II SA/Wr 1878/02
WyrokWSA we Wrocławiu2005-06-02
Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak, Bogumiła Skrzypczak, Grażyna Staniszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pracownik organu administracji publicznej, który brał udział w czynnościach procesowych i posiada wiedzę o faktach istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy z własnych obserwacji, może być przesłuchany w charakterze świadka w tej sprawie, a jego udział w prowadzeniu postępowania dowodowego nie stanowi rażącego naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Pracownik organu administracji publicznej, który posiada wiedzę o faktach istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy z własnych obserwacji i spostrzeżeń, może być przesłuchany w charakterze świadka. Kierowanie postępowania dowodowego przez taką osobę stanowi rażące naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 24 § 1 pkt 4 kpa), co uzasadnia stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. Po dwukrotnym uchyleniu decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze z powodu uchybień procesowych organu I instancji, wydano kolejną decyzję nakładającą karę. Skarżący zarzucił m.in. nieprawidłowe ustalenie powierzchni zajętego pasa drogowego oraz naruszenie przepisów KPA dotyczących czynnego udziału strony i dowodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji; zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. na rzecz skarżącego kwotę 291,70 zł tytułem zwrotu wpisu od skargi; orzeka, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Sędziowie: NSA Bogumiła Skrzypczak WSA Grażyna Staniszewska Protokolant: Magdalena Domańska-Byskosz po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. G. - właściciela PUB [...] w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. na rzecz skarżącego kwotę 291,70 zł (dwieście dziewięćdziesiąt jeden złotych siedemdziesiąt groszy) tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi; III. orzeka, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Przedmiotem skargi H. G. – właściciela Przedsiębiorstwa Usługowo-Budowlanego [...]w P. – jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...]r. Nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Zarządu Miasta L. z dnia [...]r. Nr [...], nakładającą na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...]zł za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządu drogi.
Decyzja organu I instancji została wydana na podstawie art. 40 ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 71, poz. 838 z późn. zm.), § 11 w związku z § 8 ust. 1, 3 i 4 oraz 10b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz.U. Nr 6, poz. 33 z późn. zm.), art. 104 kpa, a także Porozumienia w sprawie przekazania zarządu dróg powiatowych w granicach administracyjnych Miasta L. zawartego w dniu [...] r. pomiędzy Zarządem Powiatu L. a Zarządem Miasta L. oraz Postanowienia Nr [...] Zarządu Miasta L. z dnia [...]r. w sprawie upoważnienia Naczelnika Wydziału Spraw Komunalnych do załatwiania spraw i wydawania decyzji administracyjnych w sprawach należących do kompetencji zarządcy dróg gminnych i powiatowych w granicach administracyjnych Miasta L..
W uzasadnieniu tej decyzji Zarząd Miasta L. przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego wskazując, iż w rozpatrywanej sprawie decyzją z dnia [...] r. Nr [...]Zarząd Miasta L. nałożył na Przedsiębiorstwo Usługowo-Budowlane [...]karę pieniężną w wysokości [...]zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L., po rozpatrzeniu odwołania właściciela PUB [...]H. G., z powodu uchybień procesowych uchyliło powyższą decyzję w całości i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Zarząd Miasta L. w dniu [...] r. wydał decyzję nakładającą karę pieniężną w wysokości [...]zł. Decyzją z dnia [...]r. Kolegium uchyliło powyższą decyzję w całości ze względu na uchybienia procesowe i powtórnie przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Zarząd Miasta L. podniósł, iż stosując się do zaleceń Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu [...]r. przeprowadził rozprawę administracyjną z udziałem stron. Organ I instancji następnie ustosunkował się do przeprowadzonych w toku postępowania administracyjnego dowodów, w tym do zeznań H. G., zezwolenia z dnia [...]r. na zajęcie pasa drogowego, zeznań K. L. i W. S., zdjęć wykonanych w dniu [...]r., notatki służbowej pracowników Wydziału Spraw Komunalnych oraz funkcjonariusza Straży Miejskiej z dnia [...] r., protokołu odbioru robót wykonanych przez Przedsiębiorstwo "A", protokołów wymienionych w piśmie procesowym z dnia [...]r. przesłanym przez firmę [...]do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, obmiaru dokonanego przez pracownika Wydziału Spraw Komunalnych oraz funkcjonariuszy Straży Miejskiej w dniu [...] r. Zarząd Miasta L. podał, że przy naliczaniu kary zarząd drogi przyjął okres zajęcia bez zezwolenia od dnia stwierdzenia zajęcia pasa drogowego, to jest od dnia [...]r. do dnia [...]r., zgodnie z wyjaśnieniami strony. Organ I instancji nie zgodził się z proponowaną przez skarżącego powierzchnią zajęcia ze względu na dokonany przez pracownika Wydziału Spraw Komunalnych oraz funkcjonariuszy Straży Miejskiej obmiar w dniu [...]r.
Powołując się na art. 40 ust. 4 ustawy o drogach publicznych oraz § 11 w związku z § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych Zarząd Miasta L. przedstawił sposób obliczenia wysokości kary, przyjmując powierzchnię [...] m², okres zajęcia 3 dni (od [...]r. do [...] r.) oraz stawkę za 1 dzień/1 m² zajęcia pasa drogowego drogi gminnej [...]zł/1 m², według stanu na dzień [...]r.
W odwołaniu wniesionym od tej decyzji zarzucono, iż organ I instancji w sposób nieprawidłowy określił powierzchnię zajętego pasa drogowego. Zdaniem strony powierzchnia ta wynosi [...] m², a nie [...]m². Skarżący podniósł, że pomiary zostały dokonane bez udziału chociażby pracownika jego firmy i w związku z tym wniósł o naliczenie kary w wysokości [...] zł. Zarzucił ponadto, że w postępowaniu nie uczestniczył jego pełnomocnik, ponieważ pisma procesowe kierowane były na adres firmy skarżącego, a nie kancelarii radcy prawnego i dlatego pełnomocnik nie uczestniczył w rozprawach administracyjnych.
Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji organ odwoławczy jako podstawę prawną wydanej decyzji powołał art. 138 § 1 pkt 1 kpa.
W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy, powołując się na art. 40 ust. 1 i 4 ustawy o drogach publicznych oraz § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych, podał, że z akt sprawy wynika bezspornie, iż Przedsiębiorstwo Usługowo-Budowlane [...]zajęło w dniach [...]r. pas drogowy ul. W. bez pozwolenia zarządcy drogi, to jest Zarządu Miasta L.. Natomiast skarżący nie zgadza się z określoną przez organ I instancji powierzchnią zajmowanego pasa drogowego. W ocenie organu odwoławczego zarzuty strony nie znajdują oparcia w materiale dowodowym. Kolegium podniosło, iż pomiarów zajętego pasa drogowego dokonał pracownik Urzędu Miejskiego w L. przy udziale strażników Straży Miejskiej, którzy potwierdzili prawidłowość prowadzonych pomiarów w protokołach przesłuchania świadków z dnia [...]r., prowadzonych przy udziale pełnomocnika strony skarżącej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że organ I instancji uzupełnił swoje postępowanie w zakresie ustalenia powierzchni zajętego pasa drogowego, poprzez przesłuchanie świadków, przez co uwiarygodnił przedłożone do akt dokumenty. Zdaniem organu odwoławczego nie może więc być przyjęty zarzut, iż załączone do akt dokumenty nie stanowią materiału dowodowego. Kolegium stwierdziło ponadto, że oświadczenie H. G., zawarte w protokole przesłuchania stron z dnia [...]r., iż posiadał zezwolenie zarządcy drogi, nie zostało poparte stosownymi dokumentami, a wręcz takiego zezwolenia nie posiadał (pismo Zarządu Miasta L. z dnia [...]r. Nr [...]). Organ II instancji nie zgodził się też z twierdzeniem strony, iż w postępowaniu nie uczestniczył pełnomocnik strony, gdyż nie był skutecznie informowany o prowadzonych w sprawie czynnościach. Organ wskazał, że w przedłożonym do akt pełnomocnictwie z dnia [...]r. Przedsiębiorstwo Usługowo-Budowlane [...]udzieliło pełnomocnictwa wskazanym osobom fizycznym i nie określiło adresów tych osób. Nie wskazano przy tym, iż któraś z tych osób reprezentuje Kancelarię Prawną, na której adres należy kierować korespondencję. Dlatego też – w ocenie organu odwoławczego – organ I instancji słusznie wysyłał pisma procesowe na adres firmy skarżącego. Kolegium stwierdziło przy tym, iż pełnomocnicy brali udział w postępowaniu, co potwierdzają składane przez nich podpisy na protokołach przesłuchań i rozpraw.
Na powyższą decyzję H. G. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucił jej naruszenie przepisów: art. 7 i 77 kpa poprzez niewyjaśnienie sprawy w sposób wszechstronny i dokładny oraz rozstrzygnięcie sprawy bez uwzględnienia interesu społecznego, to jest faktu, że budowa służyła interesowi lubińskiej społeczności; § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych poprzez to, że organ I instancji wymierzył opłatę karną w sytuacji, gdy wykonywane roboty realizowane były w ramach inwestycji obejmującej budowę centrum "TESCO" wraz z drogami oraz parkingami i w tej sytuacji zajęcie pasa drogowego nie wymagało zezwolenia; art. 40 § 1 kpa poprzez dowolne uznanie, że radca prawny – pełnomocnik H. G. został skutecznie zawiadomiony o rozprawie w dniu [...]r. i brał w niej udział; art. 10 § 1 kpa poprzez nie zapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania i oparcie decyzji na materiale dowodowym zebranym bez udziału strony oraz bez zawiadomienia strony o wizji lokalnej; a także sprzeczność istotnych ustaleń SKO i organu I instancji z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności w zakresie powierzchni zajętego terenu.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że uporządkowanie przedmiotowego terenu odbywało się w ramach pozwolenia budowlanego Starosty Powiatu L. nr [...] z dnia [...] r. obejmującego budowę "TESCO" wraz z drogami i parkingami. Zarzucono, iż przeprowadzając wizję lokalną w terenie bez zawiadomienia strony organ I instancji nie przedstawił dowodów na okoliczność zaistnienia przesłanek określonych w art. 10 § 2 kpa i ponieważ nie przeprowadzono ponownej wizji lokalnej z udziałem strony, uprzednio przeprowadzona wizja nie może stanowić dowodu w sprawie. Skarżący stwierdził ponadto, że organ I instancji był w tym przypadku sędzią we własnej sprawie, bowiem oparł się na poczynionych wyłącznie przez swoich pracowników pomiarach dotyczących zajętej powierzchni pasa drogowego. Organ nie podał też, dlaczego nie dał wiary zeznaniom świadków i innym dowodom świadczącym o tym, że zajęta powierzchnia była mniejsza od ustalonej przez pracowników organu. Zdaniem skarżącego w sprawie tej wydano rozstrzygnięcie oparte na materiale dowodowym zgromadzonym z naruszeniem zasad określonych w art. 79 § 1 kpa.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżoną decyzję i argumenty zawarte w jej uzasadnieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Tak więc obecnie właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu.
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia występują. Skarga zatem zasługiwała na uwzględnienie.
Oceniając prawidłowość postępowania administracyjnego przeprowadzonego w rozpatrywanej sprawie zauważyć wypada, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. z uwagi na uchybienia proceduralne dokonane przez organ I instancji dwukrotnie uchylało decyzje Zarządu Miasta L. i przekazywało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W szczególności w motywach decyzji z dnia [...]r. Kolegium Odwoławcze wskazywało na nieprawidłowe przeprowadzenie przez organ I instancji postępowania ustalającego zajętą powierzchnię przedmiotowego pasa drogowego, a zwłaszcza na fakt, iż oględziny przeprowadzono bez udziału strony na dzień przed wszczęciem postępowania administracyjnego.
Dostrzegając liczne uchybienia w postępowaniu prowadzonym przez Zarząd Miasta L.Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło jednak należycie faktu, że osobą kierującą rozprawą administracyjną zarówno w dniu [...]r., jak i w dniu [...]r. oraz w dniu [...]r., był R. R. – podinspektor w Wydziale Spraw Komunalnych Urzędu Miejskiego w L., będący jedną z osób dokonujących w dniu [...]r. kwestionowanego później obmiaru zajętego terenu. Był on też wraz z dwoma funkcjonariuszami Straży Miejskiej autorem notatki służbowej w sprawie zajęcia pasa drogowego ul. W. w L. sporządzonej w dniu obmiaru.
Słusznie stwierdzając, że okoliczność zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia przez firmę skarżącego na powierzchni [...]m² nie może być uznana za udowodnioną na podstawie notatki służbowej z dnia [...]r. w sprawie zajęcia pasa drogowego ul. W. w L., organ odwoławczy w decyzji z dnia [...]r. trafnie wskazał, że ustalenie przedmiotowej powierzchni może być dokonane dopiero po przeprowadzeniu innych dowodów. Błędnie jednak ograniczył przy tym krąg dowodów, które w tej kwestii winien przeprowadzić organ I instancji, do zeznań funkcjonariuszy Straży Miejskiej, uczestniczących w przeprowadzeniu kwestionowanego obmiaru i w sporządzeniu wyżej wymienionej notatki, wyłączając możliwość przesłuchania R. R..
Stosownie do art. 75 § 1 kpa jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny.
W myśl art. 82 kpa świadkami nie mogą być: 1) osoby niezdolne do spostrzegania lub komunikowania swych spostrzeżeń, 2) osoby obowiązane do zachowania tajemnicy państwowej i służbowej na okoliczności objęte tajemnicą, jeżeli nie zostały w trybie określonym obowiązującymi przepisami zwolnione od obowiązku zachowania tej tajemnicy, 3) duchowni co do faktów objętych tajemnicą spowiedzi.
Powyższe przepisy jednoznacznie wskazują, co może być dowodem w sprawie administracyjnej oraz kto nie może być świadkiem. W szczególności – wbrew stanowisku organu II instancji, zawartym w motywach decyzji z dnia [...]r., iż podinspektor R.R., uczestniczący w kontroli zajęcia pasa drogowego, nie może być przesłuchany w charakterze świadka, albowiem w imieniu organu prowadził całe postępowanie dowodowe – fakt, że pracownik organu prowadził w imieniu tego organu jakiekolwiek czynności procesowe w danej sprawie administracyjnej nie pozbawia możliwości przesłuchania go w charakterze świadka, o ile pracownik ten posiada wiedzę o faktach spostrzeżonych przez siebie lub o których otrzymał wiadomość od innych osób, jeżeli fakty te i posiadana przez tegoż pracownika wiedza mogą przyczynić się do wyjaśnienia sprawy.
Zgodnie z art. 24 § 1 pkt 4 kpa pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której był świadkiem lub biegłym albo był lub jest przedstawicielem jednej ze stron, albo w której przedstawicielem strony jest jedna z osób wymienionych w pkt 2 i 3.
Z powyższego unormowania wynika, że pracownik organu administracji publicznej może być świadkiem w danej sprawie administracyjnej i w takiej sytuacji nie tylko nie ma zakazu przesłuchania go w tym charakterze, ale ponadto podlega on wyłączeniu od udziału w postępowaniu w tej sprawie.
W literaturze prawniczej wielokrotnie podkreślano, iż świadkiem nazywamy osobę, która w postępowaniu dotyczącym praw lub obowiązków innego podmiotu składa zeznania o faktach spostrzeżonych lub o których otrzymała wiadomość od innych osób (B.Adamiak w: B.Adamiak, J.Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 2 wydanie, Warszawa 1998, s. 433-434 i literatura tam podana).
Rozważając problematykę możności uznania za świadka pracownika organu stwierdzić należy, że inna jest sytuacja osoby, która działając w imieniu danego organu zdobywa procesowo określoną wiedzę na przykład od osób przesłuchiwanych lub z przedkładanych przez strony dokumentów, a inna pracownika organu, który taką wiedzę zdobywa z własnych spostrzeżeń i obserwacji lub pozaprocesowo od innych osób, na przykład w toku prywatnych rozmów. Tylko w tej pierwszej sytuacji pracownik organu administracyjnego nie może być uznany za świadka, skoro swoją wiedzę dotyczącą danej sprawy uzyskał jedynie wskutek czynności procesowych, prowadzonych w imieniu organu, a więc faktycznie osobiście nie był świadkiem żadnego faktu istotnego dla rozstrzygnięcia tej sprawy. W drugiej zaś sytuacji pracownik organu może być przesłuchany w charakterze świadka, gdyż jego wiedza o danej sprawie nie ogranicza się tylko do wiadomości uzyskanych z przeprowadzonych w toku postępowania dowodów i wynika z jego własnych spostrzeżeń, obserwacji itp. Podkreślić w tym miejscu trzeba, iż osoba uzyskująca wiadomości od przesłuchiwanych osób lub z przedstawianych dokumentów może obiektywnie oceniać przeprowadzane w takim postępowaniu administracyjnym dowody, z których wiadomości te wynikają, gdyż nie sugeruje się własną wiedzą w tej kwestii. Natomiast osoba, która osobiście obserwowała zdarzenia lub fakty będące przedmiotem danego postępowania nawet bez jakiejkolwiek złej woli może sugerować się swoimi spostrzeżeniami i z tego względu – także działając w jak najlepszej wierze – może nieobiektywnie oceniać zgromadzone dowody. Między innymi właśnie dlatego, aby ustrzec zarówno pracowników organów administracyjnych, jak i strony postępowania od takiej sytuacji oraz by zapewnić prowadzonemu postępowaniu administracyjnemu gwarancje pełnego obiektywizmu, ustawodawca wprowadził zasadę, iż pracownicy organu będący świadkami w danej sprawie podlegają wyłączeniu od udziału w postępowaniu prowadzonym w tejże sprawie.
W rozpatrywanej sprawie R. R. – podinspektor w Wydziale Spraw Komunalnych Urzędu Miejskiego w L. wraz z funkcjonariuszami Straży Miejskiej stwierdził fakt zajęcia pasa drogowego ul. W. w L. i razem z tymi funkcjonariuszami widział zajętą powierzchnię, dokonał jej obmiaru, a z czynności tej sporządził notatkę służbową. Wiedzę o wyżej wskazanych faktach, w tym w szczególności o wielkości zajętej powierzchni, czerpał zatem z własnych obserwacji i nie pozyskał jej jedynie jako przedstawiciel organu, któremu zgłoszono dane fakty spostrzeżone przez inne osoby. Istotne jest przy tym, że tylko R.R. oraz B.K. i K. Ł. ze Straży Miejskiej mogli potwierdzić kwestionowane przez skarżącego ustalenia dotyczące wielkości powierzchni zajętej w przedmiotowym pasie drogowym. Na te okoliczności podinspektor R.R. mógł więc być przesłuchany w charakterze świadka. Zauważyć przy tym wypada, że wiadomości dotyczące zajęcia pasa drogowego wyżej wymienionej ulicy oraz powierzchni tego zajęcia R. R. czerpał z czynności przeprowadzonej jeszcze przed formalnym wszczęciem postępowania w przedmiotowej sprawie, aczkolwiek uzyskana przez niego wiedza wynikająca z własnych obserwacji pozwalałaby na przesłuchanie go w charakterze świadka także w sytuacji, gdyby uzyskał ją również po formalnym wszczęciu postępowania administracyjnego w tej sprawie. Ażeby zatem zebrać wszystkie dowody dotyczące powierzchni zajętego pasa drogowego należało zarówno przesłuchać wszystkie osoby, które sporządziły notatkę służbową z dnia [...]r. w sprawie zajęcia pasa drogowego ul. W. w L., jak i przeprowadzić dowody wnioskowane przez skarżącego dotyczące tej spornej kwestii oraz inne dowody jej dotyczące (np. poddać analizie znajdujące się w aktach sprawy zdjęcia przedmiotowego pasa drogowego). Dopiero po ich przeprowadzeniu organ dysponowałby materiałem dowodowym wystarczającym do rozstrzygnięcia rozważanej kwestii.
Podkreślić w tym miejscu należy, iż nie jest dopuszczalna sytuacja mająca miejsce w niniejszej sprawie, w której spór o powierzchnię zajętego pasa drogowego rozstrzygany jest w postępowaniu prowadzonym przez osobę mającą wyrobione zdanie o tym, jaką powierzchnię pasa drogowego zajęto, na podstawie własnych obserwacji i spostrzeżeń, a nie na podstawie przeprowadzanych zgodnie z procedurą administracyjną dowodów.
W tym stanie rzeczy uznać trzeba, iż kierowanie w imieniu organu I instancji rozprawami administracyjnymi i prowadzenie w przedmiotowej sprawie postępowania dowodowego przez osobę posiadającą własną wiedzę o faktach istotnych dla rozstrzygnięcia, a więc będącą świadkiem w tej sprawie, stanowi rażące naruszenie unormowania zawartego w art. 24 § 1 pkt 4 kpa.
Trafny zatem jest zarzut naruszenia w rozpatrywanej sprawie przez organy przepisów procedury administracyjnej.
Odnosząc się do dalszych zarzutów podnoszonych przez skarżącego stwierdzić trzeba, iż trudno wymagać zawiadamiania pełnomocnika na adres jego kancelarii, skoro nie podano jej adresu, a na pełnomocnictwie podano jedynie adres firmy skarżącego, nie zaznaczając w ogóle, że jeden z ustanowionych pełnomocników jest radcą prawnym. Tak więc podnoszony w tym zakresie zarzut jest chybiony. Ponadto nie jest zasadny zarzut naruszenia przepisu § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz.U. Nr 6, poz. 33 z późn. zm.), skoro do prowadzenia w późniejszym czasie robót firma skarżącego występowała o stosowne zezwolenie i je otrzymywała (od [...]r. do [...]r.), a prowadzone w czerwcu [...] r. prace nie były związane z budową, modernizacją, utrzymaniem i ochroną dróg. Niemniej jednak, chociaż nie wszystkie zarzuty podnoszone przez skarżącego były uzasadnione, z uwagi na wskazane wyżej przyczyny skarga zasługiwała na uwzględnienie.
W tym stanie rzeczy – zgodnie z art. 145 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa – należało stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do wynikającego z art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obowiązku orzeczenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, w jakim zakresie zaskarżony akt może być wykonany przed uprawomocnieniem się wyroku, stwierdzić trzeba, iż z uwagi na uznanie, że zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa nie może ona być wykonana.
Orzeczenie o kosztach wydano zgodnie z art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło