II SA/Wr 187/19
WyrokWSA we Wrocławiu2019-06-11
Skład orzekający: Gabriel Węgrzyn, Alicja Palus, Anna Siedlecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda D. prawidłowo odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, uchylając decyzję Starosty W., z powodu rzekomego niespełnienia przez projekt warunków techniczno-budowlanych w zakresie zapewnienia dojazdu do budynków oraz usytuowania stanowisk postojowych względem granicy działki?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewoda D. nieprawidłowo odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W ocenie Sądu, projekt spełniał wymogi techniczno-budowlane dotyczące dojazdu do budynków jednorodzinnych oraz usytuowania miejsc postojowych względem granicy działki, a także nie naruszał przepisów przeciwpożarowych. W związku z tym, zaskarżona decyzja naruszała prawo, co skutkowało jej uchyleniem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. B. na decyzję Wojewody D., która uchyliła decyzję Starosty W. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę zespołu 16 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej z garażami. Wojewoda odmówił zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia, wskazując na naruszenia przepisów techniczno-budowlanych dotyczące dojazdu do budynków oraz usytuowania miejsc postojowych. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących warunków technicznych.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody D. i zasądza od Wojewody D. na rzecz skarżącego kwotę 1014 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn Sędziowie: Sędzia WSA Alicja Palus (spr.) Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant: asystent sędziego Andżelika Abramowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Wojewody D. z dnia (...) stycznia 2019 r. nr (...) w przedmiocie uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę zespołu 16 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej z 17 garażami indywidualnymi I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody D. na rzecz skarżącego kwotę 1014 zł (słownie: tysiąc czternaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją (z dnia (...) stycznia 2019 r. Nr(...)), wydaną po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia
6 lutego 2018 r., podjętym w sprawie o sygnaturze II SA/Wr 841/17, decyzji odwoławczej poprzednio wydanej w tej sprawie, Wojewoda D. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 82
ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm.) uchylił w całości decyzję Starosty W. z dnia (...) maja 2017 r. Nr (...) zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą A. B. pozwolenia na budowę zespołu 16 budynków mieszkalnych jednorodzinnych z zabudowie bliźniaczej
z 17 garażami indywidualnymi, na działce nr (...),(...), obręb W. i orzekając co do istoty sprawy odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A. B. pozwolenia na budowę zespołu 16 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej z 17 garażami indywidualnymi, na działce
nr (...),(...), obręb W.
Uzasadniając decyzję Wojewoda D. wyjaśnił, że wobec kasacyjnego wyroku sądu administracyjnego był zobowiązany do ponownego rozpatrzenia wniesionego w imieniu E. S. odwołania od decyzji Starosty W. powyżej opisanej. Ponadto organ wskazał, że uwzględniając zalecenia Sądu zawarte
w uzasadnieniu wyroku i stosując przepis art. 136 k.p.a., zlecił Staroście W. przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego poprzez nałożenie na inwestora obowiązku usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w dokumentacji projektowej, w tym niezgodności projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi. Obowiązek w tym zakresie orzeczony został postanowieniem Starosty W. z dnia (...) lipca 2018 r. Nr (...), z tym że inwestor w piśmie doręczonym organowi pierwszej instancji w dniu (...) sierpnia 2018 r., zawierającym obszerną argumentację, zakwestionował większość zarzutów, korygując jedynie wymiary (szerokość) stanowisk postojowych dla osób niepełnosprawnych.
Następnie Wojewoda D. przywołał w uzasadnieniu przepis art. 35 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane, określający zakres czynności sprawdzających, jakie zobowiązany jest przeprowadzić właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę oraz przepis art. 35 ust. 3 tej ustawy, stanowiący że w razie stwierdzenia naruszeń w zakresie określonym
w ust. 1, organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia,
a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu
i udzielenia pozwolenia na budowę.
Ponadto organ odwoławczy opisał przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne podając, że projekt budowlany przewiduje budowę na działce nr (...),(...),
w obrębie W., zespołu 16 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz 2 zespołów budynków garaży indywidualnych w zabudowie szeregowej, z których jeden składa się z 8 budynków, a drugi z 9 budynków. Działka stanowiąca teren zainwestowania ma kształt prostokąta z dłuższymi bokami usytuowanymi na osi wschód-zachód. Od strony zachodniej działka ta graniczy z działką nr (...) (własność Powiatu W.), stanowiącą drogę wojewódzką klasy (...) (ul. S.-C.), od strony północnej graniczy z działkami nr: (...) (własność M. Ł.) i (...) (własność Gminy W.), od strony wschodniej graniczy z działką nr (...) (własność Gminy W.), stanowiącą drogę powiatową o parametrach drogi lokalnej (ul. K.), zaś od strony południowej graniczy z działkami nr: (...)i (...) (współwłasność D. J., M. M., J. M. i M. W.), (...) (współwłasność I. B. i L. B.) oraz (...) (współwłasność E. S. i R. S.). Zakres przedmiotowy projektowanej inwestycji, nie ulega wątpliwości, a obszar jej oddziaływania,
w rozumieniu art. 3 ust. 20 ustawy - Prawo budowlane, obejmuje wyżej wymienione działki graniczące z działką zainwestowania. Stosownie do art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, właścicielom i współwłaścicielom tych działek przysługują prawa stron postępowania.
Organ odwoławczy wyjaśnił również, że teren planowanego zainwestowania objęty jest ustaleniami uchwały Nr (...) Rady Miejskiej w W. z dnia
(...) października 2013 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - miasto W.(Dz. Urz. Woj. D.. z(...)r., poz. (...)), dalej - mpzp. Działka nr (...)położona jest na terenie oznaczonym na rysunku planu symbolem (...). Zgodnie z § 4 ust. 3 uchwały teren (...)przeznaczono pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolnostojącą lub bliźniaczą, o niskiej intensywności zabudowy (maksymalnie do 2 mieszkań w budynku). Jako funkcje towarzyszące dopuszczono garaże i budynki gospodarcze wolnostojące na tyłach działki, nie przekraczające 25 % powierzchni użytkowej zabudowy działki (§ 4 ust. 3 pkt 2 mpzp). W § 3 ust. 5 pkt 1 mpzp, wskazano, że parametry i wskaźniki kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym linie zabudowy, gabaryty obiektów
i wskaźniki intensywności zabudowy określono w § 4 mpzp. W § 4 ust. 3 pkt 4 mpzp określono lokalne warunki, zasady i standardy kształtowania zabudowy i urządzania terenu.
W treści § 3 ust. 1 mpzp zdefiniowano ponadto powierzchnię utwardzoną oraz powierzchnię zabudowaną.
Wskazywane ustalenia planistyczne zostały przywołane przez organ odwoławczy, który ponadto wyjaśnił w uzasadnieniu, że w powoływanej uchwale planistycznej określono także obowiązek zapewnienia odpowiedniej liczby miejsc parkingowych, precyzując, że na jeden lokal mieszkalny powinno przypadać jedno miejsce parkingowe (§ 2 ust. 1 pkt 15 mpzp). W § 3 ust. 21 mpzp, dopuszczono także, poza zasadami sytuowania budynku określonymi w przepisach odrębnych, możliwość sytuowania budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych
w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości 1,5 m od tej granicy lub bezpośrednio przy tej granicy.
Odnosząc te ustalenia do koncepcji przedstawionej w przedłożonej do zatwierdzenia dokumentacji projektowej Wojewoda D. wyjaśnił, że
16 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej zaprojektowano
w zachodniej części działki rozmieszczając je w dwóch równoległych rzędach (na osi wschód-zachód), po 8 budynków (czyli po 4 zespoły zabudowy bliźniaczej) w każdym rzędzie. Budynki zaprojektowano jako niepodpiwniczone, dwukondygnacyjne (plus poddasze użytkowe), pod stromym (40 stopni) symetrycznym dachem krytym dachówką, z kalenicami na osi wschód-zachód. Wysokość budynków ok. 10 m od poziomu terenu przy danym budynku (teren oraz poziomy 0,00 poszczególnych budynków obniżają się w kierunku zachodnim) (str. 3 projektu budowlanego). Obsługę komunikacyjną działki zapewniono poprzez 2 zjazdy z ul. K. (działka nr (...)), przy czym dojazd dla samochodów zaprojektowano tylko do wschodniej części działki (str. 3 projektu budowlanego), gdzie zaprojektowano 26 miejsc postojowych oraz 17 garaży indywidualnych. Z rysunku przedstawiającego projekt zagospodarowania terenu (str. 34 projektu budowlanego) wynika, że zarówno miejsca parkingowe, jak
i garaże indywidualne, podzielono na dwa moduły, z czego w północno-wschodniej części działki przewidziano 13 miejsc postojowych oraz 9 garaży indywidualnych
w zabudowie szeregowej, zaś w południowo-wschodniej części działki 13 miejsc postojowych oraz 8 garaży indywidualnych w zabudowie szeregowej. W każdym ze zgrupowań miejsc postojowych przewidziano po 1 miejscu postojowym dla osób niepełnosprawnych. Garaże zlokalizowane w południowo-wschodniej części działki usytuowano w odległości 1,5 m od granicy z działkami nr (...) i (...). Do budynków mieszkalnych zapewniono dojścia w postaci ciągów pieszych prowadzonych po północnej stronie rzędów budynków o szerokości 2,5 m każdy (str. 3 projektu budowlanego). Z dalszej części opisu projektu zagospodarowania terenu wynika, że działka objęta inwestycją ma powierzchnię 5178,0 m², powierzchnia zabudowy wynosi 1600,68 m² (co stanowi 30,9 % powierzchni działki), powierzchnia utwardzona wynosi 1913,63 m² (co stanowi 36,9 % powierzchni działki), zaś powierzchnia biologicznie czynna zajmuje 1663,69 m² (co stanowi 32,2 % powierzchni działki).
Należy zatem stwierdzić, że projektowana inwestycja jest zgodna z § 4 ust. 3 mpzp, ponieważ na działce zainwestowania przewidziano realizację 16 budynków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej, z czego w każdym znajdować się będą po 2 lokale mieszkalne. Projektowana inwestycja spełnia także wymagania określone w § 4 ust. 3 pkt 4 mpzp, między innymi respektuje wskaźniki dotyczące dopuszczalnej maksymalnej powierzchni zabudowy, minimalnej powierzchni biologicznie czynnej oraz - ustalenia mpzp w zakresie zapewnienia odpowiedniej ilości miejsc parkingowych
w stosunku do ilości zaprojektowanych lokali mieszkalnych. Odnosząc się przy tym do kwestii zachowania niskiej intensywności zabudowy, organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w ustaleniach planistycznych mimo wymogu niskiej intensywności zabudowy, nie podano wymaganego wskaźnika intensywności zabudowy. Ograniczono się jedynie do określenia wymagań dotyczących liczby lokali mieszkalnych, wysokości poszczególnych budynków (w metrach i w liczbie kondygnacji), powierzchni zabudowy, etc. Zdaniem Wojewody D. należy uznać, że niską intensywność zabudowy gwarantuje w analizowanej sprawie spełnienie wymagań mpzp w powyższym zakresie. Organ zaakceptował również stanowisko inwestora, twierdzącego, że
z literalnego brzmienia § 4 ust. 3 pkt 2 mpzp (garaże i budynki wolnostojące na tyłach działki), wynika iż określenie wolnostojące na tyłach działki odnosi się jedynie do budynków gospodarczych.
W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy wyjaśnił, że w części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu uwzględniono dwa zjazdy na działkę nr (...)z drogi publicznej (ul. K.), zaś w części opisowej (str. 3) podano, że: obsługę komunikacyjną zaprojektowano poprzez dwa zjazdy z ul. K., przy czym dojazd dla samochodów projektuje się tylko we wschodniej części działki (...), a ponadto wyjaśniono, że wnioskiem o pozwolenie na budowę nie jest objęty zjazd
z drogi publicznej, ale – w ocenie organu nie sposób określić, którego z dwóch zjazdów dotyczy to zastrzeżenie i pozostaje ono w sprzeczności z przytoczoną wzmianką
o dwóch projektowanych zjazdach. W części rysunkowej nie oznaczono zjazdów z drogi publicznej jako wyłączonych z zakresu opracowania, nie było podstaw do przyjęcia, że projektowana inwestycja nie obejmuje zjazdów z drogi publicznej. W piśmie z dnia
8 sierpnia 2018 r. inwestor oświadczył, że żaden zjazd nie jest projektowany
w przedłożonej dokumentacji (...) co jest wyraźnie zaznaczone (...), ale – jak zauważył organ odwoławczy - zaniechał skorygowania projektu w tym zakresie.
Kontynuując argumentację Wojewoda D. wskazał, że zgodnie
z przepisem § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t. j. Dz. U. z 2015 r., poz. 1422, ze zm.), do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych należy zapewnić dojście i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu ich użytkowania oraz wymagań dotyczących ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach odrębnych. Szerokość jezdni stanowiącej dojazd nie może być mniejsza niż 3 m.
W myśl § 14 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, do budynku
i urządzeń z nim związanych, wymagających dojazdów, funkcję tę mogą spełniać dojścia, pod warunkiem że ich szerokość nie będzie mniejsza niż 4,5m. Zdaniem organu odwoławczego z powyższych przepisów wynika jednoznacznie, że obowiązek zapewnienia dojazdu dotyczy nie tylko działki jako takiej i nie tylko urządzeń związanych z budynkiem, ale także – budynku i brak jest podstaw do przyjęcia, iż § 14 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych nie znajduje zastosowania w odniesieniu do budynków mieszkalnych jednorodzinnych.
Dla porównania zwrócił uwagę na przepis § 14 ust. 4 powoływanego rozporządzenia, który stanowi, że dojścia i dojazdy do budynków, z wyjątkiem jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej, powinny mieć zainstalowane oświetlenie elektryczne, zapewniające bezpieczne ich użytkowanie po zapadnięciu zmroku.
Zatwierdzony zaskarżoną decyzją projekt budowlany przewiduje dojazd od obu projektowanych zjazdów do miejsc parkingowych i do garaży we frontowej części działki, dalej zaś - do budynków mieszkalnych jednorodzinnych zapewniono jedynie dojścia w postaci ciągów pieszych prowadzonych po północnej stronie rzędów budynków (szerokość dojść 250 cm). Z rysunku projektu zagospodarowania terenu (pomiar z mapy) wynika, że odległość od wjazdu na działkę zainwestowania do najdalszego z budynków wynosi ponad 100 m (zaś od garaży i miejsc parkingowych ponad 70 m). Dojścia do projektowanych budynków, ze względu na szerokość wynoszącą 250 cm, nie mogą w tym wypadku pełnić roli dojazdu. Trzeba też dodać, że zjazdy z drogi publicznej zaplanowano jedynie od strony wschodniej
(ul. K.), zaś ulicę M. C.-S., przylegającą do przedmiotowej działki od zachodu dzieli ponadto od tej działki skarpa. Z treści projektu budowlanego wynika, że z uwagi na klasyfikację projektowanych budynków (niskie budynki mieszkalne jednorodzinne), realizacja przedmiotowej inwestycji nie wymaga zapewnienia drogi pożarowej. Nie oznacza to jednak, że mieszkańcy projektowanych budynków mogą być pozbawieni dojazdu, zapewniającego możliwość dotarcia do tych budynków pojazdom służb ratowniczych, którym parametry ciągu pieszego uniemożliwią dojazd do budynków w sytuacji wymagającej ich interwencji. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że D. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej, wyjaśnił w piśmie z dnia (...) grudnia 2018 r., że straż pożarna jest przygotowana do prowadzenia działań ratowniczo-gaśniczych przy budynkach niskich, np. przy wykorzystaniu drabin przenośnych, dla których wystarczające jest zapewnienie utwardzonego dojścia o szerokości 1,5 m i długości nie większej niż 30 m, co znajduje odzwierciedlenie w § 12 ust. 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych
i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia
w wodę oraz dróg pożarowych (Dz. U. z 2009 r., Nr 124, poz. 1030). W tych okolicznościach Wojewoda D. uznał, że skoro zatem skuteczne prowadzenie przez straż pożarną akcji ratowniczo-gaśniczej z wykorzystaniem dojścia pieszego do budynku jest uwarunkowane długością tego dojścia (maksymalnie 30 m), to niewątpliwie projektowana inwestycja tego warunku nie spełnia.
Organ podał dodatkowo, że Starosta W., któremu organ odwoławczy zlecił przeprowadzenie uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, postanowieniem
z dnia (...) lipca 2018 r. Nr (...) nałożył na inwestora obowiązek doprowadzenia projektowanej inwestycji do zgodności z § 14 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych Inwestor zaniechał wykonania powyższego obowiązku (np. przez poszerzenie dojścia do wymiarów 4,5 m), zaś we wspomnianym już wyżej piśmie z dnia 8 sierpnia 2018 r. stanowczo zakwestionował jego zasadność.
Oceniając w uzasadnieniu kwestię godności projektowanej inwestycji
z przepisami techniczno-budowlanymi w zakresie usytuowania stanowisk postojowych dla samochodów, Wojewoda D. wyjaśnił, że zgodnie z § 19 ust. 2 pkt 1 lit. b powoływanego rozporządzenia, stanowiska postojowe dla samochodów osobowych,
w przypadku parkingu obejmującego od 11 do 60 stanowisk postojowych włącznie, należy sytuować na działce budowlanej w odległości od granicy tej działki nie mniejszej niż 6 m. W myśl § 19 ust 7 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, zachowanie odległości, o których mowa w ust. 2, nie jest wymagane w przypadku, gdy sąsiednia działka jest działką drogową. Z powyższych przepisów wynika zatem jednoznacznie, że wymóg dotyczący zachowania minimalnej wymaganej odległości od granicy działki budowlanej (czyli nieruchomości stanowiącej teren zainwestowania) od granicy działki sąsiedniej obowiązuje w każdym przypadku, z wyjątkiem sytuacji,
w której działka sąsiednia jest działką drogową.
Jednocześnie organ wskazał, że z przedmiotowego projektu wynika, że zgrupowanie 12 miejsc postojowych usytuowano w odległości 182 cm od północnej granicy działki nr (...) z działką nr (...) oraz działką nr (...). Działka nr (...), należąca do Gminy W., jest oznaczona w rejestrze gruntów jako droga (dr),
w związku z czym brak podstaw do kwestionowania drogowego charakteru tej działki. Natomiast granicząca z nią działka nr (...), stanowiąca własność M. Ł. nie jest działką drogową. Wyjaśnił przy tym, że obowiązujące przepisy nie zawierają definicji działki drogowej. Działką drogową jest działka, na której istnieje droga jako budowla, czyli działka stanowiąca pas drogowy drogi publicznej, w rozumieniu art. 4
ust. 1 w związku z ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, lub działka obejmująca drogę wewnętrzną, w rozumieniu art. 8 ust. 1 tej samej ustawy. Działka drogowa to także działka wydzielona geodezyjnie z przeznaczeniem na drogę. W praktyce orzeczniczej można się również spotkać ze stanowiskiem, że za działkę drogową można uznać taką działkę, której kształt i usytuowanie powodują, że może być ona wykorzystana jedynie pod budowę drogi, a także - działkę przeznaczoną na cele drogowe w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem Wojewody D. nie można uważać za działkę drogową działki budowlanej, na której,
w ramach zagospodarowania terenu, zaplanowano ciąg komunikacyjny (drogę wewnętrzną lub ciąg pieszy). Większa część działki nr (...) należy do terenu oznaczonego w mpzp symbolem (...) (tego samego, co działka inwestora), natomiast niewielka część tej działki, w postaci pasa o szerokości ok. 12 m, znajdującego się na przedłużeniu drogi dojazdowej (działki nr (...)), należy do terenu oznaczonego w mpzp symbolem (...), przeznaczonego pod drogę dojazdową.
W piśmie z dnia (...) sierpnia 2018 r. inwestor zakwestionował konieczność respektowania wymogów określonych w § 19 ust. 2 pkt 1 lit. b rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, utrzymując, że w odniesieniu do północnej granicy działki zainwestowania zachodzi okoliczność wymieniona w § 19 ust. 7 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, zwalniająca z obowiązku projektowania zgrupowania 12 stanowisk postojowych w odległości 6 m od granicy. Inwestor stwierdził bowiem, że w tym obszarze inwestycja graniczy z działką przeznaczoną w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego na drogę klasy dojazdowej KDD, a nie budowlaną, jak błędnie interpretuje sytuację organ. Organ odwoławczy nie akceptuje stanowiska inwestora, wyjaśnił, że dotychczas nie doszło do podziału działki nr (...), w wyniku którego powstałaby odrębna działka przeznaczona na drogę klasy dojazdowej (KDD). Teren oznaczony w mpzp symbolem (...)i przeznaczony na cele komunikacyjne obejmuje niewielką część działki nr (...) (przeznaczonej w pozostałej części pod zabudowę mieszkalną). Działka nr (...), w zakresie należącym do terenu (...), przylega do północnej granicy działki zainwestowania, ale nie zmienia to faktu, że teren (...)nie stanowi odrębnej działki (którą można byłoby określić jako działkę drogową), tylko - integralną część działki nr (...). Oznacza to, że przedmiotowe stanowiska postojowe (w liczbie dwunastu) zaprojektowano w odległości niespełna 2 metrów od granicy działki zainwestowania z działką nr (...), która nie stanowi działki drogowej. Ponieważ zaś, wymagana przepisem § 19 ust. 2 pkt 1 lit.b rozporządzenia
w sprawie warunków technicznych, minimalna odległość od granicy działki wynosi
w takim wypadku 6 m, projektowana inwestycja narusza powyższy przepis.
W konkluzji Wojewoda D., odwołując się do przedstawionych
w uzasadnieniu okoliczności faktycznych i prawnych, stwierdził, że zatwierdzony decyzją Starosty W. projekt budowlany nie spełnia warunków określonych przepisami techniczno-budowlanymi w zakresie zapewnienia dojazdu do projektowanych budynków oraz w zakresie usytuowania stanowisk postojowych dla samochodów względem granicy działki. Powyższa okoliczność przesądza o wadliwości decyzji organu pierwszej instancji i konieczności jej uchylenia. W toku postępowania nałożono na inwestora, w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Inwestor zaniechał wykonania tej czynności, wobec czego organ odwoławczy zobowiązany był, orzekając co do istoty sprawy, odmówić udzielenia pozwolenia na budowę.
Prawidłowość opisanej powyżej decyzji zakwestionował A. B. skargą wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.
W petitum skargi, działający imieniem skarżącego pełnomocnik, zaskarżając decyzję odwoławczą w całości zarzucił jej: naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy tj.:
1) art. 35 ust. 3 w związku z art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane poprzez nakazanie skarżącemu jako inwestorowi usunięcia nieprawidłowości, które w istocie nieprawidłowościami nie były, co w konsekwencji przełożyło się na bezzasadną odmowę zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę;
2) art. 7, 77 i 80 k. p. a. poprzez brak wzięcia pod uwagę wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz błędną ocenę zgromadzonych dowodów, co zaowocowało wadliwym wnioskiem, iż przedłożony projekt zawiera nieprawidłowości, które dyskwalifikują go w kontekście zatwierdzenia
i udzielenia pozwolenia na budowę, z całkowitym pominięciem słusznego interesu inwestora;
oraz naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (czy wręcz niezastosowanie), a to:
1) § 14 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia
12 kwietnia 2002 r., (Dz. U. nr 75, poz. 690, z późn. zm.; zwanym w dalszej części pisma: "Rozporządzeniem"), polegającą na przyjęciu, iż w myśl tego przepisu należy zapewnić dojazd lub pełniące jego funkcję dojście "pod same drzwi", a to w szczególności z uwagi na wymagania ochrony przeciwpożarowej - przepis ten w ramach ostatniej nowelizacji Rozporządzenia nie uległ zmianie poza dodaniem po słowach: "szerokość jezdni" zwrotu "stanowiącej dojazd", co nie jest istotne w sprawie, czego skarżący w tym przypadku nie omawia, jednak akcentuje kwestię, iż wojewoda orzekał na podstawie przepisów Rozporządzenia obowiązujących od dnia 1 stycznia 2018 roku, a powinien był stosować przepisy dotychczasowe na zasadzie § 330 Rozporządzenia (o czym będzie mowa
w dalszych zarzutach);
2) § 330 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r., (Dz. U. nr 75, poz. 690, z późn. zm.; zwanym w dalszej części pisma: "Rozporządzeniem") poprzez zastosowanie przepisów tegoż Rozporządzenia,
a to § 19 ust. 2 lit b i ust. 7 w jego aktualnym brzmieniu, w sytuacji, gdy powołany przepis przejściowy nakazuje stosować przepisy dotychczasowe w sytuacji, gdy przed wejściem w życie Rozporządzenia został złożony wniosek o pozwolenie na budowę lub odrębny wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i wnioski te zostały opracowane na podstawie dotychczasowych przepisów - co miało miejsce w niniejszej sprawie, a tym samym organ winien zastosować § 19 ust. 2 pkt 2 Rozporządzenia brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2018 roku, czego jednak nie uczynił, mimo, że był do tego zobligowany z mocy przepisu intertemporalnego.
3) § 19 ust. 2 pkt 1 lit. b i § 19 ust. 7 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury
w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r., (Dz. U. nr 75, poz. 690, z późn. zm.; zwanym w dalszej części pisma: "Rozporządzeniem") w aktualnym brzmieniu tych przepisów, których organ winien w ogóle nie stosować, ale stosując je, dodatkowo dokonał ich błędnej wykładni polegającej na bezzasadnym przyjęciu, iż w sprawie nie zachodzi przesłanka z powołanego art. 19 ust. 7 Rozporządzenia zwalniająca z obowiązku projektowania miejsc parkingowych
w odległości co najmniej 6 m od granicy działki, pomimo że projektowane miejsca parkingowe zostały usytuowane w odległości 182 cm od granicy
z obszarem działki nr (...) przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako (...)- teren przeznaczony pod drogę dojazdową;
4) § 12 ust. 7 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji
w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, który to przepis został niewłaściwie zastosowany do przedmiotowej inwestycji, gdyż dotyczy on jedynie obiektów budowlanych wymagających drogi pożarowej, co nie dotyczy przedmiotowej inwestycji jako zabudowy jednorodzinnej.
Powołując się na tak sformułowane zarzuty pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych.
W obszernym uzasadnieniu skargi przedstawiona została szczegółowa argumentacja, stanowiąca rozwinięcie zarzutów zawartych w petitum skargi, zmierzające do wykazania, że w rozpoznawanej sprawie nie zaistniały nieprawidłowości wskazywane przez Wojewodę D., a organ ten dokonał przy orzekaniu błędnej wykładni i nie zastosował wszystkich przepisów prawa materialnego, a ponadto nie uwzględnił wszystkich okoliczności i dowodów w sprawie, co spowodowało dodatkowo wadliwość uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
W doręczonej Sądowi w dniu 20 marca 2019 r. odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko przyjęte przy orzekaniu w sprawie uznając, że przedłożony do zatwierdzenia projekt nie spełnia warunków określonych przepisami techniczno-budowlanymi w zakresach podanych
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a przesłanki, z których wyprowadza zarzuty skarżący są błędne i wykorzystane wyłącznie do polemiki z organem odwoławczym.
Na rozprawie wyznaczonej na dzień 11 czerwca 2019 r. pełnomocnik substytucyjny skarżącego oraz skarżący oświadczyli, że popierają skargę i twierdzenia w niej zawarte.
Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął orzeczenie w sprawie po rozważeniu następujących okoliczności faktycznych i prawnych:
Stosownie do art. 184 (in limine) Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują w zakresie określonym
w ustawie kontrole działalności administracji publicznej.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych oznaczonych konstytucyjnie jako inne sądy administracyjne, określone zostały m.in. treścią art. 1 § 1
i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302)
i polegają na kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności
z prawem tj. kontroli zaskarżonego aktu z przepisami procedury administracyjnej,
a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja (postanowienie albo inny akt) została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (postanowienia albo innego aktu) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto - zgodnie z treścią art. 134 § 1 wskazanej ustawy - sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a stosownie do art. 135 powołanej powyżej ustawy procesowej, Sąd może stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności, wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, Sąd skargę oddala - odpowiednio -
w całości albo w części (art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Dokonując w rozpoznawanej sprawie kontroli zaskarżonej decyzji
z uwzględnieniem wskazanego wcześniej kryterium legalności, Sąd uznał, że decyzja ta narusza prawo w sposób, który obliguje Sąd do jej wyeliminowania z obrotu prawnego.
Przedmiotem kontroli przeprowadzonej przez Sąd w rozpoznawanej sprawie była merytoryczno-reformacyjna decyzja Wojewody D., działającego jako organ administracji architektoniczno-budowlanej drugiej instancji, uchylająca w całości decyzję Starosty W., którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono A. B. pozwolenia na budowę zespołu 16 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej z 17 garażami indywidualnymi na działce nr (...),(...), obręb W. i odmawiająca zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A. B. pozwolenia na budowę opisanej powyżej inwestycji.
Materialnoprawną podstawą orzekania w administracyjnym postępowaniu jurysdykcyjnym prowadzonym w tej sprawie stanowiły przepisy powoływanej wcześniej ustawy – Prawo budowlane.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 tej ustawy, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt Ib, zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 6; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. Natomiast w razie stwierdzenia naruszeń w zakresie określonym w ust. 1, organ administracji architektoniczno-budowlanej – stosownie do art. 35 ust. 3 powoływanej ustawy – nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję
o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
Jednocześnie w przepisie art. 35 ust. 4 ustawodawca postanowił, że w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane oraz w art. 32 ust. 4 tej ustawy (przewidującym obowiązek złożenia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane), właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Z akt sprawy wynika, że przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne nie wymagało uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, bowiem teren potencjalnego zainwestowania objęty jest ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętymi uchwałą Rady Miejskiej w W.
z dnia (...) października 2013 r. Nr (...)w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – miasto W. (Dz. Urz. Woj. D. z 2013 r., poz. 5833).
Wojewoda D. po dokonaniu sprawdzeń w zakresie wskazanym przez ustawodawcę w przywołanym wcześniej przepisie art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane uznał zgodność koncepcji przedstawionej w przedłożonym do zatwierdzenia projekcie budowlanym z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, powyżej opisanego, akceptując przy tym stanowisko inwestora odnoszące się do zarzucanego naruszenia § 4 ust. 3 pkt 2 uchwały planistycznej.
Wyprowadzony przez organ odwoławczy z tego ustalenia planistycznego zarzut nieprawidłowości dotyczył usytuowania 17 garaży indywidualnych na frontowej (wschodniej) części działki w sposób ujawniony na projekcie zagospodarowania terenu
i był objęty pkt 1 postanowienia Wojewody D. z dnia (...) lipca 2018 r. Nr
(...), podjętego w trybie art. 136 k.p.a. oraz postanowienia Starosty W.
z dnia (...) lipca 2018 r. Nr (...), wydanego w trybie art. 35 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy opisał w szczegółowy sposób dokonywaną w sprawie analizę rozwiązań projektowych w kontekście poszczególnych – istotnych w tej sprawie – ustaleń planistycznych, nie stwierdzając naruszeń w tym zakresie. Okoliczność ta jest niesporna, a Sąd bezwzględnie podziela ocenę przyjętą w odniesieniu do tej kwestii przez organ orzekający, uznając z tych względów za zbędne ponowne przywoływanie w tym miejscu uzasadnienia wniosków
z czynności sprawdzających przeprowadzonych stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane.
Wskazać jedynie należy, że w przedłożonym do zatwierdzenia projekcie budowlanym uwzględniono ustalenia planistyczne dotyczące funkcji terenu, w tym wykorzystanie go na funkcje towarzyszące, parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym linii zabudowy, gabarytów obiektów, wskaźników intensywności zabudowy, standardów urządzania terenu, wskaźników ilości miejsc parkingowych, w tym zapewnienia miejsc postojowych osobom niepełnosprawnym, wskaźników powierzchni zabudowy, powierzchni utwardzonej
i powierzchni biologicznie czynnej oraz ustalonego w uchwale planistycznej sposobu sytuowania obiektów garażowych.
Materiał sprawy uprawnia również do stwierdzenia, że organ odwoławczy w toku dokonywanych czynności sprawdzających w zakresie opisanym w art. 35 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy – Prawo budowlane uznał prawidłowość dokumentacji planistycznej i spełnienie przez nią wymogów zawartych w powołanym powyżej przepisie ustawowym, jakkolwiek ocena taka nie została przez organ odwoławczy wyrażona wprost w uzasadnieniu.
Sąd w toku dokonywanych w sprawie czynności rozpoznawczych nie dopatrzył się żadnych naruszeń w zakresie objętym wskazaną powyżej regulacją ustawową.
Istotne natomiast jest, że – jak wynika z motywów zaskarżonej decyzji – okolicznością, która zdeterminowała kierunek orzeczenia co do istoty sprawy
w postępowaniu odwoławczym było stwierdzenie, że przedmiotowy projekt budowlany nie spełnia warunków określonych przepisami techniczno-budowlanymi w zakresie zapewnienia dojazdu do projektowanych budynków oraz w zakresie usytuowania stanowisk postojowych dla samochodów względem granicy działki, a nieprawidłowości te były wskazane w pkt 2 lit. a i lit. b postanowienia Starosty W. z dnia
(...) lipca 2018 r. (Nr (...)), do którego inwestor się nie zastosował i wynikały
z negatywnej oceny w zakresie art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane.
Przyjmując takie stanowisko Wojewoda D. odwołał się do przepisów
§ 14 ust. 1 i ust. 3 oraz § 19 ust. 2 pkt 1 lit. b rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, wcześniej powoływanego, w brzmieniu obecnie obowiązującym oraz przepisu § 12 ust. 7 rozporządzenia w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, powyżej wskazywanego.
Zdaniem Sądu w składzie orzekającym w sprawie stanowisko Wojewody D. przyjęte w odniesieniu do opisanej powyżej kwestii jest nieprawidłowe.
Poprzedzając dalszą argumentację Sąd uznał za właściwe zwrócić uwagę, że ustawa – Prawo budowlane, której przepisy miały zastosowanie przy orzekaniu
w rozpoznawanej sprawie należy do sfery materialnego prawa administracyjnego, a jej realizowanie powierzono organom administracji publicznej, wskazanym w rozdziale
8 ustawy, które są uprawnione do prowadzenia postępowania i załatwienia sprawy
w sposób określony w kodeksie postępowania administracyjnego.
Podejmowane w tym zakresie działania procesowe organów administracji publicznej podporządkowane są zasadzie praworządności zawartej w art. 6 k.p.a.
i gwarantowanej treścią art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zasada ta wymaga zgodności z prawem każdej czynności procesowej, w tym czynności orzeczniczej, podejmowanej przez organ administracyjny działający zgodnie z kompetencją przyznaną mu przepisami ustrojowymi, materialnymi i formalnymi. W ujęciu doktrynalnym postępowanie administracyjne traktowane jest jako zorganizowany proces stosowania prawa, w którym pierwszorzędne znaczenie ma ustalenie normy prawa odpowiedniej dla rozstrzygnięcia sprawy, poprzez które następuje konkretyzacja uprawnienia lub obowiązku (albo odmowa ich skonkretyzowania) podmiotu legitymowanego według kryteriów ustawowych.
W literaturze przedmiotu na etapach procesu stosowania prawa wyróżnia się m.in. ustalenie, jaka norma obowiązuje w zakresie niezbędnym dla potrzeb rozstrzygnięcia i ustalenia konsekwencji prawnych faktu uznanego za uchwalony na podstawie stosowanej normy (np. J. Wróblewski: Sądowe stosowanie prawa, Warszawa 1972; B. Adamiak, J. Borkowski: KPA, Komentarz, Warszawa 2006; J. Starościak: System prawa administracyjnego, Wrocław 1977).
Należy zwrócić uwagę, że postępowanie w rozpoznawanej sprawie zostało zainicjonowane wnioskiem o pozwolenie na budowę wniesionym przez A.B. do Starosty W. w dniu (...) grudnia 2016 r. (uzupełnionym w dniu 12 stycznia 2017 r.), a zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało skierowane przez Starostę W. w trybie art. 61 § 4 kodeksu postępowania administracyjnego do podmiotów uznanych za strony tego postępowania, pismem
z dnia 3 lutego 2017 r.
Wobec przedmiotu sprawy konieczne było – stosownie do dyspozycji ustawodawcy – korzystanie z przepisów techniczno-budowlanych, do których zalicza się – w myśl art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, uwzględniające wymagania, o których mowa w art. 5 ustawy.
Ustawa zawiera również upoważnienie dla wskazanych w nim ministrów do określenia w drodze rozporządzenia warunków, o których mowa w powołanym powyżej przepisie (art. 7 ust. 2).
W aktualnym stanie prawnym rozporządzeniem zawierającym regulacje dotyczące tej kwestii jest powoływane wcześniej rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w brzmieniu nadanym mu rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 17 listopada 2017 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jaki powinny odpowiadać budynki
i ich usytuowanie (Dz. U. z 2017 r., poz. 2285), obowiązującym od dnia 1 stycznia
2018 r.
Istotne jednak jest, że zgodnie z treścią § 2 wskazanego powyżej rozporządzenia zmieniającego z dnia 17 listopada 2017 r.
Dla zamierzenia budowlanego, wobec którego przed dniem wejścia w życie rozporządzenia:
1) został złożony wniosek o pozwolenie na budowę, odrębny wniosek
o zatwierdzenie projektu budowlanego, wniosek o zmianę pozwolenia na budowę lub wniosek o zatwierdzenie zamiennego projektu budowlanego,
2) zostało dokonane zgłoszenie budowy lub wykonania robót budowlanych
w przypadku, gdy nie jest wymagane uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę,
3) została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę lub odrębna decyzja
o zatwierdzeniu projektu budowlanego
- stosuje się przepisy dotychczasowe.
(Błędne jest powoływanie się w skardze na przepis § 330 rozporządzenia z dnia
12 kwietnia 2002 r., który odniósł się do pierwszej wersji tego aktu wykonawczego, obowiązującej od dnia 16 grudnia 2002 r. i wyłączał stosowanie przepisów rozporządzenia w jego ówczesnym brzmieniu w sytuacjach opisanych w pkt 1 i 2 § 330).
W tak określonych warunkach prawnych w rozpoznawanej sprawie zastosowanie miały przepisy § 14 i § 19 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w brzmieniu obowiązującym do dnia
31 grudnia 2017 r. oraz obowiązujący do tego dnia przepis § 2 ust. 6 powołanego rozporządzenia (uchylony przez § 1 pkt 1 rozporządzenia zmieniającego z dniem
1 stycznia 2018 r.), zgodnie z którym do budynków wielorodzinnych, zawierających dwa mieszkania stosuje się z zastrzeżeniem § 217 ust. 1 pkt 1 lit. a) i pkt 2, przepisy rozporządzenia odnoszące się do budynków jednorodzinnych.
Rozważając zastosowane w rozpoznawanej sprawie rozwiązanie dotyczące dojścia i dojazdu, przedstawione na projekcie zagospodarowania działki należy wskazać, że w § 14 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych,
w brzmieniu obowiązującym w tej sprawie, prawodawca postanowił, że do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych należy zapewnić dojście
i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia
i sposobu ich użytkowania oraz wymagań dotyczących ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach odrębnych. Szerokość jezdni nie może być mniejsza niż
3 metry.
W powoływanym rozporządzeniu brak jest regulacji określającej parametry dojść i dojazdów odpowiednich dla przeznaczenia i sposobu użytkowania budynków jednorodzinnych, jakimi są obiekty objęte przedmiotowym zamierzeniem inwestorskim oraz wskazującej przypadki, w których budynek wymaga dojazdu.
Zawarte w § 14 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych ustalenie dotyczące szerokości dojścia, które może pełnić funkcję dojazdu, określające ją jako nie mniejszą niż 4,5 m dotyczy tylko budynków i urządzeń z nim związanych wymagających dojazdu.
Zdaniem Sądu w aktualnych warunkach prawnych brak jest podstaw do twierdzenia, że budynek jednorodzinny, nie posiadający urządzeń z nim związanych wymaga dojścia o szerokości 4,5 m, bowiem oznaczałoby to uznanie, że budynek wymaga dojazdu, którego funkcję może pełnić dojście zachowujące wskazany powyżej parametr szerokościowy.
W ocenie Sądu takiego wniosku nie można wyprowadzać z przepisu ogólnego, jakim jest w przypadku omawianej kwestii § 14 ust. 1 rozporządzenia, a tym bardziej
z przepisu § 14 ust. 4 tego aktu, który zawiera odrębną, samodzielną regulację odnoszącą się wyłącznie do kwestii w tym przepisie wskazanej.
Z części rysunkowej przedłożonego projektu budowlanego wynika, że przedmiotowej działce budowlanej dostęp do drogi publicznej ul. K. (działka nr (...)) poprzez dwa projektowane zjazdy zapewnia dojazd przewidziany we wschodniej części działki prowadzony od miejsc parkingowych i garaży natomiast do budynków mieszkalnych (w dalszej części działki) zaprojektowano dojścia w postaci ciągów pieszych o szerokości 2,5 m, usytuowanych po północnej stronie rzędów budynków.
Projekt nie przewiduje urządzeń związanych z budynkami.
Sąd rozważając omawianą kwestię zwrócił też uwagę na niekonsekwencję organu odwoławczego, który uznając opisane powyżej rozwiązanie projektowe za naruszające prawo i wymagając dostosowania szerokości ciągów pieszych do wymogów określonych w przepisach, odwołał się w toku postępowania do § 14 ust. 1
i ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, natomiast w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji analizuje ten element zamierzenia inwestycyjnego w kontekście § 12 ust. 7 rozporządzenia
w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych, wcześniej powoływanego oraz wyjaśnienia uzyskanego od D. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z treści pisma z dnia 31 grudnia 2018 r.
Zdaniem Sądu należy jednak zwrócić uwagę, że wobec sposobu określenia wymagań dotyczących ochrony przeciwpożarowej nie jest istotne to, iż przedmiotowa inwestycja stanowi kompleks 16 budynków, ale to, że są to budynki jednorodzinne, kwalifikowane w kategoriach regulacji przeciwpożarowych jako niskie.
W części opisowej przedłożonego do zatwierdzenia projektu architektoniczno-budowlanego (str. 13 pkt 13) projektant określił warunki ochrony przeciwpożarowej. Stwierdził też, że objęte opracowaniem budynki to budynki mieszkalne niskie, jednorodzinne, zaliczone do kategorii zagrożenia ludzi ZL IV.
Organ Straży Pożarnej udzielając wyjaśnień, o które zwrócił się Wojewoda D. nie odnosi się do konkretnej (przedmiotowej) inwestycji, ale przedstawia kwestię bezpieczeństwa przeciwpożarowego w odniesieniu do budynków o różnej kategorii zagrożenia ludzi. Stwierdza też jednoznacznie, że budynki mieszkalne niskie nie są objęte wymogiem doprowadzenia do nich dróg pożarowych. Natomiast § 12
ust. 7 powołanego powyżej rozporządzenia przeciwpożarowego na który wskazuje
w swojej argumentacji organ odwoławczy, odnosi się do budynków, które muszą mieć doprowadzoną drogę pożarową, ale nie musi ona spełniać wymagań o których mowa
w § 12 ust. 2 i 3 tego rozporządzenia.
W tych okolicznościach kwestionowanie przez organ odwoławczy projektowanych dojść i dojazdów jest – w ocenie Sądu – nieuprawnione.
Sąd – jak wskazano już wcześniej w uzasadnieniu – nie podziela również stanowiska Wojewody D., uznającego za nieprawidłowy sposób usytuowania stanowisk postojowych dla samochodów względem północnej granicy działki.
W okolicznościach istniejących w rozpoznawanej sprawie dla wskazanej powyżej kwestii istotna była regulacja zawarta w § 19 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2017 r.
Z powołanego przepisu wynika, że odległość wydzielonych miejsc postojowych lub otwartego garażu wielopoziomowego dla samochodów osobowych od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż 6 metrów – w przypadku 5-60 stanowisk włącznie.
W przedłożonym wraz z wnioskiem o pozwolenie na budowę projekcie budowlanym uwzględniono 12 miejsc postojowych w odległości 182 cm od północnej granicy działki nr (...) (planowanego zainwestowania) z działką nr (...) (działka drogowa, stanowiąca własność Gminy W.) i działką nr (...) (stanowiąca własność osoby fizycznej, która w pasie o szerokości ok. 12 m należy do terenu przeznaczonego pod drogę dojazdową).
Zdaniem Sądu regulacja zawarta w przywołanym powyżej przepisie odnosi się do sąsiedniej wobec działki zainwestowania, działki budowlanej i jej granicy, a nie działki, na której sytuowane są miejsca postojowe lub garaże, bowiem wówczas takie wskazanie prawodawcy i sposób zredagowania przepisu nie odpowiadałyby zasadom techniki legislacyjnej.
Ze znajdującej się w aktach sprawy mapy do celów projektowych, na której sporządzony został projekt zagospodarowania terenu wynika w sposób jednoznaczny, że objęta planowaną inwestycją działka nr (...) w części na której zlokalizowano dwanaście miejsc postojowych oraz przylegającej od strony północnej do budynków oznaczonych literami: (...),(...),(...),(...),(...),(...) (w linii pomiędzy budynkiem oznaczonym literą (...)), graniczy w działką nr (...) i działką nr (...), stanowiącą teren oznaczony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako (...), czyli przeznaczony na drogę dojazdową. Ta okoliczność powoduje, że nie jest to działka budowlana, o której mowa w przepisie art. 19 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, co w konsekwencji zwalniało inwestora z powinności zastosowania się w koncepcji projektowej do tej regulacji.
Z tego względu nie można zaakceptować stanowiska Wojewody D., przedstawionego w rozważaniach dotyczących charakteru i funkcji działek, graniczących od północy z działką zamierzonego zainwestowania, prowadzonych wprawdzie w odniesieniu do przepisu § 19 ust. 7 powoływanego rozporządzenia
w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2018 r. i nie mającym zastosowania
w sprawie, ale analizujących tę samą kwestię.
Ponadto – wobec zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji uwag dotyczących przewidzianych zjazdów z drogi publicznej oznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolem (...), stanowiącej działkę oznaczoną numerem ewidencyjnym (...) (ul. K.) oraz treści punktów 3 i 4 postanowienia Wojewody D. z dnia (...) lipca 2018 r. ((...))
i postanowienia Starosty W. z dnia (...) lipca 2018 r. (Nr (...)) – należy wyjaśnić, że w części opisowej projektu budowlanego załączonego do wniosku
o udzielenie pozwolenia na budowę, projektant podał, że wnioskiem o pozwolenie na budowę nie jest objęty wjazd z drogi publicznej (str. 2). Ponadto w aktach sprawy znajduje się pismo zastępcy Burmistrza Gminy W. z dnia (...) maja 2016 r. skierowane do A. B. (inwestora), zawierające stwierdzenie, że "Urząd Miejski
w W. pozytywnie opiniuje na czas nieokreślony lokalizację dwóch zjazdów
o szerokości 5,00 m z drogi gminnej wewnętrznej (działek nr (...),(...), obręb W.) od nieruchomości stanowiącej działkę nr (...),(...), obręb W..
W piśmie określono również warunki, które należy zachować wykonując prace związane z budową zjazdu, podano też, że niniejsze uzgodnienie nie jest zezwoleniem na wykonywanie robót drogowych w prawie drogowym, o które należy wystąpić do zarządcy drogi oraz że niniejsze pismo jest równoznaczne z prawem do dysponowania gruntem na cele budowlane.
Powyższe oznacza – zdaniem Sądu, że zastrzeżenia organu odwoławczego dotyczące zjazdów z drogi publicznej na przedmiotową działkę budowlana nie są zasadne.
Wobec przedstawionych powyżej okoliczności Sąd uznał, za nieuprawnione nałożenie na inwestora postanowieniem Starosty W. z dnia (...) lipca 2018 r. (Nr (...)) wydanym w trybie art. 35 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane podjętym na zlecenie Wojewody D. dokonane w trybie art. 136 k.p.a. postanowieniem
z dnia (...) lipca 2018 r. (Nr (...)), obowiązku usunięcia naruszeń opisanych w pkt 2 lit. a) i lit. b) oraz w punkcie 3 i 4, a w konsekwencji wydanie decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego z powołaniem się na niewykonanie obowiązków przez inwestora, czyli bezskuteczny upływ terminu określonego w postanowieniu do usunięcia naruszeń (art. 35 ust. 3 in fine ustawy – Prawo budowlane).
Niezasadne było również orzekanie o obowiązku usunięcia naruszenia opisanego w punkcie 1 postanowienia omówionego powyżej, ale w tym zakresie organ odwoławczy odstąpił od pierwotnie prezentowanego stanowiska, natomiast obowiązek orzeczony w punkcie 2 lit. c) tego postanowienia był nałożony prawidłowo i został wykonany przez inwestora.
W przedstawionych powyżej okolicznościach Wojewódzki Sąd Administracyjny – stwierdzając, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy – stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.
Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnione jest treścią art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez Sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Za tak określone koszty Sąd uznał kwotę wpisu uiszczonego od skargi oraz koszty związane z udziałem
w sprawie pełnomocnika, taryfowo określone.
Rozpoznając sprawę ponownie Wojewoda D. powinien uwzględnić ocenę i uwagi Sądu zawarte w uzasadnieniu wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło