II SA/Wr 1949/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędzia WSA (del.) Krystyna Skowrońska - Pastuszko (sprawozdawca) Protokolant Magdalena Domańska-Byskosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2005r. sprawy ze skargi A. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu na rzecz skarżącego A. T. kwotę 20 zł (dwadzieścia złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego ; III. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. <<■ 2 Sygn. akt 4 II SA / Wr 1949 /02 UZASADNIENIE Starosta Ś. , w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego postanowieniem z dnia [...]r. , decyzją z dnia [...]r. Nr [...], wydaną na podstawie art.151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 Kodeksu postępowania administracyjnego (Kpa) uchylił ostateczną decyzję Prezydenta Miasta Ś. z dnia [...] r. w przedmiocie rejestracji na rzecz A. T. samochodu osobowego marki RENAULT F 40 (składak) Combi , nr rej. [...]i odmówił zarejestrowania przedmiotowego pojazdu , orzekając również o unieważnieniu dowodu rejestracyjnego Seria [...] Nr [...]oraz tablic rejestracyjnych [...]. Z ustaleń organu rejestrującego, popartych jego zdaniem dołączonym do akt sprawy prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia [...]r. , sygn. akt [...]wynika , że wymieniony samochód marki RENAULT został zarejestrowany po raz pierwszy w B. w dniu [...]r. , nr rejestracyjny [...]na nazwisko G. R. w wyniku działalności przestępczej kilku osób polegającej na tym , że w okresie od [...]r. do końca [...] r. osoby te , biorąc udział w pewnym zakresie w wyłudzaniu , podżeganiu i pomocy w wyłudzaniu poświadczenia nieprawdy z Wydziałów Komunikacji przy rejestracji samochodów osobowych jako tzw. składaki, rejestrowały samochody nie będące ich własnością lub też sprowadzone z zagranicy w całości bez uiszczenia opłat celnych , przedkładały nieprawdziwe dokumenty w postaci rachunków zakupu części , z których miałby być złożony samochód , przedkładały też nieprawdziwe zaświadczenia z badań technicznych stwierdzających , że samochód jest składakiem , wystawione przez nieistniejącego diagnostę , a następnie wypełniały dokumenty rejestracyjne samochodu jako właściciele , podpisując się też za osobę , która dostarczyła dowód osobisty , jak również nakłaniały osoby nie będące właścicielami samochodów do dokonywania przez nich rejestracji lub też do użyczenia dowodów osobistych , które wraz z nieprawdziwymi innymi dokumentami służyły do zarejestrowania pojazdów. Prezydent Miasta B.po wznowieniu postępowania , w dniu [...]r. uchylił decyzję o rejestracji samochodu marki RENAULT , nr rej. [...], odmawiając wydania decyzji o zarejestrowaniu wymienionego pojazdu . Wobec uchylenia powyższej decyzji , która w ocenie organu rejestracyjnego z B. została wydana na podstawie fałszywych dokumentów , w wyniku wyłudzenia poświadczenia nieprawdy w Wydziale Komunikacji w B. i w sytuacji , gdy dowód rejestracyjny wydany w B. stanowił podstawę rejestracji przedmiotowego pojazdu na rzecz A.T. - Starosta Ś. stwierdził , iż nie zostały spełnione warunki wymagane do rejestracji wymienionego pojazdu , określone w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji , ewidencji i oznaczania pojazdów ( Dz. U. Nr 37 , poz. 164 , z późn. zm. ) . W tych okolicznościach według Starosty Ś. wystąpiły podstawy do uchylenia decyzji o rejestracji pojazdu 3 Sygn. akt 4 II SA / Wr 1949 /02 oraz odmowy zarejestrowania , zgodnie z art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 Kpa . W wyniku rozpatrzenia odwołania A. T. , który wnosił o uchylenie decyzji I instancji i umorzenie postępowania , zarzucając organowi rejestrującemu naruszenie zasady prawdy obiektywnej poprzez wydanie kolejnej decyzji administracyjnej (trzeciej - wcześniej stwierdzenie nieważności oraz kasacja przez organ odwoławczy) na tle tego samego stanu faktycznego , a jedynie przy zmienionej podstawie prawnej , Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...]r. Nr [...]- w wyniku sprostowania postanowieniem z dnia [...]r. oznaczoną Nr [...]-uznało odwołanie za niezasadne i działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 Kpa , jak również w związku z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji , ewidencji i oznaczania pojazdów ( Dz. U. Nr 37 , poz. 164 , z późn. zm.) utrzymało w mocy decyzję I instancji. W swoich zważeniach organ II instancji przyjął , iż " w sferze stanu faktycznego " bezsporne jest, że rejestracji przedmiotowego samochodu RENAULT na rzecz A.T. nastąpiła na podstawie fałszywego dokumentu , tj. dowodu rejestracyjnego serii [...]Nr [...] , wydanego przez Prezydenta Miasta B.. Dokument powyższy został wyeliminowany z obrotu prawnego na podstawie decyzji administracyjnej Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. , znak [...] a nadto , jak twierdzi Samorządowe Kolegium Odwoławcze , fakt uzyskania tego dowodu rejestracyjnego w wyniku przestępstwa został potwierdzony cyt. wcześniej wyrokiem Sądu Rejonowego w B.z dnia [...]r. Mając na względzie powyższe ustalenia organ II instancji stwierdził , że Starosta Ś. " zasadnie ostatecznie przyjął " , iż została spełniona przesłanka określona w art. 145 §1 pkt 1 Kpa , co polegało na " ustaleniu przy wydawaniu uchylonej decyzji Prezydenta Miasta Ś. z dnia [...]r. istotnych dla sprawy okoliczności na podstawie dowodu , który okazał się fałszywy ". Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało też w swojej decyzji , że w myśl § 3 ust. 1 rozporządzenia MT i GM z dnia 14 kwietnia 1993r. wymogiem zarejestrowania pojazdu wcześniej już zarejestrowanego było przedstawienia "prawdziwego" ostatniego dowodu rejestracyjnego . Według organu II instancji " istotą sporu w dotychczasowym postępowaniu administracyjnym " było wykazanie przesłanki wznowienia innej niż wymienione w art. 145 § 1 pkt 3-8 Kpa i organ I instancji wykazał, że w sprawie zachodzi przesłanka z art. V45 § 1 pkt 1 Kpa , zatem jego decyzja wydana w wyniku wznowienia postępowania jest w pełni zasadna , bowiem nie upłynął jeszcze dziesięcioletni termin od wydania decyzji rejestracyjnej przez Prezydenta Miasta Ś.. A. T. , reprezentowany przez pełnomocnika , złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. , żądając jej uchylenia jako niezgodnej z prawem . 4 Sygn. akt 4 II SA / Wr 1949 /02 Według strony skarżącej znaczące jest, że Starosta Ś.dwukrotnie wskazywał jako podstawę prawną swojej decyzji art. 145 § 1 pkt 5 Kpa , a jako podstawę prawną trzeciej decyzji podał art. 145 § 1 pkt 1 Kpa . Nadto podniesiony został argument, sformułowany wcześniej w odwołaniu od decyzji I instancji z dnia [...]r. , iż Starosta Ś. wiadomość o uchyleniu decyzji Prezydenta Miasta B. pierwszej rejestracji składaka powziął jeszcze przed wydaniem decyzji z dnia [...]r. Jak twierdzi strona skarżąca art. 145 § 1 pkt 1 Kpa " nie wskazuje w jakim terminie po powzięciu wiadomości o fałszywości istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych , organ zobowiązany jest do wznowienia postępowania i wydania nowej decyzji ", niemniej według skarżącej powinno to nastąpić bez zbędnej zwłoki. Odnosząc się do treści zaskarżonej decyzji , w której Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wskazało , że decyzję I instancji pomimo uchybień ze strony organu należało utrzymać w mocy " ze względu na interes społeczny zgodny z konstytucyjnymi zasadami państwa prawnego i praworządności " , w skardze podniesiono , iż trudno stronie przyjąć , iż zgodne z interesem społecznym jest "wyeliminowanie z ruchu drogowego " samochodu służącego do prowadzenia działalności gospodarczej. Dodatkowo podniesione zostały argumenty w postaci : uiszczania przez stronę wszystkich należności publicznoprawnych , poniesienia już kary przez osoby, które nielegalnie sprowadziły pojazd na polski obszar celny , nabycia pojazdu przez A.T. w dobrej wierze . W odpowiedzi na skargę organ administracji publicznej wnosił o oddalenie skargi, z powtórzeniem argumentacji jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skargę należało uwzględnić , bowiem w wyniku jej rozpoznania stwierdzono , iż zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy . Sprawa rozpatrywana była w trybie wznowienia postępowania administracyjnego . Przepisy art. 145 § 1 Kpa określają zamknięty katalog podstaw , uzasadniających takie wznowienie . Prawidłowe ustalenie podstawy wznowienia postępowania jest wymogiem koniecznym i nie powinno to ustalenie budzić istotnych wątpliwości ; tym bardziej, gdy w grę wchodzą, tak jak w niniejszej sprawie , kodeksowe ograniczenia uchylenia decyzji poprzez wznowienie postępowania na skutek upływu czasu od doręczenia decyzji objętej wznowieniem . Skarżone decyzje dotyczą decyzji o rejestracji pojazdu wydanej w dniu 11 lipca 1996 r. , zatem jej uchylenie możliwe byłoby , zgodnie z tym co stanowi art. 146 § 1 Kpa , jedynie z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 Kpa , ponieważ od doręczenia decyzji o rejestracji upłynęło więcej niż pięć lat, ale nie upłynęło jeszcze dziesięć lat. Z powołanych w podstawie prawnej przepisów wynika , że zaskarżona decyzja , jak i poprzedzającą ją decyzja I instancji wydane zostały z zastosowaniem art. 145 § 1 pkt 1 Kpa . W myśl powołanych przepisów w sprawie zakończonej decyzją 5 Sygn.akt 4 II SA / Wr 1949 /02 ostateczną wznawia się postępowanie , jeżeli dowody , na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne , okazały się fałszywe. Jak zdaje się wynikać z zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. , w ocenie tego organu fałszywym dowodem w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 Kpa , okazał się dowód rejestracyjny wydany przez Prezydenta Miasta B. przy pierwszej rejestracji przedmiotowego pojazdu RENAULT , dokonanej w dniu [...]r. Ustalenia powyższe nie są jednak do końca jednoznaczne , bowiem już w zdaniu następnym uzasadnienia swojej decyzji organ przyjmuje z kolei , że wymieniony dowód rejestracyjny uzyskany został w wyniku przestępstwa , co jego zdaniem potwierdza wyrok w sprawie karnej z dnia [...]r., sygn. akt [...]. Ta druga okoliczność stanowi odrębnie określoną w art. 145 § 1 pkt 2 Kpa podstawę wznowienia postępowania , gdy tymczasem zaskarżona decyzja podjęta została z powołaniem się wyłącznie na art. 145 § 1 pkt 1 Kpa . Pozostając zatem przy podstawie wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 1 Kpa stwierdzić należy , iż całkowicie błędne jest przyjęcie , że dowód rejestracyjny wydany w dniu [...]r. przez Prezydenta B.okazał się fałszywym dowodem w sprawie . Nie został on bowiem jako dokument ani podrobiony ani też przerobiony . Natomiast nawet jeżeli przyjąć , że nieprawdziwa była jego treść (tzw. fałsz intelektualny - zob. B. Adamiak / J. Borkowski Komentarz Kpa, s. 572 i n. ) , to zachodzi inna przeszkoda w postaci braku prawomocnego orzeczenia właściwego organu (sądu) stwierdzającego sfałszowanie dowodu . W sprawie nie zachodziły przy tym okoliczności uzasadniające odstąpienie od powyższego wymogu na zasadzie art. 145 § 2 Kpa , w szczególności co do niezbędności wznowienia dla uniknięcia niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego . W zaskarżonej decyzji nieprawidłowo też przyjęto rozumienie, wynikającego z § 3 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego z dnia 14 kwietnia 1993 r. , wymogu przedstawienia przy rejestracji pojazdu "prawdziwego,, ostatniego dowodu rejestracyjnego . W tym znaczeniu bowiem "prawdziwy" to zgodny ze stanem rzeczywistym , więc dokument niezgodny ze stanem rzeczywistym będzie dokumentem nieprawdziwym , co jednak nie uzasadnia przyjęcia , że jest on fałszywy. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził , iż naruszenie przepisów postępowania dotyczące ustalenia podstawy wznowienia postępowania niewątpliwie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pktl lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 , z późn. zm. ) orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Konsekwencją zaskarżonego rozstrzygnięcia jest odmowa zarejestrowania pojazdu a decyzja odmowna z zasady nie podlega wykonaniu , zatem na podstawie z art. 152 cyt. ustawy orzeczono w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji, jak w pkt III sentencji wyroku . O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi