II SA/Wr 229/07

PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-02-11

Skład orzekający: Wiesław Jakubiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika procesowego powinien zostać uwzględniony, jeśli skarżący wykazuje trudną sytuację materialną, ale sąd może udzielić mu niezbędnych wskazówek procesowych?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych, uznając trudną sytuację materialną skarżącego. Natomiast odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika procesowego, wskazując, że sąd administracyjny I instancji ma obowiązek udzielać stronom nieposiadającym profesjonalnego pełnomocnika wskazówek procesowych i pouczeń, co gwarantuje wszechstronne zbadanie sprawy zgodnie z art. 6 i art. 134 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący R.P. złożył skargę na decyzję Wojewody D. dotyczącą robót budowlanych. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków skargi (uiszczenie wpisu sądowego), skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na chorobę, brak środków finansowych i zadłużenie. Złożył również wniosek o ustanowienie pełnomocnika procesowego.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z kosztów sądowych. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (ustanowienie pełnomocnika procesowego).

Pełny tekst orzeczenia

Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody D. z dnia [..] nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu przez organ I instancji w sprawie wykonania robót budowlanych postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z kosztów sądowych; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie braku skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 500 zł, skarżący wystąpił o zwolnienie go z kosztów sądowych w całości i ustanowienie pełnomocnika procesowego wskazując w uzasadnieniu, że "jest osobą poważnie chorą, nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów, ponieważ nie uzyskuje żadnych środków finansowych i posiada zadłużenie na kwotę ok. 100.000 zł". We wniosku złożonym w dniu 4 lutego 2009 r. na urzędowym formularzu skarżący zażądał zwolnienia go od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata podnosząc, że jest osobą samotną, bezdomną, nie posiadającą środków na leczenie. Mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności uznać należy, że zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącemu prawa pomocy zakresie zwolnienia z kosztów sądowych. W pozostałym zakresie wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślić bowiem należy, iż ustanowienie stronie w toku postępowania przed sądem administracyjnym I instancji pełnomocnika z urzędu powinno mieć charakter zupełnie wyjątkowy, bowiem sąd ten obowiązany jest czuwać nad tym by stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego udzielać potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań (art. 6 u u.p.s.a.). Skarga dla Sądu ma wyłącznie walor niewiążącej informacji o wadliwości aktu czy działania (zaniechania) organu, bowiem Sąd z urzędu zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa jakie stwierdzi badając daną sprawę. Sąd także ocenia czy organy administracyjne zastosowały wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze (art. 134 u.p.s.a.). Wskazane uregulowania gwarantują, że niezależnie od błędnie lub nieudolnie formułowanych przez skarżącego zarzutów czy braku jego zaangażowania w postępowanie sądowoadministracyjne (skarżący nie ma obowiązku uczestniczenia w posiedzeniach Sądu) działanie (zaniechanie) będące przedmiotem zaskarżenia zostanie wszechstronnie przez Sąd zbadane pod względem jego zgodności z prawem (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 1134/04). W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 245 § 2 i § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło