II SA/Wr 218/12
PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-06-27
Skład orzekający: Halina Kremis
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata może zostać uwzględniony, jeśli dochody skarżących wzrosły od czasu poprzedniego prawomocnego oddalenia wniosku, a wpis sądowy od skargi kasacyjnej został już opłacony?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazali, że ich sytuacja materialna uległa pogorszeniu od czasu poprzedniego prawomocnego oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, a wręcz ich dochody wzrosły. Ponadto, wpis sądowy od skargi kasacyjnej został już opłacony, co oznacza, że skarżący mogą ponieść ten wydatek bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek o ustanowienie adwokata został oddalony, ponieważ skarżąca posiada już profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
Wnioskodawcy D. W. i M. W. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w związku ze skargą kasacyjną od postanowienia o odrzuceniu ich skargi. Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy były prawomocnie oddalane. Wnioskodawcy podali, że ich miesięczny dochód wynosi około 2781,05 zł, a w poprzednich wnioskach podawali niższe kwoty. Wpis sądowy od skargi kasacyjnej został opłacony.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Kremis po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 27 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. W. i M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi D. W., M. W., J. W. i M. W. na Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. w przedmiocie niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 października 2009 r. sygn. akt II SA/Wr 125/04 postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Postanowieniem z dnia 28 marca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę D. W., . W., J. W. i M. W. w niniejszej sprawie.
Skargę kasacyjną od tego postanowienia wniosła D. W. zastępowana przez pełnomocnika w osobie adwokat A. K.. Wraz ze skargą kasacyjną skarżąca i M. W. wnieśli o przyznanie im prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu w osobie adwokat A. K..
We wniosku podano, że miesięczny dochód skarżących wynosi 2400 zł (emerytury), nie mają oni żadnego wartościowego majątku. Na wezwanie referendarza o udzielenie dalszych wyjaśnień skarżący nie odpowiedzieli.
Postanowieniem z dnia 23 maja 2013 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu odmówił wnioskodawcom przyznania prawa pomocy. Od postanowienia tego wnioskodawcy złożyli sprzeciw, na skutek czego utraciło ono moc. Dodatkowo na wezwanie sądu, skarżąca pismem z dnia 16 czerwca 2014 r. wyjaśniła, że otrzymuje emeryturę w wysokości 1262,50 zł, a jej małżonek w wysokości 1518,55 zł; gospodarstwo domowe prowadzą sami, a emerytury przeznaczają w 90% na wyżywienie (pismo k. 325 akt sądowych).
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, skarżąca uiściła wpis w wymaganej wysokości (k. 327 akt sądowych)
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Sprawa przyznania D. W. i M. W. prawa pomocy w niniejszej sprawie była dwukrotnie przedmiotem orzekania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu i Naczelnego Sądu Administracyjnego, który prawomocnymi postanowieniami z dnia 4 października 2012 r. (II OZ 847/12 – k. 65 akt sądowych) i z dnia 7 marca 2013 r. (II OZ 153/13 – k. 125 akt sądowych) oddalił zażalenia na postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy.
W rozpoznawanym obecnie przez sąd przypadku intencją skarżących jest, aby sąd zwolnił ich z kosztów sądowych w związku ze skargą kasacyjną od postanowienia o odrzuceniu skargi. Wpis sądowy wynosi w tej sprawie 100 zł. Jednak należy przyjąć, że kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie jest wnioskiem nowym, ale wnioskiem złożonym w trybie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), czyli zmierzającym do weryfikacji poprzedniego postanowienia wskutek zmiany okoliczności (prawnych lub faktycznych) sprawy. Przesłanki wymienione w art. 246 p.p.s.a. mają bowiem charakter dynamiczny i ich późniejsze wystąpienie może powodować konieczność udzielenia prawa pomocy w odpowiednim zakresie, również w przypadku uprzedniego prawomocnego oddalenia wniosku strony w tym zakresie. Jednakże sąd w niniejszej sprawie przyjął, że ponowne rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania prawa pomocy jest dopuszczalne, ale z uwagi na takie okoliczności, które powstały (wyszły na jaw) później i w sposób zasadniczy zmieniają sytuację materialną strony (zob. na przykład postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 564/08, Orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wobec tego należy stwierdzić, że zgodnie z przytoczonymi przepisami obowiązkiem skarżących było wykazanie, że nie są oni w stanie ponieść wydatku w kwocie 100 zł bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a nadto wykazanie, że między poprzednim rozpoznaniem wniosku o przyznanie prawa pomocy, a datą złożenia ponownego wniosku w tym przedmiocie doszło do takiej zmiany okoliczności, która aktualnie uzasadniałaby przyznanie wnioskodawcom prawa pomocy.
W ocenie sądu rozpoznającego wniosek, ze złożonych przez skarżących dokumentów (wniosek na formularzu i towarzyszących mu pismach) nie wynika, aby sytuacja majątkowa skarżących uległa pogorszeniu, które uzasadniałoby przyznanie im prawa pomocy. Obecnie łączny dochód skarżących kształtuje się na poziomie 2781,05 zł. W poprzednio złożonym wniosku (rozpoznanym postanowieniem z dnia 4 października 2012 r.) wnioskodawcy podali, że ich łączny dochód miesięczny wynosi 2523,40 zł, a we wniosku złożonym w dniu 6 listopada 2012 r. wskazali, że dochód ten wynosi 1.849 zł. Poprzednio złożone wnioski skarżących stanowiły podstawę do odmowy przyznania prawa pomocy. Zdaniem sądu, skoro dochody skarżących wzrosły, to na obecnym etapie nie można uznać, że zostało przez skarżących wykazane, iż nie są w stanie ponieść kosztów sądowych w wysokości 100 zł w zainicjowanym przez siebie postępowaniu. Co za tym idzie nie wykazano istnienia takich okoliczności, które uzasadniałyby uchylenie lub zmianę prawomocnego postanowienia sądu w tym przedmiocie.
Natomiast odnośnie do wniosku o ustanowienie adwokata, sąd zważył, że D. W. udzieliła adwokat A. K. pełnomocnictwa do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, a zatem nie można uznać, że skarżąca nie dysponuje w niniejszej sprawie pełnomocnikiem profesjonalnym. Brak zatem podstaw, aby kredytować działalność pełnomocnika ze środków Skarbu Państwa. Nadto wpis sądowy od skargi kasacyjnej został opłacony, co otwiera skarżącym drogę do jej rozpoznania.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu działając na podstawie art. 246 § 1 i art. 260 p.p.s.a. w związku z art. 165 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło