II SA/Wr 1224/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Sachanbińska Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Asesor sądowy Elżbieta Naumowicz (spr.) Protokolant: referent stażysta Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu w dniu 9 września 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zmiany dowodu rejestracyjnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...], nr [...] 2) określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. na rzecz B. G. kwotę 20 (dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Decyzją z dnia [...] Nr [...], Starosta [...] odmówił A. G. zmiany numeru silnika w pojeździe marki VW Passat 1.6 o numerze rejestracyjnym A. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. nr 98 poz. 602 z poźn. zm.) oraz § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. Nr 59, poz. 632 z późno zm.). W uzasadnieniu stwierdził, iż w wyniku przeprowadzonego postępowania ustalono, że objęty wnioskiem strony silnik o nr a, którego dowód kupna wraz z zaświadczeniem o przeprowadzonym badaniu technicznym z dnia 12 lutego 2001 r. został przedstawiony przez wnioskodawcę, pochodzi z pojazdu o numerze rejestracyjnym B i pojazd ten został w dniu 20 grudnia 2000 r. zarejestrowany w Starostwie Powiatowym w Ł. przez E. O., a zatem silnik o identycznym numerze został zamontowany w dwóch różnych samochodach. Od powyższej decyzji odwołał się A. G. podnosząc, iż przedmiotowy silnik o numerze a, pochodzący z rozbitego samochodu marki VW Golf o numerze rejestracyjnym B, stanowiącego własność E. M., nabył w dniu 11 września 2000 r. od jego właściciela, który sprzedał również rozbite nadwozie swojego pojazdu, które następnie zostało zarejestrowane w Ł. w dniu 20 grudnia 2000 r. z numerem silnika będącym w posiadaniu skarżącego. Podniósł, że z wnioskiem o zmianę w dowodzie rejestracyjnym wystąpił po wyremontowaniu i przeprowadzeniu badania technicznego nabytego silnika. Zarzucił, że będący w jego posiadaniu strony od 11 września 2000 r. silnik o numerze a nie może jednocześnie znajdować się w Ł. Decyzją z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że dniu 11 września 2000 r. A. G. zakupił od E. M. silnik diesel o numerze a o pojemności 1480 cm przeznaczony do remontu. Po wyremontowaniu przedmiotowego silnika i przeprowadzeniu w dniu 12 lutego 2001 r. badania technicznego wystąpił do Starosty [...] z wnioskiem o zmianę numeru silnika w dowodzie rejestracyjnym pojazdu marki VW Passat 1.6 o numerze rejestracyjnym A, w którym został zamontowany zakupiony silnik o wskazanym numerze. Organ pierwszej instancji wszczął postępowanie, podczas którego ustalił, iż przedmiotowy silnik był uprzednio zamontowany w pojeździe marki VW Golf 1.1 zarejestrowanym na nazwisko E. i P. M. pod numerem B. Zawiadomieniem z dnia 20 grudnia 2000 r. oraz pismem z dnia 19 lutego 2001 r. Starostwo Powiatowe w Ł. podało, że pojazd marki VW Golf 1.1 o nr silnika a został zarejestrowany w Ł. pod nr b na nazwisko E. O. Numer silnika w tym pojeździe został potwierdzony zaświadczeniem o przeprowadzonym w dniu 15 grudnia 2000 r. badaniu technicznym nr [...]. Organ pierwszej instancji w dniu 26 lutego 2001 r. zawiadomił Komendę Powiatową Policji w P. o podejrzeniu dokonania przestępstwa. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy, przytaczając treść przepisów art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. nr 98 poz. 602 z poźn. zm.) oraz § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. Nr 59, poz. 632 z późno zm.), argumentował, że wymiana silnika jest zmianą stanu faktycznego wymagającego zmiany danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym i z tego względu obligującą właściciela zarejestrowanego pojazdu do zawiadomienia starosty wraz z dołączeniem dowodu własności silnika. W konkluzji organ odwoławczy stwierdził, że wobec zaistnienia poważnych wątpliwości co do prawa własności przedmiotowego silnika, których rozstrzygnięcie nie jest możliwe w drodze postępowania administracyjnego, odmowa zmiany numeru w dowodzie rejestracyjnym była uzasadniona. We wniesionej skardze A. G., powtarzając zarzuty podawane w odwołaniu, wskazał dodatkowo, iż organ pierwszej instancji nie wziął pod uwagę, że przedmiotowy silnik był już zarejestrowany w Wydziale Komunikacji Starostwa Powiatowego w P. w samochodzie o nr rejestracyjnym B, który to samochód został sprzedany handlarzowi aut z Ł., a następnie zarejestrowany w Ł. rzekomo z silnikiem będącym w posiadaniu skarżącego, zachodzi więc podejrzenie dokonania przestępstwa. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W toku postępowania sądowoadministracyjnego A. G. zmarł, a w jego miejsce wstąpiła żona – B. G., jako następca prawny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: na wstępie odnotować trzeba, że skoro skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r., to w oparciu o art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270), sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny. Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z zasady, iż sąd administracyjny ocenia, czy zaskarżona decyzja jest zgodna prawem, wynika konsekwencja co do tego, iż sąd ten rozważa prawo obowiązujące w dniu wydania decyzji, jak i stan sprawy na dzień wydania decyzji, badając prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Materialnoprawną podstawą, na której należało rozstrzygnąć o zgłoszonym przez stronę żądaniu były przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. Nr 59, poz. 632 z późno zm.), obowiązujące w dacie wydawania zaskarżonej decyzji. Stosownie do art. 78 ust. 2 powołanej ustawy na właścicielu pojazdu ciąży obowiązek zawiadomienia o zmianie stanu faktycznego wymagającej zmiany danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym pojazdu. Do danych objętych treścią dowodu rejestracyjnego, obok marki, typu i rodzaju pojazdu, numeru identyfikacyjnego nadwozia (podwozia), należy również numer silnika. Z tego względu wymiana silnika w zarejestrowanym pojeździe wymaga odpowiedniej zmiany wpisu w dowodzie rejestracyjnym. Zgłoszenie do zarejestrowania wymiany silnika pochodzącego z innego używanego pojazdu wymaga przedstawienia dowodu własności tego silnika oraz dowodu rejestracyjnego pojazdu, z którego ten silnik pochodzi (§ 14 ust. 1 rozporządzenia). W przedmiotowej sprawie skarżący wraz z wnioskiem o dokonanie zmiany numeru silnika w dowodzie rejestracyjnym swego samochodu VW Passat przedłożył umowę, z której wynikało, iż nabył legalnie silnik od właściciela samochodu VW Golf, zarejestrowanego w Starostwie Powiatowym w P. W trakcie tego postępowania organ uprawniony do rozpoznania złożonego wniosku i dokonania tej zmiany poczynił ustalenia w Starostwie Powiatowym w Ł. i powziął wątpliwości co do autentyczności numeru silnika. Po prawidłowym ustaleniu, że wyjaśnienie kwestii, który z silników: znajdujący się w posiadaniu A. G. czy też znajdujący się w samochodzie zarejestrowanym w Ł., posiada autentyczny numer a, nie należy do organów administracji dokonujących rejestracji pojazdów, sprawa została skierowana do wyjaśnienia do organu właściwego tj. Prokuratury Rejonowej w Ł. W świetle powyższego zważyć należy - co zupełnie zostało pominięte przez organ odwoławczy - iż pismem z dnia 26 lutego 2001 r., a zatem przed wydaniem decyzji pierwszoinstancyjnej, organ pierwszej instancji, uzyskawszy informację o fakcie zarejestrowania przez Starostwo Powiatowe w Ł. pojazdu z silnikiem o takim samym numerze, zawiadomił Komendę Powiatową Policji w P. o konieczności wszczęcia postępowania w sprawie silnika. Po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji Komenda Powiatowa Policji w P. pismem z dnia 14 marca 2001 r. zawiadomiła o przekazaniu materiałów sprawy do Prokuratury Rejonowej w Ł. Zaskarżona decyzja, utrzymująca w mocy decyzję pierwszoinstancyjną, wydana została natomiast w dniu [...]. W dacie rozstrzygania sprawy przez organ odwoławczy w aktach sprawy znajdowały się dowody dotyczące wszczęcia postępowania przez organy ścigania. Oceniając legalność zaskarżonej decyzji i prawidłowość prowadzonego w sprawie postępowania należy mieć na względzie, że organ odwoławczy, działając w trybie art. 138 w zw. z art. 140 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej K.p.a., jest zobligowany do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie, uwzględniając zmiany stanu faktycznego i prawnego, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji. W ocenie Sądu fakt, że w sprawie zostało wszczęte postępowanie przed organami ścigania, stanowił przesłankę do zawieszenia prowadzonego postępowania na zasadzie art. 97 § 4 K.p.a., w myśl którego organ administracji państwowej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Jest to jedna z obligatoryjnych podstaw zawieszenia postępowania, zatem w razie jej wystąpienia organ prowadzący postępowanie obowiązany jest z urzędu zawiesić postępowanie. Z urzędu też ma obowiązek badać w trakcie postępowania, czy nie powstało zdarzenie lub sytuacja, która wymaga zawieszenia postępowania. W przedmiotowej sprawie orzeczenie Prokuratury jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., bowiem rozstrzygnięcie tego organu będzie miało istotny wpływ na rozpatrzenie wniosku przez organ administracji, skoro ma się on wypowiedzieć co do tego, czy można uznać, że silnik znajdujący się w posiadaniu skarżącego i zamontowany w należącym do niego samochodzie m-ki VW Passat posiada autentyczny numer a. Z tego względu organ administracji nie mógł orzekać w postępowaniu przed prawomocnym zakończeniem postępowania przez organy ścigania bez naruszenia tego przepisu, z którego wynika obligatoryjność zawieszenia postępowania administracyjnego. Ponadto, mając na względzie podkreślany wyżej fakt, że jedną z istotnych okoliczności, wymagających wyjaśnienia w postępowaniu w przedmiotowej sprawie, było jest ustalenie, czy posiadany przez skarżącego silnik, którego dowód własności oraz zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym przedstawił, posiada autentyczny numer a, należało przyjąć, że wydanie rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego nie zostało poprzedzone należytym wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy w rozumieniu art. 7 K.p.a. i zebraniem materiału dowodowego w trybie art. 75 § 1 i art. 77 § K.p.a., co narusza art. 80 K.p.a. Organ pierwszej instancji, po dokonaniu ustaleń odnośnie faktu zarejestrowania pojazdu z identycznym numerem silnika przez Starostwo Powiatowe w Ł., zamiast przedwcześnie wydawać decyzję odmowną, powinien wykorzystać możliwość przedłużenia terminu załatwienia sprawy wynikającą z art. 36 K.p.a., a następnie zawiesić postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. W świetle powyższego należało uznać decyzje organów obydwu instancji jako wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego mających istotny wpływ na wynik sprawy, co musi skutkować uchyleniem obu zapadłych w sprawie w toku instancji orzeczeń. W związku z powyższym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), uchylono zaskarżoną decyzję. Na podstawie art. 135 wskazanej ustawy uchylono decyzję organu pierwszej instancji. Rozstrzygnięcie zawarte w punktach 2 i 3 wyroku oparte jest o przepis art. 152 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 55 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74, poz. 368 ze zm.) w zw. z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271). Wskazania do dalszego postępowania wynikają bezpośrednio z przedstawionych rozważań.