II SA/Wr 225/07

WyrokWSA we Wrocławiu2007-09-20

Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Julia Szczygielska, Alicja Palus

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przeznaczeniu gruntów leśnych na cele nieleśne, wydana na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, może zostać podjęta bez dokładnego ustalenia, czy grunty te stanowią lasy ochronne, co wiąże się z zastosowaniem art. 9 ust. 3 tej ustawy?
Ratio decidendi
Decyzja o przeznaczeniu gruntów leśnych na cele nieleśne, wydana na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, jest wadliwa, jeśli organ nie ustalił, czy grunty te stanowią lasy ochronne. W przypadku lasów ochronnych, zastosowanie znajduje art. 9 ust. 3 tej ustawy, który wymaga uzasadnienia decyzji ważnymi względami społecznymi i brakiem innych gruntów dla inwestycji. Brak takiego ustalenia stanowi naruszenie przepisów proceduralnych, w tym obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
Stan faktyczny
Burmistrz Miasta N. R. złożył wniosek o zgodę na przeznaczenie na cele nieleśne gruntów leśnych o powierzchni 5,98 ha. Marszałek Województwa D. wydał zgodę na przeznaczenie części tych gruntów (2,25 ha) na cele nieleśne, m.in. pod park miejski i drogi, ale nie wyraził zgody na przeznaczenie pozostałych 3,73 ha pod inwestycje turystyczne i sportowo-rekreacyjne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy decyzję Marszałka. Burmistrz Miasta N. R. zaskarżył decyzję SKO, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących lasów ochronnych i dowolność rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa D. i orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędziowie: Sędzia NSA Julia Szczygielska (sprawozdawca) Sędzia WSA Alicja Palus Protokolant: aplik. prok. Joanna Kłosowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 września 2007 r. sprawy ze skargi Burmistrza Miasta N. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nie wyrażenia zgody na przeznaczenie na cele nieleśne gruntów leśnych położonych na terenie Miasta N. R., w obrębie N. R. [...] I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. W dniu [...] Marszałek Województwa D. wydał na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266 ze zm.) decyzję Nr [...], którą: 1. wyraził zgodę na przeznaczenie na cele nieleśne gruntów leśnych o łącznej pow. 2,25 ha, położonych na terenie miasta N. R., obręb N. R. [...], w granicach działek nr [...] (1,53 ha), nr [...] (o,02 ha), nr [...] (0,23 ha), nr [...] (0,10 ha), nr [...] (0,03 ha), nr [...] (0,02 ha), nr [...] (0,03 ha), nr [...] (0,17 ha), nr [...] (0,09 ha), nr [...] (0,03 ha) – nie stanowiących własności Skarbu Państwa przewidzianych pod: – IZP – teren parku miejskiego, w którym dopuszcza się lokalizację: altan parkowych, muszli koncertowych, obiektów małej architektury i innych tego typu obiektów uatrakcyjniających park, obiektów i urządzeń sportowo-rekreacyjnych, przeprowadzenie ciągów pieszych i rowerowych, poszerzenie ulic publicznych i i publicznych przejść pieszych oraz przeprowadzanie dróg wewnętrznych, organizowanie miejsc postojowych dla rowerów, przeprowadzanie infrastruktury technicznej oraz lokalizację obiektów i urządzeń towarzyszących tym sieciom - część działki nr [...] (1,47 ha), – 3, 5, 9 KDD - pasy ulic publicznych (istniejących i planowanych do modernizacji lub realizacji) - dojazdowych - część działki nr [...] (0,05 ha) - 3KDD, nr [...] (0,01 ha) – 5KDD oraz nr [...] (0,08 ha), 481/4d (0,17 ha) - 9 KDD, – IZL, OS, 2ZL, OS, 3ZL, OS - kapliczki "dżumowe" - część działki nr [...] (0,02 ha), – 1IT – sieci oraz urządzenia i obiekty infrastruktury technicznej – telewizyjnej stacji retransmisyjnej oraz innych instalacji radiokomunikacyjnych - część działki nr [...] (0,07 ha), – 13KDW – pasy ulic wewnętrznych - część działki nr [...] (0,08 ha), nr [...] (0,10 ha), [...] (0,03 ha), [...] (0,02 ha), [...] (0,03 ha), – 7KDL – pasy ulic publicznych (istniejących i planowanych do modernizacji lub realizacji) – lokalnych - części działki nr [...] (0,09 ha) i nr [...] (0,03 ha) 2. nie wyraził zgody na przeznaczenie na cele nieleśne gruntów leśnych o łącznej powierzchni 3,73 ha, położonych na terenie miasta N. R., w obrębie N. R. [...], w granicach działek nr [...] (0,45 ha), nr [...] (0,26 ha), nr [...] (0,74 ha), nr [...] (0,82 ha), nr [...] (1,04 ha), nr [...] (0,09 ha), nr [...] (0,33 ha) - nie stanowiących własności Skarbu Państwa, oznaczonych kolorem zielonym na załączonych do wniosku mapach w skali 1:5000, przewidzianych pod: – 1UTT – terenowe usługi turystyczne, z wyłączeniem usług hotelarskich - część działki nr [...] (0,45 ha), – 1, 2 US – terenowe Urządzenia sportu i rekreacji cześć działki nr [...] (0,26 ha), nr [...] (0,74 ha) – 1US oraz nr [...] (0,82 ha), nr [...] (1,04 ha), nr [...] (0,09 ha), nr [...] (0,33 ha) – 2 US zgodnie z ustaleniami projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru w rejonie G. Ś. A., sporządzonego w trybie określonym przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym na podstawie uchwały nr [...] Rady Miejskiej w N. R. z dnia [...]. Na powyższą decyzję w części dotyczącej nie wyrażenia zgody na przeznaczenie na cele nieleśne gruntów leśnych o łącznej powierzchni 3,73 ha, wniósł odwołanie Burmistrz Miasta N. R., podkreślając, że wystąpienie z wnioskiem o zmianę przeznaczenia w/w gruntów leśnych na cele nieleśne spowodowane było opracowywanym projektem "miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru w rejonie G. Ś. A. w N. R.". W projekcie tegoż planu przewidziano atrakcyjne zagospodarowanie turystyczne i sportowo-rekreacyjne, zgodnie z tradycjami takiego wykorzystywania terenów G. Ś. A., które sięgają połowy XIX wieku. Wnioskowany do zmiany przeznaczenia teren oznaczony symbolem 1US o pow. 1,00 ha (działka nr [...] i nr [...]) przecięty jest wzdłuż działką nr [...] (wyłączoną z użytkowania leśnego), na której w latach 1975-1993 istniał wyciąg orczykowy z jedenastoma podporami liny o długości 750 m. Odwołujący się wskazał, iż w "Uproszczonym planie urządzenia lasów komunalnych miasta N. R." z dnia [...], zaleca się wybudowanie na działce nr [...] deszczochronu oraz postawienie ławek, a na działce nr [...] – wyremontowanie istniejących ławek i zadaszenia metalowego; na jej terenie znajduje się też stół ze stołkami. Natomiast wnioskowany teren oznaczony symbolem 2US o pow. 2,28 ha (działka nr [...], [...], [...] i [...]) przecięty jest wzdłuż działką nr [...] (o pow. 0,38 ha), która jest wyłączona z użytkowania leśnego i stanowi narciarski szlak zjazdowy oraz wyłączoną z użytkowania leśnego działką nr [...], stanowiącą miejsce biwakowania i widokowe, przeznaczone w "Uproszczonym planie urządzenia lasów komunalnych miasta N. R." do zagospodarowania turystyczno-rekreacyjnego, w tym dla sportów zimowych. Ponadto po stronie zachodniej wnioskowanego terenu przylega teren wyłączony z użytkowania leśnego (działka nr [...]), na którym znajdował się wyciąg orczykowy, który dochodził do stacji górnej G. A. (stacja zwrotna) położonej w niedalekiej odległości od wnioskowanego terenu na działce nr [...]. W okolicach tego wyciągu są wyznaczone i zagospodarowane miejsca do biwakowania, ławki, stoły i zadaszenia - co wynika z "Uproszczonego planu urządzenia lasów komunalnych miasta N. R.". Nadto, zdaniem Burmistrza Miasta N. R., realizacja wyciągu narciarskiego jest bardzo istotnym elementem ożywienia turystyczno-rekreacyjnej funkcji G. Ś. A., a jednocześnie służy przywróceniu jej dawnej roli. Stanowi to jednocześnie bardzo ważny element restrukturyzacji gospodarki miasta, która załamała się po zamknięciu kopalni węgla kamiennego. Ze względu na swoje położenie w układzie komunikacyjnym N. R. jest w o wiele gorszej sytuacji w porównaniu do miast tj. W. czy D. przy staraniach o przyciągnięcie dużych inwestorów przemysłowych. Zatem inwestycje służące rekreacji są jednym z podstawowych kierunków rozwoju miasta. Miejsce wybrane w projekcie planu dla realizacji wyciągów i związanych z nimi tras zjazdowych jest zdaniem strony optymalne. Wykorzystuje się do tego niezabudowany fragment północnego stoku G. Ś. A. Jednocześnie cieki wodne przebiegające w pobliżu ułatwiłyby pozyskiwanie wody do zaśnieżania. Lokalizacja w sąsiedztwie centrum miasta – około 800 m od R. – sprawia, że dla wielu użytkowników zespół ten będzie dostępny na piechotę, co dodatkowo wzmocni jego popularność, a z drugiej strony przyczyni się do poprawy szeroko rozumianych warunków zamieszkiwania. Przy wyznaczeniu obszaru dla zespołu narciarstwa zjazdowego nie można było, w ocenie Burmistrza, ograniczyć się do wykorzystywania wyłącznie terenów, na których były poprzednio usytuowane urządzenia narciarskie, gdyż konieczne stało się dostosowanie planowanego zagospodarowania do obecnych wymogów. Ponadto poprzednio droga na G. Ś. A. była zamykana w okresie zimowym dla przepuszczaniu narciarzy, co obecnie również trudno byłoby zaakceptować. Część terenów leśnych, w odniesieniu do których wystąpiono o zgodę na zmianę przeznaczenia, była poprzednio niezalesiona i wykorzystywana do celów narciarskich, a dopiero potem zarosła w wyniku naturalnej sukcesji. Obszar narciarstwa zjazdowego na stokach G. Ś. A. jest tylko jednym z elementów jej całościowego zagospodarowania turystyczno-rekreacyjnego. Przewiduje się zapewnienie warunków do całorocznego wykorzystywania tego kompleksu przez użytkowników zainteresowanych różnymi atrakcjami m.in. narciarstwem zjazdowym lub biegowym, sportami jeździeckimi, lotniarstwem (w tym przy wykorzystywaniu wyciągu narciarskiego) itp. Burmistrz podkreślił również, iż projekt planu zmierza do przywrócenia funkcji tej G., którą zaczęto jej nadawać już w połowie XIX wieku. Od tego czasu zrealizowano wieżę widokową, obecne schronisko, a także ciągi spacerowe oraz zalesiono północne stoki G. Zatem za wyrażeniem zgody na zmianę przeznaczenia wyznaczonych projekcie planu enklaw leśnych na cele rekreacyjno-sportowe przemawiają nie tylko względy ekonomiczne i społeczne, ale i także historyczne. Po rozpatrzeniu w/w odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wydało na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 2 pkt 1, 3 i 4, art. 4 pkt 21 i 24, art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 2 pkt 5 i ust. 3 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266 ze zm.) oraz art. 1, art. 3, art. 6 ust. 1 pkt 1, 2, 7 i 8, art. 7, art. 8, art. 13 ust. 1 i 2, art. 15 art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2005 r. Nr 45, poz. 435 ze zm.) decyzję z dnia [...] Nr [...], którą utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu stwierdzono, iż zgodnie ze stanowiącym podstawę prawną w/w decyzji organu I instancji przepisem art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych - przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów leśnych pozostałych (a więc niestanowiących własności Skarbu Państwa) wymaga uzyskania zgody marszałka województwa wyrażanej po uzyskaniu opinii izby rolniczej. Wyrażenie zgody następuje na wniosek wójta, burmistrza lub prezydenta miasta (art. 7 ust. 3). Dla rozstrzygnięcia Kolegium istotny był fakt, że skoro ustawodawca nie wskazał kryteriów wyrażania zgody na przeznaczenie gruntów na cele nieleśne, decyzja podejmowana przez marszałka województwa ma charakter uznaniowy. Kontrola zaś legalności decyzji uznaniowych sprowadza się zdaniem Kolegium przede wszystkim do ustalenia, czy decyzja podjęta została przez organ uprawniony, czy przepisy prawa materialnego pozwalały na podjęcie takiej decyzji oraz czy samo rozstrzygnięcie nie nosi cech dowolności. Zaskarżona decyzja tym kryteriom, w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., odpowiada. Ponieważ wniosek dotyczył lasów komunalnych miasta N. R., w sprawie nie występowały inne strony postępowania. Organ pierwszej instancji uzyskał opinię D. Izby Rolniczej, poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne i prawidłowo zastosował przepisy prawa. Podjęte przez Marszałka Województwa D. rozstrzygnięcie nie nosi w ocenie Kolegium cech dowolności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzielając w pełni stanowisko organu I instancji, wskazało, iż w odwołaniu wymieniono niektóre zadania z uproszczonego planu urządzenia lasów komunalnych Miasta N. R. przyjętego na okres od 1 stycznia 2006 r. do 31 grudnia 2016 r. Obejmują one m.in. wybudowanie na działce nr [...] deszczochronu oraz postawienie ławek, a na działce nr [...] wyremontowanie istniejących ławek i metalowego zadaszenia. Zadania te zdaniem Kolegium, nie wymagają wylesienia terenu ani zmiany przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne. Z planu tego wynika również, że drzewostan występujący na tych działkach obejmuje starodrzew świerkowy w wieku 70 i 85 lat, co nie przemawia za przeznaczeniem tych gruntów leśnych na cele nieleśne. Ustawa o lasach w jej przepisach art. 3, art. 6 ust. 1 pkt 1, 1a, 7, 8 i 9, art. 7, art. 8, art. 9 i 13 ust 1 zakłada zasady powszechnej ochrony lasów, trwałości ich utrzymania, ciągłości ich użytkowania, zrównoważonego wykorzystania wszystkich funkcji lasów i powiększania zasobów leśnych. W rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości organu odwoławczego, że przepis art. 3 pkt 2 ustawy o lasach przewiduje, iż w lasach mogą istnieć urządzone m.in. drogi leśne, parkingi leśne i urządzenia turystyczne, bez wyłączenia gruntów z leśnego użytkowania. Te możliwości przewidziano w uproszczonym planie urządzenia lasów komunalnych miasta N. R. Plan ten zakłada: wybudowanie deszczochronu i ławek na działce nr [...] w pododdziale 1i, wyremontowanie ławek i wymianę zadaszenia na działce nr [...] w pododdziale 1b, zagospodarowanie turystyczne innej części działki nr [...] w pododdziale 3i, w miejscu widokowym przydatnym na biwak (na gruncie rolnym klasy IVa), przez wybudowanie deszczochronu i ławek oraz odbudowanie wiaty i ławek na działce nr [...] w pododdziale 4a. Ponadto w planie tym przewidziano zagospodarowanie turystyczne i rekreacyjne dla sportów zimowych na wyłączonej już działce nr [...] w pododdziale 2b, w miejscu biwakowania i widokowym oraz zagospodarowanie narciarskiego szlaku zjazdowego w pododdziale 2c. Nadto organ podkreślił, że wniosek o zmianę przeznaczenia gruntów leśnych dotyczy lasów komunalnych, mających szczególny status prawny lasów ochronnych miasta N. R., których dotyczą ograniczenia. Określa je przepis art. 4 pkt 21 powołanej na wstępie ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, w definicji urządzeń turystycznych, jakie mogą znajdować się na gruntach lasu ochronnego niewyłączonych z użytkowania leśnego oraz art. 6 ograniczający dopuszczalność wyłączeń nieużytków i gruntów o najniższej przydatności produkcyjnej, a także ograniczenia w art. 9 ust. 3 tej ustawy, który dopuszcza zmiany przeznaczenia gruntów lasów ochronnych do przypadków uzasadnionych ważnymi względami społecznymi i brakiem innych gruntów dla inwestycji. Organ pierwszej instancji, jak wskazało Kolegium, wyraził zgodę na przeznaczenie na inwestycje miejskie o charakterze publicznym, a więc uzasadnione w tych miejscach ważnymi interesami miasta i względami społecznymi, większości działki nr [...], w obszarze wchodzącym w zabudowę miasta, tj. na urządzenie parku miejskiego z lokalizacją urządzeń rekreacyjnych oraz na drogi publiczne i wewnętrzne i infrastrukturę techniczną. Wyraził także zgodę na wyłączenie z użytkowania leśnego części działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], ma poszerzenie i urządzenie dróg publicznych i wewnętrznych oraz części działki [...] na urządzenia i obiekty telewizyjnej stacji retransmisyjnej i instalacje radiokomunikacyjnej. Zgoda tego organu dotyczy także wniosku o przeznaczenie na cele nieleśne, a więc na zainwestowanie części działki [...] na cel oznaczony w projekcie planu miejscowego symbolami [...], [...], [...]. Zdaniem organu II instancji, Marszałek Województwa D. nie mógł uznać za możliwe wyrażenie zgody na wyłączenie fragmentów lasu ochronnego z użytkowania leśnego na terenowe inwestycje turystyczne, sportu i rekreacji, określone w projekcie planu miejscowego symbolami 1UTT oraz 1US i 2US, na częściach działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], znajdujących się na obszarach oznaczonych w projekcie planu miejscowego numerami 1 i 3, gdyż stanowią część kompleksu leśnego, który uległby dalszej fragmentaryzacji już spowodowanej głównie wyłączeniem z użytkowania leśnego części działki nr [...] w pododdziałach 2b i 2c. Z rozstrzygnięciem Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. nie zgodził się Burmistrz Miasta N. R., który wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję w części nie wyrażającej zgody na przeznaczenie na cele nieleśne gruntów leśnych o łącznej powierzchni 3,73 ha, położonych na terenie miasta N. R., obręb N. R. Zarzucając naruszenie art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych i art. 8 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż wprawdzie przepisy prawa materialnego pozwalały na podjęcie przez marszałka decyzji, ale samo rozstrzygnięcie nosi znamiona dowolności, czego dowodem jest pominięcie faktu, iż w sprawie zachodzi szczególny przypadek dopuszczający zmianę przeznaczenia gruntów lasów ochronnych na cele nieleśne. Wniosek o przedmiotową zmianę dotyczy lasów komunalnych, mających szczególny status prawny lasów ochronnych miasta N. R. Przepis art. 4 pkt 21 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych określa jakie obiekty turystyczne mogą znajdować się na gruntach lasu ochronnego niewyłączonych z użytkowania leśnego, a art. 9 ust. 3 tej ustawy – dopuszcza zmianę przeznaczenia gruntów lasów ochronnych do przypadków uzasadnionych ważnymi względami społecznymi i brakiem innych gruntów dla inwestycji. Skarżący wykazał w toku postępowania przed organem l instancji istnienie obu przesłanek z przytoczonego przepisu, jednakże organ ten nie wziął tych okoliczności pod uwagę. Wprawdzie organ I instancji wyraził zgodę na przeznaczenie na inwestycje miejskie o charakterze publicznym, tj. na urządzenie parku miejskiego z lokalizacją urządzeń rekreacyjnych oraz na drogi publiczne i wewnętrzne i infrastrukturę techniczną, jak również na wyłączenie z użytkowania leśnego części działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] na poszerzenie i urządzenie dróg publicznych i wewnętrznych oraz części działki [...] na urządzenia i obiekty telewizyjnej stacji retransmisyjnej i instalacje radiokomunikacyjnej, jednakże zgoda powyższa nie pozwoli zrealizować przez skarżącego kompleksowych inwestycji turystycznych, sportu zimowego i rekreacji, zgodnie z przyjętymi założeniami do planu i tradycjami wykorzystywania terenów G. Ś. A., które sięgają połowy XIX wieku. Zdaniem skarżącego, organ pierwszej instancji mógł uznać, że w sprawie jest możliwe wyrażenie zgody również na wyłączenie fragmentów lasu ochronnego z użytkowania leśnego na terenowe przedmiotowe inwestycje turystyczne, określone w projekcie planu miejscowego symbolami 1UTT oraz 1US i 2US, na częściach działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], znajdujących się na obszarach oznaczonych w projekcie planu miejscowego numerami 1 i 3, albowiem skarżący nie ma możliwości zrealizowania przedmiotowej inwestycji w całym zakresie na innych gruntach z powodu braku wolnych gruntów sąsiadujących z lokalizacją urządzeń rekreacyjnych. Wprawdzie część dotychczasowego kompleksu leśnego uległby fragmentaryzacji, ale skarżący ma możliwość dokonania nasadzeń nowego drzewostanu na gruntach o pow. ponad 3,37 ha, położonych w niewielkiej odległości od dotychczasowego kompleksu leśnego. Ustawa o lasach w przepisach art. 3, art. 6 ust. 1 pkt 1, 1a, 7, 8 i 9, art. 7, art. 8, art. 9 i 13 ust. 1 zakłada m.in. zasady zrównoważonego wykorzystania wszystkich funkcji lasów i powiększania zasób leśnych. Zobowiązanie skarżącego do powiększenia kompleksu leśnego i zalesienia gruntów o powierzchni większej niż wyłączona z produkcji leśnej odpowiadałoby powyższej zasadzie, zwłaszcza, że zalesienie w XX wieku północnego stoku G. Ś. A. nastąpiło w większości samoistnie w wyniku naturalnej sukcesji, a zasadzony młodnik widniejący na zdjęciach z tamtego okresu wskazuje, że poprzednio był to teren niezalesiony, wykorzystywany na cele turystyczne. Drzewostan obejmujący starodrzew świerkowy w wieku 70 i 85 lat występuje na tych działkach sporadycznie. Nadto zagospodarowanie lasu przez urządzenie m.in. drogi leśne, parkingi leśne, wybudowanie deszczochronu i ławek, wyremontowanie istniejących ławek i wymianę zadaszenia przyczyni się do lepszego wykorzystywania góry pod względem turystycznym, ale wybudowanie narciarskiego szlaku zjazdowego na dotychczas wyłączonych gruntach nie spełni zamierzonego celu i swojej funkcji. Realizacja wyciągu narciarskiego z dojazdem od strony północnej pozwoli natomiast przywrócić G. dawną funkcję i przyczyni się do rozwoju regionu oraz gospodarki miasta. Inwestycje służące rekreacji są jednym z podstawowych kierunków rozwoju miasta. Przy wyznaczeniu obszaru dla zespołu narciarstwa zjazdowego nie można zdaniem skarżącego ograniczyć się tylko do wykorzystywania wyłącznie terenów, na których były poprzednio usytuowane urządzenia narciarskie, gdyż konieczne stało się dostosowanie planowanego zagospodarowania do obecnego zapotrzebowania na turystykę. Obecnie droga na G. Ś. A. nie może być zamykana w okresie zimy z przeznaczeniem tylko dla narciarzy, jak to miało miejsce i dlatego konieczne jest wykonanie dojazdu również od strony północnej. Miejsce wybrane w projekcie planu dla realizacji wyciągów i związanych z nimi tras zjazdowych jest – zdaniem Burmistrza Miasta N. R. – optymalne i racjonalne. Fragment północnego stoku G. Ś. A. jest niezabudowany i na nim długo zachowuje się pokrywa śnieżna. Jednocześnie cieki wodne przebiegające w pobliżu ułatwią pozyskiwanie wody do naśnieżania. Lokalizacja w sąsiedztwie centrum miasta – około 800 m od R. - sprawia, że dla wielu użytkowników zespół ten będzie dostępny pieszo, co dodatkowo wzmocni jego popularność, a z drugiej strony – przyczyni się do poprawy szeroko rozumianych warunków zamieszkiwania. Obszar narciarstwa zjazdowego na stokach G. Ś. A. jest jednym z elementów jej całościowego zagospodarowania turystyczno-rekreacyjnego. Przewiduje się zapewnienie warunków do całorocznego wykorzystywania tego kompleksu przez użytkowników zainteresowanych różnymi atrakcjami m.in. narciarstwem zjazdowym lub biegowym, sportami jeździeckimi, lotniarstwem (w tym przy wykorzystaniu wyciągu narciarskiego). Realizacja wyciągu i narciarskich tras zjazdowych oraz drogi jest ważnym względem społecznym, uzasadniającym wyrażenie zgody na wyłączenie pozostałej części gruntów leśnych z produkcji leśnej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. 153, poz. 1269/ w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 w/w ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dokonując kontroli legalności podjętych w niniejszej sprawie decyzji, Sąd stosownie do zapisu art. 134 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów. Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] Nr [...] oraz poprzedzająca ją decyzja Marszałka Województwa D. z dnia [...] Nr [...] naruszają przepisy prawa w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm./, co powoduje, iż decyzje te podlegają usunięciu z obrotu prawnego. Naruszenie prawa w niniejszej sprawie polega przede wszystkim na niedostatecznym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy /art. 7 k.p.a./, spowodowanym niedopełnieniem obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego /art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a./. Podstawową kwestią w niniejszej sprawie jest udzielenie odpowiedzi, czy organ pierwszej instancji miał dostateczną podstawę do wydania opisanej wyżej decyzji z dnia [...] Nr [...], którą nie wyraził zgody na przeznaczenie na cele nieleśne gruntów leśnych o łącznej powierzchni 3,73 ha, położonych na terenie miasta N. R., w obrębie N. R. 5, w granicach działek nr [...] (0,45 ha), nr [...] (0,26 ha), nr [...] (0,74 ha), nr [...] (0,82 ha), nr [...] (1,04 ha), nr [...] (0,09 ha), nr [...] (0,33 ha) , opierając ją wyłącznie na przepisie art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych /Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266 ze zm./. Zgodnie zaś z tym przepisem, przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne pozostałych gruntów leśnych wymaga uzyskania zgody marszałka województwa wyrażanej po uzyskaniu opinii izby rolniczej. Wyrażenie zgody następuje na wniosek wójta (burmistrza, prezydenta miasta) - ust. 3. Jak wynika z akt administracyjnych rozpatrywanej sprawy, Burmistrz Miasta N. R. pismem z dniu [...], powołując się na przepis art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, wniósł o wyrażenie zgody na przeznaczenie gruntów leśnych należących do Gminy Miejskiej N. R. o powierzchni 5,98 ha, położonych w mieście N. R. na cele nieleśne. Niewątpliwe jest także w sprawie, że do tegoż wniosku Burmistrz Miasta N. R. dołączył m.in. wyciąg z "Uproszczonego planu urządzenia lasów komunalnych miasta N. R.", z którego zdaje się wynikać, że grunty leśne objęte wnioskiem należą do kategorii lasów ochronnych /patrz rubryka 4 tabeli – "kategoria lasu ochron."/. Organ I instancji w ogóle nie poczynił w tym zakresie ustaleń, a tym samym rozważań. Organ zaś ten winien był przede wszystkim ustalić, czy w skład gruntów leśnych, których zmiany przeznaczenia na cele nieleśne domaga się Burmistrz Miasta N. R., wchodzą istotnie grunty stanowiące lasy ochronne z równoczesnym ustaleniem numerów działek na mapie ewidencyjnej. Okoliczność ta była o tyle istotna, że wprawdzie powołany w zaskarżonych decyzjach przepis art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych – jak to trafnie zauważył organ odwoławczy – nie określa kryteriów, których zaistnienie stanowić może podstawę do wyrażenia zgody na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne, niemniej jednak ustalenia te były ważkie z punktu widzenia przepisu art.9 ust. 3 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych w związku z art. 77 ustawy powyższych lasach. Zgodnie bowiem z w/w przepisem art. 9 ust. 3 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, w przypadkach uzasadnionych ważnymi względami społecznymi i brakiem innych gruntów lasy ochronne mogą być przeznaczone na inne cele niż określone w ust. 2, po uzyskaniu zgody właściwego organu wymienionego w art. 7 ust. 2. Z powyższej regulacji wynika zatem, iż gdy grunty leśne stanowią las ochronny, to do wyrażenia zgody przez marszałka województwa na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne ma zastosowanie art. 9 ust. 3 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, określający kryteria, według których ocenia się kiedy do zmiany przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne może dojść. Kryteria te, to uzasadnione ważne względy społeczne i brak innych gruntów. Wskazać przy tym należy, że zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 powołanej ustawy zasady zaliczania lasów do lasów ochronnych określają przepisy o lasach, gdy zaś przepis art. 77 ustawy o lasach stanowi, iż lasy zaliczone do lasów ochronnych na podstawie przepisów o ochronie gruntów rolnych i leśnych, stają się lasami ochronnymi w rozumieniu ustawy. W okolicznościach niniejszej sprawy, nie wyjaśnienie powyższych kwestii przez organ I instancji stanowi naruszenie zasad postępowania administracyjnego określonych w art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, co już dawało podstawę do uchylenia przez organ odwoławczy decyzji pierwszoinstancyjnej. Pokreślić w tym miejscu należy, że w orzecznictwie ugruntował się pogląd, że gdy nie jest dokładnie ustalony stan faktyczny sprawy, a co ma miejsce w niniejszej sprawie, to nie można ocenić czy jest on zgodny z hipotezą normy prawa materialnego. W takim przypadku brak jest podstaw do rozstrzygnięcia sprawy, a rozstrzygnięcie dokonane mimo to przez organ administracji jest w konsekwencji wadliwe /por. wyrok NSA z dnia 6 listopada 1984 r., sygn. akr I SA 508/84, ONSA 2/84, poz. 100/. Motywy decyzji winny zaś odzwierciedlać rację decyzyjną i wyjaśniać tok rozumowania prowadzący do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego do rzeczywistej sytuacji faktycznej. Wyjaśnienie powodów zastosowania przez organ określonego przepisu prawa podlega kontroli w drodze administracyjnej bądź sądowej pod kątem jego prawidłowości. Motywy te powinny znaleźć swój wyraz także w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu decyzji, strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem - zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu. Uzasadnienie prawne decyzji nie może polegać tylko na powołaniu, przez organ wydający ową decyzję, artykułu czy paragrafu przepisu prawa, lecz powinno zawierać umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa, oraz wskazać, jaki zachodzi związek między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia. W konsekwencji powyższych ustaleń, przyjąć należy, że nie wyrażenie przez organ I instancji zgody na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne o łącznej powierzchni 3,75 ha z powołaniem się jedynie na przepis art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, bez wyjaśnienia opisanych wyżej okoliczności, było co najmniej przedwczesne. Powyższych uchybień, jakimi dotknięte było postępowanie organu I instancji, nie dostrzegł organ odwoławczy, dopuszczając się tym samym naruszeń prawa. Należy tu wskazać, iż wprawdzie Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. stwierdziło, że "wniosek o zmianę przeznaczenia gruntów leśnych dotyczy lasów komunalnych, mających szczególny status prawny lasów ochronnych miasta N. R., których dotyczą ograniczenia" i przywołało przepis art. 9 ust. 3 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, jednakże nie dokonało ustaleń w tym zakresie. Słusznym jest zatem wniosek, iż organy orzekające nie przeprowadzając w niniejszej sprawie postępowania dowodowego w opisanym wyżej zakresie, naruszyły przytoczone wyżej przepisy procedury administracyjnej, co w konsekwencji powoduje, iż Sąd nie mógł przyjąć, by organy wydając decyzje w zaskarżonej części wykazały, że brak jest podstaw do wyrażenia zgody na przeznaczenie na cele nieleśne gruntów leśnych o łącznej powierzchni 3,73 ha, położonych na terenie miasta N. R., w obrębie N. R. [...]. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt. I sentencji. Stosownie zaś do przepisu art. 152 tej ustawy orzeczono jak w punkcie II sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło