II SA/Wr 2106/98
WyrokWSA we Wrocławiu2000-10-11
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podział nieruchomości, który ma nastąpić w celu wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o ustaleniu lokalizacji autostrady, może być dokonany niezależnie od ustaleń planu miejscowego i bez wydawania decyzji o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Podział nieruchomości może nastąpić niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a nawet w braku takiego planu, jeżeli jest on konieczny w celu wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o ustaleniu lokalizacji autostrady. W takiej sytuacji nie wydaje się decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zarzuty dotyczące niedogodności związanych z przyszłą inwestycją nie mogą być rozpatrywane na etapie zatwierdzania projektu podziału nieruchomości, lecz w postępowaniach dotyczących lokalizacji lub pozwolenia na budowę.Stan faktyczny
Skarżący Renata i Henryk B. sprzeciwili się decyzji Burmistrza Miasta i Gminy L. zatwierdzającej projekt podziału ich nieruchomości, który miał umożliwić budowę autostrady A4. Zarzucili naruszenie prawa własności, posadowienie kamieni granicznych przed doręczeniem decyzji, utrudnienie funkcjonowania gospodarstwa oraz potencjalne zagrożenie ze strony zbiornika wód opadowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując na możliwość wywłaszczenia w odrębnym postępowaniu i rozpatrzenie kwestii technicznych na etapie pozwolenia na budowę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Renaty i Henryka B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia 10 września 1998 r. (...) w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości - oddala skargę.
Decyzją z dnia 3 sierpnia 1998 r. (...) Burmistrz Miasta i Gminy L., na podstawie art. 95 pkt 6, art. 96 ust. 1, art. 97 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. nr 115 poz. 741/ w zw. z art. 7 ust. 2 pkt 3 i art. 25 ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych /Dz.U. nr 127 poz. 627/, po rozpatrzeniu wniosku pełnomocnika Prezesa Agencji Budowy Autostrady w sprawie zatwierdzenia projektów podziału nieruchomości przeznaczonych pod budowę autostrady płatnej A4, zatwierdził projekt podziału nieruchomości /działki/ nr 606/2 i 603/2 karta mapy 4, położonych w obrębie K., gm. L., o powierzchniach 0,2758 ha i 0,2883 ha, wpisanych w operacie ewidencji gruntów i budynków w jednostce rejestrowej nr 15, ujawnionych w Księdze Wieczystej KW 13828 stanowiących własność małżonków Renaty i Henryka B., na nowo utworzone działki nr 606/7, 606/9, 606/8, 603/6, 603/7, 603/8 zgodnie z załącznikiem graficznym w skali 1:2000, stanowiącym integralną część decyzji.
W uzasadnieniu orzeczenia stwierdzono, iż załączona do o wniosku o podział nieruchomości decyzja Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 15 października 1996 r. (...) o ustaleniu lokalizacji autostrady płatnej A-4 na terenie województwa opolskiego, w brzmieniu ustalonym decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia 24 czerwca 1997 r. (...), ustala przebieg autostrady w województwie opolskim i określa linie rozgraniczające teren inwestycji, również w odniesieniu do nieruchomości położonej w obrębie K. Decyzja ta wywiera te same skutki co miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, gdyż na podstawie art. 25 ustawy o autostradach płatnych przepisy o zagospodarowaniu przestrzennym nie mają zastosowania do lokalizacji autostrad. Stwierdzono, że przedłużony przez wnioskodawcę projekt podziału nieruchomości jest zgodny z ustaleniami wymienionej wyżej decyzji Prezesa UMiRM. Spełniony został tym samym wymóg zawarty w art. 95 pkt 6 podanej na wstępie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
W odwołaniu od tej decyzji Renata i Henryk B. zarzucili, ze narusza ona ich prawo własności. Zostały już posadowione kamienie graniczne przed doręczeniem skarżącym decyzji. Dokonany decyzją podział działek utrudnia funkcjonowanie gospodarstwa skarżących, którzy wnoszą o dokonanie oględzin w terenie w sprawie wykupu gruntów pod zbiornik wód opadowych z projektowanej drogi. Zdaniem skarżących istnieje możliwość innego zlokalizowania zbiornika. Nadto proponowana lokalizacja powyższego zbiornika powoduje, że będzie on posadowiony wyżej niż istniejące zabudowania /domy mieszkalne/, co może stanowić zagrożenie. Poza tym skarżący otrzymali pismo Generalnego Projektanta (...) Biura Projektów Dróg i Mostów z dnia 14 maja 1998 r. (...), w którym zdecydowano, iż linia rozgraniczająca drogi będzie przebiegać po linii istniejącego stanu. Natomiast w decyzjach, które teraz kwestionują, nie bierze się pod uwagę powyższych zobowiązań i znów proponuje się poszerzyć drogę o działki skarżących. Skarżący nie wyrażają na to zgody ponieważ w bliskiej odległości znajdują się ich zabudowania, w tym dom mieszkalny.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O., po rozpoznaniu tego odwołania, decyzją z dnia 10 września 1998 r. (...) utrzymało zaskarżona decyzję w mocy.
Organ odwoławczy w pełni podzielił argumenty wskazane przez organ I instancji, a odnosząc się do zarzutów odwołania wskazał, że skarżący mogą zostać pozbawieni prawa własności nieruchomości, ale w odrębnym postępowaniu wywłaszczeniowym, o czym skarżący zostaną zawiadomieni. Odnośnie kwestii zbiornika wód opadowych ustalenia w zakresie szczegółowych rozwiązań technicznych będą dokonywane na etapie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę. Zgodnie z art. 25 ust. 2 ustawy o autostradach płatnych wojewoda wydaje pozwolenie na budowę autostrady na zasadach i w trybie przepisów prawa budowlanego. Również w tym przypadku strony są zawiadamiane o wszczęciu odrębnego postępowania.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Renata i Henryk B. powtórzyli zarzuty odwołania.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Z przepisów rozdziału 1 Działu III ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. nr 115 poz. 741 ze zm./ wynika, że podział nieruchomości jest możliwy gdy jest zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Gdy w planie miejscowym brak szczegółowych ustaleń dotyczących podziału nieruchomości, warunki, jakie powinien spełniać podział, ustala się w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W takiej sytuacji przed wszczęciem postępowania podziałowego musi być wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Zasady podziału nieruchomości podlegają ustaleniu w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu także wtedy gdy nieruchomość jest położona na obszarze nie objętym obowiązkiem sporządzenia planu miejscowego i taki plan nie został sporządzony, a gmina nie ogłosiła o przystąpieniu do jego sporządzenia.
Przepis art. 95 pkt 6 tej ustawy jednocześnie stanowi, że niezależnie od ustaleń planu miejscowego podział nieruchomości może nastąpić w celu wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o ustaleniu lokalizacji autostrady. Przepis art. 95 dotyczy sytuacji, w których dokonanie podziału nieruchomości jest konieczne nawet wbrew ustaleniom planu miejscowego lub w braku takiego planu, jeżeli istnieje obowiązek jego sporządzenia. Dla dokonania podziału w tym trybie nie wydaje się decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Lokalizacji autostrad został poświęcony rozdział 4 ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych /Dz.U. nr 127 poz. 627 ze zm./. Zawarty w nim art. 25 ust. 1 mówi, że przepisy o zagospodarowaniu przestrzennym nie mają zastosowania w sprawach określonych w tym rozdziale. Dlatego należy zgodzić się z poglądem zaprezentowanym w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, że decyzja o ustaleniu lokalizacji autostrady wywiera ten sam skutek, co miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.
We wniosku z dnia 16 czerwca 1998 r. (...) o zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości przez Burmistrza Miasta i Gminy w L., złożonym z upoważnienia Pełnomocnika Prezesa Agencji Budowy i Eksploatacji Autostrad przez Kierownika Oddziału Rejonowego Wojewódzkiego Biura Geodezji i Terenów Rolnych w O., wskazano, że zgodnie z decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w sprawie lokalizacji autostrady A-4 z dnia 24 czerwca 1997 r. (...), wymienione w nim nieruchomości wchodzą w skład gruntów niezbędnych na cele budowy autostrady A-4. Dodano także, iż dla umożliwienia ich nabycia na własność przez Skarb Państwa w trybie ustawy o autostradach płatnych niezbędny jest podział geodezyjny tych nieruchomości i wydanie decyzji zatwierdzającej projekty tych podziałów na zasadzie art. 95 ust. 6 i art. 96 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wniosek ten objął m.in. działki oznaczone nr: 601, 602, 603/2, 603/3, 606/2, 606/3 i 607, należące do Henryka i Renaty B.
Decyzją z dnia 15 października 1996 r. (...) Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa zreformował zaskarżoną decyzję Wojewody O. z dnia 25 lipca 1996 r. (...) m.in. w ten sposób, że w pkt 2f za linie rozgraniczające pas drogowy autostrady przyjął linie oznaczone kreską ciągłą koloru czerwonego na mapach stanowiących załączniki nr 1, 2 i 3 do zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia 24 czerwca 1997 r. (...) Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, na podstawie art. 145 par. 1 pkt 5 i art. 151 par. 1 pkt 2 Kpa, uchylił powyższą decyzję Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w części dotyczącej pkt 2f i nadał tej decyzji we wspomnianym punkcie następujące brzmienie: "za linie rozgraniczające pas drogowy autostrady przyjmuje się linie oznaczone na mapach stanowiących załącznik do niniejszej decyzji, kreską ciągłą koloru niebieskiego, a w miejscach, w których brak na tych mapach linii koloru niebieskiego za linie rozgraniczające pas drogowy autostrady przyjmuje się linie oznaczone linią ciągłą koloru czerwonego".
Wynika stąd, że powyższy podział był dopuszczalny, zgodny z prawem. Natomiast zarzucanie jak to czynią skarżący, określonych niedogodności, wiążących się z przyszłą inwestycją, nie może się odbywać na tym etapie przygotowań do budowy autostrady. Mogły one bowiem zostać postawione w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie jej lokalizacji, bądź - późniejszym, dotyczącym pozwolenia/eń/ na budowę tej inwestycji.
W tym stanie rzeczy skargę należało oddalić na zasadzie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./. Zaskarżona decyzja, jak i decyzja utrzymana nią w mocy nie narusza bowiem prawa, a Naczelny Sąd Administracyjny - w myśl art. 1 i art. 21 cytowanej ustawy o NSA kontroluje jedynie zgodność decyzji z prawem, co oznacza, że takich względów jak słuszność, czy celowość zawartego w niej rozstrzygnięcia nie może brać pod uwagę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło