II SA/Wr 197/13

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. S.i H. S.- S.na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia ... w przedmiocie odmowy udostępnienia dokumentów związanych z zakończeniem realizacji inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie o pomieszczenie garażowe jednorodzinnego budynku mieszkalnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W piśmie z dnia 1 lipca 2013 r. skarżący wystąpił o przyznanie mu adwokata lub radcy prawnego. We wniosku złożonym w dniu 4 lipca 2013 r. na urzędowym formularzu wnioskodawca sprecyzował, iż żąda ustanowienia mu radcy prawnego i wskazał w uzasadnieniu, że gospodarstwo domowe prowadzi z żoną (współskarżąca), łączny ich dochód wynosi 4.220 zł brutto, z którego muszą spłacić: ratę kredytu hipotecznego (ok. 1.200 zł) oraz raty kredytów zaciągniętych na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej (1.405 zł). Wśród posiadanych składników majątkowych skarżący wymienił: dom o pow. 220 m2 oraz mieszkanie o pow. 39, 30 m2. Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - zwanej dalej p.p.s.a. (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270 ze zm.). Wnioskodawca nie dopełnił ww. obowiązku. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy i okoliczności te -na żądanie Sądu- winny być należycie udokumentowane (art. 255 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wyjaśnił i nie udokumentował wielu istotnych okoliczności, które mogą kształtować jego sytuację finansową, np. nie przedłożył dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanego dochodu, w tym np. dokumentów księgowych z których wynikałaby wysokość przychodów uzyskiwanych przez jego żonę z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej i rodzaj ponoszonych kosztów; nie wyjaśnił czy korzystają ze wsparcia finansowego osób trzecich lub z Pomocy Społecznej; nie przedłożył wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, w tym z rachunków wykorzystywanych w prowadzonej działalności gospodarczej; nie określił wartości posiadanych przez siebie ruchomości; nie wskazał, z jakiego źródła czerpał dotychczas i będzie czerpać w przyszłości środki na pokrycie kosztów sądowych i dlaczego z tego samego źródła nie może pokryć kosztów wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika; nadto- nie określił i nie udokumentował wysokości swoich niezbędnych miesięcznych wydatków. Przyznanie prawa pomocy to w istocie "kredytowanie" kosztów postępowania z budżetu Państwa (czyli jest to dodatkowe obciążenie innych obywateli) i dlatego winno być udzielane wyjątkowo. W przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł. Koszty postępowania należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie domowym, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Do oceny możliwości uiszczenia przez skarżącego kosztów postępowania nie jest istotne źródło, z którego czerpie on środki na koszty swego utrzymania (może to być m.in. wsparcie finansowe najbliższej rodziny czy pożyczka od osób trzecich). Deklarowane dochody rodziny skarżącego są jak na warunki polskie wyższe niż przeciętne i mają charakter stały, a spłata rat kredytu czy pożyczek nie stanowi wydatku niezbędnego, który mógłby mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowania sądowego, tym bardziej, że koszty kredytów zaciągniętych na potrzeby prowadzonej przez żonę skarżącą działalności gospodarczej stanowią koszt tej działalności, tj. obniżają już uzyskiwany z niej przychód. Nikt nie kwestionuje prawa skarżącego do swobodnego rozdysponowywania swoimi zasobami finansowymi i majątkiem na rzecz swoich bliskich, ale wyzbycie się majątku (nieodpłatne oddanie córce mieszkania), wskutek czego m.in. utracona została możliwość uzyskania dodatkowych środków finansowych nie może - zdaniem Sądu- stanowić okoliczność uzasadniającej przyznanie takiej osobie prawa pomocy. Sąd podjął czynności zmierzające do ustalenia, czy wnioskodawcy przysługuje prawo pomocy w żądanym przez niego zakresie. Niekorzystne dla wnioskodawcy rozstrzygnięcie jest spowodowane wyłącznie brakiem jego inicjatywy przy ustaleniu czy kwalifikuje się on do grona osób legitymowanych do uzyskania takiej pomocy ze strony Państwa. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.