II SA/Wr 1565/03

WyrokWSA we Wrocławiu2005-10-26

Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Anna Siedlecka, Zygmunt Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu może zostać wydana, jeśli istnieją przeszkody faktyczne lub prawne uniemożliwiające uzyskanie pozwolenia na budowę, a także czy organ ustalający warunki zabudowy powinien badać kwestie naruszenia ładu architektonicznego i interesów osób trzecich na etapie wydawania tej decyzji?
Ratio decidendi
Decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu określa jedynie, czy dopuszczalne jest zabudowanie danej działki zgodnie z planem miejscowym i pod jakimi warunkami. Organ ustalający warunki zabudowy nie jest uprawniony do badania przeszkód faktycznych lub prawnych uniemożliwiających uzyskanie pozwolenia na budowę, ani do rozstrzygania kwestii naruszenia ładu architektonicznego czy interesów osób trzecich, gdyż te zagadnienia są badane na etapie postępowania o pozwolenie na budowę przez inny organ. Decyzja ta jest wiążąca dla organu architektoniczno-budowlanego.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. ustalającą warunki zabudowy dla budowy drugiego budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące naruszenia ładu architektonicznego, interesów osób trzecich, braku wizji lokalnej, niewłaściwej drogi dojazdowej oraz wycinki drzew. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, wskazując, że kwestie te będą rozstrzygane na etapie pozwolenia na budowę. Skarżąca zarzuciła sądowi, że opiera się na starym planie miejscowym i nie rozważył okoliczności, że teren jest już zabudowany.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (sprawozdawca), Sędzia WSA Anna Siedlecka, Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski, Protokolant Izabela Krajewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2005r. sprawy ze skargi U. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia na rzecz K. i A. Ś. warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy drugiego budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. P. [...] we W. oddala skargę Decyzją nr [...] z dnia [...] r. Prezydent W. na podstawie art. 40 ust. 1 i 3 i art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) oraz ustaleń miejscowego ogólnego planu zagospodarowania przestrzennego miasta W. (uchwała MRN nr XXI/104/88 z dnia 10.06.1988r. Dz. Urz. Woj. Wrocławskiego nr 11/88 poz. 165) i po uzgodnieniu stosownie do art. 40 ust. 4 pkt 4 powołanej ustawy z D. Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, ustalił na rzecz K. i A. Ś. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy drugiego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, parterowego, krytego stromym dachem na działce nr [...] we W. przy ul. P. [...]. W decyzji wskazano, że zamierzenie budowlane leży na obszarze planu oznaczonym symbolem MN o podstawowym przeznaczeniu pod zabudowę mieszkaniową niską z przewagą jednorodzinnej, w funkcji uzupełniającej pod zabudowę wielorodzinną o niskiej intensywności, usługi, stacje paliw, zakłady pracy nieuciążliwe, zieleń osiedlową, parkingi. Plan miejscowy nie zawiera innych warunków, ograniczających zakres inwestowania lub mogących wpłynąć na sposób zagospodarowania oraz nie zawiera ustaleń w zakresie sytuowania obiektów. W decyzji określono warunki wynikające z przepisów prawa budowlanego i ustawy z dnia 15 lutego 1962r. o ochronie dóbr kultury, jako istotne na etapie projektowania i wydania pozwolenia na budowę, a ponadto warunki obsługi w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji. W zakresie wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich, wobec braku w tym przedmiocie ustaleń planu, organ wskazał na powinność przestrzegania prawa budowlanego, w szczególności art. 5 ust. 2 i przepisów techniczno-budowlanych, ale na etapie pozwolenia na budowę. Określono na mapie linie rozgraniczające teren inwestycji, określono datę ważności decyzji i zawarto informację, że decyzja nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. W uzasadnieniu organ omówił przede wszystkim stanowisko przedstawione przez skarżącą, której zastrzeżenia wobec wniosku inwestora, w ocenie organu, będą aktualne dopiero na etapie ubiegania się o pozwolenie na budowę. Plan miejscowy nie ustanawia zakazu budowy drugiego domu na działce budowlanej. W obecnym postępowaniu nie była istotna kwestia możliwości realizacji zamierzenia inwestora. Wobec brzmienia art. 43 ustawy organ nie mógł wydać decyzji odmownej. W odwołaniu od tej decyzji skarżąca wskazała, że istniejące na tym terenie ogródki przydomowe stanowią oazę zieleni i spokoju dla mieszkańców. Decyzja wprowadza w panujący tam ład architektoniczny nową linię zabudowy. Organ zaniechał przeprowadzenia wizji lokalnej. Plan zagospodarowania przestrzennego nic nie mówi o drugiej linii zabudowy w głębi działek zespołów zabudowy szeregowej. Droga dojazdowa do planowanej inwestycji jest mniejsza niż 3 metry. Decyzja narusza interesy osób trzecich, gdyż pogarsza warunki wypoczynku w strefie zieleni, eliminuje fragment zieleni, nie daje gwarancji, że budynek będzie pełnił wyłącznie funkcję mieszkaniową, a nie usługową lub produkcyjną, wprowadzenie nowej zabudowy pogorszy warunki parkowania pojazdów, usytuowanie budynku w głębi działki narusza § 12 i § 14 warunków technicznych, naruszone zostaną wymogi bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Skarżąca zarzuciła ponadto, że nie doręczono jej decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Wydanie decyzji nie było możliwe wobec braku szczegółowego planu miejscowego. Do odwołania dołączyła fotografie ponumerowane od 1 do 14 i opisane oraz pisemny protest pozostałych okolicznych mieszkańców. W uzupełnieniu odwołania skarżąca poinformowała, że inwestorzy wycieli wszystkie drzewa w ogródku przydomowym, przygotowując teren pod budowę, a nie dowód tego dołączyła trzy zdjęcia. Podała dalej, że inwestorzy zlecili nowy pomiar działki, po którym ustalono inny przebieg granicy, pozwalający wymierzyć drogę dojazdowa o wymaganej szerokości 3 m. Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał powyższą decyzję w mocy. Powołując przepisy art. 43 i art. 46a ust.1 pkt 1 ustawy oraz ustalenia planu miejscowego, organ nie znalazł podstaw do zakwestionowania decyzji organu pierwszej instancji. W oparciu o cytowane tezy prawne z orzecznictwa sądowoadministracyjnego organ wskazał, że ochrona interesów osób trzecich zostanie zrealizowana na etapie pozwolenia na budowę. Kwestia usytuowania budynku, także w kontekście tworzenia ewentualnej drugiej linii zabudowy, również będzie rozstrzygana w tym kolejnym postępowaniu. To samo dotyczy kwestii stosowania rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, w tym dotyczących problemu obsługi komunikacyjnej. Organ pouczył skarżącą o możliwości wznowienia postępowania przed D. Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków (art. 145 § 1 pkt 4 w zw. z art. 126 k.p.a.), jednak zarzut naruszenia uprawnień skarżącej przez ten organ nie mógł być przedmiotem postępowania odwoławczego. To samo dotyczyło kwestii prawidłowości wytyczenia granic między działkami. W skardze do sądu administracyjnego skarżąca zarzuciła, że organ opierał się na starym planie z [...]r., który dopuszcza wszelką zabudowę oraz nie rozważył okoliczności, że decyzja dotyczy terenu już zabudowanego. Budowa domu w ogródku przydomowym narusza zrealizowaną linię zabudowy i ład architektoniczny. Dla oceny tych okoliczności należało powołać biegłych z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację. Na rozprawie pełnomocnik skarżącej wniósł o umorzenie postępowania, gdyż decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu wygasła oraz udokumentował obowiązywanie planu ogólnego na tym terenie do dnia [...]r. i brak obecnie planu miejscowego dla tego terenu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny dokonuje kontroli legalności zaskarżonej decyzji organu odwoławczego według stanu faktycznego i prawnego sprawy dostępnego temu organowi. Dlatego nie miało znaczenia przypisywanego przez pełnomocnika skarżącej, zdarzenie w postaci utraty ważności decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 42 ust. 1 pkt 7 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Zdarzenie to oraz dalsze, w postaci utraty mocy obowiązującej planu miejscowego, wchodzącego w skład podstawy prawnej tej decyzji, powinno co najwyżej skłonić skarżącą do zastanowienia nad potrzebą popierania skargi. Gdy jednak skarżąca skargę popierała, to zadaniem Sądu było dokonanie wspomnianej na wstępie kontroli, zarówno w zakresie zarzutów, jak i poza tymi zarzutami. Kontrola ta wykazała, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Istota decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wynika z art. 42 ust. 1 i art. 43 ustawy. Decyzja ta określa zatem, czy według ustaleń planu miejscowego dopuszczalne jest zabudowanie danej działki w ogólnie określony przez inwestora sposób oraz pod jakimi warunkami, nabierającymi znaczenia już na etapie pozwolenia na budowę i dlatego w decyzji jedynie sygnalizowanymi. Przy wydawaniu decyzji w ogóle nie jest istotne istnienie przeszkód faktycznych lub prawnych, chociażby organowi znanych, uniemożliwiających uzyskanie pozwolenia na budowę. Przesłanki faktyczne i prawne udzielenia pozwolenia na budowę badane są bowiem przez inny organ i w innej sprawie. Decyzja zawierająca warunki, nakazy lub zakazy z tego zakresu, byłaby wadliwa prawnie, bowiem organ lokalizacyjny nie może uwzględniać okoliczności spoza zakresu sprawy, którą prowadzi. Jest to istotne również dlatego, że decyzja o warunkach zabudowy jest wiążąca także dla organu architektoniczno-budowlanego. Z treści. art. 42 ust. 1 ustawy wynika więc, że w nin. postępowaniu nie były istotne zagadnienia z zakresu szeroko rozumianego prawa budowlanego. Decyzja organu I instancji spełniała niewątpliwie podstawową przesłankę prawidłowości, w postaci zgodności z ustaleniami planu miejscowego (art. 43 ustawy). Organ, który nie był uprawniony do badania kwestii usytuowania budynku na działce i jego konkretnego kształtu architektonicznego, nie mógł badać, czy zamierzenie inwestorów naruszy ład architektoniczny poza terenem zabudowy. Nie ma szczególnego unormowania, wyłączającego zabudowę ogrodów przydomowych, jak też zakazu takiego nie formułował plan miejscowy. Organ w nin. postępowaniu musiał stosować normy prawne wynikające z planu miejscowego, jako aktu prawnego powszechnie obowiązującego na danym terenie, zatem krytyka tego planu prowadzona przez skarżącą nie mogła mieć wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Wobec braku podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, Sąd nie mógł kontrolować legalności postanowienia o uzgodnieniu decyzji. Skarżąca została pouczona o sposobie zaskarżenia tego postanowienia, lecz z możliwości tej nie skorzystała. Przypuszczalnie zastrzeżenia zgłoszone przez skarżącą wobec zamierzenia inwestorów z punktu widzenia prawa budowlanego okazały się przynajmniej częściowo uzasadnione, skoro nie uzyskali oni pozwolenia na budowę. Nie oznaczało to wcale, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa. Mając powyższe na uwadze i zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Przepisy wprowadzające (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), orzeczono jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło