II SA/Wr 1343/03
WyrokWSA we Wrocławiu2005-03-07
Skład orzekający: Jerzy Krupiński, Elżbieta Kmiecik, Grażyna Jeżewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy określająca zasady usytuowania miejsc sprzedaży alkoholu może regulować warunki sprzedaży i podawania napojów alkoholowych, a także nakładać dodatkowe obowiązki informacyjne i dokumentacyjne na przedsiębiorców, jeśli ustawa stanowi podstawę jedynie do ustalenia zasad usytuowania?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy, która wykracza poza zakres upoważnienia ustawowego zawartego w art. 12 ust. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, jest niezgodna z prawem. Ustawa ta upoważnia radę gminy jedynie do ustalenia zasad usytuowania miejsc sprzedaży alkoholu, a nie do określania warunków sprzedaży, podawania napojów alkoholowych, czy nakładania dodatkowych obowiązków informacyjnych i dokumentacyjnych, które są już uregulowane w innych przepisach lub przekraczają kompetencje rady.Stan faktyczny
Prokurator Okręgowy w Opolu zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej w Nysie dotyczącą zasad usytuowania miejsc sprzedaży alkoholu. Zarzucił, że uchwała w części paragrafów (m.in. dotyczących warunków sprzedaży, użytkowania placówek, sprzedaży w ogródkach letnich, imprezach masowych, a także nałożonych obowiązków informacyjnych i dokumentacyjnych) została podjęta bez podstawy prawnej, gdyż art. 12 ust. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi upoważniał jedynie do ustalenia zasad usytuowania, a nie warunków sprzedaży. Rada Miejska w Nysie wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że inne przepisy ustawy oraz Prawo działalności gospodarczej dawały podstawę do podjęcia uchwały, a jej zapisy jedynie doprecyzowywały ustawę.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu stwierdził, że zaskarżona uchwała w części paragrafów 2 ust. 2 oraz 4, 5, 6, 7, 8, 9 i 10 została podjęta z naruszeniem prawa, i określił, że uchwała nie podlega wykonaniu w tej części.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędziowie: sędzia WSA Elżbieta Kmiecik (spr.) asesor sądowy Grażyna Jeżewska Protokolant: referent Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2005 r. sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w Opolu na uchwałę Rady Miejskiej w Nysie z dnia 28 stycznia 2003 r., nr V/87/03 w przedmiocie zasad usytuowania miejsc sprzedaży alkoholu 1) stwierdza, że zaskarżona uchwała w paragrafie 2 ust 2 oraz paragrafach 4, 5, 6, 7, 8, 9 oraz 10 podjęta została z naruszeniem prawa, 2) określa, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu w części w jakiej stwierdzono, iż podjęta została z naruszeniem prawa.
Rada Miejska w Nysie w dniu 28 stycznia 2003r. na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. Nr 147 z 2002r., poz.1231 z późn. zm.) podjęła uchwałę Nr V/87/03 w sprawie określenia na terenie miasta i gminy Nysa zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. W uchwale w paragrafie 2 ust. 2 udzielono Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, uprawnienie do przyjmowania dla lokalizacji placówek sprzedających napoje alkoholowe innych kryteriów niż określone w punkcie 1. W paragrafie 4 i 5 uchwały określono warunki sprzedaży i podawania napojów alkoholowych, zaś w paragrafie 6 warunki użytkowania palcówek gastronomicznych i handlowych w których sprzedawane są napoje alkoholowe. Paragrafy 7, 8 i 9 zawierają zasady w oparciu o które winna być prowadzona sprzedaż napojów alkoholowych w letnich ogródkach gastronomicznych, na przyjęciach, festynach i imprezach masowych. Paragraf 10 statuował obowiązek zamieszczania w miejscu sprzedaży i podawania napojów informacji o szkodliwości spożywania napojów alkoholowych, a także uwidaczniania oryginałów lub kserokopii zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych z naniesionymi przez Urząd Miejski w Nysie potwierdzeniami o uiszczeniu przez przedsiębiorcę stosownych opłat za korzystanie ze zezwoleń, a w przypadku letnich ogródków gastronomicznych -potwierdzenie zgłoszenia lokalizacji ogródka w Urzędzie Miejskim w Nysie.
Skargę na powyższą Uchwałę Rady Miasta w Nysie wywiódł Prokurator Okręgowy w Opolu. Uchwale Rady Miasta Nysy z dnia 28 stycznia 2003r. Nr V/87/03 w sprawie określenia na terenie miasta i gminy Nysa zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych zarzucił wydanie jej w odniesieniu do zapisów paragrafów: 4,5,6,7,8,9,10 oraz 2 ust. 2 bez podstawy prawnej, albowiem powołany w uchwale jako podstawa prawna jej podjęcia art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 16.10.1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tj. z 2002r. Dz. U. Nr 147, poz. 1231) upoważnia radę gminy do ustalenia w drodze uchwały wyłącznie zasad usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. Wskazując na powyższe wnosił o stwierdzenie nieważności uchwały w zaskarżonej części, a to uregulowań zawartych w paragrafach 4,5,6,7,8,9,10 oraz 2 ust. 2.
W uzasadnieniu skargi Prokurator dowodził, iż objęta skargą uchwała podjęta została w oparciu o delegację ustawową wynikającą z art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 16.10.1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. W wyniku nowelizacji, z dniem 9 listopada 2002r., ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi uległa zmianie treść art. 12 ust. 2, stanowiącego podstawę do wydania zaskarżonej uchwały. W obecnym stanie prawnym brak jest podstaw do regulowania w drodze uchwały rady gminy warunków sprzedaży napojów alkoholowych. Kwestie związane z warunkami jakie muszą spełniać punkty sprzedaży detalicznej napojów alkoholowych zawierających powyższej 4,5 % alkoholu określone zostały przez ustawodawcę w art. 9(6) powołanej ustawy. Argumentował zatem skarżący, iż skoro w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały nie istniała już podstawa prawna do określania przez rady gminy warunków sprzedaży i podawania napojów alkoholowych to wydanie w tym przedmiocie uregulowań paragrafu 4 i 5, nastąpiło bez podstawy prawnej. Zdaniem skarżącego również bez podstawy prawnej uregulowała rada gminy w paragrafie 6 warunki w oparciu o które winny być użytkowane placówki gastronomiczne i handlowe oraz w § 7, 8 i 9 warunki prowadzenia sprzedaży napojów alkoholowych przeznaczonych do sprzedaży w tzw. "letnich ogródkach", warunki prowadzenia sprzedaży i spożywania napojów alkoholowych w ramach organizowanych "przyjęć" oraz imprez masowych i festynów. W ramach paragrafu 10 uchwała rady gminy, bez podstawy prawnej nałożyła także obowiązek uwidaczniania w miejscu sprzedaży i podawania napojów alkoholowych informacji o szkodliwości spożywania napojów alkoholowych, o zakazie ich sprzedaży i podawania osobom poniżej 18 roku życia i osobom nietrzeźwym oraz o zakazie sprzedaży i podawania napojów alkoholowych na kredyt. W paragrafie tym wprowadzono także obowiązek uwidaczniania oryginałów lub kserokopii zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych z naniesionymi przez Urząd Miejski w Nysie potwierdzeniami o uiszczeniu przez przedsiębiorcę stosownych opłat za korzystanie ze zezwoleń, a w przypadku letnich ogródków gastronomicznych - potwierdzenie zgłoszenia lokalizacji ogródka w Urzędzie Miejskim w Nysie. Uzasadniał także skarżący, iż art. 12 ust. 2 powołanej ustawy nie upoważniał rady gminy do przekazania Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych uprawnienia do stosowania odstępstw od ogólnych zasad usytuowania punktów sprzedaży i podawania napojów alkoholowych, jakie określiła zgodnie z posiadanym ustawowym upoważnieniem rada gminy. W ramach uregulowań zawartych w zaskarżonej uchwale, w ocenie skarżącego, rada gminy także w wielu przypadkach powtórzyła zapisy ustawowe dotyczące form sprzedaży i podawania napojów alkoholowych, jak też dokonała ich modyfikacji. Powyższe uzasadnia zatem stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części objętej skargą.
Rada Miejska w Nysie w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie i obciążenia skarżącego kosztami postępowania. W uzasadnieniu swojego stanowiska Rada Miejska w Nysie przyznała, iż od chwili wejścia w życie nowelizacji ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi uległ zmianie art. 12 ust. 2 tejże ustawy, który nie upoważnia wprost rady gminy do ustalania warunków sprzedaży napojów alkoholowych. Jednakże zdaniem Rady nie oznacza to, iż kwestie uregulowane w zaskarżonych zapisach uchwały Nr N//87/03 Rady Miejskiej w Nysie wydane zostały bez podstawy prawnej. Kompetencje rady gminy do wydawania tych przepisów wynikają bowiem z ogólnych upoważnień zawartych w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, a mianowicie art. 1 ust. i pkt 4, art. 14 ust. 2a, art. 14 ust. 5, art. 18 ust. 7 pkt 8 i 9 jak też znajdują uzasadnienie w przepisach ustawy z dnia 19 listopada 1990r. - Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101, poz. 1178, z późn. zm.), a to art. 28 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 2. Rada Miejska w Nysie podejmując zaskarżoną uchwałę dokonała ustaleń, których przedmiotem było doprecyzowania zapisów ustawy, konieczne dla praktyki organów gminnych w kwestiach związanych z wydawaniem "zezwoleń alkoholowych" i stąd też chybiony jest zarzut skarżącego, iż organ uchwałodawczy wykroczył poza swoje kompetencje uszczegóławiając warunki jakim muszą odpowiadać punkty sprzedaży i podawania alkoholów oraz zasady i warunki na jakich ma się odbywać sprzedaż napojów alkoholowych poza stałymi punkami sprzedaży. Zapisy zaskarżonej uchwały w § 7, 8 i 9 stanowią wprost realizacje wymogów ustawy, określając warunki i zasady respektowania jej przepisów. Nadto Rada Miejska w Nysie argumentowała, iż § 10 uchwały zawiera powtórzenie w istocie zapisów ustawy w przedmiocie ograniczeń w sprzedaży i podawaniu napojów alkoholowych (art. 15) i w żadnym stopniu nie stanowi wykroczenia lub złamania przepisów ustawy. Również obowiązek posiadania w punkcie sprzedaży dokumentów o których stanowi § 10 ust. 2 i 3 uchwały znajduje pełne uzasadnienie w art. 18 ust. 8 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi W zakresie zarzutu dotyczącego § 2 ust. 2 podniesiono, iż zapis ten nie daje Gminnej Komisji dowolności, co do przyjmowania kryteriów lokalizacji punktów sprzedaży napojów alkoholowych, ani też do stosowania odstępstw od ogólnych zasad usytuowania punktów sprzedaży i podawania napojów alkoholowych, lecz ma na celu umożliwienie rozpatrzenia i uwzględnienia szczególnych przypadków, które mogą mieć miejsce w praktyce.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Skarga Prokuratora Okręgowego w Opolu wniesiona została do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu przed dniem 1 stycznia 2004r, i stąd też w oparciu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.-przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1271) przedmiotowa sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy sąd administracyjny, którym jest na mocy § 1 pkt 9 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 25 kwietnia 2003r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami, a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowo - administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270).
Z zasady, iż sąd administracyjny ocenia, czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, wynika konsekwencja, co do tego, iż sąd ten rozważa wyłącznie prawo obowiązujące w dniu wydania decyzji jak i stan sprawy istniejący na dzień wydania decyzji (tak NSA w wyroku z dnia 14 stycznia 1999 r., sygn. III SA 4731/97 - LEX nr 37180).
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Legalność decyzji, aktów prawa miejscowego, aktów organów jednostek samorządu terytorialnego, aktów nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego (art. 3 § 2 p.s.a) bada się zarówno pod względem formalnym jak też i materialno-prawnym.
Przedmiotem oceny, w rozpoznawanej sprawie jest uchwała Rady Miejskiej w Nysie z dnia 28 stycznia 2003r., Nr V/87/03, podjęta na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 26 października 1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tj. Dz. U. Nr 147 z 2002r, poz. 1231 z późn. zm.). Przedmiotowa uchwała zapadła z naruszeniem prawa.
Samorząd terytorialny nie ma prawa do samoistnego, czyli nie mającego podstawy w normie ustawowej, ukształtowania podstaw prawnych własnego działania.
Stosownie do art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminy (Dz. U. Nr 16, poz. 95 ze zm.), gminie przysługuje prawo stanowienie przepisów powszechnie obowiązujących na obszarze gminy na podstawie i wyłącznie w granicach zakreślonych upoważnieniem ustawowym. Akty prawa miejscowego, a za takowy należy uznać przedmiotową uchwałę, stanowione są na podstawie i w granicach upoważnienia ustawowego i ustanawiane jako obowiązujące na obszarze działania min. organów jednostek samorządu. Powyższe oznacza, że skoro stanowią one źródło prawa i wiążą adresata w sposób analogicznych jak przepisy prawa powszechnie obowiązujące to nie mogą one odmiennie, w stosunku do dyspozycji ustawowej uregulować takiej samej sytuacji społecznej. Nie mogą także zawierać subdelegacji do ich wydawania przez inne podmioty. Na tę kwestię zwrócił uwagę NSA w wyroku z dnia 14 października 1999r. (por ONSA 2000, nr 4, poz 157), jak też w wyroku z dnia 9 marca 1994r. (v. 'Wspólnota" 1995r., nr 11, s.24) oraz w wyroku z dnia 23 października 1992r. (ONSA 1992,nr 3-4, poz. 94), gdzie wskazał, iż rada gminy nie może przenosić swojego uprawnienia do stanowienia przepisów gminnych na inne organy, czy też jednostki organizacyjne gminy, chyba że ustawa takie przekazanie kompetencji prawotwórczych wyraźnie dopuszcza. Co więcej materialnoprawna podstawa do działania rady gminy w zakresie stanowienia aktów prawa miejscowego musi wynikać wprost z zapisów ustawy (delegacji ustawowej) i nie może być ona oparta na ogólnych przepisach zawartych w ustawach. Wyrażona w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasada legalności działań organów władzy publicznej oznacza, iż działają one na podstawie i w granicach prawa. Gminny samorząd terytorialny, będąc zatem pierwotnym adresatem prawa do stanowienia aktów prawa miejscowego, jest legitymowany do wydawania aktów prawa miejscowego tylko wówczas i tylko w takim zakresie, który wynika bezpośrednio i wprost z woli ustawodawcy wyrażonej w upoważnieniu ustawowym.
Upoważnieniem ustawowym dla Rady Gminy w Nysie w zakresie ustalenia zasad usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych stanowił art. 12 ust. 2 ustawy.
Art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 16.10.1982r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, obowiązujący w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały, przewidywał, iż rada gminy ustala, w drodze uchwały, zasady usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych.
Pod pojęciem zasady usytuowania punktów sprzedaży napojów alkoholowych należy rozumieć ich rozmieszczenie w terenie, a w szczególności usytuowanie względem miejsc chronionych jak szkoły, przedszkola, miejsca kultu religijnego itp. Powyższe oznacza, iż art. 12 ust.2 ustawy upoważnia radę gminy do ustalenia w drodze uchwały wyłącznie zasad usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. Przepis ten w żadnym wypadku nie upoważnia rady gminy do określenia warunków sprzedaży i podawania napojów alkoholowych., gdyż kwestie związane z warunkami jakie muszą spełniać punkty sprzedaży detalicznej napojów alkoholowych zawierających powyższej 4,5 % alkoholu określone zostały przez ustawodawcę w art. 9(6) powołanej ustawy, na co zasadnie wskazuje skarżący w wywodach skargi.
Art. 9 (6) ustawy określa bowiem miejsca w których może być prowadzona sprzedaż napojów alkoholowych. Są nimi w świetle ustawy sklepy branżowe ze sprzedażą napojów alkoholowych, wydzielone stoiska - w samoobsługowych placówkach handlowych o powierzchni sprzedażowej powyżej 200 m2, pozostałe placówki samoobsługowe oraz inne placówki handlowe, w których sprzedawca prowadzi bezpośrednią sprzedaż napojów alkoholowych.
W świetle zatem powyższego wydanie przez Radę Miejskiej w Nysie w tym przedmiocie uregulowań zawartych w zapisach paragrafu 4 i 5 zaskarżonej uchwały nastąpiło bez podstawy prawnej.
Rada gminy nie posiada kompetencji do określenia, jakie warunki musi spełniać punkt sprzedaży napojów alkoholowych (tj. że nie może być to bar mleczny, punkt małej gastronomii, stacja paliw lub budynek nietrwale związany z gruntem), skoro kwestie te znalazły uregulowanie w przepisach ustawy. Zapisy uchwały nie mogą bowiem stanowić powtórzenia uregulowań ustawowych, nie mogą wprowadzać dodatkowych warunków i ograniczeń, czy też odmiennie kształtować tej samej sytuacji społecznej.
Bez podstawy prawnej uregulowała Rada Gminy w Nysie w paragrafie 6 warunki w oparciu o które winny być użytkowane placówki gastronomiczne i handlowe oraz w § 7, 8 i 9 warunki prowadzenia sprzedaży napojów alkoholowych przeznaczonych do sprzedaży w tzw. "letnich ogródkach", warunki prowadzenia sprzedaży i spożywania napojów alkoholowych w ramach organizowanych "przyjęć" oraz imprez masowych i festynów. Przepis paragrafu 12 ust. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości w żadnym razie nie uprawniał rady gminy do określenia warunków użytkowania placówek handlowych i gastronomicznych w których prowadzona jest sprzedaż napojów alkoholowych, bowiem warunki te wynikają z przepisów innych ustaw, a to min. przepisów prawa budowlanego i warunków technicznych. Rada gminy, działając w granicach upoważnienia ustawowego zawartego w art. 12 ust. 2 ustawy, nie posiada również kompetencji do określania warunków użytkowania placówek handlowych i gastronomicznych oraz prowadzenia samej sprzedaży napojów alkoholowych. Zagadnienie to uregulowane jest min. w przepisach ustawy o wychowaniu w trzeźwości, a to w art. 18 ust. 6 i 7.
Pokreślić należy z całą stanowczością, iż rada gminy, w drodze uchwały, legitymowana jest wyłącznie do ustalenia zasad usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. Na tej podstawie rada gminy może, oprócz określenia limitu punktów, ustalić zasady ich usytuowania.
Mając na uwadze powyższe należało uznać, iż organ uchwałodawczy gminy wykroczył poza swoje kompetencje określając warunki jakim ma odpowiadać punkt sprzedaży i podawania napojów alkoholowych.
Nie sposób, nie odnieść się do zajętego przez Radę Miejską w Nysie stanowiska, iż w w/w paragrafach uchwały dokonała ona jedynie uściślenia i konkretyzacji zapisów ustawowych, bowiem te nie określały pojęcia czasowych punktów sprzedaży. Ustawodawca w zapisach ustawy o wychowaniu w trzeźwości w istocie nie posługuje się pojęciem tymczasowe punkty sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. Nie oznacza to jednak, iż ta kwestia podlega regulacji w drodze uchwały organu gminy. W art. 9(6) pkt 3 ustawodawca określił bowiem, iż sprzedaż napojów alkoholowych może być prowadzona także w innych placówkach handlowych, w których sprzedawca prowadzi bezpośrednią sprzedaż napojów alkoholowych. Ogródek piwny jak też punkty sprzedaży napojów alkoholowych organizowane na czas imprez masowych i przyjęć stanowią min. takie inne placówki handlowe.
W paragrafie 10 uchwała Rada Miejska w Nysie nałożyła, na podmioty prowadzące punkty sprzedaży i podawania napojów alkoholowych, obowiązek uwidaczniania w miejscu sprzedaży i podawania napojów alkoholowych informacji o szkodliwości spożywania napojów alkoholowych, jak też o zakazie ich sprzedaży i podawania osobom poniżej 18 roku życia i osobom nietrzeźwym oraz o zakazie sprzedaży i podawania napojów alkoholowych na kredyt. W paragrafie tym wprowadzono także obowiązek posiadania oryginałów lub kserokopii zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych z naniesionymi przez Urząd Miejski w Nysie potwierdzeniami o uiszczeniu przez przedsiębiorcę stosownych opłat za korzystanie ze zezwoleń, a w przypadku letnich ogródków gastronomicznych - potwierdzenie zgłoszenia lokalizacji ogródka w Urzędzie Miejskim w Nysie. Przedmiotowe kwestie znajdują uregulowanie w przepisach ustawy w art. 15 oraz 18 ust. 7 ustawy. Akceptując w pełni pogląd wyrażony przez NSA w wyroku z dnia 21 grudnia 1993r. syg. akt SA/Wr 1739/93 stwierdzić należy, iż przeniesienie do uchwały rady gminy w sprawie ustalenia liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych i zasad usytuowania miejsc sprzedaży napojów alkoholowych przepisów ustawowych i nadanie tym przepisom charakteru bezpośredniej regulacji wykracza poza zakres delegacji do stanowienia przepisu gminnego i uzasadnia stwierdzenie nieważności takiej uchwały.
Art. 12 ust. 2 powołanej ustawy nie upoważnił Rady Miejskiej w Nysie do przekazania Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Nysie uprawnienia do stosowania odstępstw od ogólnych zasad usytuowania punktów sprzedaży i podawania napojów alkoholowych, jakie określiła zgodnie z posiadanym ustawowym upoważnieniem rada gminy. Paragraf 2 ust. 2 zaskarżonej uchwały wykraczał poza delegację ustawową. W orzecznictwie sądowym, na co wskazywano wyżej, jak i w doktrynie za ugruntowany należy uznać pogląd, iż delegacja ustawowa dla stanowienia prawa, w tym przypadku zasad usytuowania punktów sprzedaży napojów alkoholowych, przyznana przez ustawodawcę radom gmin, nie upoważniała do subdelegacji na inne podmioty. Analiza paragrafu 2 ust. 2 zaskarżonej uchwały, nawet jeśli przyjąć argumentację Rady Miejskiej w Nysie w tym zakresie, a zawartą w odpowiedzi na skargę, iż przyznawał tenże zapis Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Nysie ewentualne prawo do określenia przez Komisję innej definicji "bezpośredniego sąsiedztwa" niż "wspólna granica geodezyjna", musi prowadzić do stwierdzenia, że w istocie w przypadku wystąpienia w praktyce konkretnej sytuacji, (zresztą niedookreślonej w zapisach uchwały), ten zapis stanowić będzie w rzeczywistości uprawnienie dla Komisji do zmiany określonych przez Radę Miejską w Nysie zasad usytuowania punktów sprzedaży. Powyższe zatem musiało prowadzi do wniosku, iż przekazanie przez Radę Miejska w tym zakresie swojego uprawnienia Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Nysie stanowiło naruszenie prawa.
Mając zatem powyższe na uwadze oraz uwzględniając fakt, iż zaskarżona w części uchwała została podjęta ponad rok temu, w oparciu o art. 147 §1 ustawy -prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji. Orzeczenie w punkcie 2 uzasadnia art. 152 powołanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło