II SA/Wr 2429/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg, Sędziowie: NSA Bogumiła Skrzypczak, WSA Lidia Serwiniowska /sprawozdawca/, Protokolant Anna Rudzińska, po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zdolności do służby wojskowej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. na rzecz A. Z. kwotę 10 /słownie: dziesięć/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W., po rozpatrzeniu odwołania A. Z. od orzeczenia nr [...] RWKL we W. z dnia [...]r. w sprawie zdolności do służby wojskowej - w grupie I zdolny do służby wojskowej kat. A, na podstawie art. 127 § 1 i art. 138 kpa w związku z § 6 pkt 1, § 24 ust. 4, § 30 ust. 4, § 31 i § 32 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 1992r. w sprawie zasad określenia zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach /Dz.U. Nr 57 poz. 278 ze zm./ utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu wskazano, iż stwierdzone schorzenia oraz obecny stopień ich nasilenia ustalony w wyniku przeprowadzonych badań lekarsko - specjalistycznych tj.: 1) Osobowość nieprawidłowa, zakwalifikowana przez badającego lekarza - psychiatrę wg § 69 pkt 1 /a więc nieznacznie upośledzająca zdolności adaptacyjne/. 2) Obniżenie ostrości wzroku obu oczu Vo utr.= 0,5 wg § 13 pkt 1. 3) Skrzywienie przegrody nosa nie upośledzające drożności nosa wg § 26 pkt 3 z załącznika nr 1 do w/w rozp. MON kwalifikują do wyżej ustalonej kategorii zdolności do służby wojskowej. W skardze na powyższą decyzję A. Z. podniósł, iż opuszczając jednostkę wojskową obiecano, iż "dostanie kategorię "D" i zostanie cywilem". Wypłacono skarżącemu "wyprawkę". Skarżący wyraża zdziwienie obowiązkiem ponownego stawienia się do jednostki wojskowej w celu odbycia służby. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W świetle przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności decyzji z prawem materialnym oraz przepisami postępowania administracyjnego. Sąd nie może oprzeć kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej, chyba że wynika to z przepisu prawa. Skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek z innych powodów niż w niej przedstawiono. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 czerwca 1992r. w sprawie zasad określenia zdolności do czynnej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach wraz z załącznikiem nr 1 - wykazem chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do czynnej służby wojskowej /Dz.U. Nr 57, poz. 278 ze zm./ zwanego w dalszej części tego uzasadnienia rozporządzeniem. Według § 2 tego rozporządzenia orzeczenie o zaliczeniu danej osoby do jednej z kategorii, o których mowa w § 1 właściwe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego fizycznej i psychicznej zdolności tej osoby do odpowiedniego rodzaju służby wojskowej z uwzględnieniem wyników specjalistycznych a w razie potrzeby również obserwacji szpitalnej według wykazu chorób i ułomności stanowiącego załącznik nr 1 do rozporządzenia. Natomiast w § 19 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia jest mowa, że orzeczenia wojskowych komisji lekarskich powinny zawierać szczegółowe uzasadnienie. Przepis art. 107 § 3 kpa stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązkiem każdego organu administracji jest zatem jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji co wypływa także z zasad ogólnych wyrażonych w art. 9 kpa /zasada udzielania informacji/ oraz art. 11 kpa /zasada przekonywania czyli wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia/. Warunkiem wydania prawidłowej decyzji jest podejmowanie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego /art. 7 i 77 § 1 kpa/. Organ administracji państwowej ocenia na podstawie całokształtu dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona /art. 80 kpa/. Na wstępie podkreślić trzeba, iż kontrolą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego objęta jest wyłącznie decyzja komisji odwoławczej bowiem w aktach sprawy brak jest orzeczenia I instancji. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydana w sprawie decyzja komisji odwoławczej narusza zasady procedury administracyjnej, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ orzekający rozpoznał u skarżącego schorzenia z § 13 pkt 1, § 26 pkt 3, § 69 pkt 1 powołanego rozporządzenia. Cytowane rozporządzenie w § 13 pkt 1 wymienia ostrość wzroku jednego oka lub obu oczu mniejsza niż 0,8 nie mniejsza niż 0,5 bez korekcji szkłami jako kwalifikującą kategorię zdrowia "A" - zdolny do służby wojskowej. Do kategorii zdrowia "A" kwalifikuje także schorzenie wymienione w § 26 pkt 3 - skrzywienie przegrody nosa nie upośledzające drożność nosa. Z kolei § 69 pkt 1 rozporządzenia wymienia osobowość nieprawidłową nieznacznie upośledzającą zdolności adaptacyjne jako kwalifikującą do kategorii zdrowia "A" - zdolny do służby wojskowej. Natomiast pkt 2 § 69 wskazuje, iż osobowość nieprawidłowa znacznie upośledzająca zdolności adaptacyjne, poddająca się korekcji, kwalifikuje poborowego do kategorii "D" - niezdolny do służby wojskowej /.../ w czasie pokoju. W sytuacji, gdy rozporządzenie wymienia określoną jednostkę chorobową, której nasilenie kwalifikuje poborowego do kategorii "A" lub "D" organ decyzyjny ze szczególną starannością powinien uzasadnić swoje rozpoznanie. W tym konkretnym przypadku należało wyjaśnić skarżącemu dlaczego upośledzenie osobowości nie jest znaczne skoro rozporządzenie zna i znaczne upośledzenie osobowości kwalifikujące do kategorii zdrowia "D". Inaczej rzecz biorąc jaka jest różnica między jednym stanem a drugim. W przeciwnym bowiem razie decyzja nie poddaje się kontroli i co warte podkreślenia nie co do istoty rozpoznania, ale jego przesłanek. Podobnie w wyroku z dnia 18 sierpnia 2000r./III 879/00/ Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że tam gdzie obowiązujące przepisy określają stopień schorzenia pojęciami ogólnymi, obowiązkiem komisji jest dokładnie uzasadnić przyjęcie konkretnego punktu lub paragrafu. Dotąd powiedziane sprawia, iż na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ należało orzec jak w sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach oparto na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. Nr 74, 368 ze zm./ w związku z art. 97 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzekł o wykonaniu zaskarżonej decyzji /art. 152 - Prawo o postępowaniu/, gdyż w istocie rzeczy nie wiadomo, co było przedmiotem rozstrzygnięcia organu I instancji i czy organ odwoławczy orzekł w tej samej sprawie.