II SA/Wr 1658/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Lidia Serwiniowska Sędziowie NSA - Jolanta Sikorska (spraw.) NSA - Andrzej Wawrzyniak Protokolant Krzysztof Caliński Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2005 r. przy udziale --- sprawy ze skargi B. M. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. Nr [...]wydaną na podstawie art. 37 k ust. 1 ustawy z dnia 14.12.1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t.j. Dz. U. z 2001r., Nr 6, poz. 56 ze zm.) oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 2001r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz. U. z 2001r., Nr 154, poz.1793) i art. 138 § 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania skarżącej B. M. od decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...]r. Nr [...]orzekającej o odmowie przyznania skarżącej prawa do świadczenia przedemerytalnego, Wojewoda D. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że wyżej wymienioną decyzją z dnia [...]r. Starosta Powiatu W. odmówił przyznania B. M. prawa do świadczenia przedemerytalnego. W odwołaniu od tej decyzji B. M. wniosła o jej uchylenie podając, że spełnia wymogi do przyznania jej świadczenia przedemerytalnego albowiem przepracowała [...] lat i ukończyła [...] rok życia. Organ II instancji wskazał, że w toku postępowania odwoławczego na podstawie dokumentów załączonych do akt sprawy ustalił, iż B. M. ur. [...]r. została zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy we W. w dniu [...]r., uzyskując prawo do zasiłku przedemerytalnego. W dniu [...]r. B. M. złożyła wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Przed zarejestrowaniem była zatrudniona okresie od [...]r. do [...]r. a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z przyczyn dotyczących pracodawcy. W dniu rozwiązania stosunku pracy odwołująca się ukończyła [...]rok życia oraz legitymowała się [...]-letnim okresem zatrudnienia. Organ odwoławczy zważył, że zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy z 17.12.2001r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu osoby, które przed dniem 01.01.2002r. zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pacy i spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego lub świadczenie przedemerytalnego, nabywają oraz zachowują do nich prawo na dotychczasowych zasadach. Organ odwoławczy wskazał, iż w związku z tym, że B. M. w dniu rejestracji w urzędzie pracy spełniała jedynie wymogi do przyznania zasiłku przedemerytalnego, to zgodnie z powołanym wyżej przepisem prawa uprawniona jest do pobierania zasiłki przedemerytalnego do czasu uzyskania uprawnień emerytalnych. Nadto przepis art. 37k ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, zgodnie z którym prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie spełniającej określone warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli do dnia rozwiązania stosunku pracy lub służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym był zatrudniony przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn, obowiązuje zgodnie z art. 12 ustawy o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu od 01.01.2002 r. i dotyczy osób zarejestrowanych po 01.01.2002 r. W tej sytuacji skoro B. M. zarejestrowała się przed wejściem w życie tego przepisu, brak jest podstaw prawnych do przyznania świadczenia przedemerytalnego. Mając powyższe na uwadze uznał, że decyzję organu I instancji należało utrzymać w mocy. W skardze na powyższą decyzję skarżąca podtrzymała zarzuty i twierdzenia zawarte w odwołaniu wnosząc o załatwienie skargi zgodnie z prawem. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje. Skarga została wniesiona pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), jednakże do końca 2003r. postępowanie sądowe nie zostało zakończone. Zgodnie z art. 97 § l ustawy z dnia 20 sierpnia 2002r.- Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów - Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis art. 145 § l pkt l lit. b ustawy z dnia 20 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) stanowi, że sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Stosownie zaś do art. 145 a § l kpa można żądać wznowienia postępowania również gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się jednolicie, że skoro stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego została wydana decyzja, jest podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego (przesłanką wznowienia), to taka sytuacja uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji przez Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Jest bowiem zasadą, że Naczelny Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego (z wyroku Sądu Najwyższego z dnia 4 grudnia 2002 r., III RN 200 /0l). Wyrokiem z dnia 30 marca 2005r., sygn. akt K 19/02 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że, art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17.12.2001r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz. U. z 2001r., Nr 154, poz.1793), w części w jakiej zawiera zwrot: "zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy i", wyłączający nabycie prawa do świadczenia na dotychczasowych zasadach przez osoby, które przed dniem wejścia w życie tej ustawy spełniły warunki do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego, lecz nie zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji. Przepis ten był podstawą prawną podjętych w sprawie decyzji administracyjnych. Akt normatywny uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą nie powinien być stosowany przez Sąd w odniesieniu do stanów faktycznych sprzed ogłoszenia orzeczenia Trybunału (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 grudnia 2000 r., sygn. III ZP 27/00, OSNP 2001/10/331). Nie jest rzeczą Sądu lecz organu administracji ocena, czy i w jakim zakresie powyższy wyrok Trybunału Konstytucyjnego będzie miał wpływ na sytuację prawną skarżącej. Skoro przepis prawa powołany w podstawie prawnej wydanych w sprawie decyzji administracyjnych został uznany za niekonstytucyjny, zachodziła podstawa do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 a § l kpa), a ta przesłanka obligowała Sąd do uchylenia wydanych w sprawie decyzji, co orzeczono na podstawie art. 145 § l pkt l lit. b w/w ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd nie orzekł w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż nie ma ona przymiotu wykonalności (art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).