II SA/Wr 232/16
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-08-29
Skład orzekający: Michał Kazek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, której dochód wynosi 1.830 zł miesięcznie, jest właścicielem mieszkania o wartości 100.000 zł i działki rolnej, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i otrzymać ustanowionego z urzędu radcę prawnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Strona skarżąca, której miesięczny dochód wynosi 1.830 zł, a która posiada mieszkanie i działkę rolną, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i otrzymać ustanowionego z urzędu radcę prawnego, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. W tym przypadku, pomimo posiadania majątku, niskie dochody i konieczne wydatki związane z wiekiem i stanem zdrowia uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
Strona skarżąca A.B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu podała, że jej miesięczny dochód (emerytura) wynosi 1.830 zł, co ledwo starcza na utrzymanie. Jest właścicielką mieszkania o wartości 100.000 zł i działki rolnej. Po wezwaniu przedstawiła dokumenty potwierdzające dochód za 2015 rok w kwocie 23.535,48 zł i korzysta z pomocy syna z uwagi na wiek i stan zdrowia. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolno stojących z niezbędną infrastrukturą techniczną. postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Skarżąca A.B. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu tego żądania podała, że jej niskie dochody, emerytura w kwocie 1.830 zł, ledwo starczają na ponoszenie kosztów jej utrzymania, jest właścicielką mieszkania o powierzchni 33 m² i wartości 100.000 zł oraz działki rolniczej o powierzchni 16 arów.
Skarżąca przesłała na wezwanie dokumenty, z których, ponad wcześniej wskazane dane, wynika, że w roku 2015 uzyskała dochód 23.535,48 zł, oraz że korzysta z pomocy syna z uwagi na swój wiek i stan zdrowia .
W sprawie zważono, co następuje.
Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy procesowej). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) ustawy procesowej).
Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu radcy prawnego jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z usług profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona ze względu na swój stan majątkowy nie jest w stanie ponieść jej kosztów.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku wnioskodawcy zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, określona w art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Świadczą o tym kwota pieniężna, która pozostaje do dyspozycji skarżącej na swoje utrzymanie, tj. 1.830 zł, oraz wydatki związane z tym utrzymaniem, które z uwagi na wiek i stan zdrowia strony są konieczne.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło