II SA/Wr 229/03

WyrokWSA we Wrocławiu2005-04-05

Skład orzekający: Bogumiła Kalinowska, Józef Kremis, Anetta Chołuj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo strony, która dowiedziała się o decyzji wymeldowującej ją z pobytu stałego po upływie terminu do wniesienia odwołania, powinno zostać potraktowane jako odwołanie, czy jako wniosek o wznowienie postępowania?
Ratio decidendi
Pismo strony, która dowiedziała się o decyzji wymeldowującej ją z pobytu stałego po upływie terminu do wniesienia odwołania, a która podnosiła zarzut niezawinionego pominięcia jej udziału w postępowaniu, powinno zostać potraktowane jako wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, a nie jako odwołanie. Organ odwoławczy, który pozostawił takie pismo bez rozpoznania jako odwołanie, naruszył przepisy postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Prezydent W. wydał decyzję o wymeldowaniu B. B. z miejsca pobytu stałego, ponieważ opuściła lokal bez wymeldowania się i nie można ustalić jej nowego miejsca pobytu. B. B. złożyła pismo, w którym kwestionowała wymeldowanie, twierdząc, że postępowanie toczyło się bez jej udziału, mimo że jej adres był znany. Wojewoda D. postanowieniem pozostawił jej pismo bez rozpoznania jako odwołanie, stwierdzając uchybienie terminu. B. B. wniosła skargę do WSA, zarzucając brak powiadomienia o postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewody D. i zasądzono od Wojewody D. na rzecz strony skarżącej kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Określono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca) Sędzia NSA - Józef Kremis Asesor WSA - Anetta Chołuj Protokolant - Katarzyna Dziok po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi B. B. na postanowienie Wojewody D. z dnia [...]. Nr [...] z dnia [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Wojewody D. na rzecz strony skarżącej kwotę 10 zł ( słownie: dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] nr [...]Prezydent W. po rozpatrzeniu wniosku D. B. orzekł o wymeldowaniu B.B. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ulicy B. [...]we W., w uzasadnieniu podając między innymi, że w toku postępowania wyjaśniającego ustalono, iż wymieniona opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego bez wymeldowania się i nie zamieszkuje w nim od marca 1996r., a nadto nie można ustalić jej nowego miejsca pobytu. W prowadzonym postępowaniu administracyjnym była reprezentowana przez ustanowionego przez Sąd Rodzinny kuratora , który po zapoznaniu się z aktami sprawy nie zgłosił zastrzeżeń. Zostały zatem spełnione przesłanki zawarte w drugiej części art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( tekst jedn. Dz.U. z 1984r. Nr 32 , poz. 74 ze zm.). B. B. w dniu [...]złożyła pismo do Prezydenta W., w którym wyraziła zamiar - jak sformułowała - odwołania się od wydanej decyzji twierdząc, iż fakt jej wymeldowania jest bezprawny, ponieważ postępowanie toczyło się bez jej udziału, choć wnioskodawcy było wiadome jej miejsce pracy oraz aktualny adres do korespondencji. Nadto podniosła, że została zmuszona do opuszczenia przedmiotowego lokalu przez byłego męża, który za znęcanie się nad nią został skazany prawomocnym wyrokiem na karę 8 miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu na dwa lata. Decyzję w przedmiocie wymeldowania otrzymała w miejscu pracy dopiero w dniu [...]. od byłej teściowej. Rozpatrując wymienione pismo, Wojewoda D. postanowieniem Nr [...]z dnia [...]na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jedn. Dz. U. nr 98, poz. 1071 ze zm.) - pozostawił odwołanie B. B. bez rozpoznania. Motywując swe rozstrzygnięcie organ ten wskazał, iż zgodnie z powołanym artykułem organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania i uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Termin odwoławczy określa art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego stanowiąc, iż odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Decyzja Prezydenta W. z dnia [...]. nr [...]o wymeldowaniu B. B. z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ul. B. [...]we W. zawiera prawidłowe pouczenie o terminie i trybie jej zaskarżenia. Z uwagi na fakt, że postępowanie wyjaśniające nie doprowadziło do ustalenia miejsca pobytu B.B. - Sąd Rodzinny ustanowił dla niej kuratora w osobie B. W. ( sygn. akt [...]), która po zapoznaniu się z aktami sprawy nie zgłosiła zastrzeżeń do prowadzonego postępowania. Przedmiotową decyzję kurator odebrała osobiście w dniu [...], i nie wniosła od niej odwołania, a zatem 14 dniowy termin do jego wniesienia upłynął dla niej [...]. B. B. wniosła odwołanie [...]a zatem - w ocenie organu odwoławczego - uchybiła terminowi do wniesienia odwołania. Nie godząc się z powyższym orzeczeniem B. B. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego we Wrocławiu - zarzucając, że nie została powiadomiona o toczącym się postępowaniu w sprawie, nadto podtrzymała swe twierdzenia i zarzuty przytoczone w toku instancji. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270). Wobec powyższego niniejsza skarga podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, jako rzeczowo i miejscowo właściwy. Po myśli art. 3 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą, co oznacza, że skarga może zostać uwzględniona jedynie, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art.145-150 ustawy). Stosownie zaś do brzmienia art.134 § 1 sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną postawą prawną. Wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem w ocenie Sądu zaskarżone postanowienie narusza normy postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Organ odwoławczy zakwalifikował pismo skarżącej jako odwołanie od decyzji z dnia [...] nr [...]wydanej przez Prezydenta W. Uznanie takie - w ocenie Sądu - nie znajduje jednak oparcia w treści pisma i okolicznościach sprawy. Skarżąca powołała się w nim bowiem przede wszystkim na fakt niezawinionego pominięcia jej udziału w postępowaniu, określiła również datę i okoliczności, w których dowiedziała się o podjęciu decyzji w sprawie wymeldowania składając pismo przed upływem miesiąca od dnia faktycznego otrzymania decyzji. Skoro Wojewoda D. w zaskarżonym postanowieniu sam przyjął, iż opisana decyzja stała się ostateczna - stwierdził bowiem, że termin do wniesienia odwołania upłynął [...]., wobec skutecznego odebrania decyzji w dniu [...]przez kuratora ustanowionego dla nieobecnej w toczącym się postępowaniu B. B. - zatem pismo strony skarżącej z dnia [...]., skierowane do organu pierwszej instancji, powinno było zostać uznane nie za odwołanie, lecz za wniosek o wznowienie postępowania w sprawie na mocy art. 145 § 1 pkt 4 Kpa, zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Godzi się podkreślić, iż skarżąca wskazała na zatajenie przez wnioskodawcę D. B. informacji o miejscu pracy i adresie skarżącej dla celów korespondencji, które - jak utrzymuje - były mu znane z postępowania sądowego o rozwód stron, zawierając tym samym sugestię, iż ustanowienie kuratora w trybie art. 34 Kpa było czynnością procesową nieuzasadnioną. W omawianej materii podnieść także wypada, że w toku każdego postępowania organ administracji publicznej zobligowany jest do podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, jak wymaga tego wprost norma zawarta w art.7 Kodeksu postępowania administracyjnego. Na organach administracji publicznej spoczywa powinność należytego i wyczerpującego informowania stron stosownie do wymogu ustanowionego w art. 9 Kpa. Jeżeli wobec powyższego zachodziłaby wątpliwość co do określenia żądania strony - to na organie spoczywa obowiązek wyjaśnienia tej kwestii, a w tym celu - wezwania strony do jednoznacznego sprecyzowania żądania. W tym stanie rzeczy zaskarżone postanowienie podlegało eliminacji z obrotu prawnego. Na podstawie przepisów art.145 § 1 pkt 1 "c", art. 152 i art. 200 powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło