważył organ, postanowienie wydane w trybie art. 50 ust. 1 jest aktem administracyjnym dotyczącym poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygającym o istocie sprawy. Skargę na powyższe postanowienie do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli K. i A. B. domagając się jego uchylenia. Skarżący zawarli w skardze wszystkie dotychczas podnoszone w sprawie argumenty. W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zm./ sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stąd też stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz. 1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej dokonując tego poprzez kontrolę legalności zaskarżonych decyzji administracyjnych bądź postanowień przy uwzględnieniu stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji bądź postanowienia na podstawie materiału dowodowego zebranego do chwili ich wydania. Przedmiotem oceny Sądu w tej sprawie jest postanowienie organów nadzoru budowlanego o wstrzymaniu robót budowlanych. Przystępując do oceny legalności tegoż postanowienia zauważyć należy, iż treść art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawa budowlanego /tj. Dz.U. Nr 106 z 2000r. poz. 1126 ze zm./ w sposób jednoznaczny wskazuje, że przewidziany w nim obligatoryjny nakaz rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części oparty został wyłącznie na przesłance materialnoprawnej, to jest na niedopełnieniu przez inwestora wymogu uzyskania przed rozpoczęciem robót budowlanych pozwolenia na budowę bądź dokonania wymaganego zgłoszenia, a także prowadzenia robót budowlanych pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ na wskazane w zgłoszeniu roboty budowlane. Oznacza to, że inwestorowi nie można uczynić zarzutu dopuszczenia się samowoli budowlanej, w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego, jeżeli w dacie rozpoczęcia robót budowlanych legitymował się ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Natomiast, realizowanie obiektu budowlanego w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach prawa budowlanego wypełnia dyspozycję przepisów art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego, których rato legis polega na wymuszeniu na inwestorze doprowadzenia budowanego obiektu do stanu zgodnego z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę oraz w przepisach prawa. Dopiero w przypadku niewykonania nałożonych w trybie powyższych przepisów obowiązków właściwy organ może w drodze decyzji nakazać inwestorowi zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części (art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego). Wprawdzie zarówno art. 48, jak i art. 50 i 51 Prawa budowlanego dotyczą samowoli budowlanej, lecz o zróżnicowanym charakterze. W przypadku art. 48 chodzi o całkowite zignorowanie przez inwestora władczych uprawnień organów budowlanych do oceny w zakresie zgodności z prawem zamierzenia inwestycyjnego oraz udzielenia formalnej zgody na jego realizację, natomiast w przypadkach określonych w przepisach art. 50 ust. 1 pkt 3 i art. 51 Prawa budowlanego chodzi jedynie o samowolne odstępstwo od warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę. W takiej sytuacji obowiązkiem organów budowlanych jest wymusić na inwestorze dokonanie zmian lub przeróbek koniecznych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z warunkami i wymogami określonymi w pozwoleniu na budowę lub w przepisach Prawa budowlanego, a dopiero w razie niewykonania takiego obowiązku do nakazania zaniechania dalszych robót bądź rozbiórki obiektu lub jego części. W rozpoznawanej sprawie jest okolicznością niesporną, iż skarżący jako inwestorzy samowolnie odstąpili od warunków udzielonego pozwolenia na budowę określonego decyzją Starosty Ś. z dnia [...]nr [...]w zakresie rozbudowy istniejącego domu mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. M.C. S. [...] w Ś. Jak wynika z lektury akt integralną częścią tej decyzji jest projekt zagospodarowania przestrzennego terenu działki budowlanej spornej inwestycji gdzie jednoznacznie określono odległość planowanej inwestycji od granicy z działką sąsiednią przy ul. M.C. S. [...] w Ś. Odległość tę bowiem na całej długości tej granicy jednolicie określono na 1,5 m. Taką też odległość organy architektoniczno-budowlane przyjęły dla rozbudowy domu skarżących od granicy z działką sąsiednią zaś skarżący odmiennie niż to zatwierdzono, samowolnie odstąpili od warunków tego pozwolenia na budowę bowiem zbliżyli swoją rozbudowę w jednej części działki na odległość 80 cm od granicy z sąsiednią działką. Tym samym wobec ujawnienia istotnego odstępstwa od ustaleń i warunków określonych we wskazanym wyżej pozwoleniu na budowę z [...]obowiązkiem organu było wstrzymanie postanowieniem robót budowlanych przy realizacji spornego obiektu w trybie art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Tak też postąpiono w tej sprawie zatem wydane w sprawie zaskarżone postanowienia nie naruszają prawa. Wobec powyższego skarga i jej zarzuty nie mogły spowodować uwzględnienia skargi. Dokumenty urzędowe tj. projekt techniczny, decyzja o pozwoleniu na budowę wraz z załącznikami stosownie do treści art. 76 § 1 kpa stanowią dowód tego co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Zatem bez znaczenia w tej sytuacji są argumenty strony skarżącej o udzielonej zgodzie przez sąsiadkę na zbliżenie spornej inwestycji na 0,5 m od jej granicy. Dotąd powiedziane nakazywało Sądowi nie uwzględnić skargi i oddalić ją na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.