II SA/Wr 1916/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Sędziowie: NSA Bogumiła Skrzypczak WSA Grażyna Staniszewska Protokolant: Magdalena Domańska-Byskosz po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi S.B. na decyzję Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zrealizowania dopłaty do zorganizowanego wypoczynku w formie kolonii śródrocznej syna P. B. I. uchyla zaskarżoną decyzje i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego we W. na rzecz skarżącego kwotę 62 (sześćdziesiąt dwa) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] r. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] nie przyznał skarżącemu S. B. dopłaty do wypoczynku jego dziecka - P. B. w formie kolonii śródrocznej. W uzasadnieniu organ I instancji podał, że zgodnie z § 17 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lipca 2000 r. w sprawie nagród rocznych, nagród pieniężnych w formie wyróżnień oraz zapomóg dla żołnierzy (Dz.U. Nr 65, poz. 770) żołnierzowi zawodowemu oraz żołnierzowi odbywającemu nadterminową zasadniczą służbę wojskową przyznaje się dopłatę do zorganizowanego wypoczynku w formie kolonii, obozów i zimowisk, w tym również połączonego z nauką lub leczeniem, albo pobytu na leczeniu sanatoryjnym dziecka żołnierza. Jednakże na podstawie pisma Nr [...] z dnia [...] r. Szefa Finansów - Głównego Księgowego Wojsk Lądowych (pismo Nr [...] z [...] r. Oddziału Finansów Śląskiego Okręgu Wojskowego) "nie można przyznawać tych dopłat do wyjazdów dzieci na tzw. zielone klasy organizowane przez szkoły w trakcie trwania nauki", ponieważ dopłaty dotyczą "form wypoczynku organizowanych wyłącznie w okresach wolnych od nauki, czyli w czasie ferii letnich i zimowych". Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Dowódca Śląskiego Okręgu Wojskowego we W., po rozpatrzeniu odwołania S. B. od powyższej decyzji, na podstawie art. 2 ust. 2 pkt 3, art. 9 i art. 45 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (t.jedn. Dz.U. z 1992 r. Nr 5, poz. 18 z poźn. zm.), § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lipca 2000 r. w sprawie nagród rocznych, nagród pieniężnych w formie wyróżnień oraz zapomóg dla żołnierzy i § 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 16 marca 1993 r. w sprawie określenia organów wojskowych i organów wojskowych wyższego stopnia, właściwych w sprawach określonych w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz w ustawie o uposażeniu żołnierzy (Dz.U. Nr 23, poz. 101) oraz art. 104, art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy powołując się na § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lipca 2000 r. w sprawie nagród rocznych, nagród pieniężnych w formie wyróżnień oraz zapomóg dla żołnierzy podał, że wobec braku legalnej wykładni do powyższego rozporządzenia Dowódca Śląskiego Okręgu Wojskowego w rozstrzygnięciu sprawy posiłkował się określeniem form wypoczynku zawartym w ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.jedn. Dz.U. z 1996 r. Nr 67, poz. 329 z późn. zm.). Podniósł, iż art. 92a ust. 1 tej ustawy określa, że powyższe formy wypoczynku mogą być organizowane w czasie wolnym od zajęć szkolnych, a więc w trakcie ferii letnich lub zimowych. Dowódca Śląskiego Okręgu Wojskowego uznał zarzut skarżącego co do nieprawidłowości powołania się przez organ I instancji na pismo Nr [...] z dnia [...] r. Szefa Finansów - Głównego Księgowego Wojsk Lądowych i pismo Nr [...] z [...] r. Oddziału Finansów Śląskiego Okręgu Wojskowego stwierdzając, że pisma te można jedynie traktować jako wewnętrzne interpretacje przepisów. Zdaniem organu II instancji powyższy fakt jednak nie stanowi przesłanki uzasadniającej uchylenie kwestionowanej decyzji. Na powyższą decyzję S. B. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący decyzji tej zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lipca 2000 r. w sprawie nagród rocznych, nagród pieniężnych w formie wyróżnień oraz zapomóg dla żołnierzy w związku z art. 4 ust. 1a i art. 45 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy oraz art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty. W opinii skarżącego Dowódca Śląskiego Okręgu Wojskowego wadliwie zinterpretował § 17 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej, w wyniku czego błędnie uznał, że wskazane w rozporządzeniu formy wypoczynku mogą być organizowane tylko w czasie wolnym od zajęć szkolnych, a więc w trakcie ferii letnich lub zimowych. S. B. wywodził, że w przedmiotowej sprawie należało stosować wykładnię celowościową. Celem zaś § 17 ust. 1 rozporządzenia MON jest umożliwienie korzystania z różnych form wypoczynku oraz otrzymywania z tego tytułu należnych dopłat - dofinansowań dla osób uprawnionych. Skarżący wskazał przy tym, że za [...] i [...] r. otrzymał stosowną dopłatę do kolonii śródrocznych syna. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżoną decyzję i argumenty zawarte w jej uzasadnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Tak więc obecnie właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych (decyzji, postanowień). Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Akt administracyjny jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie aktu administracyjnego, względnie stwierdzenie jego nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia występują. Skarga zatem zasługiwała na uwzględnienie. W rozpatrywanej sprawie skarżący, który jest żołnierzem zawodowym, wystąpił o dopłatę do wypoczynku zorganizowanego w formie kolonii śródrocznej jego dziecka. Wojskowe organy administracyjne odmówiły przyznania skarżącemu wnioskowanej dopłaty uznając, że stosowna dopłata może być przyznana tylko w sytuacji, gdy wypoczynek dziecka żołnierza był zorganizowany w czasie wolnym od zajęć szkolnych, a więc w trakcie ferii letnich lub zimowych. Przepis § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lipca 2000 r. w sprawie nagród rocznych, nagród pieniężnych w formie wyróżnień oraz zapomóg dla żołnierzy (Dz.U. Nr 65, poz. 770), w brzmieniu obowiązującym w czasie wydawania zaskarżonej decyzji, stanowi, iż żołnierzowi zawodowemu oraz żołnierzowi odbywającemu nadterminową zasadniczą służbę wojskową przyznaje się dopłatę do zorganizowanego wypoczynku w formie kolonii, obozów i zimowisk, w tym również połączonego z nauką lub leczeniem, albo pobytu na leczeniu sanatoryjnym dziecka żołnierza. Powyższy przepis nie ustanawia żadnych ograniczeń czasowych dla organizowania wskazanych w nim form wypoczynku dziecka żołnierza. Z jego treści wynika, iż wypoczynek w formie kolonii, obozów i zimowisk może być połączony z nauką lub leczeniem. Przepis ten jednoznacznie precyzuje komu i z jakiego tytułu przysługuje wspomniana dopłata. Nie zawiera on odesłania do innych unormowań prawnych i nie wymaga posiłkowania się regulacjami zawartymi w innych aktach prawnych. W szczególności przy jego wykładni nie ma potrzeby odwoływania się do przepisów ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.jedn. Dz.U. z 1996 r. Nr 67, poz. 329 z późn. zm.). Zauważyć przy tym trzeba, iż powoływany przez organ odwoławczy art. 92a ust. 1 tej ustawy stanowi, że w czasie wolnym od zajęć szkolnych dla uczniów mogą być organizowane kolonie, obozy i inne formy wypoczynku. Nie zawiera on jednak zakazu organizowania wymienionych w nim form wypoczynku w okresie innym niż czas wolny od zajęć szkolnych. Jeżeli zatem dziecko żołnierza zawodowego uczestniczyło w połączonym z nauką wypoczynku zorganizowanym w formie kolonii, to w takiej sytuacji spełnione są wszystkie warunki określone w § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lipca 2000 r. konieczne do przyznania przedmiotowej dopłaty. Nie ma przy tym znaczenia, czy wypoczynek ten był zorganizowany w czasie wolnym od zajęć szkolnych, a więc w trakcie ferii letnich lub zimowych, czy też w trakcie roku szkolnego. Zauważyć wypada, że przepis § 17 ust. 1 cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej został zmieniony od dnia 11 września 2002 r., a więc po wydaniu zaskarżonej decyzji. Zmiana ta polegała na wyeliminowaniu możliwości połączenia wskazanych w omawianym przepisie form zorganizowanego wypoczynku z nauką. Tak więc dopiero od dnia 11 września 2002 r. nie było możliwości przyznania dopłaty do zorganizowanego wypoczynku połączonego z nauką dziecka żołnierza zawodowego. Powyższa zmiana dodatkowo wskazuje, że do dnia 11 września 2002 r. nie było podstaw do odmówienia przyznania wnioskowanej dopłaty. Mając na względzie powyższe uznać należy, że decyzje organów obu instancji naruszyły przywołany wyżej przepis prawa materialnego, a naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy - zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzeczono jak w sentencji. Odnosząc się do wynikającego z art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obowiązku orzeczenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, w jakim zakresie zaskarżony akt może być wykonany przed uprawomocnieniem się wyroku, stwierdzić trzeba, iż w rozpatrywanej sprawie nie zachodziła potrzeba orzekania w tym przedmiocie, ponieważ zaskarżona decyzja nie dawała skarżącemu żadnych praw, ani nie nakładała na niego żadnych obowiązków. Nie miała zatem cech wykonalności.