II SA/Wr 1860/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: SNSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: NSA Halina Kremis (sprawozdawca) NSA Julia Szczygielska Protokolant: Katarzyna Grott po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2005 r. sprawy ze skargi J. i T. M. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie budowy garażu na działce w R. oddala skargę. Zawiadomieniem z dnia [...] roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie budowy garażu na działce nr [...], usytuowanego przy granicy z sąsiednią nieruchomością. W toku prowadzonego postępowania ustalono, że na wniosek M. Z. z dnia [...]r., Naczelnik Gminy Ś. K. decyzją z dnia [...]r. ([...]) zatwierdził plan realizacyjny i udzielił M. i P. Z[...] pozwolenia na rozbudowę i adaptację na dom mieszkalny, budynku położonego w R. na działce nr [...] oraz garażu. Na załączniku do decyzji oznaczonym jako plan realizacyjny, uwidoczniony jest garaż usytuowany przy granicy z sąsiednią nieruchomością. W aktach sprawy znajduje się również pismo Urzędu Gminy z dnia [...]r. ([...]) adresowane do T. M., w którym stwierdza się, że "realizacja inwestycji przebiega zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją". Mając powyższe na uwadze organ pierwszej instancji decyzją Nr [...] z dnia [...]r., wydaną na postawie art. 105 § 1 kpa, umorzył postępowanie administracyjne w sprawie budowy garażu na działce nr [...] w R . Od decyzji tej wnieśli odwołanie J. i T. M., właściciele sąsiedniej nieruchomości. Stwierdzili, że organ pierwszej instancji nie zapoznał się z całością materiału dowodowego, zgromadzonego w sprawie, która ciągnie się już od pięciu lat; zakwestionowali treść uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji. Ich zdaniem budowa garażu przy granicy z ich nieruchomością, nie jest zgodna z prawem. Pismo z Urzędu Gminy, na które powołuje się Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, skarżący otrzymał na własną interwencję, chcąc dowiedzieć się dlaczego M. i P. Z. rozpoczęli budowę garażu przy granicy z jego działką, skoro on nie wyrażał na to żadnej zgody. Konsekwencją jego interwencji było wstrzymanie przedmiotowej budowy. Decyzja o pozwoleniu na budowę nie została doręczona odwołującym się, choć od [...] roku są właścicielami nieruchomości, przy granicy której zlokalizowano garaż. Skarżący poinformowali organ drugiej instancji, iż po ich interwencjach Urząd Gminy doprowadził w dniu [...] roku do zawarcia porozumienia pomiędzy sąsiadami, małżeństwami Z. i M . Porozumienie to zostało podpisane przez wszystkie strony w obecności Wójta Gminy. Powyższe, zdaniem skarżącego, sugeruje, iż decyzja o pozwoleniu na budowę garażu została wydana z naruszeniem prawa. Warunki porozumienia nie zostały zrealizowane przez właścicieli działki nr [...], co z kolei, zdaniem skarżących, zwalnia stronę ze wszelkich zobowiązań i powoduje, że odwołanie od decyzji Wójta Gminy Ś. K. Nr [...] z dnia [...]roku, udzielającej pozwolenia na wznowienie prac budowlanych wstrzymanych postanowieniem z dnia [...]r., pozostaje nadal aktualne. Decyzją D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. (Nr [...]), wydaną na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania J. i T. M. od opisanej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymano ją w mocy. Na uzasadnienie organ odwoławczy wskazał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Decyzja Naczelnika Gminy Ś. K., wydana dnia [...] roku o znaku [...], zatwierdzająca plan realizacyjny i udzielająca M. i P. Z., pozwolenia na rozbudowę i adaptację na dom mieszkalny, budynku położonego w R. na działce nr [...] oraz garażu, jest prawomocna i funkcjonuje w obrocie prawnym. Nie można zatem uznać, iż inwestor przy realizacji spornego garażu naruszył obowiązujące przepisy. Prace budowlane wykonywane przy budowie tego obiektu, realizowane są zgodnie z decyzją, z niewielkimi odstępstwami od zatwierdzonego projektu. Ustalenia te, znajdujące potwierdzenie w aktach sprawy, uzasadniają stwierdzenie, że w sprawie, nie doszło do naruszenia obowiązujących norm prawnych. Stwierdzenie wadliwości prawomocnej decyzji, wydanej przez organ administracji architektoniczno budowlanej, którą podnoszą skarżący w swoim odwołaniu, nie należy do właściwości organu nadzoru budowlanego. Przedmiotem postępowania administracyjnego wszczętego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest bowiem budowa garażu, która przebiega zgodnie z prawomocna decyzją o pozwoleniu na jego budowę. Na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję w sprawie skargę do sądu administracyjnego złożyli J. i T. M . Podnieśli zarzuty zbieżne z odwołaniem i wnieśli o jej uchylenie jako niezgodnej z prawem. Wskazali, że nikt nie uzgadniał z nimi, jako właścicielami działki sąsiedniej, lokalizacji spornego garażu. Zdaniem skarżących, zatwierdzenie projektu realizacyjnego decyzją Naczelnika Gminy Ś . K. nastąpiło z naruszeniem prawa i zasad współżycia społecznego. Strona wskazuje, że nie rozumie dlaczego organ nadzoru budowlanego uznaje się za niewłaściwy do oceny prawidłowości decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Skarga jest chybiona. Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Według art. 1 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwana dalej upsa – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w tym także na decyzje wydane na podstawie norm prawa budowlanego. Z taką kontrolą mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Jak wynika z dołączonych do odpowiedzi na skargę akt administracyjnych, orzekając w sprawie kompetentny organ nadzoru budowlanego prawidłowo uznał, że postępowanie w zakresie budowy garażu, na działce nr [...] , toczące się przed organami nadzoru budowlanego, podlega umorzeniu wobec bezprzedmiotowości (art. 105 kpa). Jak bowiem wskazują jednoznacznie dołączone do odpowiedzi na skargę akta administracyjne i co trafnie podkreśla organ odwoławczy, w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja udzielająca pozwolenia na budowę i zatwierdzająca projekt budowlany (między innymi) także spornego garażu. W tej sytuacji prawidłowo organ nadzoru budowlanego uznał (po przeprowadzeniu w tym zakresie szczegółowego postępowania dowodowego), że nie sposób zarzucić inwestycji, prowadzonej na podstawie takiej decyzji, cech samowoli budowlanej. Nie stwierdzono także, aby inwestycja była prowadzona w stopniu odbiegającym od warunków określonych w pozwoleniu na budowę w takim zakresie, aby organy nadzoru budowlanego miały ingerować w inwestycję w trybie art. 51 Prawa budowlanego. W konsekwencji, skoro organ nadzoru budowlanego wszczął postępowanie administracyjne "w sprawie budowy garażu" i nie stwierdził nieprawidłowości wymagających działań decyzyjnych z jego strony, był uprawniony do umorzenia postępowania. "Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a., to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Sprawa administracyjna jest więc konsekwencją istnienia stosunku administracyjnoprawnego; takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego" (wyrok NSA z dnia 26 marca 1998 r., II SA 70/98, LEX nr 43205) W tym miejscu można wskazać na wyrok NSA z dnia 25 października 2001 r. (SA/Rz 261/00, Palestra 2002, nr 7-8), w uzasadnieniu którego wskazano, że "decyzja mająca swe oparcie w art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) nakazująca rozbiórkę czy też nakładająca obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem (pkt 2) ma charakter uznaniowy. Taki też charakter ma decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego, jeśli organ dokonane przez inwestora odstępstwa od pozwolenia na budowę uzna za nieistotne". Przechodząc do zarzutów skargi należy podnieść, że polegają one na nieporozumieniu. Z uzasadnienia pisma wynika bowiem, że strona skarżąca konsekwentnie podnosi, iż wadliwością obarczona jest decyzja pozwalająca na budowę i zatwierdzająca projekt budowlany. Ani organy nadzoru budowlanego, ani sąd nie oceniają, w toku niniejszego postępowania sądowo-administracyjnego tamtego aktu administracyjnego. Dlatego podnoszone przeciwko tamtej, ostatecznej decyzji argumenty strony nie mogą doprowadzić do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji umarzającej postępowanie przed organami nadzoru budowlanego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego jest organem wyższego stopnia nad Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w Powiecie W., a organy administracji architektoniczno-budowlanej stanowią oddzielny pion, w ramach organów administracji publicznej i kompetencje tych organów są rozłączne. Na marginesie powyższych rozważań można jeszcze wskazać, że jeśli jedna ze stron nie realizuje zawartego porozumienia, druga może domagać się wywiązania z podjętego zobowiązania, ale ta kwestia nie należy ani do organów nadzoru budowlanego, ani do sądu administracyjnego. Reasumując, wobec trafności zaskarżonej decyzji, skarga jako bezzasadna musi podlegać oddaleniu, po myśli art. 151 upsa.