II SA/Wr 161/09
WyrokWSA we Wrocławiu2010-03-04
Skład orzekający: Anna Siedlecka, Andrzej Cisek, Julia Szczygielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda, rozpatrując odwołanie od decyzji o pozwoleniu na budowę, prawidłowo zastosował § 12 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zezwalając na usytuowanie ściany budynku w odległości 1,5 m od granicy działki sąsiedniej, mimo zarzutów skarżącego co do rozmiarów działki inwestora i braku uzasadnienia decyzji?Ratio decidendi
Wojewoda naruszył przepisy procedury administracyjnej, w tym art. 7, 8, 11, 77 § 1, 80, 81 i 107 § 3 k.p.a., poprzez nierzetelne zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, brak wyczerpującego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, a także nieodniesienie się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu. W szczególności organ odwoławczy nie wykazał w sposób przekonujący, że rozmiary działki inwestora uniemożliwiają zachowanie wymaganej odległości od granicy działki sąsiedniej zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, a jedynie powołał się na niewiążące stanowisko Ministra Infrastruktury. Zaniechanie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R.J.S. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta W. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dwóch budynków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów dotyczących odległości budynku od granicy działki sąsiedniej (§ 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury), brak uzasadnienia decyzji oraz inne naruszenia proceduralne. Wojewoda uznał zarzuty za niezasadne, powołując się na możliwość usytuowania ściany w odległości 1,5 m od granicy działki ze względu na rozmiar działki inwestora oraz na stanowisko Ministra Infrastruktury.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody, orzekł, że decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędzia WSA Andrzej Cisek Sędzia NSA Julia Szczygielska (spr.) Protokolant Iwona Borecka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 lutego 2010r. sprawy ze skargi R.J.S. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dwóch budynków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego R.J.S. kwotę 774,00 zł (siedemset siedemdziesiąt cztery) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu decyzją z dnia [...] lutego 2009r., Nr [...], podjętą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. – Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania J.S. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2008r., Nr [...], którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono K.T. pozwolenia na budowę dwóch budynków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i obsługą komunikacyjną przy ul. [...] na terenie działki nr 54 i 35, AM-8, obręb K. we W., utrzymał w mocy w/w decyzję organu I instancji.
Powyższe rozstrzygnięcie organ odwoławczy oparł na następujących ustaleniach faktycznych i prawnych:
W dniu 15 września 2008 r. Ł.G. pełnomocnik inwestora, złożył wniosek o wydanie decyzji - pozwolenia na budowę dwóch budynków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i obsługą komunikacyjna przy ul. [...] na terenie działki nr 54 i 35, AM-8, obręb K. we W..
W dniu 23 września 2008 r. Prezydent W. wezwał inwestora do usunięcia braków formalnych złożonego wniosku poprzez:
1. przedłożenie decyzji o warunkach zabudowy wydanej na rzecz inwestorów,
2. przedłożenie prawidłowo wypełnionych oświadczeń inwestorów o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W dniu 6 października 2008 r. inwestor dokonał uzupełnienia wniosku. Postanowieniem z dnia 17 października 2008 r. Nr [...] Prezydent W. nałożył na inwestora obowiązek usunięcia braków w przedłożonym do zatwierdzenia projekcie budowlanym do dnia 7 listopada 2008 r., w następujący sposób:
1. w projekcie zamieścić n/w warunki, decyzje i uzgodnienia (art. 33 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego):
- pozwolenie wodno-prawne - decyzje ostateczne, na wykonanie projektowanego drenażu opaskowego wykazanego w części rysunkowej projektu (art. 32 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego),
- uzgodnienia ZUDP w zakresie trasy projektowanego drenażu opaskowego,
- uzgodnienie z właścicielem słupa oświetleniowego w zakresie dot. usunięcia kolizji tego słupa z projektowanym wjazdem na teren działki,
- uzgodnienie ze ZDiUM projektu koniecznej przebudowy,
- do decyzji ZDiUM nr [...] dołączyć cały załącznik stanowiący część graficzną decyzji,
2. zakres i formę projektu budowlanego doprowadzić do zgodności z wymogami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, a także rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a w tym:
- z uwagi na występującą kolizję istniejącego oświetlenia drogowego z projektowanym wjazdem na teren działki w części opisowej i rysunkowej projektu przedstawić przyjęte rozwiązania dot. przebudowy oświetlenia drogowego,
- część opisową i rysunkową projektu uzupełnić o dane dot. budowy zjazdu z drogi publicznej,
- w projekcie wykazać, że usytuowanie projektowanych miejsc parkingowych oraz śmietnika na terenie działki spełnia wymagania określone w § 19 ust. 2 oraz § 23 ust. 3 w/w rozporządzenia, w odniesieniu do projektowanych budynków mieszkalnych,
- opis techniczny uzupełnić o dane dot. budowy, od strony granicy z działką nr 55 murowanego ogrodzenia wys. 2.20 m. oraz wykazać spełnienie wymagań o których mowa w art. 5 Prawa budowlanego, w obszarze jego oddziaływania.
Inwestor dnia 7 listopada 2008 r. dokonał uzupełnienia projektu budowlanego w żądanym zakresie.
Mając na uwadze powyższe, Prezydent W. w/w decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. Nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dwóch budynków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i obsługą komunikacyjna przy ul. [...] na terenie działki nr 54 i 35, AM-8, obręb K. we W..
Od decyzji organu I instancji odwołanie wniósł J.S., zarzucając m. in., iż decyzja narusza przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w zakresie dotyczącym posadowienia przez inwestora planowanego budynku w zbyt małej odległości od granicy działki skarżącego.
Wojewoda rozpatrując wniesione odwołanie, podkreślił, że w sprawie istotnym jest fakt, iż odległości sytuowania budynków w odpowiednich odległościach od granic działek sąsiednich są regulowane między innymi przepisami § 12 i § 13 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r. Nr 75 Poz. 690 z późn. zm.)
Organ odwoławczy przytaczając treść w/w przepisów rozporządzenia, stwierdził, że z akt sprawy wynika, iż odległość budynku inwestora od granicy działki nr 56 będącej własnością skarżącego wynosi 1,5 m. Jednakże na uwagę w ocenie organu - zasługuje fakt, iż zgodnie z § 12 ust. 3 pkt. 2, (w razie niemożności usytuowanie ścian budynku w odległościach przewidzianych w § 12 ust. 1 ze względu na rozmiar działki), występuje możliwość usytuowana ściany w odległości 1,5 m. od granicy działki sąsiedniej lub bezpośrednio przy granicy.
W przedmiotowej sprawie taka sytuacja w ocenie organu zachodzi. Ponadto organ zaznaczył, że inwestor wystąpił do Ministra Infrastruktury o odstępstwo od obowiązujących przepisów Prawa budowlanego związanych z posadowieniem budynku w odległości 1,5 m od granicy z działką nr 56. Minister Infrastruktury w piśmie z dnia 25 marca 2008 r. stwierdził, iż "przepisy § 12 ust. 3 pkt. 2 powołanego wyżej rozporządzenia dopuszczają sytuowanie ściany bez otworów okiennych, drzwiowych, w odległości 1,50 m. od granicy z sąsiednią działką budo wlaną lub bezpośrednio przy granicy, jeżeli ze względu na rozmiary działki budowlanej nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa § 12 ust. 1 pkt. 2 ww. rozporządzenia. Zatem projektowana budowa ww. budynków mieszkalnych, nie narusza przepisów powoływanego wyżej rozporządzenia, gdyż ze względu na rozmiary działki nr ew. 54 nie jest możliwe zachowanie odległości 3,00 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną, a tym samym nie jest wymagane udzielenie upoważnienia ministra w przedmiotowej sprawie".
W świetle powyższego, zarzut skarżącego jest w ocenie organu - niezasadny.
Również niezasadny jest zarzut, iż projektowany budynek będzie zacieniał teren działki nr 56. Jak wynika z akt sprawy projektowany budynek w najwyższym punkcie posiada wysokość około 10,16 metra, natomiast odległość ściany budynku przedmiotowej inwestycji od ściany skarżącego wynosi około 15 metrów, a więc zgodnie z cytowanym powyżej przepisem § 13 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, warunek naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi został przez inwestora spełniony. Ponadto organ podkreślił, że obowiązujące przepisy odnoszą się jedynie do kwestii zacienienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, nie zaś - do zacienienia działki.
Dalej organ odwoławczy stwierdził, że z przedłożonego projektu wynika, iż inwestor spełnił w pełnym zakresie wymogi zawarte w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Załączony do wniosku projekt budowlany został sporządzony i sprawdzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia.
W konsekwencji powyższych ustaleń, organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. Nr [...] udzielił pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji.
Skargę na powyższą decyzję wniósł R.J.S. zarzucając jej:
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
a) art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. poprzez brak uzasadnienia zaskarżonej decyzji, wbrew istnieniu obowiązku jej uzasadnienia faktycznego i prawnego, a to przede wszystkim brak uzasadnienia faktu, dlaczego organy uznały, że zachowanie odległości od granicy działki określonej w § 12 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (3 m do granicy działki dla ścian bez otworów okiennych, 4 m dla innych ścian) jest niemożliwe ze względu na rozmiar działki nr 54, a zatem brak uzasadnienia, że spełnione zostały przesłanki określone w §12 ust. 3 pkt 2 w/w rozporządzenia, tym bardziej, że sam inwestor i projektant reprezentowali zgoła odmienny pogląd, ponieważ wystąpili o odstępstwo, aby móc zlokalizować budynek w odległości 1, 5 m od granicy działki skarżącego, b) art. 77, 80 i 138 k.p.a. poprzez niedokonanie przez organ wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz poprzez przekroczenie przez organy I i II instancji swobodnej oceny dowodów przejawiające się w bezkrytycznym poparciu przez organ II instancji stanowiska organu I instancji, bez rozpatrzenia, czy rozmiar działki przy zachowaniu warunków określonych w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu rzeczywiście nie pozwala na zachowanie podstawowej odległości budynku od granicy ściany 3 lub 4 metrów a ponadto nieodniesienie się przez organ II instancji do wszystkich zarzutów postawionych przez skarżącego w odwołaniu, jak również naruszenie przez organ II instancji zasady dwuinstancyjności, zgodnie z którą organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać sprawę mając na uwadze zarzuty podniesione w odwołaniu, a w razie potrzeby skorzystać z kompetencji do merytorycznego rozpoznania sprawy,
c) art. 7, art. 11 i art. 12 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, w szczególności zaś niepodjęcie przez organy kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czym naruszono zasadę wnikliwego wyjaśnienia sprawy, a ponadto poprzez załatwienie sprawy w sposób niemający na względzie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, a to praw skarżącego, będącego właścicielem działki nr 56 znajdującej się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji (ochrona interesów osób trzecich w procesie budowlanym), oraz podstawowych praw zagospodarowania przestrzennego, takich jak ład przestrzenny oraz zasada zachowania "dobrego sąsiedztwa" (art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), a także naruszenie podstawowych zasad prawidłowej budowy określonej w art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 Prawa budowlanego (odpowiednie usytuowanie na działce; poszanowanie występujących w 1 obszarze obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich)
a ewentualnie
2. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to § 12 ust. 3 pkt 2 w/w rozporządzenia, polegające na błędnym zastosowaniu § 12 ust. 3 pkt 2, mimo że rozmiary działki nr 54 pozwalały na zachowanie odległości od granicy działki 3 lub 4 m, a co za tym idzie również na naruszeniu art. 35 ust. 1 pkt 1 lit c Prawa budowlanego, a to niesprawdzeniu zgodności projektu z przepisami techniczno-budowlanymi oraz na błędnym zastosowaniu art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, skutkiem czego było naruszenie przepisów postępowania, a to w szczególności art. 145 pkt 6 k.p.a. w zw. z art. 106 k.p.a. polegające na wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, a to odstępstwa od warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie zezwalającego na zlokalizowanie budynku z odległości 1,5 m od granicy działki skarżącego,
Wskazując na powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a), b) i c) p.p.s.a skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów postępowania.
W bardzo obszernym uzasadnieniu skargi, skarżący podniósł m.innymi, że jest właścicielem działki nr 56, AM-8 położonej w obrębie K. przy ul. [...]. Działka nr 56 sąsiaduje z działką nr 54 i 35 położoną przy ul. [...]. Teren nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Właściciel działki nr 54, K.T., planował początkowo wybudowanie na działce pojedynczego domu jednorodzinnego. Następnie zdecydował się na budowę na działce domu w zabudowie bliźniaczej.
W dniu 7 marca 2008r. Prezydent Miasta W. wydał na rzecz K.T. decyzję nr [...] ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, zawierającą określone ustalenie. Skarżącemu, wbrew istnieniu ku temu dostatecznych podstaw, odmówiono przymiotu strony postępowaniu o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu.
W pozostałej części uzasadnienia skargi, skarżący nie godząc się z wydanymi decyzjami pozwolenia na budowę spornej inwestycji, podkreślił w szczególności, że decyzja organu II instancji nie zawiera żadnego uzasadnienia faktycznego, które by wskazywało, że rozmiary działki nr 54 rzeczywiście pozwalają na skorzystanie z przewidzianej w §12 ust. 3 pkt 2 Rozporządzenia możliwości lokalizowania budynku w odległości 1, 5 m od granicy działki skarżącego. Brak uzasadnienia sprawia, że z taką decyzją ciężko jest polemizować, jak i dokonać kontroli ich zgodności z prawem.
Organ II instancji sprowadził odwołanie jedynie do kwestii odległości budynku do granicy oraz zaciemniania. Ponadto organ zupełnie nie odniósł się do podstawowych zarzutów skarżącego, zupełnie ich niedostrzegając.
Zarzut, że inwestycja na działce nr 54 będzie zaciemniać przyszły budynek skarżącego również nie został przeanalizowany prawidłowo, co wskazano wyżej. Zupełnie zignorowany został również zarzut odnoszący się do rozmiaru planowanej inwestycji, na jaki skarżący nigdy się nie zgadzał. Nie przeanalizowanie przez organ II instancji zarzutów skarżącego miało wpływ na wynik sprawy, bowiem ich prawidłowa analiza doprowadziłaby organ II instancji do stwierdzenia, że decyzja organu I instancji nie była prawidłowa.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, wnosząc jednocześnie o jej oddalenie.
Uczestnik postępowania K.T. wniósł o oddalenie skargi. Podzielając w pełni stanowisko organów, podkreślił, że wbrew zarzutom skarżącego, zaskarżona decyzja nie narusza przepisów k.p.a. Również uczestnik postępowania nie podzielił zarzutu skarżącego, że usytuowanie projektowanego budynku w odległości 1,5 m od granicy działki skarżącego jest niezgodne z przepisem § 12 ust.3 pkt.2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W ocenie uczestnika z uwagi na to, że działka inwestora jest działką bardzo wąską, posiada bowiem wymiary: 13,90m x 31,45m, fakt ten uniemożliwia przesunięcie projektowanego budynku w głąb działki w celu zachowania trzymetrowej odległości od działki skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji.
Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/ w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, zwaną dalej p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja Wojewody z dnia [...] lutego 2009r., Nr [...], odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 p.p.s.a.
Zarzuty związane zaś z wydaniem decyzji Prezydenta W. z dnia 7 marca 2008r., Nr [...] o warunkach zabudowy - nie mogą być rozpoznawane w niniejszym postępowaniu. Sąd wprawdzie rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami zawartymi w skardze, ale jest związany granicami zaskarżonego aktu. W niniejszej sprawie zaskarżonym aktem jest natomiast decyzja dotycząca pozwolenia na budowę, a nie decyzja o warunkach zabudowy.
Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Wojewody z dnia [...] lutego 2009r., Nr [...], wydana została z naruszeniem przepisów prawa w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt.1 lit. c p.p.s.a., co powoduje, iż decyzja ta podlega usunięciu z obrotu prawnego.
Podkreślić należy, że odwołanie jest instytucją procesową tworzącą możliwości uprawnionym podmiotom zaskarżenia decyzji administracyjnej. Zgodnie zaś z przepisem art.140 k.p.a. w administracyjnym postępowaniu odwoławczym w sprawach nie uregulowanych odrębnie w szczególnym przepisie, mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organami pierwszej instancji.
Wniesienie zatem odwołania przenosi na organ odwoławczy kompetencje do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, rozstrzygniętej decyzją organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy rozpoznaje sprawę ponownie w oparciu o materiał dowodowy zebrany przez organ pierwszej instancji. Organ odwoławczy może jednak przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe (art.136 k.p.a.), które ma szczególne znaczenie w razie, jeżeli strona w odwołaniu /jak w niniejszej sprawie/ kwestionuje ustalenie istotnych okoliczności faktycznych mających podstawowe znaczenie dla wystąpienia stanu faktycznego, od którego norma prawa uzależnia pozytywne rozstrzygnięcie sprawy.
Skoro istota postępowania odwoławczego polega na ponownym rozstrzygnięciu sprawy, to wszechstronne postępowanie w niniejszej sprawie było konieczne, celem rozpatrzenia wszystkich zarzutów podniesionych przez skarżącego w odwołaniu, a które to zarzuty konsekwentnie podniesione zostały także w skardze do Sądu.
W sprawie będącej przedmiotem postępowania przed tut. Sądem - organ odwoławczy nie rozważył natomiast wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów. Obowiązkiem zaś organu odwoławczego była rzetelna analiza całego zebranego w sprawie materiału dowodowego i szczegółowe rozważenie wszystkich podniesionych w sprawie zarzutów, a czego organ odwoławczy w niniejszej sprawie zaniechał.
W okolicznościach niniejszej sprawy, powyższe uchybienia stanowią naruszenie przepisów procedury administracyjnej, czyli naruszenie w szczególności przepisu art.7, art.8, art.11, art.77 § 1, art.80 i art.81 k.p.a., a także przepisu art.107 § 3 k.p.a.
Materialno-prawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r., Nr 156, poz.1118 ze zm.), zwaną dalej Prawem budowlanym oraz przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm./ - w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji.
Słusznie wskazuje organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że w myśl przepisu art.35 ust.1 Prawa budowlanego, organ przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę obowiązany jest do sprawdzenia m.innymi zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, jak i zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Niesporne jest w niniejszej sprawie, że inwestor ubiegając się o wydanie przedmiotowego pozwolenia na budowę przedłożył w organie ostateczną decyzję Nr [...] z dnia 7 marca 2008r. o ustaleniu na Jego rzecz przez Prezydenta W. warunków zabudowy przy ul. [...] we W. dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i obsługą komunikacyjną /oznaczenie geodezyjne: działka nr 54, AM-8, obręb K. – zabudowa i część działki nr 35, AM-8, obręb K. – obsługa komunikacyjna i przyłącza.
W decyzji tej w pkt.2 lit.a zawarto następujące ustalenia dotyczące funkcji zabudowy i zagospodarowania terenu wraz z warunkami i wymaganiami ochrony i kształtowania ładu przestrzennego:
- funkcja: mieszkaniowa jednorodzinna;
- wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy (dla nowej zabudowy po wyburzeniu istniejących budynków - mieszkalnego i gospodarczego): do 0,35;
- obowiązująca linia zabudowy: jak przedstawiono na załączniku graficznym decyzji;
- szerokość elewacji frontowych (szerokość każdego z budynków w zabudowie bliźniaczej): od 7,50 do 11,00 m;
- wysokość górnej krawędzi gzymsów: od 6,00 do 8,00 m n.p.t.;
- wartość katów nachylenia dachów: od 30 do 45°,
- wysokości głównej kalenicy: do 13,50 m n.p.t.;
- cechy dominujące dla geometrii dachów: dach dwuspadowy z główną kalenicą o kierunku równoległym w stosunku do frontu działki.
Zważyć przy tym należy, że zgodnie z przepisem art. 64 ust.1 w związku z art. 55 ustawy z dnia 27 marca 2003r., o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. Nr 80, poz.717 ze zm./, decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę związany jest przedmiotowym zakresem rozstrzygnięcia decyzji o warunkach zabudowy. Tym samym organ ten nie może dokonywać weryfikacji treści decyzji o warunkach zabudowy, jak i nie może podejmować działań wbrew ustaleniom takiej decyzji (por. Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz pod red. Z. Niewiadomskiego, 2. wydanie, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, str.448/.
Jak to Sąd wyżej zauważył, organ właściwy w sprawie udzielania pozwolenia na budowę nie jest uprawniony do ingerowania w treść decyzji o warunkach zabudowy.
Jednakże mając na uwadze cyt.wyżej przepis art.35 ust.1 pkt.1 , jak i art.34 ust.1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym projekt budowlany powinien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy, gdy zaś projekt budowlany zawiera projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany /art.34 ust.3 pkt.1 i 2 Prawa budowlanego/, organ przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, obowiązany jest do sprawdzenia zgodności projektu budowlanego, w tym projektu zagospodarowania działki z wymaganiami /ustaleniami/ decyzji o warunkach zabudowy.
W niniejszej sprawie, wprawdzie organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przytoczył ustalone w opisanej wyżej decyzji o warunkach zabudowy wielkości -parametry przedmiotowej inwestycji, lecz nie można przyjąć, by organ ten dokonał należycie oceny przedłożonego projektu budowlanego pod kątem spełnienia wymogów określonych w cyt. wyżej przepisach Prawa budowlanego. Ograniczenie się organu odwoławczego jedynie do ogólnikowego stwierdzenia, że, cyt.: "...Jak wynika z przedłożonego projektu inwestor spełnił w pełnym zakresie wymogi zawarte w decyzji o warunkach zabudowy ..."- uznać należy nie tylko za naruszenie w/w przepisów Prawa budowlanego, lecz i naruszenie przepisu art.107 § 3 k.p.a.
Merytorycznie rozpatrzenie sprawy nakłada na organ odwoławczy obowiązek ponownego rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie, co obejmuje również konieczność odniesienia się (rozpatrzenia) wszystkich żądań i zarzutów strony i ustosunkowanie się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. Zaskarżona decyzja organu odwoławczego wymogów tych nie spełnia. Niewątpliwe jest w sprawie, iż organ II instancji w uzasadnieniu wydanej decyzji całkowicie pominął podniesiony przez skarżącego w odwołaniu zarzut dot.. "naruszenia struktur wodnych między działkami", jak i zarzut dot. naruszenia przepisów przeciwpożarowych.
Równie istotnym uchybieniem organu odwoławczego było nie wyjaśnienie w sposób wyczerpujący podnoszonego przez skarżącego zarzutu dot. usytuowania projektowanego obiektu z naruszeniem odległości sytuowania budynku od granicy z sąsiednią działką budowlaną, a określonych przepisem § 12 ust.1 w/w rozporządzenia Ministra Inra struktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie,.
Z akt sprawy niewątpliwie zaś wynika, że organy wydając kwestionowane pozwolenie na budowę projektowanego budynku z usytuowaniem tegoż obiektu w odległości 1,5 m od granicy z działką skarżącego, powołały się na przepis § 12 ust.3 pkt.2 w/w rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r, zgodnie którym /w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji/, sytuowanie ściany budynku w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy granicy, jeżeli nie jest możliwe zachowanie odległości o której mowa w ust.1 pkt.2 , czyli 3 m, ze względu na rozmiary działki.
W świetle cyt. wyżej przepisu § 12 ust.3 pkt.2 w/w rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r., postawienie przez skarżącego zarzutu dot. naruszenia ustalonej rozporządzeniem odległości projektowanego budynku od granicy z Jego działką, nakładało na organ odwoławczy obowiązek odniesienia się do tegoż zarzutu, z uwzględnieniem przeprowadzenia analizy i ustalenia /wykazania/ okoliczności uzasadniających niezachowanie wymaganej odległości, określonej w § 12 ust.1 pkt.2 w/w rozporządzenia.
Organ odwoławczy powyższych wymagań nie dopełnił. Na poparcie natomiast, że w sprawie zachodzi przesłanka określona w § 12 ust.3 pkt.2 w/w rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r., umożliwiająca usytuowanie ściany projektowanego budynku w odległości 1,5 m od granicy z działką skarżącego ze względu na rozmiary działki inwestora, organ odwoławczy powołał się na stanowisko Ministra Infrastruktury zawarte w piśmie z dnia 25 marca 2008r. i stwierdził, że zarzut skarżącego jest niezasadny.
Zdaniem Sądu, powołanie się organu jedynie na powyższe stanowisko Ministra bez wskazania podstawy prawnej, z której to wynikałoby, że owo stanowisko jest dla organów wiążące, pozwala na stwierdzenie, że przedwczesna była konkluzja organu odwoławczego, że w niniejszej sprawie ma miejsce sytuacja określona w § 12 ust.3 pkt.2 w/w rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r..
W świetle powyższych ustaleń stwierdzić należy, że organ odwoławczy nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, tym samym naruszył wymóg prowadzenia postępowania zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.) oraz w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli (8 k.p.a.) i przekonać o zasadności przesłanek, które zdecydowały o określonym załatwieniu sprawy ( art. 11 k.p.a.).
Podkreślić w tym miejscu należy, że w orzecznictwie ugruntował się pogląd, że gdy nie jest dokładnie ustalony stan faktyczny sprawy, a co ma miejsce w niniejszej sprawie, to nie można ocenić czy jest on zgodny z hipotezą normy prawa materialnego. W takim przypadku brak jest podstaw do rozstrzygnięcia sprawy, a rozstrzygnięcie dokonane mimo to przez organ administracji jest w konsekwencji wadliwe /por. wyrok NSA z dnia 6 listopada 1984r., sygn.akt I S.A.508/84, ONSA 2/84, poz.100/.
W konsekwencji powyższych ustaleń, stwierdzić należy, że zaniechanie przeprowadzenia wnikliwego postępowania dowodowego, naruszenie obowiązku wyczerpującej oceny zgromadzenia materiału dowodowego, brak w uzasadnieniu decyzji ustaleń co do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, stanowiło naruszenie przepisów proceduralnych mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W sytuacji gdy organ II instancji nie rozważył wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów i nie sporządził wyczerpującego uzasadnienia podjętej decyzji, rozstrzyganie przez Sąd dalszych zarzutów zawartych w skardze byłoby przedwczesne i zastępowałoby w znacznym stopniu rozstrzygnięcie organu administracyjnego.
Na marginesie należy jedynie wskazać, że ewentualne zacienienie działki skarżącego nie może uzasadniać kwestionowania decyzji o pozwoleniu na budowę. Obowiązując przepisy Prawa budowlanego, jak i wydane na jego podstawie przepisy wykonawcze nie przewidują bowiem ograniczeń z tytułu zacieniania działek, normując jedynie kwestie zacienienia pomieszczeń mieszkalnych przez obiekty budowlane.
Również w/w przepisy nie zawierają ograniczeń w wydawaniu pozwolenia na budowę związanych z obniżeniem wartości sąsiedniej działki na skutek realizacji inwestycji.
Rozpoznając ponownie niniejszą sprawę, organ odwoławczy winien w myśl art.136 k.p.a. podjąć wszelkie niezbędne działania do dokładnego wyjaśnienia faktycznego sprawy, z równoczesnym dokonaniem oceny, odnoszącej się do przesłanki określonej w cyt. wyżej § 12 ust.3 pkt.2 w/w rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r., i dopiero na podstawie tych ustaleń oraz dokonanej oceny wydać stosowne rozstrzygnięcie.
Nadto organ II instancji ponownie rozpoznając sprawę w postępowaniu odwoławczym, winien także rozważyć przeprowadzenie rozprawy administracyjnej o której stanowi art.89 k.p.a., zwracając baczną uwagę na zapis § 2 tegoż przepisu.
Wobec przedstawionych wyżej okoliczności faktycznych i prawnych Wojewódzki Sąd Administracyjny – zgodnie z art. 145 § 1 lit c w związku z art. 134 powołanej wcześniej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Klauzula zawarta w pkt II wynika z obowiązku zastosowania przez Sąd przy orzekaniu w sposób uwzględniający skargę, przepisu art. 152, a orzeczenie o kosztach swoje oparcie znalazło zaś w art. 200 przywołanego aktu.
H.B. 1.04.2010r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło