II SA/Wr 244/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 26 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym skargi B. D. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 31 lipca 2007 r., sygn. akt II SA/Wr 226/07 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu zbiornika wodnego Pielgrzymka postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu uiszczony wpis od skargi w kwocie 150 zł (sto pięćdziesiąt złotych). W dniu 29 kwietnia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniesiona została skarga B. D. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem tegoż Sądu z dnia 31 lipca 2007 r. (sygn. akt: II SA/Wr 226/07), oddalającym skargę S. D. na uchwałę Rady Gminy Pielgrzymka z dnia 27 października 2006 r. Nr XXXVIII/244/06, pojętą w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu zbiornika wodnego Pielgrzymka. W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że dopiero w dniu 28 kwietnia 2010 r. doręczono mu odpowiedź na skargę Przewodniczącego Rady Gminy P. z dnia 25 maja 2007 r., sporządzoną w sprawie jego skargi z dnia16 kwietnia 2007 r. na opisaną wyżej uchwałę Rady Gminy Pielgrzymka z dnia 27 października 2006 r. Nr XXXVIII/244/06. Skarżący podniósł, że pomimo upływu trzech lat od wniesienia tamtej skargi, do tej pory, nie mógł się zapoznać z treścią odpowiedzi na skargę celem odniesienia się do niej. W jego ocenie, jest to zaniedbanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, przez które został pozbawiony możliwości działania. Równocześnie skarżący wskazał, że ponieważ występował w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego, to zgodnie z art. 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd powinien pouczyć skarżącego, a nie wykorzystywać ten fakt przeciwko niemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Analizując niniejszą sprawę Sąd doszedł do wniosku, że skarga jest nie dopuszczalna. Wyjaśniając powyższe stwierdzenie wskazać należy, że skarga o wznowienie postępowania sądowego zaliczana jest do nadzwyczajnych środków zaskarżenia. Skarga ta służy do obalenia prawomocnego orzeczenia sądu, jeżeli zapadło ono z naruszeniem bezwzględnie obowiązujących zasad prawa i jest rażąco sprzeczne z rzeczywistym stanem sprawy. W doktrynie i orzecznictwie podkreśla się wyjątkowy charakter tej instytucji z tego względu, że znajduje ona zastosowanie wobec ściśle określonych orzeczeń i może być oparta na wąsko określonych podstawach. Wyjątkowość skargi o wznowienie postępowania uzasadniania zatem uzależnienie jej dopuszczalności od spełnienia szeregu wymogów – między innymi określonych w art. 280 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. – zwanej dalej u.p.p.s.a). Wniesienie środka zaskarżenia w postaci skargi o wznowienie postępowania sądowego powoduje uruchomienie dwufazowego postępowania, w którym w pierwszej fazie badana jest sama dopuszczalność skargi o wznowienie, a po pozytywnym ustaleniu jej dopuszczalności w drugim etapie, badana jest jej zasadność. Zgodnie z art. 280 u.p.p.s.a. w pierwszej fazie badania wstępnego Sąd ustala na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. Brak którejkolwiek z powyższych przesłanek powoduje niemożność merytorycznego rozpoznania sprawy, a w efekcie odrzucenie skargi o wznowienie postępowania. Przepis art. 277 u.p.p.s.a stanowi, że skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Ustalenie, że skarga o wznowienie wniesiona została z uchybieniem terminu, wyklucza możliwość badania podstawy wznowienia wskazanej w skardze, z kolei brak ustawowej podstawy wznowienia stanowi obowiązek odrzucenia wniosku o wznowienie postępowania, bez potrzeby czynienia ustaleń w zakresie zachowania terminu (por. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 3 czerwca 2004 r. sygn. akt OW 87/04). W niniejszej sprawie skarżący wywodził w skardze, że na skutek zaniedbania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, polegającego na niedoręczeniu mu przed wydaniem wyroku odpowiedzi na skargę organu gminy, pozbawiony był możności działania jako, że nie mógł się do tej odpowiedzi odnieść. Podobnie w piśmie z dnia 18 maja 2010 r. (stanowiącym zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, K-12 akt sądowych) stwierdził, że: "głównym powodem wniesienia skargi jest przede wszystkim zaniedbanie WSA we Wrocławiu, polegające na nie doręczeniu mi odpowiedzi na skargę [...] – czego efektem było pozbawienie mnie możliwości działania". W tej sytuacji stwierdzić należy, że strona oparła swoją skargę o wznowienie postępowania na jednej z przesłanek nieważności określonej w 271 pkt 2 u.p.p.s.a. W myśl przywołanego przepisu można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności postępowania, jeżeli strona nie miała zdolności sadowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania. Tak określona podstawa wznowienia nakazuje przyjąć, że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania, liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o orzeczeniu sądowym kończącym postępowanie którego dotyczy żądanie wznowienia (art. 277 u.p.p.s.a). Zgodnie z tezą postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 2000 r. sygn. akt III CKN 1159/00, dowiedzenie się strony o wyroku ma miejsce wówczas, gdy do strony dociera wiadomość o istnieniu wyroku. Semantyczną treść pojęcia ,,dowiedzieć się" wyczerpuje samo dotarcie informacji o wyroku, tj. objęcie faktu istnienia wyroku świadomością strony. Doręczenie wyroku nie należy do treści pojęcia ,,dowiedzenie się o wyroku", lecz jest tylko jednym ze sposobów realizacji tego pojęcia. Podzielając w pełni przedstawione przez Sąd Najwyższy rozumienie pojęcia ,,dowiedzieć się" o wyroku, Sąd stwierdził, że skarga o wznowienie postępowania sądowego złożona została przez B. D. po upływie w ten sposób liczonego trzymiesięcznego terminu określonego w art. 277 u.p.p.s.a. Z akt sprawy o sygn. akt II SA/Wr 226/07 bezsprzecznie wynika, że skarżący o wyroku wydanym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w dniu 31 lipca 2007 r. oddalającym skargę na uchwałę Rady Gminy Pielgrzymka z dnia 27 października 2006 r. Nr XXXVIII/244/06 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu zbiornika wodnego Pielgrzymka, posiadał wiedzę już co najmniej w dniu 1 sierpnia 2007 r., kiedy to wystąpił z wnioskiem o doręczenie sentencji tego wyroku z jego uzasadnieniem. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został natomiast skarżącemu doręczony w dniu 27 sierpnia 2007 r. Skoro zatem skarga o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem z dnia 31 lipca 2007 r. została nadana w urzędzie pocztowym dopiero w dniu 29 kwietnia 2010r., to bezsprzecznie jej wniesienie nastąpiło po upływie trzymiesięcznego terminu liczonego od dnia dowiedzenia się o wyroku z dnia 31 lipca 2007 r. Jednocześnie wskazać należy, że bez znaczenia dla oceny zachowania przez skarżącego terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania sądowego jest fakt doręczenia skarżącemu w dniu 28 kwietnia 2010 r. odpisu odpowiedzi na skargę Przewodniczącego Rady Gminy P. z dnia 25 maja 2007 r. Doręczenie powyższego pisma procesowego nastąpiło już poza ramami prawomocnie zakończonego postępowania sądowego w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Gminy Pielgrzymka z dnia 27 października 2006 r. Doręczenie skarżącemu w dniu 28 kwietnia 2010 r. odpowiedz na skargę związane było z rozpatrzeniem skierowanej do Prezesa tut. Sądu skargi na działanie sądu i dlatego też nie może wywoływać jakichkolwiek skutków procesowych dla zakończonego prawomocnym wyrokiem postępowania sądowego. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 280 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w pkt I sentencji postanowienia. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt II wynika z brzmienia przepisu art. 232 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a. zgodnie z którym, sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego.