II SA/Wr 1558/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Halina Kremis, Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz (sprawozdawca), Asesor WSA - Anna Siedlecka, Protokolant - Magda Mikus, po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi "A" Spółka z o.o. we W. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania przedłożenia orzeczenia o prawidłowości wykonania robót budowlanych polegających na wymianie pokrycia dachowego oraz przemurowaniu komina budynku mieszkalnego we W. przy ul. B. [...] I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. zasądza od D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. na rzecz skarżącego kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem kosztów postępowania sądowego III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją nr [...]z dnia [...]wydaną na podstawie art. 51 ust.1 pkt 2 w związku z art. 52, art. 83 ust. 1, art. 84 ust. 1, art. 84a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. nakazał zarządcy budynku mieszkalnego we W. przy ul. B. [...] spółce ASp. z o.o. we W. jako inwestorowi robót budowlanych polegających na wymianie pokrycia dachowego oraz przemurowania komina w tym budynku, przedłożenia orzeczenia o prawidłowości wykonania tych robót sporządzonego przez osobę posiadającą odpowiednie przygotowanie zawodowe i wymagane uprawnienia budowlane. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu [...]wpłynął wniosek M. M. informujący o wadliwym wykonywaniu robót przy remoncie dachu. W trakcie oględzin w dniu [...]stwierdzono zakończenie robót związanych z wymianą pokrycia dachowego z dachówki i przemurowanie komina od wysokości poziomu strychu. Zarządca budynku przedłożył zaświadczenie nr [...]z dnia [...] o przyjęciu zgłoszenia robót budowlanych polegających na wymianie pokrycia dachowego. Zgłoszenie nie obejmowało robót związanych z remontem komina. Inwestor nie udostępnił oświadczenia osoby uprawnionej o wykonaniu robót zgodnie z przepisami. Jak stwierdzono, przed wykonaniem remontu nie zabezpieczono należycie drewnianej więźby dachowej i stolarki okiennej znajdującej się w poziomie strychu. Uzasadniało to zastosowanie powołanych na wstępie przepisów i nakazanie inwestorowi wykonania orzeczonej czynności. W odwołaniu inwestor zarzucił, że zgłoszenie remontu obejmowało przemurowanie komina, jednak roboty nie objęły przemurowania komina. Inwestor przy zgłaszaniu robót i zgłoszeniu ich zakończenia wypełnił wszelkie obowiązki wynikające z przepisów Prawa budowlanego oraz obowiązki wobec właściciela budynku, z którym uzgodniono zakres robót nie obejmujący zabezpieczenia więźby dachowej przez impregnację. W uzupełnieniu odwołania inwestor dołączył do akt sprawy treść zgłoszenia robót budowlanych obejmującego wykonanie przemurowania komina oraz odpis zgłoszenia o zakończeniu robót wraz z oświadczeniami osoby uprawnionej. Podkreślił brak w aktach prawy ustalenia o wykonaniu robót budowlanych przy kominie, poza jego przemalowaniem. Zaskarżoną decyzją D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. utrzymał powyższą decyzję w mocy. Jak wskazano, odwołujący się przedłożył wymagane przez organ I instancji dokumenty, których treść potwierdza poprawność i zgodność z prawem wykonanych robót budowlanych. Dokumentacja ta w postaci orzeczenia o prawidłowości wykonanych robót powinna zostać przełożona organowi I instancji, co spowoduje zakończenie postępowania w sprawie. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu inwestor zarzucił naruszenie art. 29 i art. 51 Prawa budowlanego oraz wniósł o uchylenie decyzji odwoławczej. Skoro organ odwoławczy ustalił wykonanie remontu zgodnie z treścią zgłoszenia, to bezpodstawne było żądanie od strony dostarczenia orzeczenia o treści zawartej w dotychczasowej dokumentacji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i twierdził, że w sprawie ustalono w sposób nie budzący wątpliwości fakt wykonania przez skarżącego robót remontowych w zakresie szerszym, niż zostało to określone w zgłoszeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Organ nadzoru budowlanego podjął czynności w sprawie samowolnie wykonanych robót remontowych dachu budynku mieszkalnego wielorodzinnego we W. przy ul. B. [...]na skutek pisma mieszkanki tego budynku, informującego o braku należytego zabezpieczenia folią przez wykonawcę remontu dachu, odkrytych z dachówki części dachu w dniu [...], co wywołało w tym dniu zalanie części strychu przez deszcz. Organ w dniu [...]zawiadomił strony o wszczęciu tego postępowania oraz wyznaczył na dzień [...] oględziny budynku. Z akt sprawy administracyjnej nie wynika, aby wcześniej organ uzyskał we właściwym organie architektoniczno-budowlanym informację o braku zgłoszenia remontu bądź o treści zgłoszenia, zatem nie wiadomo z czego wynikało określenie przedmiotu postępowania. Zgodnie z protokołem oględzin w trakcie tej czynności odebrano od stron oświadczenie na temat zaświadczenia o przyjęciu zgłoszenia robót oraz o dokonaniu w czasie remontu zbicia tynków, ich uzupełnienia i pomalowania komina oraz wykonanie obróbek blacharskich na kominach. Jako załącznik do protokołu wymieniono książkę obiektu budowlanego z protokołami. Z dokumentów tych wynikało, że w 1999r. przewidziano do wykonania w ramach remontu kapitalnego budynku m.in. przemurowanie kominów. W zaświadczeniu z dnia [...]właściwy organ potwierdził przyjęcie bez sprzeciwu zamiaru dokonania wymiany pokrycia dachowego na budynku przy ul. B. [...]. Z dokumentów tych nie wynikało natomiast, że w toku remontu dokonano przemurowania komina oraz jaki był zakres zgłoszonych robót remontowych. W toku postępowania odwoławczego skarżący dołączył do akt sprawy odpis zgłoszenia remontu przewidujący m.in. przemurowanie komina oraz zgłoszenia zakończenia robót z wymaganymi przez prawo budowlane załącznikami. Twierdził przy tym, że organ nadzoru powinien samodzielnie uzyskać wgląd w tę dokumentację lub jej odpis we właściwym organie. Organ odwoławczy sprzecznie z treścią protokołu oględzin stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że w budynku przeprowadzono należycie udokumentowane oględziny, skoro protokół ten nie zawierał opisu stanu faktycznego budynku i samodzielnych ustaleń organu nadzoru, a jedynie treść oświadczeń stron, możliwych do odebrania osobno, a ponadto sprzecznie z protokołem tych rzekomych oględzin przedstawił treść zawartych w nim oświadczeń stron. Dalszy wywód uzasadnienia zaskarżonej decyzji jest niezrozumiały. Organ odwoławczy twierdzi, że skarżący złożył wymagane przez organ I instancji dokumenty, których treść potwierdza poprawność i zgodność z prawem wykonanych robót budowlanych. Tymczasem organ I instancji nie żądał od skarżącego przełożenia dokumentacji zgłoszenia robót i ich wykonania, zaś skarżący nie dołączył do odwołania wymaganego w decyzji organu I instancji orzeczenia o prawidłowości robót, a przeciwnie, twierdził w odwołaniu o zbędności wydania tego bezpodstawnego nakazu, skoro roboty zostały zgłoszone, przeprowadzone i zgłoszone po wykonaniu w pełnym zakresie w sposób nie naruszający prawa budowlanego. Organ odwoławczy wyraził pogląd, że dokumentacja zgłoszeń dołączona przez skarżącego i od początku postępowania w sprawie dostępna w organie architektoniczno-budowlanym, stanowiła orzeczenie o prawidłowości wykonania robót, czyli dokumentację dodatkową wymaganą przez organ I instancji od skarżącego niezależnie od dokumentacji zgłoszeń. Twierdził dalej, że przedłożenie wymaganych dokumentów, czyli chyba dołączonych do odwołania, organowi I instancji spowoduje zakończenie postępowania. W rzeczywistości dokumentacja dołączona do odwołania nie była wymaganym przez organy nadzoru dodatkowym orzeczeniem, zaś istotą sprawy było rozstrzygnięcie, czy skarżący powinien zostać zobowiązany do jego dostarczenia, skoro wykonał roboty w sposób należyty pod względem prawnym i techniczno-budowlanym, a przynajmniej w aktach sprawy nie ma jakiegokolwiek ustalenia faktycznego uzasadniającego zastosowanie art. 51 ust.1 pkt 2 prawa budowlanego wobec skarżącego z uwagi na nieobjęcie zgłoszeniem robót związanych z remontem komina. Dotychczasowe rozważania uzasadniały stwierdzenie przez Sąd wydania obu decyzji z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy skoro podstawowe ustalenie faktyczne dotyczące treści zgłoszenia robót było dowolne a wręcz sprzeczne z dokumentacją zgłoszenia, zatem dokonane z naruszeniem art. 7 i art. 77 k.p.a., a ponadto art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., zaś dowód z oględzin przeprowadzono z naruszeniem art. 14 § 1, art. 67 § 1, 68 § 1 i art. 85 k.p.a., skoro protokół tej czynności nie zawierał żadnych bezpośrednich spostrzeżeń na temat stanu podlegającego oględzinom miejsca wykonania remontu, a w szczególności komina. Wymaga podkreślenia, że szczególny środek dokumentowania czynności kontrolnych przewidziany w art. 81 ust. 4 Prawa budowlanego, oznaczający złagodzenie kodeksowych rygorów sposobu przeprowadzenia dowodów w celu uzyskania prawidłowych pod względem formalnym ustaleń, również wymaga dochowania podstawowych kodeksowych reguł przeprowadzenia dowodów. Jak już wskazano, zawarte w protokole tzw. oględzin oświadczenia stron nie zawierały żadnych ustaleń uzasadniających wydanie decyzji z art. 51 Prawa budowlanego przez organ nadzoru budowlanego. W tym stanie faktycznym i prawnym organ odwoławczy z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. wydał decyzję utrzymującą tę decyzję w mocy, skoro akta sprawy nie zawierały jakichkolwiek istotnych ustaleń i niedopuszczalne byłoby dodatkowe postępowanie w instancji odwoławczej w celu ich dokonania jako naruszające zasadę dwuinstancyjności (art. 15 i art. 136 k.p.a.), gdyby organ ten dostrzegł nadal potrzebę kontynuowania postępowania w kierunku wydania decyzji merytorycznej. Mając powyższe na uwadze i zgodnie z art. 135, art. 145 § 1 pkt 1c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), orzeczono jak na wstępie.