II SA/Wr 224/02

Sygnatura akt II SA/Wr 224/02 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 października 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: SNSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: NSA Halina Kremis (sprawozdawca) NSA Julia Szczygielska Protokolant: Agnieszka Karcz po rozpoznaniu w dniu 20 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi E. K. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza do Wojewody D. na rzecz skarżącego 10 zł kosztów postępowania przed sądem administracyjnym; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. 5 Sygnatura akt II SA/Wr 224/02 UZSADNIENIE Decyzją Starosty Powiatu W. nr [...] z dnia [...]r. zatwierdzono projekt i wydano pozwolenie na nadbudowę pomieszczenia socjalnego nad częścią warsztatu przy ul. M. R. [...] w R., na działce nr [...]. Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 82 ust. 1 i 2, art. 28, art. 33 ust. 1 i art. 34 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414, z późn. zm.) oraz art. 104 kpa. Od tej decyzji odwołanie wniósł E. K . W odwołaniu wskazał (między innymi), że inwestor dokonał nadbudowy wymienionych w decyzji pomieszczeń na rok przed wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji nie posiadając żadnych pozwoleń, ani należytego nadzoru budowlanego, co doprowadziło do sytuacji niebezpiecznej, nie dającej gwarancji bezpieczeństwa ani użytkownikom, ani odwołującemu się jako sąsiadowi inwestycji. Nadto strona w odwołaniu podnosi, że kwestionowana inwestycja stanowi akceptację samowoli budowlanej. Decyzją Wojewody D. z dnia [...]r. (Nr [...]), wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, w zw. z art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 z póz. zm.), utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję. Na uzasadnienie organ odwoławczy wskazał, że w dniu [...]r. Starosta Powiatu W. decyzją nr [...]r. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę dla inwestycji polegającej na nadbudowie pomieszczeń socjalnych nad częścią warsztatu w R. na działce nr [...] przy ul. M. R. [...]. Od decyzji tej wniósł odwołanie E. K . W dniu [...]r. Wojewoda D. decyzją nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Decyzją nr [...] z dnia [...]r. Starosta Powiatu W. zatwierdził projekt i udzielił pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Po dokonaniu analizy akt sprawy, organ odwoławczy stwierdził, co następuje: Art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane stanowi, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania terenu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wymogami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, posiadanie wymaganych opinii i uzgodnień oraz wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. Jak wynika z decyzji nr [...] z dnia [...]r. Wójta Gminy Ś. K., teren zainwestowania w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczony jest na usługi handlu i rzemiosła i dopuszcza się budowę nowej i modernizację istniejącej zabudowy. Art. 34 ust. 3 pkt Sygnatura akt II SA/Wr 224/02 1 ustawy prawo budowlane stanowi, że projekt zagospodarowania działki lub terenu, powinien być sporządzony na aktualnej mapie. Jak wynika z badania projektu, mapa zagospodarowania terenu jest sporządzona na mapie z dnia [...] r., przeznaczonej do celów projektowych. W części nr 3 powołanej decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dotyczącej "warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, wynikających z przepisów szczególnych" w pkt 3.8 określony został wymóg uzyskania uzgodnienia projektu budowlanego z Państwową Strażą Pożarną w zakresie dróg ewakuacyjnych i wymaganiami ochrony przeciwpożarowej. Takie uzgodnienie inwestor uzyskał. Organ odwoławczy ustalił ponadto, że projekt został wykonany przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. Jak z powyższego wynika, inwestor spełnił wymogi powołanego art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Przepis art. 32 ust. 4 ustawy Prawo budowlane stanowi, że pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inwestor wniósł podanie o wydanie pozwolenia na budowę w dniu [...] r. Decyzja nr [...] Wójta Gminy Ś. K." na o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu została wydana w dniu [...]r. z terminem ważności do [...]r. Należy uznać, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego. Jak wynika z akt sprawy, inwestor do akt sprawy załączył akt notarialny (repertorium A [...]) stwierdzający prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Spełnił więc warunki określone w art. 32 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z art. 35 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, w razie spełnienia warunków określonych w art. 35 ust. 1 i 2 oraz art. 32 ust. 4 rzeczonej ustawy, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Strona w odwołaniu podniosła, że inwestor wykonał nadbudowę pomieszczenia socjalnego przed uzyskaniem pozwolenia na budowę oraz, że przedmiotowa inwestycja prowadzona jest bez nadzoru budowlanego. Jak wynika z akt pierwszej instancji właściwe organy nadzoru budowlanego nie wniosły w sprawie przedmiotowej inwestycji zastrzeżeń. W sprawie nadzoru nad robotami budowlanymi prowadzonymi bez właściwego pozwolenia na budowę, zgodnie z przepisami art. 83 ust. 1, właściwie są organy nadzoru budowlanego. Powyższy zarzut, przedstawiony przez stronę w odwołaniu, nie może być więc przedmiotem rozpatrywania przez tutejszy organ. Na ostateczną decyzję skargę do Sądu Administracyjnego złożyła strona. W skardze wskazała zarzuty zbieżne z odwołaniem. Wniosła Sygnatura akt II SA/Wr 224/02 o uchylenie obu zapadłych w toku postępowania administracyjnego decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Skarga jest uzasadniona, a to musi doprowadzić do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji organu odwoławczego, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. W toku całego postępowania administracyjnego skarżący konsekwentnie podnosił, że inwestycja, której decyzje dotyczą została przed ich wydaniem zrealizowana w warunkach samowoli budowlanej. Organ drugiej instancji pisze w uzasadnieniu swojej decyzji, że "jak wynika z akt pierwszej instancji właściwe organy nadzoru budowlanego nie wniosły w sprawie przedmiotowej inwestycji zastrzeżeń", jednakże w doręczonych sadowi aktach brak jakiegokolwiek dowodu potwierdzającego taką tezę. Jest to okoliczność bardzo istotna dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy w zakresie postępowania administracyjnego, dotyczącego pozwolenia na budowę. Jak bowiem wielokrotnie wskazywał w szeregu wyrokach Naczelny Sąd Administracyjny, "decyzja o pozwoleniu na wykonanie robót budowlanych może dotyczyć wyłącznie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych i realizacja robót budowlanych przez inwestora przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę nawet jeśli nie została wykonana całość tych robót, powoduje bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem o pozwolenie na budowę" (vide np. wyrok NSA z dnia 15 listopada 2000 r., IV SA 1164/98, LEX nr 53387). Również w wyroku z 1 kwietnia 1999 r. (IV SA 640/97, LEX nr 47219) NSA wyjaśnił że "zasada, wedle której w sytuacji gdy roboty budowlane zostały wykonane, wydanie pozwolenia na budowę jest bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 kpa i postępowanie w tym przedmiocie winno ulec umorzeniu". Teza ta nie straciła na aktualności także pod rządem Prawa budowlanego z 1994 r. W sprawie niniejszej organ odwoławczy uznał jednakże za bezprzedmiotowe postępowanie o pozwolenie na budowę nie z powodu wykonania robót budowlanych lecz wyłącznie na skutek podjęcia takich robót bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wydaje się oczywiste na gruncie przepisów art. 50 i 51 Prawa budowlanego z 1994 r., iż tego rodzaju sytuacja nie dawała podstaw do umorzenia postępowania lecz wyłącznie do nakazania wstrzymania prowadzenia robót budowlanych oraz, po spełnieniu przez inwestora określonych warunków, do udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Z przedłożonych sądowi do oceny w rozpoznawanej sprawie dokumentów wynika jedynie (uzasadnienie decyzji Wojewody D. z dnia [...]r. nr [...]), że organ ten w rozmowie telefonicznej ustalił, iż przed PINB toczy się postępowanie w zakresie samowoli budowlanej, dotyczącej tej inwestycji, natomiast z 4 Sygnatura akt II SA/Wr 224/02 niczego nie wynika, aby owo postępowanie zostało ostatecznie zakończone. Uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji (nad wyraz lakoniczne) w ogóle tej kwestii nie porusza. Natomiast żaden dowód nie wskazuje ani czy postępowanie przed organami nadzoru budowlanego zostało zakończone, ani - jeśli tak - to w jaki sposób. Ustalenie tej okoliczności w świetle przywołanych orzeczeń NSA ma istotne znaczenie dla wyniku rozpoznawanej sprawy, dlatego zaskarżone decyzje muszą podlegać uchyleniu. Dodatkowo należy zauważyć, że w aktach znajduje się "Oświadczenie o podjęciu obowiązków kierownika budowy" podpisane przez J. C., z którego można tylko wnioskować, że zostało podpisane w [...] r., natomiast nie wiadomo w jakiej dacie obowiązki te rzeczywiście przez kierownika budowy zostały podjęte. Także dołączony do akt projekt budowlany, jak wynika z jego treści, został opracowany w [...]r., czyli na ponad rok przed datą decyzji organu pierwszej instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą kompetentnych organów będzie uzupełnienie postępowania dowodowego we wskazanym zakresie, co winno doprowadzić do wydania prawidłowej decyzji. Reasumując, wobec naruszenia zasad postępowania, a to art. 7 i 77 kpa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak na wstępie. Orzeczenie o kosztach oparto na postanowieniu art. 200 wymienionej wcześniej ustawy, zaś wstrzymanie wykonania uchylonej decyzji znajduje uzasadnienie w art. 152 tej ustawy. 5