II SA/Wr 24/04
WyrokWSA we Wrocławiu2006-01-06
Skład orzekający: Julia Szczygielska, Halina Kremis, Andrzej Cisek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego, dokonując merytorycznej oceny interesu prawnego strony na etapie wstępnym, zamiast przeprowadzić postępowanie wznowieniowe?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego, dokonując merytorycznej oceny interesu prawnego strony na etapie wstępnym. Weryfikacja twierdzeń strony o posiadaniu przymiotu strony w postępowaniu, które ma być wznowione, powinna nastąpić dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania i przeprowadzeniu postępowania zgodnie z przepisami.Stan faktyczny
Firma C Polska Sp. z o.o. złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty Powiatu W. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę. Starosta odmówił wznowienia, uznając, że C Polska Sp. z o.o. nie ma przymiotu strony. Wojewoda D. uchylił decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że C Polska Sp. z o.o. może mieć przymiot strony. Następnie Wojewoda D. wydał decyzję, którą uchylił decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. WSA we Wrocławiu rozpoznał skargę na decyzję Wojewody D. oddalając ją.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Julia Szczygielska, Sędziowie Sędzia NSA Halina Kremis, Sędzia WSA Andrzej Cisek -sprawozdawca, Protokolant Iwona Borecka, po rozpoznaniu w dniu 6 stycznia 2006r. na rozprawie sprawy ze skargi "A S.A. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty Powiatu W. nr [...]dot. zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę B II-I etap oddala skargę.
W dniu [...]r. do Starostwa Powiatu W. wpłynął wniosek C Polska Sp. z o. o. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Starosty Powiatu W. z dnia [...]r. Nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i wydającej pozwolenie na budowę B" - I etap, obejmujący następujące obiekty: budynek A - wielofunkcyjny budynek handlowo-usługowy; budynek B - budynek biurowy; budynek C - centrum rozrywki; budynek D - hotel oraz pokazane na planie zagospodarowania inne obiekty i elementy infrastruktury technicznej związane z ich funkcjonowaniem, zlokalizowane na działce [...]w B. W., gmina K..
Starosta Powiatu W. decyzją nr [...]z dnia [...]r., odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty Powiatu W. Nr [...], dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę B- I etap, ze względu na brak przymiotu strony Firmy: C. Sp. z o. o.
Odwołanie od powyższej decyzji Starosty Powiatu W. złożyła C. Sp. z o. o. z siedzibą w W., twierdząc, że zaskarżona decyzja narusza następujące przepisy:
- art. 28 KPA- poprzez kwestionowanie przymiotu strony Spółki C. w postępowaniu prowadzonym przez organ administracji architektoniczno-budowlanej pierwszej instancji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę omawianej inwestycji,
- art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 nr 106 poz. 1126 z późniejszymi zmianami),
- art. 122 ust. 1 pkt 3, art. 122 ust 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (dz. U. nr 115 póz. 1229 z późniejszymi zmianami).. Pełnomocnik skarżącej Spółki wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji w celu przeprowadzenia postępowania
wznowieniowego w omawianej sprawie.
Rozpatrując odwołanie Wojewoda D. wskazał, że rzeczywiście kompleks handlowy Firmy C w B. W. nie sąsiaduje z terenem przedmiotowej inwestycji, od której jest oddzielony drogą krajową z jej rondem i usytuowany w odległości około 200 m od skrajnie położonego obiektu przewidzianego do realizacji B, którym jest hotel. Nie oznacza to jednak, że właściciel terenu nie sąsiadującego bezpośrednio z terenem danej inwestycji, składając wniosek o wznowienie postępowania w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę tej inwestycji, nie posiada przymiotu strony postępowania, zgodnie z art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, odmowa wznowienia postępowania, a więc wydanie decyzji na podstawie art. 149 § 3 kpa, może mieć miejsce jedynie w wypadku, gdy wznowienie postępowania jest niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych, tzn. gdy z podaniem wystąpiła osoba nie będąca stroną postępowania zakończonego decyzją, co do której wznowienia postępowania żąda (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 1998 r.-1 SA 1606/97). W przedmiotowej sprawie C Sp. z o. o. była stroną postępowania zakończonego decyzją ostateczną Starosty Powiatu W. z dnia [...] Nr [...].
Uprawnienia C Sp. z o. o. do uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie pozwolenia budowę omawianej inwestycji, wynikały z art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 106, póz. 1126, z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym na dzień wydawania decyzji ostatecznej Starosty Powiatu W. z dnia [...]r. Nr [...]. Przepis ten określa między innymi, że obiekt budowlany należy projektować i budować zgodnie z przepisami, w sposób zapewniający ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich. Interes osób trzecich wynikał między innymi z faktu, że przedmiotowa inwestycja należała (w momencie składania przez inwestora wniosku o pozwolenie na budowę) do inwestycji zaliczanej do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska, zgodnie z § 2 pkt 8 lit. "m" i "n" Rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz. U. z 1998 r., Nr 93, poz. 589 z późn. zm.) - § 2 pkt 8 lit. "m" i "n" wymienionego rozporządzenia, dotyczy parkingów samochodowych lub zespołów parkingów dla więcej niż 500 samochodów osobowych lub 200 samochodów ciężarowych oraz kompleksów handlowych o powierzchni powyżej 3,0 ha. Wobec powyższego, posiadanie statusu strony przez C Sp. z o.o., zgodnie z art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego, występującej z wnioskiem o wznowienie postępowania w omawianej sprawie, wynika z posiadania przymiotu strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Starosty Powiatu W. z dnia [...]r. Nr [...].
Należy zauważyć, że stanowisko takie, potwierdziła również decyzja z dnia [...] znak: [...], którą Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody D. z dnia [...]r. nr [...]. Wydana, w wyniku wniesienia odwołania przez Spółkę C, powyżej wymieniona decyzja Wojewody D., uchylała decyzję Starosty Powiatu W.z dnia [...]r. nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę B" I etap, na działce nr [...]w B. W., gmina K., i przekazywała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa, a mianowicie art. 147 KPA w związku z art. 145 § 1 pkt 4 KPA oraz w związku z art. 28 KPA, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez jego błędną wykładnię i błędne przyjęcie, iż C Spółka z o.o. z siedzibą w W. ma przymiot strony w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę B dla "A" S.A. z siedzibą w J. Zgodnie powołanymi powyżej przepisami prawa wniosek o wznowienie postępowania może złożyć jednie strona, to jest osoba, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo która żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Interes prawny ma charakter materialnoprawny. Oparty jest więc na normach administracyjnego prawa materialnego. Podmiot składający wniosek o wznowienie postępowania winien wykazać, iż przysługuje mu przymiot strony postępowania, o wznowienie którego wnosi, i wskazać konkretny przepis prawa materialnego powszechnie obowiązującego, na podstawie którego może żądać skutecznie czynności organu.
Zdaniem skarżącej C Spółka z o.o. nie wykazała, iż posiada interes prawny do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, mimo iż organ l instancji - Starosta Powiatu W., zgodnie z treścią art. 64 § 2 KPA, ją do tego wezwał. Wezwanie organu C Spółka z o.o. pozostawiła bez odpowiedzi, co oznacza, że podmiot ten nie potrafi wskazać swego interesu prawnego do uczestniczenia w postępowaniu, albowiem go nie posiada. Działka należąca do C Spółka z o.o. nie graniczy bezpośrednio z działką, na której ma być prowadzona inwestycja - B, realizowana przez "A S.A". Działki te oddziela droga krajowa nr 35. Obie nieruchomości nie są więc, w opinii skarżącej spółki, nieruchomościami sąsiednimi. Właściciel działki nie graniczącej bezpośrednio z działką, której dotyczy postępowanie o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę, musi szczególnie dokładnie przedstawić i uzasadnić interes prawny, na który się powołuje, po to by skutecznie skorzystać z praw strony w postępowaniu administracyjnym, w tym również z prawa do założenia wniosku o wznowienie postępowania, które toczyło się bez jej udziału.
Z pism składanych przez B Spółka z o.o. a także z zaskarżonej decyzji Wojewody D., nie wynika w jednoznaczny sposób, aby podmiot ten miał interes prawny w uczestniczeniu w postępowaniu i wywodził go z przepisów prawa materialnego. Interes prawny powinien mieć charakter materialno - prawny, oparty na normach administracyjnego prawa materialnego i musi istnieć norma prawa przewidująca w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do konkretnego podmiotu możliwość wydania określonego aktu. Istnienie tej normy musi wykazać podmiot, który twierdzi, iż jest stroną postępowania. (Wyrok NSA z dnia 27.09.2001 r. w sprawie o sygnaturze akt l S.A. 2328/01).
Należy podnieść za Naczelnym Sądem Administracyjnym, iż dopuszczenie przez organ administracji publicznej jakiejś osoby do udziału w postępowaniu przezeń prowadzonym nie czyni z niej automatycznie strony tego postępowania w rozumieniu art. 28 KPA. O tym bowiem, czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego nie decyduje sama wola czy subiektywne przekonania danej osoby, bądź dopuszczenie jej przez organ do udziału w nim, ale okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako "interes prawny" (wyrok NSA w Warszawie z dnia 10.08.2001 r. w spawie l S.A. 511/00).
Faktem jest, iż początkowo Starosta Starostwa Powiatowego we W. potraktował Spółkę z o.o. B jako stronę, ale wobec braku wykazania istnienia interesu prawnego w toku dalszego postępowania odstąpiono od traktowania tej Spółki jako strony postępowania administracyjnego. Decyzja Starosty Powiatu W. z dnia [...]r. wydana w sprawie, wznowienia której domaga się C Spółka z o.o., nie została doręczona temu podmiotowi, właśnie z uwagi na to, iż nie ma i nie miała ona przymiotu strony w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę B.
W opinii skarżącej spółki być może Spółka z o.o. C ma interes faktyczny, aby uczestniczyć w postępowaniu, ale jest to niewystarczające. Aby móc skutecznie żądać wznowienia postępowania winna wykazać swój interes prawny, oparty na konkretnym przepisie prawa materialnego. Wojewoda D. rozpoznający odwołanie C Spółka z o. o. również winien wnikliwie zbadać, czy interes prawny istnieje. Nie można zgodzić się z poglądem prawnym wyrażonym w zaskarżonej decyzji, iż przymiot strony wynika dla Spółki z o.o. C z art. 5 ust.1 pkt 6 ustawy prawo budowlane, albowiem przepis ten jest sformułowany bardzo ogólnie. Niewątpliwie obiekt budowlany należy projektować zgodnie z przepisami, w sposób zapewniający ochronę interesów osób trzecich. Interpretacja tego przepisu dokonana przez Wojewodę D. sprowadza się do przyznania przymiotu strony nieograniczonemu kręgowi podmiotów, które nie mając interesu prawnego w uczestniczeniu w postępowaniu, usiłują wywodzić swoje prawa z subiektywnego interesu faktycznego, zmierzając do uniemożliwienia lub opóźnienia prowadzonej zgodnie z przepisami prawa inwestycji. Ponadto wskazany przez Spółkę z o.o. C faktyczny interes nie znajduje racjonalnego uzasadnienia opartego na rzeczowych argumentach, a samo niezadowolenie z istniejącej rzeczywistości nie może korzystać z ochrony prawnej.
Jak wynika z dołączonych do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę dokumentów, a w szczególności z "raportu oddziaływania rozwiązań projektowych przedsięwzięcia na środowisko zawartych w projekcie budowlanym B", sporządzonego na etapie postępowania o wydanie pozwolenia budowlanego w lipcu 2002 r.", inwestycja nie będzie naruszać przepisów z zakresu ochrony środowiska. Proponowane rozwiązania projektowe ograniczają zasięg oddziaływania inwestycji na środowisko do granic terenu stanowiącego własność inwestora, to jest do działki nr [...]. Funkcjonowanie zamierzonej inwestycji spowoduje jedynie nieznaczne lokalne zmiany jakości środowiska w stopniu nie naruszającym obowiązujących norm. Przedmiotowa inwestycja leży w bezpośredniej bliskości autostrady A-4 i drogi krajowej nr 35, które to drogi mają przeważający wpływ na środowisko w tym regionie.
Z uwagi na powyższe, także z rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14.07.1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji, nie można wysnuć podstawy do obrony interesu prawnego Spółki z o.o. C, a w konsekwencji przyznać jej na podstawie tych przepisów statusu strony w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z powołanym rozporządzeniem, (nie obowiązującym już w dacie wydania decyzji przez Starostę Powiatu W., albowiem uchylono je w dniu [...]r.) większość inwestycji w rejonie Bielan W. ma wpływ na stan środowiska naturalnego. Przez rejon ten biegnie bowiem autostrada A-4, droga krajowa nr 35, usytuowane są centra handlowe, zespoły parkingów samochodowych dla więcej niż 500 samochodów, inwestycje w przemyśle spożywczym i inne.
Z zaskarżonej decyzji nie wynika, w jaki sposób inwestycja ma szkodzić chronionym interesom C Spółka z o. o. w zakresie środowiska naturalnego lub w innym zakresie, w szczególności, gdy inwestycja dokonana przez C - centrum handlowe - market budowlany jest inwestycją podobnego rodzaju do Centrum B, oraz podobną i w sposób podobny oddziałującą na środowisko, jak większość inwestycji w tej okolicy. Ponadto w żadnym z pism C Spółka z o. o. nie twierdzi, iż zamierzona inwestycja ma zagrażać środowisku naturalnemu.
Wojewoda D. w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oparł się na poglądzie wyrażonym w decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Strona skarżąca w dniu [...]r. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy, w której wydana został przedmiotowa decyzja. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji sprowadza się do przepisania uzasadnienia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r., bez poczynienia żadnych własnych ustaleń.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. podtrzymał stanowisko zawarte w zakwestionowanej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Podkreślono, że pojęcie uzasadnionych interesów osób trzecich należy rozumieć szeroko. Ze względu na sąsiedztwo projektowanego parkingu należąca do C nieruchomość może być narażona na immisje z terenu planowanej inwestycji np. immisje hałasu, immisje zanieczyszczeń powietrza. Zakres planowanej inwestycji może spowodować zmianę stosunków wodnych, ze względu na nachylenie terenu od omawianej nieruchomości w kierunku nieruchomości należącej do C, Istnieje także możliwość znacznego pogorszenia dostępu do nieruchomości C do drogi publicznej (drogi krajowej nr 35) ze względu na spodziewaną dużą intensywność natężenia ruchu pojazdów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprawach tych stosuje się jedynie dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych (art. 97 § 2).
Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar
sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek
samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).
Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a także na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego.
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Z kolei art. 147 § 1 przywoływanej wyżej ustawy procesowej upoważnia Sąd, który uwzględnia skargę na uchwałę lub akt, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeśli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania jej legalności. Zasadnie organ odwoławczy przyjął, że decyzja Starosty Powiatu W. z dnia [...]r. odmawiająca wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty Powiatu W. z [...]r. dotyczącą zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę B-I etap była wadliwa i dlatego musiała zostać uchylona a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji.
Należy zważyć, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa. Aby zbadać, czy zaistniały wskazane w art. 145 § 1 kpa przyczyny uzasadniające wznowienie, należy przede wszystkim wszcząć postępowanie wnioskowane przez stronę lub inne uprawnione podmioty (prokuratora, organizację społeczną).
Kodeks postępowania administracyjnego opiera wznowienie postępowania na dwóch przesłankach: a) rozstrzygnięcia sprawy decyzją ostateczną i b) wystąpienia jednej z wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 KPA podstaw prawnych wznowienia. O ile pierwsza z dwóch przesłanek została spełniona (wniosek dotyczy postępowania zakończonego decyzją ostateczną o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu pozwolenia na budowę), to zaistnienie drugiej przesłanki może zostać stwierdzone dopiero w toku podjętego na nowo postępowania. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia następuje w formie postanowienia otwierającego postępowanie. Złożenie przez stronę żądania wznowienia rodzi obowiązek, gdy nie zachodzą warunki wydania decyzji w odmowie wznowienia postępowania, wydania postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie wznowienia.
Czy naruszone zostały interesy prawne lub faktyczne można ustalić dopiero po przeprowadzeniu wznowionego postępowania, zatem brak było podstaw do stwierdzenia, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż nie zachodzą przesłanki z art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, a także, że decyzja o pozwoleniu na budowę nie narusza żadnego z uzasadnionych interesów spółki C. Takie stwierdzenie może być wyłącznie wynikiem przeprowadzonego postępowania, nie zaś uzasadnieniem odmowy jego wszczęcia. (por. B.Adamiak w: B.Adamiak, J.Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2002, s. 648 i n.)
Tak więc jeśli wniosek o wznowienie postępowania jest oparty o przesłankę przewidzianą w art. 145 § 1 pkt 4 KPA (tak jak to ma miejsce w rozpatrywanej sprawie) i zawiera stwierdzenie wywodzące, że składając ten wniosek podmiot uważa, iż przysługiwał mu przymiot strony w postępowaniu, a został w tym postępowaniu pominięty, to weryfikacja twierdzeń wnoszącego podanie następuje w następnej fazie postępowania prowadzonej po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Na tym etapie postępowania organ administracji może dopiero przeprowadzić merytoryczną ocenę materiału sprawy i dokonać weryfikacji twierdzeń wnoszącego podanie, iż przysługiwał mu przymiot strony w postępowaniu. Trafnie w rozpoznanej sprawie organ odwoławczy ocenił, iż organ I instancji z naruszeniem art. 149 § 3 KPA orzekł o odmowie wznowienia postępowania, dokonując we wstępnym etapie postępowania oceny, iż stronie zainteresowanej nie służy przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę. Taka ocena winna nastąpić na etapie następnym, po wznowieniu postępowania i wówczas, gdyby organ administracji doszedł do przekonania, iż nie występują przesłanki do wznowienia postępowania przewidziane w art. 145 § 1 pkt 4 KPA, tj., że podmiot zgłaszający wniosek o wznowienie postępowania nie ma przymiotu strony - to winien zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 KPA odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej. Decyzja taka winna zapaść po przeprowadzeniu postępowania stosownie do treści art. 149 § 2 KPA. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie z naruszeniem tych zasad organ I instancji wydał decyzję odmawiającą wznowienia postępowania.
O posiadaniu przymiotu strony decydują przesłanki określone w art. 28 KPA oraz art. 28 Prawa budowlanego. Ten ostatni przepis, po nowelizacji z 27 marca 2003 r. (weszła ona w życie 11 lipca 2003 r.) stanowi, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Pojęcie oddziaływania obiektu należy rozumieć szeroko, szerzej aniżeli sąsiedztwo. Zresztą samo pojęcie sąsiedztwa także miało relatywny charakter, jeżeli ta kwestia jest oceniana przez pryzmat art. 5 Prawa budowlanego. Dał temu wyraz NSA w wyroku z dnia 22 października 1998 r. (IV SA 116/98, LEX nr 43747) stwierdzając, że atrybut strony postępowania przysługuje nie tylko właścicielom (użytkownikom wieczystym) działek bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji, ale również właścicielom działek dalej położonych, jeśli zamierzona inwestycja będzie miała wpływ na ich interesy chronione wymienionym wyżej przepisem.
Zasadnie w tym kontekście organ odwoławczy wskazał, że pojęcie uzasadnionych interesów osób trzecich należy rozumieć szeroko. Ze względu na sąsiedztwo projektowanego parkingu spółki A, należąca do C nieruchomość może być narażona na immisje z terenu planowanej inwestycji np. immisje hałasu, immisje zanieczyszczeń powietrza. Zakres planowanej inwestycji może spowodować zmianę stosunków wodnych, ze względu na nachylenie terenu od omawianej nieruchomości w kierunku nieruchomości należącej do C, Istnieje także możliwość znacznego pogorszenia dostępu do nieruchomości C do drogi publicznej (drogi krajowej nr 35) ze względu na spodziewaną dużą intensywność natężenia ruchu pojazdów. Nie można również pominąć faktu, że przedmiotowa inwestycja należała (w momencie składania przez inwestora wniosku o pozwolenie na budowę) do inwestycji zaliczanej do inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska, zgodnie z § 2 pkt 8 lit. "m" i "n" Rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji. Dodatkowo jedynie należy wskazać, iż pierwotnie Starosta Powiatu W. w pierwszym etapie postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę traktował spółkę C, jako stronę, aby dalszym toku postępowania uznać, iż taki przymiot spółce C nie służy.
Wskazane wyżej okoliczności mogą wskazywać, iż C posiada przymiot strony, ale kwestia ta winna zostać rozstrzygnięta ostatecznie w trakcie toczącego się postępowania wznowieniowego - a więc po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania.
W konkluzji Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu i dlatego też -na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło