II SA/Wr 221/09

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W dnu 20 lipca 2009 r. skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z uwagi na rozpoczęte inwestycje, ogólny kryzys krajowy oraz kłopoty zdrowotne (niedawno przebyty zawał serca). Dodał, że w przypadku nieuwzględnienia niniejszego wniosku i odrzucenia skargi likwidacji ulegnie jego firma, a w konsekwencji zatrudnienie i utrzymanie straci ok. 100 osób. Wśród posiadanych składników majątkowych skarżący wymienił: mieszkanie o pow. 43 m2 oraz nieruchomość rolna o pow. 1,25 ha. Poinformował, że on z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej osiąga dochód w wysokości 2.000 zł, a jego żona z tytułu zatrudnienia otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 3.000 zł. Podniósł, że działalność gospodarcza w roku 2008 zakończył stratą finansową. W piśmie z dnia 4 sierpnia 2009 r. skarżący wyjaśnił, że nie ma zdolności kredytowej, a posiadaną nieruchomość rolną, mimo zgłoszenia jej do kilku agencji nieruchomości, nie może jak do tej pory zbyć. Dodał, że zobowiązany jest do ponoszenia następujących wydatków: czynsz- 350 zł; opłata za energię elektryczną- 100 zł; za gaz- 100 zł; koszt lekarstw- 300 zł. Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)). W ocenie Sądu wnioskodawca nie dopełnił ww. obowiązku. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy i okoliczności te -na żądanie Sądu- winny być należycie udokumentowane (art. 255 u.p.s.a.). W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wyjaśnił i nie udokumentował wielu istotnych okoliczności, które mogą kształtować jego sytuację finansową np. nie przedłożył dokumentu potwierdzającego wysokość dochodu uzyskiwanego przez siebie i swoją żonę; nie przedłożył wyciągów z posiadanych rachunków bankowych; nie określił wartości posiadanych ruchomości, w tym również tych wykorzystywanych w działalności gospodarczej; nadto nie udokumentował wysokości swoich niezbędnych miesięcznych wydatków; nie wyjaśnił dlaczego pomimo wskazywanej znacznej wysokości dochodów swoje rodziny nie ma zdolności kredytowej; nie przedłożył aktualnych dokumentów świadczących o tym, że czyni starania aby skutecznie zbyć nieruchomość rolną tak aby szybko pozyskać niezbędne środki (nie wyjaśnił np. dlaczego nie obniżył ceny sprzedaży); nie poinformował również czy nie czerpie z ww. nieruchomości korzyści (np. dzierżawiąc ją). Przyznanie prawa pomocy to w istocie "kredytowanie" kosztów postępowania z budżetu Państwa (czyli jest to dodatkowe obciążenie innych obywateli) i dlatego winno być udzielane wyjątkowo. W przypadku ubogiego społeczeństwa, jakim jest społeczeństwo polskie, prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionych (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na ten cel z jakichkolwiek źródeł. Koszty sądowe należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Zaznaczyć należy, iż dochody rodziny skarżącego są jak na warunki polskie wyższe niż przeciętne i częściowo mają charakter stały, co pozwalało i pozwala na planowanie wydatków- celem zabezpieczenia kosztów postępowania. Istotne jest, że sprawa związana jest z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą, a niedopuszczalne jest przerzucanie na Państwo skutków niewłaściwych decyzji i ryzyka gospodarczego przedsiębiorców. Jeśli rzeczywiście skutki rozstrzygnięcia w sprawie mogą dotknąć również innych przedsiębiorców, to w ich interesie jest solidarnie wesprzeć skarżącego. Zauważyć należy, iż strata księgowa (podatkowa) skarżącego za 2008 rok nie stanowi jednoznacznego dowodu na istniejące trudności finansowe firmy, gdyż równie dobrze może ona być wynikiem znaczących inwestycji czy wydatków przedsiębiorcy, a te przecież wiążą się z posiadaniem zasobów finansowych. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.