II SA/Wr 1520/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Mieczysław Górkiewicz NSA Halina Kremis (sprawozdawca) Sędziowie: As. WSA Alicja Palus Protokolant: Patrycja Kikosicka-Jędrzejczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2005 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej A w W. na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny celem przymuszenia oddala skargę. Sygnatura akt II SA/Wr 1520/03 UZASADNINIE Powiatowy inspektor Nadzoru Budowlanego w W., podczas przeprowadzonych [...]r. oględzin budynku mieszkalnego przy ul. H. [...] i [...] w W., stwierdził występowanie w lokalach mieszkalnych nr [...],[...] i [...] (w budynku nr [...]) oraz w mieszkaniu nr [...] (w budynku nr [...]) grzybów pleśniowych, w związku z czym postanowieniem nr [...]z dnia [...]r. nałożył na zarządcę - Spółdzielnię Mieszkaniową A, obowiązek dostarczenia ekspertyzy dotyczącej przyczyn występowania grzybów pieśniowych w mieszkaniach budynków nr [...] i [...] przy ul. H. w W . W przedłożonej w dniu [...]r. ..Ekspertyzie technicznej określającej przyczyny rozwoju grzybów pleśniowych w trzech mieszkaniach zlokalizowanych na osiedlu P. w W. stwierdzono, iż "główną przyczyną występującego obecnie rozwoju grzybów pleśniowych (...) jest zbyt niska termoizolacyjność przegród zewnętrznych spowodowana istnieniem mostków termicznych oraz przeciekami wody opadowej przez zewnętrzną warstwę płyt osłonowych. Równie ważną przyczyną jest zbyt duża wilgotność względna powietrza". W konsekwencji organ pierwszej instancji decyzją Nr [...]z dnia [...]r. nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej A usunięcie złego stanu technicznego budynku nr [...] i [...] przy ul. H. w W., w zakresie zleceń zawartych w "Ekspertyzie technicznej określającej przyczyny rozwoju grzybów pleśniowych w trzech mieszkaniach zlokalizowanych na osiedlu P. w W.", autorstwa dr inż. Z. M . Decyzja stała się przedmiotem postępowania odwoławczego, w wyniku którego zaskarżona decyzja została utrzymana w mocy decyzją D. Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. nr [...]. Wobec niezrealizowania nakazu wynikającego z ostatecznego rozstrzygnięcia. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, wystosował do zobowiązanego, w dniu [...]r. upomnienie wzywające do usunięcia złego stanu technicznego budynku mieszkalnego przy ul. H. [...] i [...] w W., powodującego występowanie grzybów pleśniowych w lokalach mieszkalnych, w ciągu 14 dni od doręczenia upomnienia. W celu kontroli wykonania obowiązków nałożonych decyzją z dnia [...]r. nr [...]organ pierwszej instancji w dniu [...]r. przeprowadził oględziny lokalu mieszkalnego nr [...], w trakcie których stwierdzono występowanie w kontrolowanym mieszkaniu śladów zagrzybienia ścian, wybrzuszenia tynku sufitowego. Ponadto w kuchni, jak i łazience wentylacja "nie sprawna i nie wystarczająca''. Przedstawiciele Spółdzielni oświadczyli, że prace zlecone ekspertyzą zostały wykonane w części dotyczącej ocieplenia budynku od strony podwórka, uszczelniono złącza płyt, obwódki blacharskie wokół komina oraz pokrycie dachowe, komin wyremontowano. Zdaniem strony zobowiązanej przyczyną grzyba i zawilgocenia mieszkania jest wadliwa wentylacja oraz zła eksploatacja mieszkania. W wyniku ustaleń dokonanych podczas kontroli organ pierwszej instancji w dniu [...] r. sformułował tytuł wykonawczy i klauzulę o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej oraz wydał postanowienie z dnia [...]r. (nr [...]) o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji z dnia [...]r. Nr [...]. Postanowienie zostało skierowane do S.M. A, a określono ją na kwotę [...] zł. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ przywołał art. 20 § 1 pkt 4, art. 64a § 1 pkt ł. art. 119 § 1, art. 120. 121 i 122 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968, ze zm.) Na to postanowienie zażalenie złożyła Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i wydanie decyzji odraczającej termin wykonania obowiązku, szeroko opisując zakres planowanych prac zmierzających m.in. do zmniejszenia zużycia ciepła oraz termoizolacji budynków Spółdzielni, przeprowadzanych w sześciu rocznych etapach, począwszy od [...] r. Ponadto zdaniem Spółdzielni przyczyną wy- 1 Sygnatura akt II SA/Wr 1520/03 stępowania grzybów pleśniowych jest nieodpowiednia eksploatacja mieszkań, tak jak występuje w przypadku mieszkania nr [...] w budynku [...] przy ul. H. w W . Postanowieniem Nr [...] z dnia [...]r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa. w związku z art. 64 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, po rozpatrzeniu zażalenia Spółdzielni Mieszkaniowej A w Wałbrzychu na opisane postanowienie. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Na uzasadnienie organ wskazał, że zaskarżone postanowienie zostało wydane w związku z niewykonaniem przez zobowiązanych obowiązków wynikających z ostatecznej decyzji administracyjnej, nakazującej usunięcie złego stanu technicznego budynku mieszkalnego przy ul. H. [...] i [...] w W. powodującego występowanie grzybów pleśniowych w lokalach mieszkalnych. Natomiast podjęte przez Spółdzielnię prace mające na celu ni.in. modernizację centralnego systemu ogrzewania, nie zmierzają bezpośrednio do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, a ich wykonanie planowane jest przez Spółdzielnię A w sześciu rocznych etapach, począwszy od [...] r. Przedmiotem postępowania prowadzonego przez organ drugiej instancji jest ponowne rozpoznanie sprawy w zakresie objętym postępowaniem organu pierwszej instancji, a więc dotyczy bezpośrednio podjętego postępowania egzekucyjnego, nie może natomiast odnosić się do działań zmierzających do usunięcia nieprawidłowości, a tym bardziej nie może rozstrzygać w kwestiach omówionych w ekspertyzie, będących podstawą nałożonego obowiązku, a do których odnosi się w swoim zażaleniu skarżący. Ponowna analiza materiału dowodowego pozwoliła ustalić, iż organ pierwszej instancji przeprowadził całe postępowanie egzekucyjne nie dopuszczając się żadnych uchybień formalnych, czy też proceduralnych, w związku z czym organ odwoławczy nie może uznać wniesionego zażalenia za uzasadnione. Wobec niewykonania przez zobowiązanego całości obowiązku wynikającego z prawomocnej decyzji, w dniu [...]r. wystosowano do strony upomnienie wzywające w terminie 14 dniu od daty jego doręczenia, do realizacji obowiązków nałożonych prawomocną decyzją z dnia [...] r. nr [...]. Po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu organ, w celu przymuszenia do wykonania nałożonego obowiązku, skorzystał z przysługującego mu prawa na podstawie przepisów art. 20 ust. 1, art. 119 § 1 i art. 120 § 1 oraz art. 121 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i nałożył na Spółdzielnię grzywnę w celu przymuszenia. W rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z obowiązkiem wynikającym ściśle z przepisów obowiązującego prawa budowlanego. Należy zauważyć, iż rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji zostało wydane na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. W art. 66 tej ustawy ustawodawca nakłada na organy nadzoru budowlanego obowiązek interweniowania w przypadku stwierdzenia określonych w ustawie Prawo budowlane naruszeń. Przepis ten obliguje bezwzględnie te organy do przeciwdziałania stwierdzonym zaniedbaniom w stanie technicznym obiektów budowlanych, stanowiąc, że "w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo powoduje swoim wyglądem oszpecenie otoczenia albo jest użytkowany niezgodnie z przeznaczeniem bądź w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia właściwy organ wydaje decyzję nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości". Adresatem tej decyzji jest właściciel obiektu lub zarządca obiektu. Na ostateczne postanowienie skargę do sądu administracyjnego złożyła strona zobowiązana. W skardze podniosła, że .,na dzień wniesienia skargi w lokalach mieszkalnych przy ul. H. [...],[...] oraz [...]w W. zostały zlikwidowane skutki oraz pozostałe przyczyny powodujące występowanie grzybów pleśniowych. Nadto Spółdzielnia podnosi, iż na podstawie wniosków Zebrań Przedstawicieli Członków Spółdzielni Mieszkaniowej A została opracowana dokumentacja ..Master Plan - ocena zmniejszenia zużycia Sygnatura akt II SA/Wr 1520/03 ciepła w S.M. A oraz realizacja termomodernizacji budynków". Całość zadania planuje się przeprowadzić w sześciu rocznych etapach. Wobec faktu, że prace zostały uwzględnione w programie termomodernizacji budynków, a sporny budynek zostanie w pierwszym etapie przewidziany do docieplenia to w tym stanie sprawy skarżący wnosi o uchylenie skarżonego postanowienia i umorzenie postępowania. W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Skarga nie może zostać uwzględniona. Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne i postanowienia, na które służy zażalenie, albo kończące postępowanie w sprawie (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowanie przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej w skrócie "upsa" - Dz. U. Nr 153, poz. 1270), w tym także na postanowienia wydane na podstawie norm ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Z taką kontrolą mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Jak wynika z dołączonych do odpowiedzi na skargę akt administracyjnych, orzekając w sprawie kompetentny organ, przywołując w podstawie prawnej odpowiednie przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nałożył na stronę skarżącą grzywnę w celu przymuszenia. Orzeczenie to zapadło, ponieważ w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja organu nadzoru budowlanego, nakazująca skarżącej, jako zarządcy nieruchomości wykonanie konkretnych czynności, szczegółowo wskazanych w ekspertyzie rzeczoznawcy ds. budowlanych. Akta te wskazują także, iż w ekspertyzie, o której mowa wyżej, zostały w sposób jasny i szczegółowy wykazane czynności, jakie spółdzielnia winna wykonać, aby wypełnić nakaz wynikający z ostatecznej decyzji administracyjnej. Pozostaje poza sporem, że w dacie wydawania kontrolowanych orzeczeń czynności te nie zostały wykonane. Już ta okoliczność dawała organowi uprawnienie do wydania postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. W tym miejscu wskazać trzeba, że w sprawie mamy do czynienia z orzeczeniami zapadłymi w toku postępowania egzekucyjnego, wszczętego wobec niewykonania przez zobowiązanej, nałożonych na nią przez kompetentne organy obowiązków. Podstawę wydania orzeczenia o nałożeniu grzywny stanowi przepis art. 122 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który określa co winno zawierać takie 3 Sygnatura akt II SA/Wr 1520/03 postanowienie. W § 3 przywołanego artykułu określono, że na postanowienie o nałożeniu grzywny służy zażalenie. Przywołane akta wskazują, że organ, prowadząc postępowanie egzekucyjne, przed wydaniem kontrolowanego postanowienia przeprowadził także inne czynności egzekucyjne (wystosował do zobowiązanego w dniu 16 sierpnia 2002 r. upomnienie wzywające do wykonania wynikających z ostatecznej decyzji administracyjnej obowiązków, w ciągu 14 dni od doręczenia upomnienia, w dniu [...]r. przeprowadził oględziny lokalu celem sprawdzenia jego stanu). Mimo oczywistej pełnej świadomości S.M. A o toczącym się postępowaniu egzekucyjnym zobowiązana nie występowała - przykładowo - o odroczenie terminu realizacji zobowiązania. W zaistniałej sytuacji organ był uprawniony do podjęcia działań zawartych w kontrolowanym postanowieniu. W myśl bowiem art. 119 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w brzmieniu obowiązującym na dzień wydawania ostatecznego postanowienia w sprawie, grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy (między innymi) spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wykonania czynności. Wedle zaś art. 120 § 1 tejże ustawy, grzywna w celu przymuszenia może być nakładana zarówno na osoby fizyczne, jak i osoby prawne, a także na jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej. Badając zatem legalność kontrolowanego orzeczenia wskazać trzeba, że sąd nie stwierdził, aby posiadało ono wady prowadzące do wyeliminowania go z obrotu prawnego, a tylko w takim przypadku skarga mogłaby zostać uwzględniona. Przechodząc do zarzutów skargi i pisma procesowego strony skarżącej, należy także wskazać, że nie mogą one odnieść zamierzonego skutku. Analiza treści tych pism wskazuje, iż podnoszą one w istocie, jako argumenty mające podważyć trafność zapadłych w toku postępowania egzekucyjnego orzeczeń, okoliczności zaistniałe po wydaniu kwestionowanego postanowienia. Te okoliczności mogą ewentualnie mieć wpływ na realizację orzeczenia, ale nie mogą mieć wpływu na legalność badanego postanowienia, a kompetencja sądów administracyjnych obejmuje tylko kontrolę legalności zapadłych w toku postępowania administracyjnego decyzji. Reasumując, wobec bezzasadności skargi podlega ona oddaleniu, po myśli art. 151 upsa. 4