II SA/Wr 2015/03

WyrokWSA we Wrocławiu2004-11-04

Skład orzekający: Jolanta Sikorska, Lidia Serwiniowska, Elżbieta Naumowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania może zostać wydane, jeśli strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a organ odwoławczy nie rozpoznał go wcześniej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ doręczenie zastępcze pisma żonie strony, która podjęła się oddania pisma adresatowi, rodzi domniemanie prawne doręczenia. Termin do wniesienia odwołania rozpoczął bieg od daty doręczenia zastępczego, a odwołanie zostało wniesione po jego upływie. Organ odwoławczy rozpoznał wniosek o przywrócenie terminu i odwołanie w tym samym dniu, co nie stanowiło przeszkody do merytorycznego rozpoznania odwołania.
Stan faktyczny
Skarżący S. K. złożył odwołanie od decyzji Starosty Powiatu S. o odmowie przyznania mu prawa do zasiłku przedemerytalnego. Decyzję tę odebrała osobiście żona skarżącego. Skarżący złożył odwołanie po upływie 14-dniowego terminu, wskazując na pobyt za granicą. Wraz z odwołaniem złożył wniosek o przywrócenie terminu. Wojewoda D. postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący zaskarżył to postanowienie, zarzucając przedwczesność rozstrzygnięcia w sytuacji, gdy nie rozpatrzono wniosku o przywrócenie terminu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę S. K.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Jolanta Sikorska (spraw.) Sędziowie WSA - Lidia Serwiniowska Asesor WSA - Elżbieta Naumowicz Protokolant Aleksandra Markiewicz Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2004 r. przy udziale --- sprawy ze skargi S. K. na postanowienie Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...]Wojewoda D., powołując się na przepis art. 134 k.p.a. w związku z art. 129 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania S. K. od decyzji Starosty Powiatu S. z dnia [...]r. nr [...]o odmowie przyznania S. K. prawa do zasiłku przedemerytalnego stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu wskazał, że decyzją administracyjną z dnia [...]r. nr [...] orzeczono o odmowie przyznania S. K. prawa do zasiłku przedemerytalnego. Decyzję tę odebrała osobiście żona odwołującego się w dniu [...]r., co potwierdziła własnoręcznym podpisem. Powyższa decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o terminie wniesienia od niej odwołania, które zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. winno być wniesione w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. S. K. złożył odwołanie w dniu [...]r., natomiast termin wniesienia odwołania upłynął w dniu [...]r. W uzasadnieniu odwołania zainteresowany podał, że nie mógł złożyć odwołania w terminie, gdyż przebywał za granicą. W tej sytuacji organ orzekł, że odwołanie jest niedopuszczalne z powodu uchybienia terminu do jego wniesienia. W skardze na powyższe postanowienie S. K. domagał się jego uchylenia. Nie przeczył, że uchybił terminowi do złożenia odwołania lecz podał, że wraz z odwołaniem złożył wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Zarzucił, że do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia wniosku o przywrócenie terminu organ administracji publicznej powinien wstrzymać się z rozpatrzeniem odwołania, gdyż jest ono przedwczesne. Podał, że wniósł skargę o uchylenie postanowienia o nieuwzględnieniu wniosku o przywrócenie terminu i mogłaby powstać sytuacja, że przywrócono by termin do wniesienia odwołania ale samo odwołanie byłoby oddalone z powodu przekroczenia terminu do jego wniesienia. Organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny, sprawujący zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2001r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm..), w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej uznał, że skarg skarga nie jest zasadna. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd w niniejszej sprawie jest jedynie ocena pod względem zgodności z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego postanowienia Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...]o stwierdzeniu wniesienia przez skarżącego odwołania od decyzji Starosty Powiatu S. z dnia [...]r. nr [...]o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego z uchybieniem terminu. Wskazać należy, że zgodnie z przepisem art. 127 § 1 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Przepis art. 129 § 1 k.p.a. stanowi, że odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. (art. 129 § 2 k.p.a.). Z niekwestionowanych przez skarżącego ustaleń organu odwoławczego wynika, że decyzją z dnia [...]r. nr [...]Starosta Powiatu S. orzekł o odmowie przyznania skarżącemu prawa do zasiłku przedemerytalnego. Decyzję tę odebrała osobiście żona odwołującego się w dniu [...]r., co potwierdziła własnoręcznym podpisem. Powyższa decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie wniesienia od niej odwołania. S. K. złożył odwołanie w dniu [...]r., natomiast termin wniesienia odwołania upłynął w dniu [...]r. W uzasadnieniu odwołania odwołujący się podał, że nie mógł złożyć odwołania w terminie, gdyż przebywał za granicą. Zauważyć należy, że zgodnie z przepisem art. 43 k.p.a.: "W przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi." W wyroku z dnia 22.03.2000r., sygn. I SA/Lu 1731/98 (LEX nr 40679) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "Data doręczenia zastępczego jest miarodajna do oceny, czy środek odwoławczy wniesiony został w terminie ustawowym. Okoliczność, że dorosły domownik nie doręczył w stosownym czasie przyjętego pisma do rąk adresata, nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia odwołania." Tan sam Sąd w wyroku z dnia 24.10.1997r., sygn. I SA/Gd 360/97 (LEX nr 44241) wyraził pogląd, zgodnie z którym: "Podjęcie przesyłki adresowanej do strony postępowania przez dorosłego domownika i złożenie podpisu na zwrotnym potwierdzeniu odbioru oznacza podjęcie się przez niego oddania decyzji adresatowi." Z kolei w wyroku z dnia 12.02.1997r., sygn. I SA/Łd 163/96 (LEX nr 29034) Sąd ten wyraził pogląd, że: "Okoliczność, iż dorosły domownik nie doręczył w stosownym czasie przyjętego pisma do rąk adresata, nie ma wpływu na bieg terminu do wniesienia odwołania." Przewidziana w art. 43 k.p.a. zastępcza forma doręczenia pism rodzi domniemanie prawne, że pismo zostało doręczone adresatowi. Zgodnie zatem z przepisem art. 129 § 2 k.p.a. od daty doręczenia pisma dorosłemu domownikowi rozpoczyna bieg czternastodniowy termin do wniesienia odwołania. Termin ten w niniejszej sprawie upływał w dniu [...]r., a skarżący S. K. złożył odwołanie w dniu [...]r., a więc po upływie ustawowego terminu do wniesienia odwołania. Trafnie w tej sytuacji organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Wprawdzie w zaskarżonym postanowieniu organ ten wbrew brzemieniu przepisu art. 134 k.p.a. stwierdził, że "odwołanie jest niedopuszczalne z powodu uchybienia terminu do wniesienia odwołania", podczas gdy przepis ten rozróżnia pomiędzy niedopuszczalnością odwołania, a uchybieniem terminu do wniesienia odwołania, które to instytucje są dwiema odrębnymi instytucjami procesowymi, jednakże owo uchybienie procesowe polegające na nieprawidłowym sformułowaniu rozstrzygnięcia, przy prawidłowym uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia pozostawało bez wpływu na wynik sprawy. Z tych też względów Sąd nie znalazł podstaw do jego uchylenia. Nie może odnieść zamierzonego skutku podniesiony w skardze zarzut przedwczesności rozstrzygnięcia. Zauważyć bowiem należy, że organ odwoławczy rozpoznał w tym samym dniu [...]r. wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od w/w decyzji Starosty Powiatu S. z dnia [...]r. nr [...]o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Postanowienie to jako postanowienie podjęte przez organ odwoławczy było postanowieniem ostatecznym. Nie było zatem przeszkód do rozpatrzenia przez organ odwoławczy w tym samym dniu odwołania skarżącego od w/w decyzji Starosty Powiatu S. z dnia [...]r. W świetle powyższego Sąd uznał, że brak jest podstaw do uwzględnienia skargi w związku z czym na podstawie art. 151 wyżej powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił. W wyroku z dnia 3.04.1996r. sygn. SA/Ka1312/95 (LEX nr 26708) Naczelny Sąd Administracyjny w skazał, że: "Przewidziane w art. 43 i 44 kpa zastępcze formy doręczenia pism rodzą domniemanie prawne, że pismo zostało doręczone adresatowi. Domniemanie to może zostać obalone, gdy adresat udowodni, że mimo zastosowania zastępczej formy doręczenia pismo nie zostało mu doręczone z przyczyn od niego niezależnych. Do takich przyczyn można m.in. zaliczyć nieobecność z powodu choroby i spowodowaną tym niemożność odebrania przesyłki złożonej w urzędzie pocztowym. Obalenie domniemania o doręczeniu pisma rodzi prawo do przywrócenia stronie terminu do dokonania określonej czynności prawnej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło