II SA/Wr 207/11

PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-06-09

Skład orzekający: Halina Kremis

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego powinien zostać uwzględniony, gdy strona przeciwna dysponuje profesjonalną pomocą prawną, a strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, uznając, że wnioskodawca wykazał trudną sytuację materialną i życiową, która uniemożliwia mu poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja prawa pomocy ma na celu zapewnienie realizacji konstytucyjnego prawa do sądu.
Stan faktyczny
T. K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie dotyczącej skargi na postanowienie o nałożeniu grzywny. Referendarz sądowy przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów, ale oddalił wniosek o ustanowienie radcy prawnego. T. K. wniósł sprzeciw od tej części postanowienia, argumentując dyskryminacją ze względu na brak profesjonalnej pomocy prawnej w przeciwieństwie do strony przeciwnej. Sąd rozpoznał sprawę ponownie.
Rozstrzygnięcie
Przyznano T. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Kremis po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 9 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie z jego skargi na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia 18 lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym postanawia przyznać T. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie w całości od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.. Postanowieniem z dnia 11 maja 2011 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu przyznał T. K. prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych i oddalił w pozostałym zakresie złożony wniosek. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że aktualna sytuacja finansowa wnioskodawcy oraz stan sprawy, mając na względzie konieczność zapewnienia konstytucyjnego prawa do sądu wskazują, że należy zwolnić skarżącego od obowiązku uiszczenia kosztów postępowania. Oddalając natomiast wniosek o ustanowienie radcy prawnego podkreślono, że znajdujące się w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uregulowania gwarantują, że niezależnie od błędnie lub nieudolnie formułowanych przez skarżącego zarzutów czy braku jego zaangażowania w postępowanie sądowoadministracyjne (skarżący nie ma obowiązku uczestniczenia w posiedzeniach Sądu) akt będący przedmiotem zaskarżenia zostanie wszechstronnie przez Sąd zbadane pod względem jego zgodności z prawem. T. K. wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia w części dotyczącej oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawego. W uzasadnieniu sprzeciwu skarżący podniósł, że brak pomocy ze strony profesjonalnego pełnomocnika uznać należy za dyskryminację biorąc pod uwagę między innymi fakt, że strona przeciwna dysponuje profesjonalną pomocą prawną. Wobec skutecznego wniesienia przez T. K. sprzeciwu – na podstawie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) - postanowienie z 11 maja 2011 r. utraciło w całości moc, a sprawa będąca przedmiotem wniosku o przyznanie prawa pomocy podlega ponownie rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz 1270 ze zm.) Sąd przyznaje prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Na podstawie złożonych oświadczeń i dokumentów stwierdzić można, że wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i życiowej. W tej sytuacji, za uzasadnione uznać należy przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, gdyż z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło