II SA/Wr 1937/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędziowie: NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Asesor WSA Maria Tkacz-Rutkowska Protokolant: Krzysztof Caliński po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi W.W. – opiekuna prawnego A . S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie przyznania A. S. renty socjalnej w kwocie [...] zł począwszy od dnia [...] r. oddala skargę. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W., powołując jako podstawę rozstrzygnięcia art. 11 pkt 1 i art. 43 ust. 6 w związku z art. 27a ust. 1, ust. 3-6 oraz art. 43 ust. 6 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (t.jedn. Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 z późn. zm.), art. 9 ust. 1 pkt 25 ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz.U. Nr 45, poz. 391), uchwałę nr XI/371/99 Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 8 lipca 1999 r. w sprawie jednostki budżetowej Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej (Biuletyn Urzędowy Rady Miejskiej Wrocławia Nr 7, poz. 328), uchwałę nr XVIII/541/00 Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 24 lutego 2000 r. w sprawie upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej (Biuletyn Urzędowy Rady Miejskiej Wrocławia Nr 2, poz. 17 z późn. zm.) oraz art. 104 kpa, przyznał A. S. świadczenie z pomocy społecznej w formie renty socjalnej od [...]r. w wysokości [...] zł miesięcznie. W uzasadnieniu tej decyzji podano, że A. S. spełnia warunki do przyznania renty socjalnej, gdyż ma ustalony znaczny stopień niepełnosprawności. Orzeczenie ma charakter trwały i wydane jest na stałe. Niepełnosprawność istnieje od dzieciństwa. Podniesiono następnie, iż Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej we W. od [...]r. rozpoczął wypłatę renty socjalnej A. S. na podstawie orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia [...]r. Termin końcowy wypłacania renty określono na dzień [...]r. We [...]r. pracownik socjalny uprzedził W. W. – opiekuna prawnego A. S. o utracie prawa do renty socjalnej od dnia [...]r. Ponadto od [...] r. ZUS wznowił wypłatę renty rodzinnej dla A. S.. W dniu [...]r. wpłynął wniosek opiekuna prawnego o wypłatę renty socjalnej wraz z dołączonym orzeczeniem Obwodowej Komisji do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia Nr [...] we W., a w późniejszym terminie dołączono orzeczenie wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w W. z dnia [...]r. oraz wypis z treści orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia [...]r. Ustosunkowując się do faktu, że W. W. – opiekun prawny A. S. wniosła o przywrócenie wypłaty renty socjalnej z wyrównaniem od [...]r. do [...]r. podnosząc, iż posiada orzeczenie KIZ Nr [...] z dnia [...]r., zaliczające A. S. do I grupy inwalidzkiej na stałe, organ stwierdził, że w piśmie z dnia [...]r. ZUS podał, iż orzeczenie to jest nieaktualne, o czym poinformowano A. S. pismem z dnia [...] r. Powołując się na art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej organ I instancji wywiódł, że w związku z tym, iż wniosek opiekuna prawnego wpłynął w dniu [...]r., decyzja przyznająca rentę socjalną mogła zostać podjęta od [...]r. Organ nie znalazł podstaw do wypłaty zaległych świadczeń za okres od [...]r. do [...]r. W odwołaniu wniesionym od tej decyzji W. W. – opiekun prawny A. S. opisała historię sprawowania opieki nad A. S. i jego siostrą. Oświadczyła, że nie dotarła do niej decyzja, w której stwierdzono niezdolność do pracy A. S. do [...]r. Podała, iż z pisma MOPS wywnioskowała, że chodzi o waloryzację renty, tym bardziej, że w uzasadnieniu napisano, iż "orzeczenie ma charakter stały i wydane jest na stałe". Podniosła, że gdy poinformowała panią O. z L., iż A. S. pobiera rentę tylko do końca [...]r., skompletowała ona "papiery i wysłała jeszcze we [...], ale komisja miała nawał pracy i sprawa przedłużała się". Wskazała ponadto, że stan zdrowia A. S. znacznie się pogorszył, bo poza schizofrenią cierpi on na porfirię i w tej sytuacji nie myślała o śledzeniu pism. Podkreśliła, że nie jest zawodową opiekunką, lecz wolontariuszką i jako siostra babci A. S.nie ma wobec niego obowiązku alimentacyjnego. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., po rozpatrzeniu tego odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 27a ust. 1 i art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy, powołując się na przepis art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej oraz na fakt złożenia wniosku w dniu 7 marca 2003 r. i jeszcze późniejszego dołączenia do niego orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w W. z dnia [...]r. oraz orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia [...]r., podał, że przepisy umożliwiają udzielenie A. S. renty socjalnej jedynie od [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że dla sprawy nie ma istotnego znaczenia prawnego, z jakiego powodu nie złożono w organie pomocy społecznej wniosku o rentę z wymaganymi dokumentami w okresie od [...]r. do końca [...]r., gdyż przepisy o pomocy społecznej nie dają podstawy do przyznania świadczeń za okresy poprzedzające złożenie odpowiednio udokumentowanego wniosku. Na powyższą decyzję W. W. – opiekun prawny A. S. złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze decyzji tej zarzucono naruszenie prawa wskazując, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji napisano, iż: "Niestety dla sprawy nie ma istotnego znaczenia prawnego, z jakiego powodu nie złożono w organie pomocy społecznej wniosku o rentę z wymaganymi dokumentami w okresie od [...]r. do końca [...]r.", podczas gdy fakty te mają znaczenie i to zasadnicze. Podkreślono, że decyzja MOPS z dnia [...]r. przyznająca A. S. rentę socjalną od dnia [...]r. do dnia [...]r. wprowadziła w błąd W. W.. Zaznaczono, iż we [...]r. A. S. nie przebywał pod opieką W. W., lecz był w Domu Pomocy Społecznej w R. oraz w szpitalach, a orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia [...]r. nigdy nie dotarło do W. W.. Oświadczono, że pracownik socjalny Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego w L. K. O. również była przekonana, iż A. S. przyznano rentę na stałe. Ponadto zarzucono kierownikowi "z MOPS-u" kłamstwo, jakoby W. W. wnosiła o wypłacenie renty na podstawie nieaktualnego orzeczenia KIZ z dnia [...]r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżoną decyzję i argumenty zawarte w jej uzasadnieniu. Organ II instancji podał, że jeżeli W. W.uważa, iż rentę socjalną wypłaca się A.S. dopiero od [...]r. z winy organów administracji, to może dochodzić ewentualnego naprawienia szkody jedynie na drodze cywilnoprawnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Tak więc obecnie właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 cytowanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie mogła zostać uwzględniona. Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (t.jedn. Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym w czasie wydawania zaskarżonej decyzji. W myśl art. 43 ust. 6 tej ustawy świadczenia pieniężne pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. W przypadku gdy uprawnienie do świadczenia nie obejmuje pełnego miesiąca, w którym złożono wniosek, świadczenie przyznaje się za niepełny miesiąc, a kwotę świadczenia i składki na ubezpieczenie społeczne ustala się, dzieląc pełne kwoty przez liczbę dni kalendarzowych tego miesiąca i mnożąc przez liczbę dni objętych świadczeniem. Powyższy przepis w sposób jednoznaczny reguluje sytuację zachodzącą w niniejszej sprawie, a jego kategoryczne brzmienie ("...przyznaje się i wypłaca ... począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją...") nie pozwala zarówno organom administracyjnym, jak i sądowi administracyjnemu, na jakąkolwiek dowolność, uznaniowość oraz na jakiekolwiek odstępstwa od tego unormowania, choćby nawet odstępstwa takie z punktu widzenia zasad słuszności i sprawiedliwości społecznej były jak najbardziej uzasadnione i celowe. Kategoryczność tego uregulowania sprawia, że – wbrew stanowisku wyrażonemu w skardze, za to zgodnie z twierdzeniami Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. – nie ma istotnego znaczenia prawnego dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, z jakiego powodu nie złożono w organie pomocy społecznej wniosku o rentę z wymaganymi dokumentami w okresie od [...]r. do końca [...]r., skoro przepisy o pomocy społecznej nie dają podstawy do przyznania świadczeń za okresy poprzedzające złożenie odpowiednio udokumentowanego wniosku i to niezależnie od przyczyn niemożności wcześniejszego złożenia wniosku wraz z wymaganą dokumentacją. W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają prawo i to w stopniu wymagającym wyeliminowania ich z obrotu prawnego. Podkreślić ponownie należy, że sąd administracyjny jest właściwy jedynie do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i nie ma prawa oceniania jej pod innymi względami. Dlatego też stwierdzając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującym prawem, bądź też nie narusza prawa w stopniu wymagającym usunięcia jej z obrotu prawnego, nie ma możliwości poddawania jej ocenie pod kątem słuszności, czy sprawiedliwości społecznej i z tych względów nie może jej kwestionować. Nie może też stosować rozwiązań nie przewidzianych przez obowiązujące przepisy prawa. Mając na względzie powyższe – zgodnie z art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji.