II SA/Wr 209/17

WyrokWSA we Wrocławiu2017-08-02

Skład orzekający: Zygmunt Wiśniewski, Alicja Palus, Anna Siedlecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy drewniana konstrukcja o niewielkich rozmiarach, posadowiona bezpośrednio na gruncie, z brakiem jednej ściany i fundamentów, może być uznana za budynek gospodarczy podlegający nakazowi rozbiórki na podstawie przepisów Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej naruszyły zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), nie wyjaśniając w sposób wyczerpujący stanu faktycznego sprawy. Ustalenia dotyczące charakteru drewnianej konstrukcji jako budynku gospodarczego były dowolne, ponieważ nie opierały się na kompletnych dowodach i nie uwzględniały szczegółowych zarzutów strony skarżącej co do cech obiektu, takich jak brak jednej ściany, fundamentów czy trwałości połączenia z gruntem. W związku z tym zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki drewnianego budynku gospodarczego wybudowanego przez J. G. przy granicy działki. Organy nadzoru budowlanego uznały obiekt za budynek gospodarczy, mimo że skarżący twierdził, iż jest to wiata o lekkiej konstrukcji, nieposiadająca jednej ściany, fundamentów i trwałego połączenia z gruntem. Organy obu instancji utrzymały w mocy decyzję o nakazie rozbiórki. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną kwalifikację obiektu i nierzetelne zebranie materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zasądził od D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 997 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: Sędzia WSA Alicja Palus Sędzia WSA Anna Siedlecka (spr.) Protokolant: Starszy asystent sędziego Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki drewnianego budynku gospodarczego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. na rzecz skarżącego kwotę 997 zł (słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania J. G. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego J. nr [...] z dnia [...] r. nakazującej inwestorowi J. G. rozbiórkę wybudowanego przy granicy działki drewnianego budynku gospodarczego na posesji przy ul. J. (dz. nr [...]) w J.– utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu 11 grudnia 2015 r. PINB przeprowadził kontrolę na opisanej wyżej działce, w trakcie której stwierdzono istnienie drewnianej drewutni (od 2013 r.) należącej do odwołującego się. Konstrukcja obiektu opiera się na drewnianych słupach osadzonych w metalowych elementach wbitych w grunt. Organy nazywają ten obiekt budynkiem. Jest on posadowiony na drewnianych legarach, bezpośrednio na gruncie. Obiekt ten posiada wymiary: szerokość 1,10 m, długość 5,80 m i wysokość 2,25 m. Dach kryty blachą trapezową, konstrukcja ścian "budynku" drewniana. Inwestor nie udzielił informacji odnośnie posiadania zgody organu administracji na wybudowanie drewnianego budynku gospodarczego lub zgłoszenia zamiaru wybudowania budynku. Na zapytanie organu nadzoru budowlanego Urząd Miasta J. wyjaśnił – pismem z dnia 29 grudnia 2015 r., że w zasobach archiwalnych nie odnaleziono wydanej zgody organu na budowę drewnianych obiektów gospodarczych na terenie działki nr 48/7 przy ul. J. w J.. Urząd ten ustalił także, że działka nr 48/7 jest ovbjete miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla dzielnicy C. w J. ( uchwała nr [...] rady Miejskiej J. z dnia [...] r.). Działka położona jest na terenie oznaczonym symbolem U/MW,MN 1, dla którego przeznaczenie podstawowe określono jako tereny zabudowy usługowej oraz tereny istniejącej zabudowy mieszkaniowej jedno- i wielorodzinnej. Jako przeznaczenie uzupełniające określono istniejące i projektowane mieszkania wbudowane w obiekty usługowe oraz ogólnodostępne parkingi. Zgodnie z planem możliwe jest lokalizowanie w obrębie działki budowlanej 1 budynku o przeznaczeniu ustalonym w planie oraz obiektów małej architektury. W tych warunkach PINB pismem z dnia 25 stycznia 2016 r. zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wybudowania przez J. G. przy granicy z działką sąsiednią wiaty drewnianej służącej do składowania drewna opałowego na ww. posesji. Pismem z dnia 16 maja 2016 r. organ I instancji poinformował strony, że w trakcie wizji lokalnej ustalił, iż wybudowany obiekt posiada większość cech budynku określonych w art. 3 prawa budowlanego, tj. trwałość połączenia z gruntem, jest wydzielony w przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada dach. W związku z powyższym organ stwierdził, że dalsze postępowanie będzie prowadzone nie w sprawie wiaty lecz w sprawie drewnianego budynku gospodarczego. W konsekwencji tak sprecyzowanego przedmiotu postępowania, PINB wydał decyzję nr [...] o nakazie rozbiórki drewnianego budynku gospodarczego. Od powyższej decyzji inwestor wniósł odwołanie, zarzucając przede wszystkim błędną kwalifikację obiektu drewnianego opartą na zaniechaniu dokonania rzetelnych oględzin konstrukcji drewnianej, na skutek czego nie został ujawniony brak: przegrody budowlanej od strony sąsiedniej działki a w konsekwencji błędne zastosowanie przepisów. W konsekwencji organ odwoławczy, opierając się na zgromadzonym przez PINB materiale dowodowym, uznał w całości za trafne ustalenia i wnioski organu I instancji. W badanej sprawie zdaniem organu II instancji zastosowanie będą miały przepisy dotyczące wykonania budynku gospodarczego bez wymaganego prawem zgłoszenia. Zgodnie z treścią art. 49 b ust. 1 p.b., właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego, oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie: 1) dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4; 2) projektu zagospodarowania działki lub terenu; 3) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Jeżeli zachodzą okoliczności, o których mowa w ust. 2, organ nadzoru budowlanego, w drodze postanowienia, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Odstąpienie od procedury legalizacyjnej wymaga stwierdzenia przez organ, że wykonane roboty są niezgodne z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, albo decyzją o warunkach zabudowy, oraz narusza przepisy, w tym techniczno-budowlane. Organ odwoławczy analizując argumentację powołaną przez PINB w zaskarżonej decyzji, stwierdził że jest ona właściwa. Organ II instancji, przywołał za organem stopnia podstawowego zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wskazując że na terenie działki nr 48/7 możliwe jest lokalizowanie w obrębie działki budowlanej jednego budynku o przeznaczeniu ustalonym w planie oraz obiektów małej architektury. Odpowiadając na zarzuty odwołania, organ wyjaśnił, że materiał dowodowy został zebrany w sposób prawidłowy i pozwolił stwierdzić jednoznacznie, iż budowla na działce nr 48/7 posiada konstrukcję drewnianą. Opisany obiekt drewniany, również zdaniem organu wyższego stopnia jest budynkiem gospodarczym a taki zgodnie z planem miejscowym nie może powstać na nieruchomości nim objętym co wyklucza jego legalizację. Jednocześnie stwierdzono naruszenie przepisów prawa budowlanego odnośnie zgłoszenia budowy budynku niewymagającego pozwolenia na budowę. Oględziny zostały przeprowadzone prawidłowo. Natomiast potwierdził się ten zarzut odwołania, który dotyczył niewskazania w treści decyzji PINB przepisów ustawy Prawo budowlane, na których organ opierał się przy jej wydawaniu. Uchybienie to jednakże w ocenie organu odwoławczego pozostaje bez wpływu na treść wydanej decyzji przez organ powiatowy. W skardze na powyższą decyzję J. G., zastępowany przez profesjonalną pełnomocniczkę zarzucił: 1) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 7, 75 § 1, art. 71 § 1, art. 78 § 1 k.p.a. w zw. z art. 136 k.p.a. poprzez zaniechanie zgromadzenia pełnego materiału dowodowego na skutek nieprzeprowadzenia rzetelnych oględzin konstrukcji drewnianej, mimo przedłożenia przez skarżącego wraz z odwołaniem dokumentacji fotograficznej drewnianej konstrukcji, w konsekwencji czego nie został ujawniony brak przegrody budowlanej od strony sąsiedniej działki, dającej podstawę do uznania niespełnienia wymogu wydzielenia przedmiotowej konstrukcji z przestrzeni, brak jej trwałego związania z gruntem oraz brak fundamentów, wskutek czego błędnie zaklasyfikowano konstrukcję drewnianą jako budynek, który mógł być przedmiotem nakazu rozbiórki, co oznacza, że organy oparły swoje rozstrzygnięcia w oparciu o niewyczerpująco zgromadzony materiał dowodowy, 2) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 80 i art. 103 § 3 k.p.a., poprzez dokonanie dowolnej oceny ujawnionych dotychczas dowodów, stanowiących niepełny materiał dowodowy i w konsekwencji błędne przyjęcie, że opisana konstrukcja drewniana, ma charakter budynku gospodarczego, w sytuacji gdy załączona przez skarżącego do odwołania dokumentacja fotograficzna, a której ocena została przez organ odwoławczy pominięta, nie potwierdza takiego ustalenia, 3) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej oceny ujawnionych dotychczas w sprawie dowodów, w szczególności informacji Wydziału Urbanistyki , Architektury i Budownictwa Urzędu Miasta J. z dnia [...] r. oraz zapisów m.p.z.p. i w konsekwencji błędne przyjęcie, że wydanie nakazu rozbiórki co do drewnianego obiektu jest w przedmiotowej sprawie zasadne, gdyż obowiązujące przepisy m.p.z.p. nie wykluczają takiej zabudowy (brak jest w tym zakresie stosownego zakazu), a co wi.ecej przewidują możliwość wznoszenia obiektów małej architektury, 4) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji nierozważenie czy wzniesiona na granicy działki budowlanej drewniana konstrukcja, z uwagi na swoje niewielkie rozmiary oraz pełnioną funkcję, nie stanowi obiektu małej architektury, który to obiekt nie wymaga ani uzyskania pozwolenia na budowę ani też zgłoszenia. Wobec wskazanych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postepowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Z 2016 r., poz. 718) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji wykazało, że są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie. Zdaniem Sądu stanowiąca przedmiot zaskarżenia decyzja D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana została bowiem z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), której realizacja wymaga by organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Jako dowolne należy traktować zatem ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako niezbędnego warunku wydania rozstrzygnięcia o przekonującej treści - por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lipca 2001 r., sygn. akt I SA 1768/99. W odniesieniu do postępowania przed organem odwoławczym należy też podkreślić, iż zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ ten obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozpatrzyć (a nie tylko skontrolować decyzje organu I instancji) sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji, a stan faktyczny winien ustalić nie tylko w oparciu o materiał dowodowy zebrany w postępowaniu I instancji lecz także rozszerzając granice postępowania dowodowego na istotne dla sprawy okoliczności faktyczne pominięte lub niewyjaśnione dokładnie przez organ pierwszoinstancyjny. W konsekwencji, w myśl art. 136 k.p.a., organ odwoławczy może przeprowadzić nie tylko na żądanie strony lecz także z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który w I instancji wydał decyzję lub postanowienie. Przechodząc do meritum w pierwszej kolejności wskazać należy, że w myśl art. 49b ust. 1 ustawy Prawo budowlane właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia, chyba że według oceny organu potencjalnie możliwa jest legalizacja obiektu z uwagi na spełnienie przezeń przesłanek z art. 49b ust. 2 ustawy (wówczas dalszy tok postępowania przebiega odmiennie). W konsekwencji rozpoznający sprawę organ w pierwszej kolejności zbadać winien powstałą samowolę pod kątem możliwości jej legalizacji, a w zależności od wyniku poczynionych ustaleń bądź to wstrzymać prowadzenie robót (gdy budowa nie została jeszcze zakończona) i nałożyć na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentów umożliwiających ewentualną przyszłą legalizację obiektu, bądź też, w razie stwierdzenia, że legalizacja nie jest możliwa nakazać rozbiórkę samowolnie wybudowanego lub będącego w budowie obiektu. Stosownie do art. 49b ust. 2 ustawy wdrożenie procedury mogącej doprowadzić do legalizacji obiektu wymaga jednak stwierdzenia przez organ, iż dokonana samowolnie budowa: 1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych. W razie potwierdzenia przez organ powyższych okoliczności wstrzymuje on postanowieniem prowadzenie robót budowlanych i nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie, stosownych dokumentów warunkujących ewentualną legalizację. Jeśli natomiast legalizacja nie jest możliwa z uwagi na zawarte w art. 49b ust. 2 ustawy obwarowania wydanie decyzji o rozbiórce jest obligatoryjne i niezależne od woli organu. Decyzje podejmowane na podstawie art. 49b ust. 1 ustawy Prawo budowlane mają bowiem charakter związany. Oznacza to, że jeżeli stwierdzona zostaje samowola budowlana i nie ma możliwości jej legalizacji, to organ jest nie tylko uprawniony, lecz nadto obligowany do wydania nakazu rozbiórki - por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 1999 r., sygn. akt IV SA/69/97, LEX nr 46680. W badanej sprawie organ I instancji, po przeprowadzeniu oględzin w terenie, wszczął postępowanie administracyjne początkowo w sprawie wybudowania samowolnie wiaty drewnianej służącej do składowania drewna opałowego, po czym w kolejnym piśmie z dnia 16 maja 2016 r. poinformował stronę, że dalsze postępowanie będzie prowadzone w sprawie drewnianego budynku gospodarczego. Do takich ustaleń doszedł przedstawiając w ww. piśmie następujący opis obiektu: " Przeprowadzona w dniu 11 grudnia 2015 r. wizja lokalna wykazała, że obiekt określony jako wiata posiada drewniane ściany, oraz dach kryty blachą trapezową wsparty na drewnianych słupach, osadzonych w metalowych elementach wbitych w grunt. Obiekt posiada wymiary: długość 5,80 m, szerokość 1,10 m i wysokość 2,25 m. Zatem wybudowany obiekt posiada większość cech budynku określonego w art. 3 prawa budowlanego, tj. trwałość połączenia z gruntem, jest wydzielony w przestrzeni za pomocą przegród budowlanych i posiada dach." Natomiast w swoich decyzjach organy, nie dokonując analizy cech obiektu w kontekście obowiązujących przepisów prawa budowlanego, stwierdziły jednoznacznie, że jest to drewniany budynek gospodarczy. Rozważania na temat takiej a nie innej kwalifikacji opisanego obiektu nie znalazły w ogóle odzwierciedlenia ani w treści uzasadnienia decyzji organu I instancji ani też w decyzji organu odwoławczego, pomimo iż zarzuty odwołania obszernie przedstawiają zarówno argumentację co do błędnej – w ocenie inwestora – kwalifikacji obiektu, jak też przedstawiają bardzo szczegółowy opis konstrukcji obiektu, poparty załączonymi zdjęciami. Pełnomocnik odwołującego przedstawił bowiem w odwołaniu szczegółowy opis spornej konstrukcji: "Składa się ona bowiem z 6 szt. przęseł drewnianych (używanych do wykonywania lekkich ogrodzeń), wspartych o 8 szt. drewnianych słupków i z góry przykryta jest warstwą blachy trapezowej, osadzonej na stelażu ze słupków drewnianych z 30 cm prześwitem między przęsłem a blachą. Nie jest ona także osadzona na żadnym murowanym podłożu, ani trwale z gruntem związana. Jest ona postawiona na klepisku ziemnym, zaś pomiędzy gruntem z przęsłem pozostawiona została 15 -cm wolna przestrzeń. Co istotne od strony płotu przy sąsiedniej działce konstrukcja ta nie jest osłonięta żadną przesłoną, w szczególności przęsłami." Dowodzi to, zdaniem odwołującego, że oględziny były nierzetelne, gdyż drewniana konstrukcja w rzeczywistości nie posiada ściany od strony sąsiedniej działki i posiada takie cechy, które nie pozwalają na uznanie jej za budynek gospodarczy. Badając zaskarżone rozstrzygnięcie, stwierdzić należy, że organ odwoławczy nie odniósł się do zgłoszonych zastrzeżeń w zakresie zarzutu błędnej kwalifikacji obiektu, ani do różniącego się opisu kontrolowanego obiektu, nie ocenił też czy przeprowadzone przez PINB postępowanie i zgromadzony materiał dowody jest kompletny a sprawa nadaje się do rozstrzygnięcia. Swoje rozważania i rozstrzygnięcie, jak wynika to z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, oparł tylko na kontroli decyzji PINB, uznając że decyzja pierwszoinstancyjna jest właściwa. W tym miejscu należy podkreślić, że w literaturze przedmiotu na etapach zorganizowanego procesu stosowania prawa wyróżnia się m.in. ustalenie, jaka norma obowiązuje w zakresie niezbędnym dla potrzeb rozstrzygnięcia i ustalenie konsekwencji prawnych faktu uznanego za udowodniony na podstawie stosowanej normy (np. J. Wróblewski: Sądowe stosowanie. prawa, Warszawa 1972; B. Adamiak, J. Borkowski.k.p.a. komentarz, Warszawa 2006). Gwarancją prawidłowego zastosowania w sprawie przepisu prawa materialnego jest poprzedzenie tej czynności postępowaniem wyjaśniającym przeprowadzonym z uwzględnieniem zasad zawartych w art. 7 k.p.a. W przepisie tym ustawodawca postanowił, że organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Sformułowana w tym przepisie zasada prawdy obiektywnej wymaga udowodnienia - przy wykorzystaniu legalnych środków - każdego faktu mającego znaczenie prawne. Ranga tej zasady ogólnej była też podkreślana w orzeczeniach Trybunału Konstytucyjnego oraz w orzecznictwie sądowym (np. wyrok TK z dnia 10 czerwca 1987 r. sygn. akt P 1/87/2; wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 1992 r., sygn. akt II SA/205/84). W ocenie Sądu, ustalenia organów w zakresie stanu faktycznego sprawy nie zostały przeprowadzone w sposób prawidłowy. Przeprowadzone oględziny co do spornego obiektu drewnianego i jego opis zawarty w protokole, są na tyle ogólne i niedokładne, że nie można uznać jednoznacznie, iż obiekt ten jest budynkiem gospodarczym. Tym bardziej wątpliwości Sądu budzi całkowite pominięcie przez organ odwoławczy choćby próby wyjaśnienia charakteru obiektu, w kontekście zgłoszonych zarzutów i przyjęcie wprost za organem I instancji, że jest to z pewnością budynek gospodarczy. Strona skarżąca wskazywała bowiem, że obiekt nie posiada jednej ściany, nie posiada fundamentu (jest klepisko), istnieje wolna przestrzeń pomiędzy dachem a trzema ścianami obiektu, jest lekkiej konstrukcji. W tych okolicznościach, bez dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy przedwczesne jest dokonywanie oceny czy sporny obiekt jest budynkiem gospodarczym. Gdyby się bowiem okazało, że opis obiektu przedstawiony przez skarżącego jest prawidłowy, to fakt braku jednej ściany jest wystarczający do uznania, że nie mamy do czynienia z budynkiem w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. W tych okolicznościach, wobec niewyjaśnienia przez organy istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych (art. 7 k.p.a.), całkowitym pominięciu rozważań prawnych w zakresie kwalifikacji obiektu ( art. 107 § 3 k.p.a.) wraz ze wskazaniem konkretnego przepisu prawa budowlanego w tym zakresie, dowodzi podjęciu zaskarżonej decyzji jako dowolnej. Wobec przedstawionych powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny - stwierdzając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzającą ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powoływanej wcześniej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. W ramach ponownego postępowania organ winien wskazane wyżej okoliczności jednoznacznie ustalić i w zależności od poczynionych ustaleń podjąć właściwe rozstrzygnięcie, poparte prawidłowo sporządzonym uzasadnieniem. Kwestii sposobu - zgodnego ze stanem faktycznym i prawnym - zakończenia postępowania Sąd na tym etapie przesądzić nie może, skoro stan faktyczny sprawy wymaga uzupełnienia o szczegółowe ustalenia w zakresie konstrukcji i opisu obiektu. Z uwagi na wskazane wyżej braki i niejasności, jakiekolwiek w tej mierze jednoznaczne stwierdzenia byłyby bowiem, zdaniem Sądu, na obecnym etapie przedwczesne i nieuprawnione. W świetle przedstawionych wyżej wywodów skargę należało uwzględnić i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzec jak w sentencji. O kosztach orzeczono na wniosek strony skarżącej na podstawie art. 200, 205 i 209 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło