II SA/Wr 2015/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (sprawozdawca), Asesor WSA Alicja Palus, Sędzia WSA Anna Siedlecka, Protokolant Katarzyna Grott, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2005r. sprawy ze skargi I. i B. I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości przy ul. P. we W. oddala skargę Decyzją z dnia [...]r. Prezydent W. na podstawie art. 1 ust. 1, 2, 5 pkt 2a oraz art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 4 września 1997r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (Dz. U. z 2001r. Nr 120, poz. 1299) odmówił skarżącym przekształcenia przysługującego im prawa wieczystego użytkowania działek nr [...] i [...] przy ul. P.j [...] we . W uzasadnieniu organ wskazał, że przepisy tej ustawy stosują się do osób, które nabyły prawo użytkowania wieczystego przed dniem 31 października 1998r., natomiast w tym dniu prawo to przysługiwało Spółdzielni Mieszkaniowej M., która przeniosła je na skarżących aktem notarialnym z dnia [...]r. W odwołaniu od tej decyzji skarżący zarzucili, że wbrew ustaleniu przytoczonemu dla jej uzasadnienia, byli użytkownikami nieruchomości od [...]r., zaś od [...]r. na zasadzie prawa wieczystego użytkowania gruntu zgodnie z decyzją Spółdzielni z dnia [...]r. zobowiązującą ich do wnoszenia opłat za wieczyste użytkowanie. Skoro zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 16 września 1982r. Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 1995r. Nr 54, poz. 288 ze zm.) majątek spółdzielni jest prywatną własnością jej członków, a skarżący byli członkami spółdzielni, to umowa przeniesienia wieczystego użytkowania z dnia [...]r. była konieczna jedynie w uwagi na ustanie członkowstwa w spółdzielni. Skarżący budując dom jednorodzinny z własnych środków i użytkując go przed dniem [...]r. spełnili przesłankę ustawową przekształcenia prawa. Organ nie rozważył innych podstaw prawnych umożliwiających skarżącym nabycie prawa własności nieruchomości, której są użytkownikami wieczystymi. Skarżący kwestionowali w końcu samą konstytucyjność ustawy dokonującej podziału obywateli według daty nabycia prawa wieczystego użytkowania. Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał powyższą decyzję w mocy. W ocenie organu z postanowień dołączonego do akt sprawy aktu notarialnego wynikało niewątpliwie, że do dnia [...]r. użytkownikiem wieczystym nieruchomości była osoba prawna, tj. spółdzielnia mieszkaniowa której skarżący byli członkami. Skoro osoba ta nie nabyła uprawnienia z powołanej ustawy, to skarżący jako jej następcy prawni również nie posiadali tego uprawnienia. Ocen tych nie mógł zmienić fakt ponoszenia przez skarżących wobec spółdzielni opłat z tytułu wieczystego użytkowania. W skardze do sądu administracyjnego skarżący podtrzymali dotychczasowe zarzuty. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację. W uzupełnieniu skargi (k. 40) skarżący wnieśli o rozpatrzenie sprawy także w oparciu o przepisy ustawy z dnia 26 lipca 2001r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości w brzmieniu ustanowionym ustawą z dnia 11 kwietnia 2003r. o kształtowaniu ustroju rolnego. Kolejno skarżący zawiadomili (k. 47), że właścicielem działek w miejsce Skarbu Państwa stała się w dniu [...]r. Gmina Miejska W . Następnie skarżący poinformowali o złożeniu w dniu [...]r. wniosku na podstawie ustawy z dnia 26 lipca 2001r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżących o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności opierał się o ustawę, która stanowi wyraźnie w art. 1 ust. 2, że jej przepisy stosuje się do osób fizycznych, które nabyły prawo użytkowania wieczystego przed dniem 31 października 1998r., a także do osób fizycznych będących ich następcami prawnymi. Nie istnieje argumentacja prawna mogąca posłużyć do zaprzeczenia wyraźnej treści tego przepisu bądź dokonania jego interpretacji przez ustalenie zaistnienia przesłanek prawnych przekształcenia wbrew niewątpliwej treści zdarzeń prawnych. Odwołanie i skarga złożona przez skarżących stanowiły próbę przedstawienia takiej interpretacji określonych zdarzeń prawnych i takiej wykładni ustawy, której skutkiem miało być ustalenie normy prawnej mającej przemawiać za uwzględnieniem wniosku złożonego przez osoby w sposób oczywisty nieuprawnione do przekształcenia z mocy powołanej ustawy. Argumentacja przedstawiona przez skarżących nie zawierała twierdzeń lub zarzutów wynikających ze stanu prawnego. Jedynie z uwagi na treść tej argumentacji wymaga przypomnienia, że użytkowanie wieczyste wprowadzone zostało ustawą z dnia 14 lipca 1961r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 32, poz. 159, t.j. Dz. U. z 1969r. Nr 22, poz. 159), a następnie instytucję tę umieszczono w kodeksie cywilnym (art. 232-243), zachowując istotne uregulowania prawne z jej zakresu w innych ustawach, przede wszystkim ustawie regulującej gospodarowanie nieruchomościami państwowymi, zasadniczo przeznaczonymi pod budownictwo mieszkaniowe, głównie spółdzielni mieszkaniowych i osób fizycznych. Nie ma miejsca i potrzeby dla ustalenia, jakie prawo przysługiwało skarżącym do ich domu jednorodzinnego w spółdzielni budownictwa mieszkaniowego (por. W. Chrzanowski "Prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielniach budownictwa jednorodzinnego" wyd. 1977 s. 49, 60, 69, 132, 141, 154, 162) pod rządem ustawy o spółdzielniach z 1961r, było jednak niewątpliwe, że prawo to (należące do materii statutowej) było prawem na prawie wieczystego użytkowania przysługującym tej spółdzielni. Nie ma również potrzeby przedstawiania ewolucji przepisów ustawowych regulujących sytuację prawną członka spółdzielni mieszkaniowej zajmującego stanowiący jej własność dom jednorodzinny, wybudowany ze środków finansowych tego członka (por. M. Gersdorf, J. Ignatowicz "Prawo spółdzielcze – Komentarz" wyd. 1985 s. 342-348, 478-481, 484-486, ostatnio A. Doliwa "Prawo mieszkaniowe – Komentarz" wyd. 2003, s. 302-303, 306-307, 521, 530). Skarżący wywodził, jakoby przysługiwało mu jako członkowi spółdzielni prawo bezterminowe, a dopiero obecnie ustanowiono na jego rzecz terminowe prawo użytkowania wieczystego, bądź też, że jednak od początku po zakończeniu budowy domu przysługiwało mu prawo wieczystego użytkowania. Przedstawił szereg twierdzeń mających przekonywać o niekonstytucyjności ustawy, z której pragnął wywodzić twierdzone uprawnienie do przekształcenia. W podobnie niekonsekwentny lub nietrafny sposób przedstawiał skarżący znaczenie art. 3 ustawy z dnia 16 września 1982r. Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 1995r. Nr 54, poz. 286 ze zm.), dotyczącego majątku spółdzielni w znaczeniu ekonomicznym (por. uchwały Sądu Najwyższego sygn. akt III CZP 152/95 OSNC 1996 z. 4, poz. 52 i III CZP 4/96 OSNC 1996 z. 4, poz. 58). Nie miało żadnego znaczenia prawnego określenie w 1992r. zasad lub rozmiaru zwrotu spółdzielni przez jej członka opłat z tytułu przysługującego jej prawa wieczystego użytkowania. W sprawie administracyjnej prowadzonej przez organy na podstawie przepisów omawianej ustawy, nie mogło być dopuszczalne prowadzenie innej sprawy administracyjnej, związanej z innymi prawnymi możliwościami nabycia przez użytkownika wieczystego prawa własności nieruchomości objętej przysługującym mu prawem. Opisane przez skarżących zdarzenia, które miały miejsce po wydaniu zaskarżonej decyzji (wszczęcie na żądanie skarżących innej sprawy dotyczącej zmiany przysługującego im prawa na prawo własności oraz zmiana osoby właściciela nieruchomości) nie mogły mieć żadnego znaczenia w postępowaniu sądowym dotyczącym kontroli legalności zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze i zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Przepisy wprowadzające (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), orzeczono jak na wstępie.