II SA/Wr 1889/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędziowie : Sędzia WSA Marcin Miemiec Asesor WSA Alojzy Wyszkowski /sprawozdawca/ Protokolant: Krzysztof Caliński po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi A Spółka z o.o. w Ż. W. na decyzję Komendanta Ł. Oddziału Straży Granicznej w L. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez posiadania w pojeździe dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, II. zasądza od Komendanta Ł. Oddziału Straży Granicznej w L. kwotę 775 (słownie: siedemset siedemdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego na rzecz A Spółka z o.o. w Ż. W.. Decyzją z dnia [...] roku o numerze [...]Komendant Granicznej Placówki Kontrolnej Straży Granicznej w Z. nałożył na A Sp. z o. o. w Ż. W. karę pieniężną w kwocie [...]zł za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez posiadania w pojeździe dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Od powyższej decyzji Spółka wiosła odwołanie do Komendanta Ł. Oddziału Straży Granicznej w L. występując o odstąpienie od wymierzenia kary. Komendant Ł. Oddziału Straży Granicznej w L. w odpowiedzi na odwołanie strony decyzją z dnia [...]r. skierowana do M. P. osoby fizycznej odmówił odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej. W uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 87 ust. l ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125 z dn. 30.10. 2001 r. poz. 1371 ze. zm.) podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych, zapis urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. Tak więc z powyższego zapisu wynika, że kierowca po rozpoczęciu przejazdu powinien wszystkie obowiązkowe dokumenty posiadać przy sobie. Zobowiązany był zatem przedstawić je funkcjonariuszowi Straży Granicznej w czasie odprawy granicznej, która obywała się na końcu przejazdu po drogach krajowych. W konkluzji stwierdzono, że kierowca jadąc z siedziby firmy do J. wykonał przejazd niezgodnie z obowiązującymi przepisami, co uzasadnia nałożenie orzeczonej kary pieniężnej W skardze do NSA pełnomocnik Spółki wniósł o: - uchylenie zaskarżonej decyzji, - zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych, Zaskarżonej decyzji zarzucił: - naruszenie przepisu art. 107 k.p.a. poprzez niewłaściwe oznaczenie strony postępowania, powołanie błędnej podstawy prawnej wydanej decyzji, nie pouczenie strony o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego; - naruszenie przepisów art. 77 § l w zw. z art. 75 k.p.a. poprzez pominięcie dowodu w postaci prawidłowo wypełnionej i opłaconej karty opłaty za przejazd po drogach krajowych, - naruszenie przepisu art. 7 k.p.a. - naruszenie przepisu art. 10 k.p.a. poprzez nie zapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu oraz uniemożliwienie jej wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w sprawie, co stanowi naruszenie przepisów postępowania, które ma istotny wpływ na wynik przedmiotowego postępowania, a tym samym wyczerpuje przesłanki wskazane w art. 22 ust. l pkt 3 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. - naruszenie przepisów art. 87 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. nr 125, poz. 1371 z poz. zm.) w związku z przepisem § 4 i § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 roku w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.), poprzez przyjęcie, iż nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty za przejazd po drogach krajowych prawidłowo wypełniona i opłacona karta opłaty, w przypadku posiadania jej i okazania na żądanie funkcjonariusza straży granicznej przez osobę trzecią, która towarzyszyła kierowcy kontrolowanego pojazdu, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, a tym samym wyczerpuje przesłanki wskazane w art. 22 ust. 2 pkt l ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. W odpowiedzi na skargę Komendant Ł. Oddziału Straży Granicznej w L. wniósł o oddalenie skargi. w uzasadnieniu podając, że nie doszło do naruszenia art. 107 kpa poprzez niewłaściwe oznaczenie strony postępowania, powołanie błędnej podstawy prawnej decyzji i nie pouczenie strony o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego. W decyzji wydanej przez organ I instancji strona była pouczona o sposobie wniesienia odwołania. Do tego pouczenia strona się nie zastosowała. Pismo z dnia [...]r. znalazło się w posiadaniu Granicznej Placówki Kontrolnej SG w Z. w nieustalonych okolicznościach i czasie, z pominięciem osoby uprawnionej do odbioru korespondencji. Pewne jest jedynie, iż było w PGP SG w Z. w dniu [...]r., w którym materiały przesłano Komendantowi Ł. Oddziału Straży Granicznej, a zatem po terminie do wniesienia odwołania. Ponadto powyższe pismo nie było zaopatrzone w należne znaki opłaty skarbowej, ani też nie wynikało z niego, że wnosi je osoba uprawniona do reprezentowania. W pozostałym zakresie powtórzył argumenty podniesione w decyzji z dnia [...]r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powołany przepis uzasadnia rozpatrywanie niniejszej skargi przez tutejszy Wojewódzki Sąd Administracyjny. Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269/, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem kontrolując decyzję administracyjną sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie przez A Spółkę z o.o. w Ż. W. jest pismo Komendanta Ł. Oddziału Straży Granicznej w L. z dnia [...]r. nr [...], które w ocenie skarżącej Spółki jest decyzją administracyjną. Pismem tym Komendant Ł. Oddziału Straży Granicznej w L. potwierdził prawidłowość decyzji Komendanta Granicznej Placówki Kontrolnej - Straży Granicznej w Z. z dnia [...]r. w sprawie ukarania przewoźnika grzywną w kwocie [...] zł. Skarga jest uzasadniona. W niniejszej sprawie sąd podziela pogląd pełnomocnika Spółki, że pismo skierowane do Komendanta Ł. Oddziału Straży Granicznej posiada braki nie dające podstawy do podniesienia zarzutów, że nie stanowiło odwołania, a rozstrzygnięcie organu odwoławczego zapadło w dniu [...]r. Przytoczone w jego uzasadnieniu rozważania i wywody łącznie z powołaniem się na unormowania z art. 87 ust. l ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym są merytorycznie słuszne lecz ocena prawidłowości decyzji pod względem formalnym należy do istoty sprawy. Kwestią zasadniczą jest udzielenie odpowiedzi na pytanie, kto w sprawie jest stroną postępowania administracyjnego, do czego zresztą sprowadzały się m.in. zarzuty pełnomocnika Spółki. Stosownie do przepisu art. 29 Kpa stronami postępowania administracyjnego mogą być osoby fizyczne i osoby prawne, a gdy chodzi o państwowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne - również jednostki nie posiadające osobowości prawnej. W warunkach sprawy stroną postępowania jest niewątpliwie A Spółka z o.o. w Ż. W. która posiada osobowość prawną. Okoliczność, iż Pan M. P. - prezes Zarządu kieruje działalnością Spółki oraz reprezentuje ją na zewnątrz w żadnym razie nie zmienia faktu, że podmiotem występującym w obrocie publicznoprawnym, jak i w stosunkach cywilnoprawnych jest wyłącznie w/w Spółka jako osoba prawna. Wynikają z tego określone skutki, a w tym i taki, że podmiotem praw i obowiązków jest Spółka, a nie osoby pełniące funkcje w Spółce. Adresatem zatem wszelkich nakazów czy zakazów wraz z obowiązkiem ich wykonania może być osoba prawna a nie jej reprezentanci. Wskazanie jako adresata decyzji prezesa Zarządu Spółki, jak również skierowanie decyzji do niego jest równoznaczne ze skierowaniem decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie i powoduje, że decyzja ta jest dotknięta wadą nieważności w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 4 kpa. Prowadzi to do wniosku, że skierowanie decyzji do organu osoby prawnej i oznaczenie tego organu jako strony postępowania (zamiast osoby prawnej) oraz nałożenie określonych nakazów i zakazów na ten organ jest równoznaczne z rozstrzygnięciem zaskarżoną decyzją o sytuacji prawnej podmiotu, który w świetle norm prawa materialnego nie ma ani interesu prawnego, ani obowiązku w danej sprawie administracyjnej, że skutkuje jej wadą kwalifikowaną z art. 156 § 1 pkt 4 Kpa. Należy zwrócić uwagę, iż nałożenie określonych obowiązków na organy osoby prawnej byłoby dopuszczalne jedynie w razie wyraźnego upoważnienia ustawowego. Takiego upoważnienia brak jest w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, wobec czego mają tu zastosowanie przepisy art 28 i 29 Kpa dot. strony postępowania administracyjnego. Wobec tego Pan M. P. nie był stroną postępowania, co najwyżej mógł reprezentować Spółkę jako członek zarządu Spółki. W ocenie przyjętej przez sąd wynika, iż M. P. do której skierowano zaskarżoną decyzję nie jest stroną postępowania, co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności w oparciu o powołane przepisy Z powyższych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji. Rozpoznając zatem sprawę ponownie rzeczą organów będzie uwzględnienie powyższych wskazań w oznaczeniu strony postępowania administracyjnego, a także rozważenie twierdzeń skarżącej Spółki dotyczących okoliczności faktycznych, istniejących w dacie ponownego rozpatrzenia sprawy. Mając na względzie z jednej strony treść wydanego w sprawie wyroku, z drugiej zaś treść podlegającej wykonaniu zaskarżonej decyzji Sąd na podstawie art. 152 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 205 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu /Dz. U. Nr 163 poz. 1349 ze zm./ zasądza od Komendanta Ł. Oddziału Straży Granicznej w L. kwotę 775 (słownie: siedemset siedemdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego na rzecz A Spółka z o.o. w Ż.W.