II SA/Wr 1713/03

PostanowienieWSA we Wrocławiu2004-02-16

Skład orzekający: Sędzia NSA Jerzy Krupiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na postępowanie organu administracji publicznej dotyczące zbywania nieruchomości komunalnych, a także na uchwałę rady miasta rozpatrującą skargę na sposób funkcjonowania organów gminy, podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na sposób funkcjonowania organów administracji publicznej, w tym na czynności cywilnoprawne takie jak sprzedaż nieruchomości komunalnych, nie jest środkiem prawnym podlegającym kontroli sądu administracyjnego. Podobnie, uchwała rady miasta podjęta w wyniku rozpatrzenia skargi powszechnej na sposób działania organów gminy nie stanowi aktu, który mógłby być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Właściwość sądu administracyjnego ograniczona jest do kontroli decyzji, postanowień oraz określonych aktów i czynności wymienionych w ustawie.
Stan faktyczny
Skarżący K. M. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego (przekazaną następnie do WSA w Opolu) na postępowanie Zarządu Miasta K. dotyczące zbywania nieruchomości komunalnych oraz na uchwałę Rady Miasta K. z dnia 26 czerwca 2003 r. Skarżący zarzucił nieprawidłowości przy podziale gruntów i zakwestionował stanowisko rady. W odpowiedzi na wezwanie o wskazanie przedmiotu skargi, skarżący oświadczył, że przedmiotem skargi jest Urząd Miasta K.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Krupiński (sprawozdawca) Protokolant: - Po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2004 r. na posiedzeniu niejawnym przy udziale --- sprawy ze skargi K. M. na postępowanie Zarządu Miasta K. w przedmiocie zbywania nieruchomości komunalnych postanawia: o d r z u c i ć s k a r g ę Skarżący K. M. wniósł w dniu 4 sierpnia 2003 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę, w której zarzucił Radzie Miasta w K. nieprawidłowości przy podziale gruntów pomiędzy poszczególne budynki komunalne, przeznaczanych do sprzedaży wraz z tymi budynkami na terenie K. Zakwestionował przy tym stanowisko zajęte w uchwale Rady Miasta K. z dnia 26 czerwca 2003 r., nr [...], ustosunkowującej się do krytyki postępowania władz miejskich K. przy sprzedaży nieruchomości na terenie miasta. W dniu 24 grudnia 2003 r., po otrzymaniu wezwania o wskazanie przedmiotu skargi, skarżący oświadczył, że "przedmiotem skargi jest Urząd Miasta K." Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga winna ulec odrzuceniu. Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271) prawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z zasady nie działania prawa wstecz wynika konieczność zbadania dopuszczalności skargi w świetle przepisów obowiązujących w dacie jej wniesienia, czyli pod kątem przepisów ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. nr 74, poz. 368 ze zm.). Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym sąd orzeka w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne, 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także rozstrzygające sprawę co do istoty, 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, 5) uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego oraz akty organów administracji rządowej stanowiących przepisy prawa miejscowego, 6) uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Sąd orzeka także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosuje środki określone w tych przepisach (art. 16 ust.2 powołanej ustawy). Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w cyt. przepisie. W szczególności nie jest on władny do rozpoznawania skarg w potocznym znaczeniu tego słowa na sposób funkcjonowania organów administracji publicznej. Skargi te rozpoznawane są na podstawie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego i w stosunku do nich przepisy ustawy o NSA nie mają zastosowania (zob. np. wyrok NSA z dn. 1 grudnia 1998 r., nr III SA 1636/97 - zb. orzeczeń LEX nr 37138). Zasada ta znajduje zastosowanie także w rozpoznawanej sprawie. Skarżący w istocie wyraził dezaprobatę dla sposobu działania właściwych służb Gminy [...] przy sprzedaży budynków komunalnych, ale nie wskazał decyzji, postanowienia lub innego aktu lub czynności, które organ ten wydał, a które zgodnie z obowiązującymi przepisami mogłyby być przedmiotem skargi przed sądem administracyjnym. Nie są takimi aktami w szczególności czynności zmierzające do zbycia zarządzanych przez Gminę nieruchomości. Sprzedaż ta odbywa się w drodze umowy kupna - sprzedaży, a więc czynności o charakterze cywilnoprawnym. Wszelkie roszczenia o charakterze majątkowym (odszkodowawczym) z tego tytułu mogą być w takim wypadku dochodzone wyłącznie przed sądem powszechnym. Podobnie nie może być przedmiotem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego uchwała Rady Miasta, podjęta w wyniku rozpoznania skargi powszechnej obywatela, dotyczącej sposobu funkcjonowania organów gminy. Sygnalizowana w skardze uchwała Rady Miasta [...] z dnia 26 czerwca 2003 r. podjęta została na podstawie art. 227 i n. KPA, czyli w wyniku rozpatrzenia skargi powszechnej. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że w tego rodzaju sprawach sąd administracyjny nie jest właściwy. Przykładowo w wyroku z dnia 1 grudnia 1998 r., nr III SA 1636/97 (LEX nr 37138) wskazano, iż skarga, o której mowa w art. 227 kpa, nie jest tożsama ze skargą, o której mowa w ustawie z 1995 r. o NSA. Pierwsza z tych "skarg" jest odformalizowanym środkiem obrony i ochrony różnych interesów jednostki, które nie dają podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego albo też nie mogą stanowić podstawy powództwa lub wniosku zmierzającego do wszczęcia postępowania sądowego. Skargi tego rodzaju są załatwione w samodzielnym jednoinstancyjnym postępowaniu uproszczonym, kończącym się czynnością materialnotechniczną zawiadomienia skarżącego o sposobie załatwienia sprawy. Na marginesie należało wskazać, że podobne rozwiązania prawne obowiązują w aktualnie obowiązującej ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) i również pod rządami tej ustawy wniesienie skargi na postępowanie organów lub na uchwałę rozpatrującą tego rodzaju skargę nie jest możliwe. Skoro zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną, co orzeczono na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 powołanej wyżej ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło