II SA/Wr 2048/02

WyrokWSA we Wrocławiu2005-02-09

Skład orzekający: Anna Siedlecka, Halina Kremis, Mieczysław Górkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo wszczęło z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy na wniosek organizacji społecznej, nie badając jej celów statutowych i interesu społecznego?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 31 § 1 KPA, poprzez wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji na wniosek organizacji społecznej bez uprzedniego zbadania, czy jej cele statutowe pokrywają się z przedmiotem postępowania oraz czy przemawia za nim interes społeczny. Brak takiego badania, a także brak dołączenia statutu organizacji, stanowi istotne uchybienie, które skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji SKO.
Stan faktyczny
Związek Kupców w L. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta L. o ustaleniu warunków zabudowy dla budowy pawilonu wielobranżowego, zarzucając niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) odmówiło stwierdzenia nieważności, a następnie utrzymało w mocy swoją decyzję po ponownym rozpatrzeniu sprawy. Związek Kupców zaskarżył decyzję SKO do sądu administracyjnego, podnosząc zarzut naruszenia planu zagospodarowania przestrzennego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję SKO, zasądził od SKO na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem wpisu od skargi i orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA - Anna Siedlecka / sprawozdawca / Sędzia NSA - Halina Kremis Sędzia WSA - Mieczysław Górkiewicz Protokolant - Tomasz Słowik apl. prok. po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Związku Kupców w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania, terenu dla budowy pawilonu wielobranżowego przy ul. Z. w L. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...]r. Nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. na rzecz skarżącego kwotę 10 zł / słownie : dziesięć / tytułem uiszczonego wpisu od skargi; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana Sygn. akt IISA/Wr 2048/02 1 UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia [...]r. Związek Kupców w L. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej Burmistrza Miasta L. Nr [...] z dnia [...]r. o ustaleniu dla firmy A Sp. z o.o. w B. warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy pawilonu wielobranżowego wraz z przyłączami i parkingami przy ul. Z. w L . Wnioskodawca zarzucił, iż wymieniona decyzja nie jest zgodna z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. Ponadto, w decyzji tej nie ograniczono również wielkości obiektu ani powierzchni sprzedaży planowanego obiektu. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G., działając na podstawie art. 157 § 1 w związku z art. 17 pkt 1 oraz art. 158 § 1 w związku z art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta L. z dnia [...]r. Nr [...] ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowani terenu dla budowy pawilonu wielobranżowego z przyłączami i parkingami na działkach nr [...] i [...] przy ul. Z. w L . W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że w wyniku wniosku Związku Kupców w L. postanowieniem z dnia [...]r., powołując się na art. 31 § 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, wszczęło z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności w/w ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta L . Po przeprowadzeniu postępowania i dokonaniu analizy akt sprawy Kolegium ustaliło, iż sporna inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta L., uchwalonego przez Miejską Radę Narodową uchwałą nr [...] z dnia [...]r. oraz zmianą do planu zatwierdzoną uchwałą Rady Miejskiej L. Nr [...]z dnia [...]r. i zmianą zatwierdzoną uchwałą Rady Miejskiej L. Nr [...] z dnia [...]r. Zgodnie z rysunkiem planu teren objęty wnioskiem usytuowany jest na obszarze oznaczonym symbolem A 67 MW, dla którego na str. 23 tekstu planu określono przeznaczenie jako tereny mieszkalnictwa wielorodzinnego; strefa ochrony konserwatorskiej typu "B"; dopuszczalne natężenie hałasu : dzień - 50 dB(A), noc - 40 dB(A); kształtowanie zabudowy uzupełniającej w nawiązaniu do charakterystycznych cech istniejącego układu przestrzennego. Jednocześnie dla obszarów o symbolu MW określono użytkowanie uzupełniające ( z ograniczeniami określonymi w ustaleniach szczegółowych i wynikającymi z konieczności spełnienia Sygn. akt IISA/Wr 2048/02 2 obowiązujących warunków technicznych i przepisów szczególnych) jako : mieszkalnictwo jednorodzinne, usługi komercyjne i publiczne, obsługi komunikacji( garaże, parkingi), infrastruktura komunalna i zieleń. Stosownie do przepisu art. 46a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego terenu jest nieważna jeżeli jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Jeżeli więc ustalone warunki zabudowy i zagospodarowania terenu nie są sprzeczne z ustaleniami planu to nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji, o których mowa w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. rozpoznając ponownie sprawę, na skutek złożenia w trybie art. 127 § 3 k.p.a. przez Związek Kupców w L. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...]r. Nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium w uzasadnieniu decyzji podtrzymało dotychczasową argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji z dnia [...]r. W skardze na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego Związek Kupców w L. wniósł ojej uchylenie jako naruszającą prawo. Skarżący zarzuca, że teren na którym planowana jest sporna inwestycja, w planie zagospodarowania przestrzennego miasta L. przeznaczony jest pod budownictwo mieszkaniowe wielorodzinne wysokie ( MW), strefa ochrony konserwatorskie typu "B" oraz jako uzupełniające dopuszczono - usługi komercyjne, co narusza plan w ten sposób, że nie można lokalizować na tym terenie "supermarketu". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J.G. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje : Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sygn. akt IISA/Wr 2048/02 3 Sądowa kontrola decyzji administracyjnych polega na badaniu ich zgodności z prawem, a więc zgodności z normami prawa materialnego, jak i normami prawa procesowego. Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z istoty sądowej kontroli administracji wynika, że sąd orzeka wedle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu, a wynikającego z akt sprawy. Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych przyczyn, niż podniesione przez stronę skarżącą. W niniejszej sprawie zaskarżoną decyzję wydano w trybie postępowania nieważnościowego, na skutek rozpoznania wniosku organizacji społecznej o wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji. Postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. wszczęło z urzędu na żądanie organizacji społecznej postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Burmistrza Miasta L. z dnia [...]r. nr [...] ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie pawilonu wielobranżowego wraz z przyłączami i parkingami w L. przy ul. Z . Podkreślić należy, że przepisy k.p.a. tylko w przypadku określonym w art. 31 tej ustawy, przewidują wydanie odrębnego orzeczenia (postanowienia) w przedmiocie wszczęcia postępowania. Inicjatywa organizacji społecznej w sprawie dotyczącej innej osoby może przybrać różne postaci: żądania wszczęcia postępowania w sprawie innej osoby; żądania wszczęcia postępowania oraz dopuszczenia do udziału w nim; żądania dopuszczenia do postępowania już toczącego się w sprawie zawisłej przed organem administracyjnym w każdej instancji i każdym trybie; ubiegania się o zgodę organu administracyjnego na przedstawienie swojego poglądu w sprawie (patrz KPA.Komentarz. B.Adamiak J.Borkowski, Wyd. BECK 1996). Wydanie postanowienia w trybie art. 31 § 2 k.p.a. o wszczęciu postępowania z urzędu, ale z wyniku inicjatywy organizacji społecznej, przesądza o dopuszczeniu tej organizacji społecznej do udziału we wszczętym postępowaniu, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Tak więc dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu wszczętym w trybie art. 31 § 2 k.p.a., przesądza co do zasady o przysługujących jej formalnych uprawnieniach procesowych, w konsekwencji oznacza to, że przysługuje jej również prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Jednakże należy pamiętać, że w pierwszym rzędzie organ administracji publicznej powinien rozważyć, zgodnie z art. 31 § 1 k.p.a., przesłanki Sygn. akt IISA/Wr 2048/02 4 inicjatywy procesowej organizacji społecznej, tj. jej statutowy cel oraz względy interesu społecznego. Każdy cel ujęty w statucie może uzasadniać wystąpienie z żądaniem wszczęcia postępowania administracyjnego - jeżeli przedmiot postępowania wkracza w zakres działania organizacji społecznej. Legitymacja procesowa organizacji społecznej w sprawie dotyczącej innej osoby będzie określona tymi postanowieniami statutu, które wskazują cel działania całej organizacji oraz jej organów. Tak więc uzasadnienie udziału konkretnej organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym musi wynikać bezpośrednio z jej statutu. Postanowienia tego aktu muszą być precyzyjne. Organ administracyjny decydujący o uczestniczeniu organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym nie może ograniczyć się tylko do lakonicznego stwierdzenia o jej udziale, albo pominięciu tej kwestii w uzasadnieniu postanowienia. Cel ten musi bowiem pozostawać w związku z przedmiotem postępowania administracyjnego. W razie braku spełnienia łącznie tych przesłanek, wydaje się postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W rozpatrywanej sprawie wniosek organizacji społecznej - Związku Kupców w L. nie był uzasadniony celami statutowymi tej organizacji, jak również nie wykazano, iż za wszczęciem postępowania przemawia interes społeczny, nawet nie został dołączony statut tej organizacji a mimo to Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. wydało postanowienie o wszczęciu postępowania w trybie art. 31 k.p.a. Uchybienie to jest na tyle istotne, że w przesłanym przez skarżącego, na żądanie Sądu, statucie Związku Kupców w L. brak jest określenia takiego celu, który pokrywałby się z przedmiotem postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją. Nie wyjaśnienie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazanych wyżej okoliczności na etapie poprzedzającym wydanie postanowienia z dnia [...] r. Nr [...] o wszczęciu postępowania, stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego ( art. 16 § 1, art. 31 § 1 k.p.a.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe uchybienia powodują, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ja decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. nie mogły się ostać w obrocie prawnym. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c , art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło