II SA/Wr 2230/01

Sygn. akt 4 II SA/Wr 2230/2001 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 października 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędziowie: NSA Bogumiła Skrzypczak NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Protokolant: apl. prok. Krzysztof Jasiński po rozpoznaniu w dniu 7 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. B. na postanowienie Wojewody D. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji w sprawie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonego postanowienia. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...]Starosta Powiatu W. uznał skarżącego R. B. za osobę bezrobotną i odmówił mu przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Decyzja ta została doręczona skarżącemu w dniu [...] r. i zawierała pouczenie, iż stronie przysługuje odwołanie do Wojewody D. w terminie 14 dni od dnia otrzymania tej decyzji, za pośrednictwem organu I instancji. W dniu [...] r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Podał w nim, że świadectwo pracy z ostatniego zakładu pracy dostał dopiero po miesiącu, a chciał ubiegać się o zasiłek przedemerytalny. Oświadczył, iż nie odwołał się w terminie, gdyż był w b.złym stanie psychicznym z powodu utraty pracy, braku możliwości jej uzyskania oraz braku pomocy ze strony PUP "w umożliwieniu dopracowania [...] dni do spełnienia wymogu uzyskania zasiłku przedemerytalnego". Nie potrafił też samodzielnie napisać odwołania. Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] Wojewoda D., powołując się na art. 58 i art. 59 § 2 kpa odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...]r. Nr [...]. W uzasadnieniu organ stwierdził, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż uchybienie nastąpiło bez jego winy, a zatem należało orzec jak wyżej. Na powyższe postanowienie R. B. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący przedstawił merytoryczne zarzuty stawiane decyzji odmawiającej mu przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych i wywodzi, że nie zachował terminu z winy zakładu pracy, który nie wydał mu świadectwa pracy. Podkreślał, że gdyby zakład pracy wydał mu w terminie świadectwo pracy, to miałby uprawnienia do świadczenia przedemerytalnego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżone postanowienie i argumenty zawarte w jego uzasadnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Tak więc obecnie właściwym do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych (decyzji, postanowień). Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Akt administracyjny jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie aktu administracyjnego, względnie stwierdzenie jego nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia występują. Skarga zatem zasługiwała na uwzględnienie. Podkreślić przede wszystkim trzeba, iż przedmiotem rozpatrywanej sprawy jest jedynie kwestia przywrócenia terminu do złożenia przez skarżącego odwołania od decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...] r. Nr [...]. Podnoszone zatem przez skarżącego zarzuty i argumenty dotyczące decyzji odmawiającej mu przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych nie mają żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, bowiem nie dotyczą jej przedmiotu. W tym postępowaniu Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do oceny powyższej decyzji Starosty Powiatu W., a jedynie do oceny zgodności z prawem postanowienia Wojewody D. odmawiającego przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Starosty Powiatu W. z dnia [...]r. Stosownie do art. 58 kpa w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1), przy czym prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). W niniejszej sprawie rozstrzygnięcie jest co najmniej przedwczesne, bowiem Wojewoda D. nie miał jeszcze dostatecznego materiału, aby prawidłowo rozpoznać przedmiotowy wniosek. Przed jego rozpatrzeniem należało wezwać skarżącego do wykazania, że faktycznie nie był w stanie w terminie złożyć odwołania. Trzeba było zażądać przedłożenia stosownych dowodów na potwierdzenie, iż tak było w rzeczywistości (np. zaświadczeń lekarskich, psychologicznych itp.). Obowiązkiem każdego organu administracji jest jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej wydawanego aktu, co wynika jednoznacznie z zasad ogólnych wyrażonych w art. 9 kpa (zasada udzielania informacji) oraz art. 11 kpa (zasada przekonywania, czyli wyjaśniania stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia). Warunkiem wydania prawidłowego aktu administracyjnego (decyzji, postanowienia) jest podejmowanie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 7 i art. 77 § 1 kpa). Podkreślić przy tym trzeba, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa). Przepis art. 107 § 3 w związku z art. 126 kpa stanowi, iż uzasadnienie faktyczne postanowienia powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W rozpatrywanej sprawie, wbrew nakazom wynikającym z powyższych przepisów, Wojewoda przed wydaniem zaskarżonego postanowienia nie wyjaśnił należycie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności i w rezultacie nie ustalił w sposób prawidłowy stanu faktycznego. Jeżeli bowiem skarżący rzeczywiście w czasie, gdy biegł termin do złożenia odwołania, nie uczynił tego ze względu na swój zły stan zdrowia psychicznego, który uniemożliwiał mu podejmowanie niezbędnych czynności i fakt ten byłby w stanie udowodnić, to okoliczność taka mogłaby uprawdopodobnić, że nie z własnej winy uchybił on terminowi do wniesienia odwołania. Gdyby zatem organ - stosownie do art. 9 kpa - należycie i wyczerpująco poinformował skarżącego o konieczności uprawdopodobnienia podnoszonych we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania twierdzeń, to wówczas nie byłoby wątpliwości, czy przedstawiane przez skarżącego argumenty zasługują na uwzględnienie, czy też nie. W konsekwencji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Wojewoda nie wykazał, dlaczego uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż uchybił terminowi bez własnej winy. W tym stanie rzeczy stwierdzić trzeba, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów postępowania, przy czym naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na względzie powyższe - zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) - należało uchylić zaskarżone postanowienie. Zauważyć wypada, że stosownie do art. 200 tej ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylając zaskarżony akt administracyjny jest zobowiązany do zasądzenia na rzecz skarżącego kosztów postępowania. W tej sprawie Sąd pominął jednak to orzeczenie, gdyż skarżący był zwolniony od kosztów sądowych z mocy ustawy, a inne wydatki w niniejszej sprawie nie wystąpiły. W myśl art. 152 cytowanej ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest także zobowiązany orzec, w jakim zakresie zaskarżony akt może być wykonany przed uprawomocnieniem się wyroku. W rozpatrywanej sprawie jednak nie zachodziła potrzeba orzekania w tym przedmiocie, ponieważ zaskarżone postanowienie nie tworzyło po stronie skarżącego żadnych praw, ani nie nakładało na niego żadnych obowiązków. Nie miało zatem cech wykonalności. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji.