II SA/Wr 1214/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędziowie: sędzia WSA Elżbieta Kmiecik – spr. asesor sądowy Elżbieta Naumowicz Protokolant: sekretarz sądowy Jolanta Hadała po rozpoznaniu w dniu 5 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. F. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie należności przedemerytalnych 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatu w S. z dnia [...], nr [...], 2) orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości. J. F. w dniu 16 listopada 2000 r. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w S. Decyzją z dnia 20 listopada 2000 r., nr [...], Starosta Powiatu w S. odmówił J. F. przyznania zasiłku przedemerytalnego od dnia 16 listopada 2000 r. Następnie decyzją z dnia 27 grudnia 2000 r., nr [...], Starosta [...] odmówił podwyższenia J. F. zasiłku przedemerytalnego do 160 %. Kolejną decyzją z dnia 19 lutego 2001 r., nr [...], organ I instancji przyznał J. F. zasiłek przedemerytalny w wysokości 120% kwoty zasiłku dla bezrobotnych od dnia 15 lutego 2001 r. W dniu 28 lutego 2002 r. do Powiatowego Urzędu Pracy w S. wpłynęło pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat w S. informujące, że J. F. pobierał zasiłek chorobowy w okresie od 15.09.2000 r. do dnia 11.06.2001 r. a w okresie od 12.06.2001 r. do dnia 06.06.2002 r. świadczenie rehabilitacyjne. W związku z powyższym Starosta Powiatu w S. postanowieniem z dnia 01 marca 2002 r., nr [...], na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 147, art. 149 § 1 i art. 150 KPA, wznowił z urzędu postępowania we wszystkich wyżej wymienionych sprawach. W dniu [...] Starosta Powiatu w S. wydał decyzję nr [...], którą na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, i art. 151 § 1 pkt 2 KPA, po wznowieniu postępowania objętego postanowieniem nr [...] z dnia 1 marca 2002 r., postanowił uchylić w całości decyzję Starosty Powiatu Nr [...] z dnia 20.11.2000 r. w sprawie odmowy przyznania od dnia 16.11.2000 r. prawa do zasiłku przedemerytalnego, Nr [...] z dnia 27.12.2000 r. w sprawie odmowy podwyższenia kwoty zasiłku przedemerytalnego do 160% oraz Nr [...] z dnia 19.02.2001 r. w sprawie przyznania od dnia 15.02.2001 r. prawa do zasiłku przedemerytalnego. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż strona na dzień rejestracji to jest 16 listopada 2000 r. nie spełniała warunków określonych w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, a to do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych, gdyż bezrobotnym nie jest osoba, która pobiera zasiłek chorobowy lub świadczenie rehabilitacyjne, a takowe J. F. pobierał i stąd też w tym okresie nie mógł mu przysługiwać zasiłek przedemerytalny. Odwołanie od powyższej decyzji złożył J. F. Przyznał on w nim, iż pobierał zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne, które otrzymał po ośmiu miesiącach oczekiwania. Podnosił jednocześnie, iż gdyby nie zasiłek nie posiadałby środków do życia oraz na zakup lekarstw. Odwołujący wnosił o przyznanie mu statusu osoby bezrobotnej po upływie okresu pobierania świadczenia rehabilitacyjnego. Decyzja z dnia [...], Nr [...], Wojewoda [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W jej uzasadnieniu wskazał, że prawidłowo organ I instancji uznał, iż odwołujący się w dniu złożenia wniosku o ustalenie uprawnień do zasiłku przedemerytalnego tj. w dniu 16.11.2000 r. nie spełniał warunków określonych w art. 2 ust. 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu do nabycia statusu bezrobotnego, gdyż pobierał w tym okresie zasiłek chorobowy, o czym nie poinformował urzędu pracy. Argumentował także, iż aby nabyć prawo do zasiłku przedemerytalnego, osoba ubiegająca się o niego musi spełniać łącznie wszystkie przesłanki zawarte w art. 37j ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, a odwołujący się ich nie spełniał. Skargę na powyższe wywiódł J. F. Podnosił w niej, iż nie godzi się z treścią rozstrzygnięcia Wojewody [...]. Uważa ją za niezgodną z rzeczywistym stanem rzeczy, bowiem w dniu rejestracji spełniał warunki do uzyskania zasiłku przedemerytalnego, gdyż przepracował 35 lat i 15 lat w warunkach szkodliwych, a to, że zachorował i przebywa na świadczeniu rehabilitacyjnym do dnia 6 czerwca 2002 r. nie mogło spowodować utraty prawa do zasiłku przedemerytalnego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, przytaczając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, ale z przyczyn innych niż w niej podniesione. Skarga J. F. wniesiona została do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu przed dniem 1 stycznia 2004 r. i stąd też w oparciu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1271) przedmiotowa sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy sąd administracyjny, którym jest na mocy § 1 pkt 9 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowo – administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. nr 153, poz. 1270). Stwierdzenie zaś nieważności decyzji w całości lub części następuje min. wówczas, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kpa lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 powołanej ustawy). Z zasady, iż sąd administracyjny ocenia, czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, wynika konsekwencja, co do tego, iż sąd ten rozważa wyłącznie prawo obowiązujące w dniu wydania decyzji jak i stan sprawy istniejący na dzień wydania decyzji (tak NSA w wyroku z dnia 14 stycznia 1999 r., sygn. III SA 4731/97 – LEX nr 37180). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Legalność decyzji bada się zarówno pod względem formalnym jak też i materialno - prawnym. Przedmiotem oceny, w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Wojewody [...] w O. z dnia [...], nr [...], która utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję Starosty Powiatu w S. dnia [...], Nr [...], którą postanowiono, po wznowieniu postępowania objętego postanowieniem nr [...], z dnia 1 marca 2002 r., uchylić w całości decyzje Starosty Powiatu Nr [...] z dnia 20.11.2000 r. w sprawie odmowy przyznania od dnia 16.11.2000 r. prawa do zasiłku przedemerytalnego, Nr [...] z dnia 27.12.2000 r. w sprawie odmowy podwyższenia kwoty zasiłku przedemerytalnego do 160% oraz Nr [...] z dnia 19.02.2001 r. w sprawie przyznania od dnia 15.02.2001 r. prawa do zasiłku przedemerytalnego. Przeprowadzona kontrola zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatu w S. wykazała, że nie odpowiada ono wymogom prawa. Zgodnie, bowiem z art. 151 § 1 pkt 2 KPA organ administracji publicznej po przeprowadzeniu postępowania w sprawie wznowienia postępowania uchyla dotychczasową decyzję, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub 145a, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Starosta Powiatu w S. wobec powzięcia wiedzy o wystąpieniu jednej z podstaw wznowienia postępowania wyliczonych w art. 145 § 1 pkt 5 KPA, w postaci wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych i nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych temu organowi uchylił w całości wcześniej wydane i wyraźnie oznaczone decyzje. Obowiązany był tym samym rozstrzygnąć istotę sprawy administracyjnej. Obowiązek rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej wynika z przedmiotu postępowania w sprawie wznowienia, które wedle przyjętych rozwiązań w KPA nie jest tylko postępowaniem weryfikacyjnym, ale obejmuje również rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej (art. 149 § 2KPA) Wynik tego postępowania musi nastąpić zatem w formie decyzji rozstrzygającej istotę sprawy. W decyzji, którą organ wydaje na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 KPA należy zawrzeć rozstrzygnięcie usuwające z obrotu prawnego decyzję opartą o wadliwe ustalenie faktyczne, a następnie rozstrzygnięcie załatwiające sprawę merytorycznie. Art. 151 § 1 pkt 1 i 2 KPA reguluje wyczerpująco rodzaje zakończenia postępowania w sprawie wznowienia postępowania, a zatem wyłączone jest podjęcie innej treści rozstrzygnięcia kończącego to postępowanie (por. wyrok NSA z 09.03.1987r., sygn. II SA 1389-1390/86) W przedmiotowej sprawie Starosta Powiatu w S. podjął w decyzji kończącej postępowanie o wznowieniu postępowania jedno zamiast dwóch rozstrzygnięć, a mianowicie tylko o uchyleniu decyzji dotychczasowych. Brak jest natomiast rozstrzygnięcia o istocie sprawy. Zaskarżona decyzja zatem posiada w swej sentencji jedynie pierwsze z wymienionych rozstrzygnięć. Skoro zatem w wyniku wznowienia postępowania organ wydał decyzję nie przewidzianą w przepisach procedury administracyjnej, spowodował powstanie tym samym okoliczności stanowiących przesłankę do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. Organ drugiej instancji nie dostrzegł tej wadliwości zaskarżonej decyzji i utrzymał zaskarżona decyzję w mocy, a zatem doszło do naruszenia proceduralnych przepisów prawa (art. 138 § 2 KPA), co skutkować musiało wyeliminowaniem tych decyzji z obrotu prawnego. Wskazanie, co do dalszego postępowania przez organ wynika z powyższych rozważań prawnych. W tym stanie rzeczy, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu...(Dz. U Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji. Rozstrzygnięcie w pkt 2 oparto na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.