II SA/Wr 180/10

PostanowienieWSA we Wrocławiu2010-06-22

Skład orzekający: Sędzia WSA Alicja Palus

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządca wspólnoty mieszkaniowej, działający na podstawie umowy o zarządzanie, może być uznany za pełnomocnika procesowego wspólnoty w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jeśli nie posiada wyraźnego pełnomocnictwa lub nie należy do kręgu osób wymienionych w art. 35 PPSA?
Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, ponieważ strona skarżąca nie uzupełniła braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie. Brak ten polegał na niezłożeniu dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określenia sposobu reprezentacji, tj. uchwały o wyborze zarządu, a także na zaniechaniu podpisania skargi zgodnie z uchwałą o wyborze zarządu. Sąd uznał, że zarządca wspólnoty mieszkaniowej, działający jedynie na podstawie umowy o zarządzanie, nie może być uznany za pełnomocnika procesowego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż nie mieści się w kręgu podmiotów wskazanych w art. 35 PPSA.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa złożyła skargę na decyzję Wojewody zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Sąd wezwał stronę skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi, w tym do podpisania skargi zgodnie z uchwałą o wyborze zarządu oraz złożenia dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi. Strona skarżąca nie uzupełniła tych braków w wyznaczonym terminie, argumentując, że zarządca (który jest jednocześnie członkiem wspólnoty) jest uprawniony do reprezentacji na podstawie umowy o zarządzanie. Sąd uznał, że zarządca nie posiadał wymaganego umocowania.
Rozstrzygnięcie
1. Odrzucono skargę. 2. Zwrócono uiszczony wpis w kwocie 500 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Palus po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. M. przy ul. T. [...] w O. Ś. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z drogami dojazdowymi postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić uiszczony wpis w kwocie 500 zł. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na decyzję Wojewody z dnia [...] r. (Nr[...]) w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z drogami dojazdowymi, w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. T. [...] w O.Ś., reprezentowanej w imieniu jej członków przez Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej "M. D." z siedzibą przy ul. A. K.[...] , we W., złożył M. M. Do skargi dołączono uchwałę Nr [...] Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości położonej przy ul. T. [...] w O.Ś. z dnia [...] r. oraz umowę o zarządzanie nieruchomością wspólną Budynku nr [...] przy ul. T. [...] O. Ś. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 2 kwietnia 2010 r. wezwano stronę skarżącą do usunięcia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia pod rygorem odrzucenia skargi, jej braków formalnych przez: - podpisanie skargi zgodnie z uchwałą o wyborze zarządu; - nadesłanie 33 egzemplarzy odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych; - złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej tj. uchwały o wyborze zarządu zgodnie z art. 29 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 15 kwietnia 2010 r. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, w dniu [...] r., M. M. złożył osobiście w tutejszym Sądzie pismo, w którym wyjaśnił, że oryginał skargi został podpisany także przez M.M., który pełnił funkcję zarówno zarządu wspólnoty w O. Ś., przy ul. T. [...] jak i zarządcy. Nadto wskazał, że do skargi dołączono kopię umowy o zarządzanie nieruchomością wspólną, w której określono sposób zarządu. Podkreślono przy tym, że Wspólnota Mieszkaniowa w O. Ś. przy ul. T. [...] nie miała nigdy innego zarządu a obecnie również nie istnieje Rada Wspólnoty, która wcześniej pełniła funkcję współpracy z zarządem i zarządcą. Do powyższego pisma dołączono 33 egzemplarze skarg odpisów skargi poświadczone za zgodność z oryginałem. Nadto w dniu [...] r. M. M. złożył kopie uchwał z dnia [...] r. oraz [...] r. w sprawie wyboru zarządcy. Oświadczył także, że nie ma innej uchwały powołującej zarząd, a umowa o zarządzaniu określa, że zarząd sprawuje zarządca, który jest także członkiem tejże wspólnoty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej jako p.p.s.a.) Sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w terminie braków formalnych skargi. Przepis zaś z art. 58 § 3 p.p.s.a. stanowi, że Sąd odrzuca skargę postanowieniem, a odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Wyznaczony siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków formalnych skargi, o którym mowa powyżej, jest terminem ustawowym, który nie może być przedłużany ani skracany. W sytuacji więc, gdy strona w tym terminie nie usunie braków formalnych skargi Sąd zobligowany jest do jej odrzucenia. W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca nie uzupełniła braku formalnego skargi, do którego została wezwana, a dokładniej nie złożyła dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej, tj. uchwały o wyborze zarządu oraz zaniechała podpisania skargi zgodnie z uchwałą o wyborze zarządu, a zatem zasadnym jest jej odrzucenie. Przede wszystkim zważyć należy, iż wezwanie do nadesłania uchwały o powołaniu zarządu, znajduje swoje uzasadnienie w przepisach ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. z 2000 r., Nr 80. poz. 903 ze zm.), zwanej dalej u.w.l. Zgodnie bowiem z art. 20 tejże ustawy jeżeli lokali wyodrębnionych, wraz z lokalami niewyodrębnionymi, jest więcej niż siedem, właściciele lokali są obowiązani podjąć uchwałę o wyborze jednoosobowego lub kilkuosobowego zarządu, który po myśli art. 21 ust. 1 powyższej ustawy kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą, a poszczególnymi właścicielami lokali. Bezsporne w niniejszej sprawie jest to, że liczba lokali wyodrębnionych i lokali niewyodrębnionych jest większa niż siedem, a zatem właściciele lokali obowiązani byli do podjęcia uchwały o wyborze jednoosobowego lub kilkuosobowego zarządu, który stanowiąc rodzaj organu jest uprawniony do reprezentacji wspólnoty na zewnątrz. Uchwała zaś o powołaniu zarządu stanowi dokument potwierdzający umocowanie do reprezentacji strony przed tutejszym sądem. W żadnym razie nie można jednak zgodzić się z M. M., iż dołączona do akt niniejszej sprawy umowa o zarządzanie, określająca, że zarząd sprawuje zarządca – tj. "M. D." Zarządzanie i Obrót Nieruchomościami M.M. – pozwala na przyjęcie, iż wskazany tam podmiot jest uprawniony do reprezentowania Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. T. [...] w O.Ś. przed tutejszym Sądem. Odnosząc się bowiem do kompetencji zarządcy jako podmiotu reprezentującego wspólnotę mieszkaniową wskazać należy, iż w doktrynie przyjmuje się, że podstawą reprezentacji wspólnoty mieszkaniowej przez zarządcę jest nie instytucja organu, ale instytucja przedstawicielstwa. Upoważnienie zaś do działania w imieniu wspólnoty musi wynikać albo z ustawy (przedstawicielstwo ustawowe), albo z woli osoby reprezentowanej. W odniesieniu jednak do wspólnot mieszkaniowych brak jest przepisu, który by wskazywał na to, że zarządca jest jednocześnie przedstawicielem ustawowym wspólnoty, co oznacza, że działanie zarządcy w imieniu wspólnoty będzie możliwe tylko na podstawie wyraźnego pełnomocnictwa (por. P. Skibiński, Reprezentacja wspólnoty mieszkaniowej na gruncie ustawy o własności lokali, LEX 59785/3). Co więcej, w kwestii możności reprezentacji wspólnoty mieszkaniowej przez zarządcę wypowiedział się także Sąd Najwyższy, który w uchwale z dnia 21 stycznia 2009 r. (sygn. akt IIICZP 129/08) stwierdził, że " nie ma podstaw do stosowania art. 21 ust. 1 u.w.l. do określenia kompetencji zarządcy, któremu powierzono zarząd na podstawie art. 18 ustawy. Uprawnienie zarządu w znaczeniu podmiotowym do reprezentowania wspólnoty płynie z samej uchwały powołującej ten organ i znajduje uzasadnienie w teorii organów osoby prawnej (art. 38 w związku z art. 331 k.c.), podczas gdy zarządca w rozumieniu art. 18 u.w.l. jest tylko przedstawicielem wspólnoty i dla umocowania do działania w jej imieniu potrzebuje pełnomocnictwa". Wobec zatem powyżej opisanych poglądów doktryny jak i judykatury wskazać należy, iż zarządca nie może reprezentować wspólnoty przed sądem jeżeli nie legitymuje się on stosownym pełnomocnictwem. W postępowaniu sądowoadministracyjnym krąg zaś podmiotów, mogących występować w sprawie w charakterze pełnomocników stron został wyczerpująco określony w art. 35 p.p.s.a. I tak przepis z art. 35 § 1 powyższej ustawy stanowi, że pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, a także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne. Po myśli zaś art. 35 § 2 tejże ustawy pełnomocnikiem osoby prawnej lub przedsiębiorcy, w tym nieposiadającego osobowości prawnej, może być również pracownik tej jednostki albo jej organu nadrzędnego. Dotyczy to również państwowych i samorządowych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej. Z kolei zgodnie z § 3 tegoż artykułu osoba prawna lub zarząd spółki partnerskiej świadczący na podstawie odrębnych przepisów pomoc prawną przedsiębiorcy, osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej, mogą udzielić pełnomocnictwa procesowego - w imieniu podmiotu, któremu świadczą pomoc prawną - adwokatowi lub radcy prawnemu, jeżeli zostały do tego upoważnione przez ten podmiot. Mając na względzie powyższe regulacje normatywne wskazać należy, iż w niniejszej sprawie zarządca wspólnoty mieszkaniowej nie może działać jako pełnomocnik procesowy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, gdyż nie należy on do kręgu osób wymienionych w art. 35 p.p.s.a. Konkludując, wobec powyżej opisanych okoliczności stanu faktycznego sprawy i mających zastosowanie norm proceduralnych, uznać należy, że strona skarżąca, nie uzupełniła w wymaganym terminie braków formalnych skargi, będąc jednocześnie poinformowaną o skutkach uchybienia tegoż terminu, a zatem Sąd obowiązany był – stosownie do postanowień art. 58 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – do jej odrzucenia. Orzeczenie, w pkt. II uzasadnione jest zaś treścią art. 232 § 1 pkt 1 lit. a, który obliguje Sąd do zwrotu z urzędu całego uiszczonego wpisu w związku z wydanym postanowieniem w przedmiocie odrzucenia skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło