II SA/Wr 134/05
WyrokWSA we Wrocławiu2005-10-18
Skład orzekający: Anna Siedlecka, Mieczysław Górkiewicz, Andrzej Wawrzyniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego, która w osnowie utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji, a w uzasadnieniu wskazuje na jej wadliwość i potrzebę uchylenia, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna, w której osnowa (rozstrzygnięcie) jest diametralnie różna od treści uzasadnienia, jest wadliwa i narusza prawo. Taka niezgodność, zwłaszcza gdy uzasadnienie wskazuje na potrzebę uchylenia decyzji organu pierwszej instancji, stanowi istotną wadę dającą podstawę do uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W., która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. o umorzeniu postępowania w sprawie zabudowy wejścia do budynku gospodarczego. Skarżący domagali się uchylenia decyzji i nakazania rozbiórki samowoli budowlanej. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał na wadliwość decyzji organu pierwszej instancji, jednak w osnowie utrzymał ją w mocy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. i orzekł, że decyzja ta nie może być wykonana, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA - Anna Siedlecka /sprawozdawca/ Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz Sędzia NSA - Andrzej Wawrzyniak Protokolant - Krzysztof Lonc apl. prok. po rozpoznaniu w dniu 18 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi F. i J. Z. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia 17 stycznia 2005r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie zabudowy wejścia do części naziemnej budynku gospodarczego położonego w S. przy ulicy E. O. 13 I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; III. zasądza od D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. na rzecz skarżących kwotę 500zł (słownie: pięćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia 29 listopada 2004r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. umorzył postępowanie w sprawie zabudowy wejścia do części nadziemnej budynku gospodarczego, położonego na działce nr 43 AM-17 w S. przy ul. E. O. 13.
Organ I instancji wskazał, że w opisanym wyżej budynku gospodarczym w 2000r. wykonano określony zakres robót budowlanych przy zabudowie wejścia do części nadziemnej tego budynku, tj. została dobudowana do licującej ze ścianą części garażowej budynku ściana czołowa, pod istniejącym zadaszeniem wspartym na ww. ścianie, dwóch przeciwległych ścianek osłonowych z cegły ceramicznej, z których jedna jest z otworem drzwiowym, druga z otworem okiennym. W wyniku tych prac powstało zamknięte pomieszczenie, pełniące funkcję ganku. Roboty zostały zakończone. Inwestor – J. i S. S. nie posiadali dokumentów potwierdzających legalność wykonanych prac budowlanych. Wobec tego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 199r. – Prawo budowlane, nałożył na inwestorów obowiązek dostarczenia określonej dokumentacji związanej z samowolnie wykonanymi prawicami. Organ odwoławczy w dniu 10 kwietnia 2001r. utrzymał w mocy powyższą decyzję, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na skutek rozpoznania skargi, wyrokiem z dnia 6 maja 2004r., sygn. II SA/Wr 1175/2001 uchylił decyzje obu instancji administracyjnych.
W okresie pomiędzy datą wydania przez D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. decyzji nr [...] z dnia 10.04.01r., a datą wydania wyroku przez WSA w dniu 6.05.04r. decyzja ta była decyzją ostateczną, i inwestorzy w tym okresie wypełnili obowiązek wynikający z decyzji PINB w S. z dnia 27 grudnia 2000r. Nr [...].
Badając ponownie sprawę (oględziny z dnia 3 września 2004r.), organ I instancji stwierdził, że w 2001r. okno zostało zdemontowane, a otwór okienny wypełniono kształtkami szklanymi (luksferami). Takie rozwiązanie wypełnienia zabudowy wejścia do części nadziemnej budynku gospodarczego od strony działki sąsiedniej nie zmienia charakteru ściany bez otworów okiennych lub drzwiowych, i spełnia wymagania § 12 ust. 6 obowiązującego w tym czasie rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie( Dz.U. Nr 15 z 1999r., poz. 140 ze zm.).
Według organu I instancji wykonane roboty budowlane zostały zakwalifikowane jako przebudowa obiektu budowlanego, w rozumieniu art. 3 pkt 7 - Prawa budowlanego z 1994r., wymagająca uzyskania pozwolenia na budowę. Inwestorzy J. i S. S. takiego dokumentu nie posiadają. Dlatego w omawianej sytuacji zastosowanie miały przepisy art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 52 ust. 7 "znowelizowanej" ustawy Prawo budowlane. Jednakże z uwagi na znajdującą się w aktach sprawy opracowaną inwentaryzację budowlaną wraz z opinią techniczną oraz w świetle dowodu z oględzin z dnia 3 września 2004r., organ uznał, że nie ma podstaw do nałożenia w drodze wykonania określonych czynności lub robót budowlanych.
W tej sytuacji postępowanie stało się bezprzedmiotowe.
D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., na skutek rozpoznania odwołania F. i J. Z. od powyższej decyzji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, utrzymał w mocy zaskarżona decyzję.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że dokonał wnikliwej analizy zgromadzonego materiału dowodowego oraz argumentacji zamieszonej w odwołaniu.
Organ II instancji wskazał, że w przedmiotowej sprawie ustalono bezspornie (protokół z dnia 7 grudnia 2000r.), iż roboty budowlane wykonane przez inwestorów w 2000r., co do których organ nadzoru budowlanego podjął postępowanie, zostały wykonane samowolnie oraz z naruszeniem przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez niezachowanie stosownej odległości od granicy z działką sąsiadów. Ustalona odległość od granicy działki ze skarżącymi wynosi 2,30 m. Jednakże w toku ponownie przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w dalszym ciągu nie ustalono, zgodnie z prawomocnym orzeczeniem WSA, czy i w jaki sposób, w sytuacji ewidentnego naruszenia § 12 pkt 4 powołanego rozporządzenia, po wykonaniu nałożonego na inwestora obowiązku sporządzenia i przedstawienia określonych dokumentów będzie możliwe zalegalizowanie dobudowy.
Oczywiste jest bowiem, że przedłożenie określonej dokumentacji przez inwestora wykonanych robót nie spowoduje, że przedmiotowy ganek – zrealizowany w sposób istotnie odbiegający od warunków zawartych w przepisach wskazanego rozporządzenia - będzie odpowiadał tym warunkom, a więc że zaistnieje stan zgodny z prawem.
W postępowaniu wyjaśniającym organ I instancji nadal nie wyjaśnił kwestii zgodności z prawem przedmiotowej zabudowy, do czego został zobowiązany orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2004r.
W ocenie organu odwoławczego nietrafny jest pogląd wyrażony w uzasadnieniu decyzji I instancji, a wyrażający opinię, iż wydanie przez Burmistrz Miasta i Gminy S. zaświadczenia o przyjęciu zawiadomienia o zakończeniu budowy budynku gospodarczego na działce nr 43 w S. zamyka drogę do dalszego postępowania organowi nadzoru budowlanego w sprawie samowolnej zabudowy wejścia do części nadziemnej budynku gospodarczego, znajdującego się na tej działce, w której organ wszczął postępowanie.
O ile w postępowaniu dowodowym ponownie przeprowadzonym przez organ I instancji okaże się, że nastąpiło naruszenie przez inwestora warunków powołanego wyżej rozporządzenia w sprawie warunków technicznych(...), to stan taki powoduje, iż przedmiotowy obiekt, jakkolwiek nie zakwestionowany przez właściwy organ w chwili przekazania przez inwestora informacji o zakończeniu budowy przedmiotowego obiektu - był i jest nadal sprzeczny z bezwzględnie obowiązującymi przepisami określającymi warunki techniczne budynków.
Z powyższych względów w badanej sprawie nie znajduje uzasadnienia umorzenie postępowania lecz konieczne jest dalsze jego prowadzenie w oparciu o przepis art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego F. i J. Z. wnieśli o uchylenie decyzji D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. i Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. i wydanie postanowienia rozbiórki samowoli budowlanej.
Skarżący podnoszą, że postępowanie administracyjne wykazało, iż :
- ganek w budynku gospodarczym został wybudowany w warunkach samowoli budowlanej,
- inwestor naruszył tym samym przepisy 2 12 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie,
- odtworzono pierwotny stan kształtu i wymiarów garnku, które były zakwestionowane i skorygowane w dawnym postępowaniu administracyjnym.
Skarżący w obszernej skardze przytaczają "obraz budowlanej działalności Pana S. S.", która polega ich zdaniem "na przemocy i samowoli". Do skargi dołączone zostały i opisane zdjęcia dobudowanego spornego ganku, które obrazują stan faktyczny sprawy z pozycji posesji skarżących. Ganek ów dobudowany został "w odległości 2, 30 m od granicy ze ścianą z otworem okiennym, ale gdyby nawet ściana ta nie miała otworu okiennego, to i tak narusza wymiary podane w warunkach technicznych." Obecny stan samowoli budowlanej jest nadal "sprzeczny z bezwzględnie obowiązującymi przepisami".
W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł o uwzględnienie skargi.
Organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotem skargi jest decyzja z dnia 17 stycznia 2005r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia 29 listopada 2004r. umarzająca postępowanie administracyjne w sprawie zabudowy wejścia do części naziemnej budynku gospodarczego.
Jednakże dokonana analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie dała organowi podstawy do uchylenia decyzji organu I instancji, jako wydanej z naruszeniem przepisu art. 105 § 1 Kpa. Jednakże w treści decyzji organu II instancji błędnie przywołano podstawę prawną oraz sentencję zaskarżonej decyzji zamiast art. 138 § 2 Kpa i sentencji – uchylam zaskarżoną decyzję w całości i przekazuję sprawę do ponownego rozpatrzenia, powołano art. 138 § 1 pkt 1 Kpa i sentencję – utrzymuję zaskarżoną decyzję w mocy. Powyższe uchybienie jest tym bardziej oczywiste, że treść uzasadnienia skarżonej decyzji w całości wskazuje na zamiar uchylenia przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Sądowa kontrola decyzji administracyjnych polega na badaniu ich zgodności z prawem, a wiec zgodności z przepisami prawa materialnego, jak i przepisami prawa procesowego. Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję.
Przedmiotem oceny, dokonywanej przez Sąd jest decyzja D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia 17 stycznia 2005 r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia 29 listopada 2004r. Nr [...], którą umorzono postępowanie administracyjne w sprawie budowy ganku do części naziemnej budynku gospodarczego położonego na działce nr 43 w S. Osnowa zaskarżonej decyzji zawiera orzeczenie o utrzymaniu w mocy kwestionowanej w odwołaniu decyzji PINB, uzasadnienie zaś zawiera obszerny wywód wykazujący, że decyzja ta jest wadliwa.
Przypomnieć należy, że każda decyzja administracyjna składa się z elementów wymienionych w art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wymienione we wskazanym przepisie składniki decyzji, służą pełnemu określeniu elementów stosunku prawnego zarówno materialnego, jak też procesowego.
Rozstrzygnięcie (osnowa) i uzasadnienie decyzji, to dwa istotne elementy składowe decyzji. Osnowa decyzji wyraża rezultat stosowania normy prawa materialnego do konkretnych okoliczności faktycznych i materiału dowodowego. Uzasadnienie służy natomiast wyjaśnieniu rozstrzygnięcia. Z uzasadnienia wynikać ma ocena faktów, prawa i subsumcji oraz celów i skutków rozstrzygnięcia.
Zatem ocenie Sądu podlega decyzja jako całość, tj. jej osnowa łącznie z uzasadnieniem. Tak więc dla poprawności decyzji niezbędnym jest, aby pomiędzy takimi elementami, jak : podstawa prawna, rozstrzygnięcie oraz uzasadnienie prawne i faktyczne, istniała wewnętrzna spójność. Tylko wtedy, zgodnie z art. 104 kpa, można o takiej decyzji powiedzieć, że jest aktem rozstrzygającym konkretną sprawę.
Jeśli zatem rozstrzygnięcie decyzji, jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie, nie tylko nie koresponduje z treścią uzasadnienia, ale jest diametralnie różne od motywów zawartych w uzasadnieniu, to taka decyzja jest wadliwa, a wada ta ma charakter istotny, dający podstawę do uchylenia decyzji jako naruszającej prawo (art. 107 kpa). Na powyższą wadliwość zaskarżonej decyzji zwrócił zresztą uwagę także D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wnosząc o uwzględnienie skargi.
Wobec powyższych ustaleń Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach oparto na przepisie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło