II SA/Wr 216/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędziowie: NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Asesor WSA Maria Tkacz-Rutkowska Protokolant: Krzysztof Caliński po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie przyznania zasiłku celowego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w M. przyznał skarżącemu J. K. zasiłek celowy w wysokości [...] zł. Pismem z dnia [...] r. J. K. wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 105 § 1 kpa, po rozpatrzeniu wniosku J. K. "o wycofanie odwołania od decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie przyznania zasiłku celowego w wysokości [...] zł", umorzyło postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że pismem z dnia [...] r. Ośrodek Pomocy Społecznej w M. przesłał do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oświadczenie strony o wycofaniu odwołania. Wskazując na treść art. 137 kpa organ II instancji stwierdził, iż z akt sprawy wynika, że "wydana decyzja organu I instancji nie narusza prawa jak również interesu społecznego. W tej sytuacji wniosek strony o wycofanie odwołania zasługuje na uwzględnienie". Na powyższą decyzję J. K. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący podjął merytoryczną polemikę z decyzją Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie "zasiłku celowego do sklepu spożywczego na żywność". Jego zdaniem zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzenie organu odwoławczego, iż decyzja organu I instancji nie narusza prawa jak również interesu społecznego jest nieprawidłowe, bowiem przyznanie pomocy w formie talonów do sklepu narusza jego interes i jest niezgodne z prawem. Powołał się przy tym na swój zły stan zdrowia oraz trudną sytuację rodzinną i materialną. W skardze zawarto ponadto stwierdzenie: "Poza powyższym chodzi o decyzję z dnia [...], a nie jak błędnie skonstatowało Kolegium z [...]". W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o umorzenie postępowania, powołując się na pismo skarżącego z dnia [...] r., w którym zawarto oświadczenie o wycofaniu skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. W licznych pismach kierowanych do Sądu po przesłaniu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. odpowiedzi na skargę skarżący wnosił o rozpatrzenie jego skargi przez Sąd i wywodził, że nie zamierzał cofać skargi. Następnie oświadczył, że nie sporządzał i nie podpisywał pisma o wycofaniu skargi, a znajdujące się w aktach podpisane jego imieniem i nazwiskiem pismo zostało sfałszowane, o czym powiadomił organy ścigania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Tak więc obecnie właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia występują. Skarga zatem zasługiwała na uwzględnienie. W pierwszej kolejności stwierdzić wypada, iż wobec stanowczych twierdzeń skarżącego kierowanych do Sądu o podtrzymywaniu skargi uznać należy, że nie było jego wolą cofnięcie wniesionej w tej sprawie skargi. To jednak, czy pismo o cofnięciu skargi zostało sfałszowane, jak twierdzi skarżący, nie może być rozstrzygane w niniejszym postępowaniu, gdyż do rozstrzygnięcia tej kwestii uprawnione są organy ścigania, a nie sąd administracyjny. Mimo to, skoro skarżący zgłasza tak poważne zarzuty pod adresem pisma cofającego skargę, skarga ta powinna zostać merytorycznie rozpatrzona. Podkreślić następnie trzeba, że przedmiotem kontroli sądowej w tej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. Nr [...], wydana w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie przyznania zasiłku celowego przyznanego decyzją Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia [...] r. Nr [...]. Oznacza to, że kontroli Sądu podlega zasadność umorzenia postępowania odwoławczego w powyższej sprawie, a nie prawidłowość decyzji, od której wniesiono przedmiotowe odwołanie lub innej decyzji wydanej przez ten organ. Oceniając zasadność umorzenia przedmiotowego postępowania odwoławczego zauważyć trzeba, że podstawą tego rozstrzygnięcia podjętego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. było przesłane w dniu [...] r. przez Ośrodek Pomocy Społecznej w M. do organu II instancji oświadczenie strony o wycofaniu odwołania. Analizując powyższą kwestię stwierdzić należy, iż znajdujące się w aktach oświadczenie nie posiada daty i nie precyzuje, o jakim odwołaniu jest w nim mowa. Brzmi ono: "Niniejszym oświadczam, że pomoc udzielona na zlecenie drugie do sklepu – jest pomocą na [...] r. Przyjmuję powyższe do wiadomości, w zw. z powyższym nie wnoszę odwołania". Widnieje na nim inny podpis niż na odwołaniu. Zauważyć przy tym wypada, że na skardze i na pismach kierowanych do Sądu widnieją jeszcze inne podpisy, mające być podpisami skarżącego, czasem czytelne (mniej lub bardziej), a czasem nieczytelne. Często nie są one do siebie w ogóle podobne. Ponadto na decyzji organu I instancji znajduje się zapis: "Nie wnoszę odwołania", podpis: "[...]" (ale inny niż na skardze, na odwołaniu i na oświadczeniu) oraz data [...]. W tym stanie rzeczy, skoro powyższe oświadczenie nie precyzowało wyraźnie, jakiego odwołania oraz jakiej sprawy dotyczy i nie posiadało nawet daty, to powinno było budzić wątpliwości organu odwoławczego, czy rzeczywiście dotyczy przedmiotowej sprawy. Przed ewentualnym umorzeniem postępowania odwoławczego należało zatem wyjaśnić, jakiej konkretnie sprawy ono dotyczy. Wątpliwości co do prawidłowości oświadczenia o cofnięciu odwołania mógł też budzić fakt, że podpis na nim był inny niż na odwołaniu. Zauważyć w tym miejscu wypada, iż w sporządzonym w dniu [...] r. protokole posiedzenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. jest mowa o decyzji Kierownika OPS w M. z dnia [...] r., a nie z [...] r., jak podano w zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze, że w aktach administracyjnych znajduje się decyzja Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. Nr [...], na której widnieje data "[...]", ale ostatnia cyfra nie jest zbyt czytelna i może być uznana za "0" oraz pismo skarżącego z dnia [...] r., będące odwołaniem od decyzji z dnia [...] r., nie ma natomiast decyzji z dnia [...] r. i odwołania odnoszącego się do takiej decyzji, można przypuszczać, że zaskarżona decyzja dotyczy w rzeczywistości decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia [...] r., a nie z [...] r. Niemniej jednak decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. Nr [...] wyraźnie mówi o odwołaniu od decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z dnia [...] r., chociaż numer tej decyzji i kwota udzielonego zasiłku celowego są takie, jak w decyzji z dnia [...] r. W aktach administracyjnych brak jest też postanowienia o ewentualnym sprostowaniu błędu pisarskiego. W tej sytuacji można mieć wątpliwości co do zachowania przez organ odwoławczy wystarczającej staranności niezbędnej do prawidłowego przeprowadzenia postępowania odwoławczego. Nie wyjaśnienie wszystkich istnych dla rozstrzygnięcia okoliczności i brak wystarczającej staranności w przeprowadzeniu postępowania narusza wymagania określone w art. 7 oraz art. 77 § 1 kpa i mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na względzie powyższe – zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) cytowanej wcześniej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – należało uchylić zaskarżoną decyzję. Zauważyć wypada, że stosownie do art. 200 tej ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylając zaskarżoną decyzję jest zobowiązany do zasądzenia na rzecz skarżącego kosztów postępowania. W tej sprawie Sąd pominął jednak to orzeczenie, gdyż skarżący był zwolniony od kosztów sądowych z mocy ustawy, a inne wydatki w niniejszej sprawie w postępowaniu sądowym nie wystąpiły. W myśl art. 152 cytowanej ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest także zobowiązany orzec, w jakim zakresie zaskarżony akt może być wykonany przed uprawomocnieniem się wyroku. W rozpatrywanej sprawie jednak nie zachodziła potrzeba orzekania w tym przedmiocie, ponieważ zaskarżona decyzja nie tworzyła po stronie skarżącego żadnych praw, ani nie nakładała na niego żadnych obowiązków. Nie miała zatem cech wykonalności. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji.