II SA/Wr 1123/03

Dnia 29 września 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędziowie: Sędzia WSA Marta Semiczek ( sprawozdawca) Asesor WSA Alojzy Wyszkowski Protokolant: Krzysztof Caliński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2005 roku sprawy ze skargi Z. T. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego oddala skargę. Uzasadnienie. Zaskarżoną decyzją Wojewoda D. utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu W. z dnia [...]., (Nr [...]), odmawiającą przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Organ I instancji odmówił przyznania Z. T. prawa do zasiłku przedemerytalnego stwierdzając, że został on uznany za osobę bezrobotną z dniem [...]r. z prawem do zasiłku dla bezrobotnych. W chwili rejestracji Z. T. wykazał następujące okresy zatrudnienia: od dnia [...]r. do dnia [...]r., od dnia [...]r. do dnia [...]r., od dnia [...]r. do dnia [...]r. (praca w warunkach szczególnych), od dnia [...] r. do dnia [...]r, od dnia [...]r. do dnia [...]r. oraz zatrudnienie po okresie pobierania zasiłku chorobowego od dnia [...]r. do dnia [...]r. Łączny okres uprawniający do zasiłku wyniósł [...] lat, [...] miesięcy i [...]dni, w tym [...] lat i [...] miesięcy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze. Z dniem [...]r. skarżący został pozbawiony prawa do zasiłku z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania. Wnioskodawca w dniu [...]roku złożył wniosek o przyznanie zasiłku przedemerytalnego. Jednocześnie wykazał dalszy okres pracy w warunkach szczególnych, przedkładając zaświadczenie KRUS Oddział Regionalny w W. z dnia [...]r., w którym podano, że podlegał on ubezpieczeniu FER od dnia [...]r. do dnia [...]r. oraz ubezpieczeniu FUSR od dnia [...]r. do dnia [...]r. i opłacał z tego tytułu składki. W związku z tym organ instancji uznał, że wnioskodawca udokumentował łączny okres zatrudnienia [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni, w tym [...] lat oraz [...] miesięcy wykonywania pracy w warunkach szczególnych. Jednocześnie w uzasadnieniu decyzji wskazano, że okres podlegania ubezpieczeniom KRUS nie stanowi okresu, od którego zależą uprawnienia do zasiłku. Okres ten nie obejmuje składek na Fundusz Pracy, natomiast pobierany wcześniej zasiłek dla bezrobotnych podlegałby zaliczeniu do okresu, od którego zależy nabycie prawa do zasiłku przedemerytalnego, gdyby był pobierany po dniu 1 stycznia 2001 roku. Z. T. odwołał się od tej decyzji i zarzucił, że niezasadnie organ pominął okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Wskazał, że od 14 - tego roku życia pracował zawodowo jako uczeń w szkole przyzakładowej, a po zajęciach pomagał rodzicom w gospodarstwie rolnym. Ponadto twierdził, że utracił zdolność do pracy zawodowej lecz renty nie otrzymał, całe życie pracował "podwójnie", a mimo tego pozostał bez środków do życia i szans na zatrudnienie. Wojewoda D., utrzymując w mocy rozstrzygniecie organu I instancji wywodził, że art. 3 pkt. 13 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentów szkół (Dz. U. z 2001r. Nr 154, poz. 1793), który wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2002r., skreślił art. 37j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i od dnia 1 stycznia 2002r. przestały obowiązywać przepisy dotyczące przyznawania zasiłku przedemerytalnego. Zasiłek ten - na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2001 roku mógł być przyznany tylko tym osobom, które - zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 2002r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty (Dz. U. Nr 6, poz. 65) - do dnia 12 stycznia 2002r. spełnili warunki do ich nabycia. Jednym z tych warunków - zgodnie z art. 37j ust. 1 było posiadanie okresu uprawniającego do emerytury, jeżeli wnioskodawca posiadał okres uprawniający do zasiłku wynoszący 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn, lub posiadał okres uprawniający do zasiłku wynoszący 25 lat dla kobiet i 30 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Wnioskodawcy nie można zaliczyć okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców jako okresu, od którego zależy prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Pojęcie okresu uprawniającego do takiego zasiłku definiuje art. 24 ust. 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, zgodnie z którym zalicza się okresy zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, pozarolniczej działalności, wymienione w art. 23 ust. 1 pkt. 2, okresy, o których mowa w art. 23 ust. 2 pkt. 1, 2, 4 i 5 i w art. 24 ust. 4. W związku z tym w użytym w ustawie pojęciu "okresu uprawniającego do zasiłku" nie mieści się okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, iż okres podlegania ubezpieczeniom KRUS nie jest okresem uprawniającym do zasiłku, ponieważ za okres ten nie opłacono składek na Fundusz Pracy. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego podatnik ponowił wniosek o uwzględnienie okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców oraz pracy w firmie [...] SA w K.. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 ze zmn.) do rozpoznania skargi wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu przed dniem 1 stycznia 2004 roku - właściwy obecnie jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) sądy administracyjne powołane zostały do badania legalności decyzji, niektórych postanowień i innych aktów organów administracyjnych. W związku z tym kontrolą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi objęta jest zgodność z prawem materialnym zaskarżonych aktów administracyjnych, a także badanie zgodności tych aktów pod względem formalnym, a więc badanie, czy w postępowaniu administracyjnym nie nastąpiło takie naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym, które miało wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie organy administracyjne nie naruszyły wskazanych wyżej przepisów. W szczególności brak jest podstaw do przyjęcia, że organy naruszyły przepisy prawa materialnego. Przedmiotem żądania skarżącego jest prawo do zasiłku przedemerytalnego, a więc uprawnienie o jakim w poprzednim okresie była mowa w art. 37j ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 6 poz. 56 ze zmn.). Przepis ten posiadał następujące brzmienie: "...Art. 37j. 1. Zasiłek przedemerytalny przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku oraz posiadającej okres uprawniający do emerytury, jeżeli: 1) posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn lub 2) posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 25 lat dla kobiet i 30 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 15 lat wykonywania prac uznanych w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze..." Z treści tego przepisu wynika, że osoba ubiegająca się o przyznanie zasiłku przedemerytalnego powinna spełnić dwa warunki: 1/ warunek posiadania odpowiedniego okresu, od którego zależy przyznanie zasiłku dla bezrobotnych, 2/ warunek posiadania odpowiedniego okresu zaliczanego do uprawnień emerytalnych. Jednocześnie z treści tego przepisu wynika, że obydwa te warunki musiały być spełnione łącznie. Skarżący warunków tych nie spełnił. Nie posiada on bowiem wymaganego tym przepisem okresu zaliczanego do uprawnień, od których zależało prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Jak wynika z treści cytowanego pkt. 1 tego przepisu - okres ten dla mężczyzn wynosił 35 lat. W przypadku natomiast, gdy wykazane zostało co najmniej 15 - letnie zatrudnienie w warunkach szczególnych lub szczególnym charakterze, wymagany dla mężczyzn okres zaliczany do zasiłku dla bezrobotnych wynosił 30 lat. Skarżący wykazał ponad 15-letni okres zatrudnienia w warunkach szczególnych lub szczególnym charakterze, zgodnie zatem z art. 37j ust. 1 pkt. 2 cyt. ustawy był zobowiązany do udowodnienia 30 - letniego okresu zaliczanego do uprawnień, od których zależy prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Dowód taki jednak nie został przeprowadzony. Skarżący wykazał bowiem jedynie okres [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni. Nie są zasadne zarzuty skarżącego, iż do okresu uprawniającego do zasiłku winien podlegać zaliczeniu okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Takiej bowiem możliwości nie zawierały ówcześnie obowiązujące przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 6 poz. 56 ze zmn.). Przepisy art. 23 i 24 tej ustawy, które wskazywały okresy podlegające zaliczeniu do okresu, od którego zależy uprawnienie do zasiłku dla bezrobotnych, nie wymieniały okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, jako podlegającemu zaliczeniu do tych uprawnień. Art. 23 i 24 były przepisami, które wyczerpująco regulowały kwestię zaliczalności poszczególnych okresów do uprawnień zasiłkowych. W związku z tym nie jest dopuszczalne rozszerzające wykładanie tych przepisów i uznawania innych okresów pracy, nie wymienionych w tych przepisach, jako okresów podlegających zaliczeniu do tych uprawnień. Jak już wyżej wskazano, przepis art. 37j ust. 1 pkt. 2 cyt. ustawy uzależniał prawo do zasiłku przedemerytalnego od tego, czy bezrobotny - tak jak w przypadku skarżącego - posiadał 30 letni okres, o którym mowa w art. 23 i 24 tej ustawy. Skoro jednak ostatnio wymienione przepisy nie zezwalały na zaliczenie okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, tym samym okres tej pracy nie podlegał zaliczeniu do okresu, od którego zależało prawo do zasiłku przedemerytalnego. W konsekwencji zasadnie organy uznały, że skarżący nie spełniał warunków do przyznania zasiłku przedemerytalnego. Nie można także zgodzić się ze skarżącym, że organy pominęły okres zatrudnienia w firmie [...] SA w K.. Z przedłożonych przez skarżącego dowodów wynika, że w tym zakładzie pracował on w okresie od dnia [...]r do [...]r do dnia. Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika jednak, że okres ten został zaliczony do ogólnego stażu wynoszącego [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni. Podkreślić przy tym należy, że stosownie do art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz.U. Nr 154 poz. 1793 ze zmn.) osoby, które przed dniem wejścia w życie tej ustawy spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub stypendium, nabywają oraz zachowują do nich prawo na dotychczasowych zasadach. Dlatego też zasadnie organy administracyjne oparły się na treści ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 6 poz. 56 ze zmn.), w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001 roku. Trafnie też wskazały organy, że w przypadku skarżącego okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie może podlegać zaliczeniu do okresu, od którego zależy uprawnienie do zasiłku przedemerytalnego. Stosownie bowiem do art. 5 ust 1 ustawy z dnia 22 czerwca 2001 roku o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 89 poz. 973) do okresu uprawniającego - między innymi - do zasiłku przedemerytalnego zalicza się pobieranie zasiłku dla bezrobotnych w okresie od dnia [...]r. do dnia ogłoszenia ustawy, tj. do dnia 28 sierpnia 2001 r. Skarżący pobierał zasiłek dla bezrobotnych w okresie wcześniejszym, organy administracyjne nie miały zatem podstaw do uwzględnienia tego okresu przy obliczaniu okresu, od którego zależało prawo do zasiłku przedemerytalnego. Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy administracyjne wydając zaskarżone decyzje nie naruszyły prawa. W związku z tym, stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowanie przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) skarga podlegała oddaleniu. Z tych powodów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.