II SA/Wr 1892/02
WyrokWSA we Wrocławiu2005-05-09
Skład orzekający: Henryk Ożóg, Jolanta Sikorska, Krystyna Skowrońska-Pastuszko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy funkcjonariuszowi służby przygotowawczej, który zakończył stosunek służbowy przed wejściem w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 stycznia 2002 r. w sprawie warunków i trybu przyznawania nagród rocznych, przysługuje nagroda roczna za lata służby poprzedzające wejście w życie tego rozporządzenia?Ratio decidendi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 stycznia 2002 r. nie stanowi podstawy do odmowy przyznania nagrody rocznej funkcjonariuszowi, który w latach 1997-1999 pełnił służbę przygotowawczą. Kluczowe jest faktyczne pełnienie służby w tych latach, a nie pozostawanie w stosunku służbowym w dniu wejścia w życie rozporządzenia. Przepis § 12 rozporządzenia należy interpretować jako regulujący jedynie warunki przyznawania nagród za okres wsteczny i terminy ich wypłaty, a nie jako podstawę do pozbawienia prawa do nagrody.Stan faktyczny
Skarżący D. F., funkcjonariusz służby przygotowawczej, domagał się przyznania nagród rocznych za lata 1997 i 1998. Organy Służby Więziennej odmówiły przyznania nagród, argumentując, że skarżący nie pozostawał w stosunku służbowym w dniu wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 stycznia 2002 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o Służbie Więziennej oraz Konstytucji RP, wskazując, że nagroda roczna zależy od okresu służby, a nie od deklaracji pozostawania w służbie do określonego czasu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej we W. oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego we W. Nie orzeczono w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA - Henryk Ożóg Sędzia NSA - Jolanta Sikorska Sędzia WSA(del.) - Krystyna Skowrońska-Pastuszko (sprawozdawca) Protokolant: - Krzysztof Caliński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2005r. sprawy ze skargi D. F. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania nagród rocznych za lata [...] i [...] I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. III.
2
Sygn.akt 4 II SA / Wr 1892 /02
Uzasadnienie
Dyrektor Aresztu Śledczego we W. decyzją z dnia [...]r. Nr [...]negatywnie załatwił wniosek D. F. dotyczący wypłacenia mu jako funkcjonariuszowi służby przygotowawczej nagród rocznych za lata [...]. i [...].
Odmawiając wypłaty powyższych świadczeń Dyrektor Aresztu Śledczego we W. zajął stanowisko , iż zgodnie z obowiązującym od dnia 12 marca 2002 r. rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 stycznia 2002 r. w sprawie warunków i trybu przyznawania funkcjonariuszom Służby Więziennej nagród rocznych , nagród uznaniowych i zapomóg ( Dz. U. Nr 15 , poz. 145 ) jego przepisy stosuje się do przyznawania nagród rocznych funkcjonariuszowi, który w latach 1997 - 1999 pełnił służbę przygotowawczą , ale w przypadku D. F. stosunek służbowy zakończył się z dniem [...]r. , zatem wobec faktu , że wnioskodawca nie był funkcjonariuszem w dniu wejścia w życie wymienionego rozporządzenia , brak było podstaw do pozytywnego załatwienia jego wniosku .
Na skutek odwołania D. F. w dniu [...]r. została wydana decyzja personalna nr [...]Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej we W. , w której organ II instancji utrzymał w mocy negatywną decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego we W. , nie stwierdzając błędów co do zasadności rozstrzygnięcia .
Według organu II instancji słuszność decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego we W. potwierdza treść §12 rozporządzenia z dnia 30 stycznia 2002 r. , " widziana przede wszystkim przez pryzmat treści § 1 tegoż rozporządzenia ". Jak stwierdził Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w myśl powołanych przepisów nagroda roczna za 1998 i 1999 przysługuje funkcjonariuszowi , który pełnił w tym roku służbę przygotowawczą oraz który w dniu wejścia w życie rozporządzenia z dnia 30 stycznia 2002 r. , tj. w dniu 12 marca 2002 r. pozostawał w stosunku służbowym . Interpretacja powyższa , zdaniem organu , wynika wprost z treści § 1 cyt. rozporządzenia, który stanowi , iż nagroda roczna przysługuje funkcjonariuszowi Służby Więziennej , a zatem osobie , która w dniu wejścia w życie rozporządzenia posiadała taki status.
Nadto organ II instancji stwierdził , że za takim stanowiskiem przemawia także wykładnia literalna § 12 ust. 2 rozporządzenia , regulującego termin wypłaty nagród rocznych za lata 1997-1999 , obejmującego zakresem podmiotowym funkcjonariuszy zwalnianych , a nie zwolnionych oraz § 2 rozporządzenia stanowiący , iż podstawę ustalenia nagrody rocznej stanowi miesięczne uposażenie przysługujące funkcjonariuszowi w dniu wypłaty nagrody . Wymieniony § 2 rozporządzenia według organu przesądza o tym , że zawarta w nim norma dotyczy tylko i wyłącznie funkcjonariuszy , którzy byli nimi w dniu wejścia w życie rozporządzenia i dopiero po tym dniu zostali zwolnieni ze Służby Więziennej.
W uzasadnieniu swojej decyzji Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej we W. wyraził przy tym pogląd , że rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia
3 Sygn. akt 4 II SA / Wr 1892/02
[...] r. w ogóle nie odnosi się do sytuacji osób , które w dniu wejścia w życie tego aktu prawnego pozostawali już poza służbą, a pełniły w okresie od 1997 r. do 1999 r. służbę przygotowawczą.
D. F. złożył skargę na decyzję personalną nr [...]Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej we W. z dnia [...]r. , wnosząc o jej uchylenie , jak również o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego we W. , jako decyzji podjętych z naruszeniem prawa.
W motywach swojej skargi D. F. przyjmuje , że rozporządzenie z dnia 30 stycznia 2002 r. niezgodnie z art. 29 ust. 7 i art. 106 ust. 1 i 3 ustawy o Służbie Więziennej oraz z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wprowadza dodatkowy warunek pozostawania w służbie do dnia 12 marca 2002 r. , tj. do dnia wejścia w życie cyt. rozporządzenia .
Według skarżącego warunek taki nie znajduje też żadnego uzasadnienia z uwagi na istotę nagrody rocznej , która wypłacana jest na podstawie przebytego okresu służby a nie na podstawie deklaracji pozostawania w służbie do określonego czasu .
D. F. zarzuca też , że zaskarżona decyzja pozbawia go świadczeń , do których nabył prawo pełniąc służbę w latach [...] - [...] .
W odpowiedzi na skargę organ podał, iż decyzje dotyczące nagrody rocznej D. F. zostały wydane w oparciu o obowiązujące prawo , natomiast sytuacja w jakiej znalazł się skarżący nie mogła zostać , w świetle tego prawa uwzględniona . Wynika to z treści przepisu wykonawczego , jak również z braku regulacji pozwalającej na wyliczenia należnych nagród takim osobom , jak skarżący .
Organ II instancji wskazał przy tym , iż nie jest uprawniony do wypowiadania się co do zgodności aktu wykonawczego z ustawą o Służbie Więziennej oraz o "zgodności rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z ogólnie przyjętymi zasadami praworządnego państwa".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga okazała się uzasadniona .
Roszczenie D. F. o wypłatę mu nagrody rocznej za rok [...] oraz za rok [...] pozostaje w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lipca 2001 r. , sygn. akt P 4/00 , OTK z 2001 r. Nr 5 , poz. 26 , orzekającym o niezgodności z ustawą o Służbie Więziennej oraz z art. 2 Konstytucji RP przepisów § 2 ust. 1 zarządzenia nr 49/97/CZSW Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 września 1997 r. w sprawie określenia warunków przyznawania nagród rocznych , nagród uznaniowych i zapomóg funkcjonariuszom Służby Więziennej ( Dz. Urz. MS Nr 4 , poz. 37 , z późn. zm. ). Wskazane przepisy zarządzenia pozbawiały uprawnień do nagrody rocznej funkcjonariuszy w służbie przygotowawczej i stąd D. F. , pełniący w wymienionym okresie [...] -[...] służbę przygotowawczą , nie otrzymał nagrody rocznej w odpowiednim czasie .
Nie ulega przy tym wątpliwości , że podstawą materialnoprawną przyznania nagród rocznych funkcjonariuszom Służby Więziennej jest art. 106 ust. 1 ustawy z dnia
Sygn. akt 4 II SA / Wr 1892 /02
4
26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej ( Dz. U. Nr 61 , poz. 283 , z późn. zm.).
W świetle powyższego należy stwierdzić , że rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 30 stycznia 2002 r. nie stanowi podstawy orzekania o prawie do nagrody rocznej funkcjonariuszy Służby Więziennej . Przedmiotem omawianego rozporządzenia , zgodnie z delegacją zawartą w art. 106 ust. 3 ustawy o Służbie Więziennej , co wynika też z tytułu rozporządzenia , jest jedynie określenie warunków i trybu przyznawania funkcjonariuszom Służby Więziennej nagród rocznych , nagród uznaniowych i zapomóg .
Za chybioną uznać zatem należy interpretację Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej we W. , który na podstawie § 12 w związku z § 1 omawianego rozporządzenia wywiódł brak uprawnień D. F. do nagrody rocznej za [...] oraz [...] z powołaniem się na fakt , iż na dzień wejścia w życie rozporządzenia z dnia 30 stycznia 2002 r. , skarżący nie pozostawał w służbie więziennej.
§12 rozporządzenia jest przepisem przejściowym , regulującym sprawę nagród rocznych za okres wsteczny , obejmujący lata 1997 -1999 . Stanowi on co następuje : " § 12. 1 . Przepisy rozporządzenia stosuje się do przyznawania nagród rocznych funkcjonariuszowi , który w 1997 r. , 1998 r. lub 1999 r. pełnił służbę przygotowawczą ." Wobec takiego brzmienia przepisów w każdym przypadku ustaleniem najistotniejszym jest to , czy w poszczególnych latach dana osoba pełniła służbę przygotowawczą . W przypadku D. F. niesporne jest, że w okresie objętym jego żądaniem wypłaty nagrody rocznej , tj. w roku [...] oraz w roku [...] pełnił on służbę przygotowawczą . Był zatem funkcjonariuszem w rozumieniu § 1 ust. 1 rozporządzenia .
Z kolei § 12 ust. 2 rozporządzenia określa tylko i wyłącznie terminy wypłat nagród rocznych za minione lata 1997 - 1999 , rozkładając równomiernie ciężar tych wypłat na kolejne trzy lata , od 2002 r. do 2004r. i tylko w takim kontekście należy odczytywać zdanie końcowe zawarte w § 12 ust. 2 rozporządzenia , dotyczące wypłaty nagród funkcjonariuszom zwalnianym ze służby .
Nawet jeżeli przyjąć , że w § 12 ust. 2 rozporządzenia nie określono terminu wypłaty , bo wyłącznie tego dotyczy omawiana materia , nagród rocznych za lata 1997-1999 osobom niepozostającym w Służbie Więziennej na dzień wejścia w życie rozporządzenia , to nie jest w żadnej mierze uprawnione twierdzenie , że nagrody roczne im się nie należą. Taką zaś interpretację przyjął organ II instancji orzekający w sprawie D. F .
Brak również podstaw , by przez pryzmat zapisu § 2 rozporządzenia oceniać samo uprawnienie do nagrody rocznej , jak w niniejszej sprawie również czyni to organ II instancji.
Rozpatrując ponownie sprawę organy Służby Więziennej będą musiały zatem rozstrzygnąć , jakie uposażenie w przypadku D. F. stanowi podstawę ustalenia nagrody rocznej za lata [...] i [...] .
5 Sygn. akt 4 II SA / Wr 1892 /02
W tej sytuacji stwierdzić należy , że zaskarżona decyzja , jak i poprzedzająca ją decyzja I instancji wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego określającego uprawnienia funkcjonariuszy Służby Więziennej do nagrody rocznej i naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy , zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 , z późn. zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło