II SA/Wr 2443/02
WyrokWSA we Wrocławiu2005-06-10
Skład orzekający: Tadeusz Kuczyński, Krystyna Skowrońska-Pastuszko, Ewa Kamieniecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wstrzymaniu wypłaty dodatku do uposażenia żołnierza za mistrzowską klasę kwalifikacyjną, wydana na podstawie § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r., jest zgodna z prawem, w szczególności z przepisami dotyczącymi ochrony praw nabytych i właściwego trybu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję I instancji, uznając, że organy wojskowe naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności, wstrzymanie wypłaty dodatku nie stanowiło zmiany decyzji w rozumieniu art. 163 Kpa, a przepisy rozporządzenia nie przewidywały takiego trybu postępowania. Ponadto, organy nie rozpatrzyły kwestii ochrony praw nabytych przez żołnierza.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego w przedmiocie wstrzymania st. chor. R. M. wypłaty dodatku do uposażenia za mistrzowską klasę kwalifikacyjną specjalisty wojskowego. Organ odwoławczy stwierdził, że uzyskanie specjalności wojskowej nastąpiło bez podstawy prawnej, a posiadana klasa specjalisty wojskowego była niewłaściwa dla zajmowanego stanowiska. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa, w tym art. 75 ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r., oraz zasad postępowania administracyjnego. Sąd uznał skargę za zasadną z uwagi na wady proceduralne postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i orzeczono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA ( del.) Krystyna Skowrońska-Pastuszko (spr.) Asesor WSA Ewa Kamieniecka Protokolant Magdalena Domańska-Byskosz po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi R. M. na decyzję Dowódcy Śląskiego Okręgu Wojskowego we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wstrzymania wypłaty dodatku do uposażenia za mistrzowską klasę kwalifikacyjną specjalisty wojskowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję I instancji; II. orzeka , że zaskarżona decyzja nie może być wykonana .
Sygn. akt 4 II SA/Wr 2443/02 2
UZASADNIENIE
Dowódca Śląskiego Okręgu Wojskowego , działając na podstawie m.in. § 25 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy (Dz. U. Nr 90, poz. 1005 , ze zm. ) , w dniu [...] r. wydał decyzję Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Dowódcy [...] Batalionu Dowodzenia OW we W. z dnia [...] r. w przedmiocie wstrzymania st. chor. R. M. wypłaty dodatku do uposażenia za mistrzowską klasę kwalifikacyjną specjalisty wojskowego w wysokości 18% uposażenia bazowego.
Organ odwoławczy stwierdził w uzasadnieniu swojej decyzji, iż uzyskanie specjalności wojskowej (Nr [...]) przez st. chor. R. M. w dniu [...] r. zostało dokonane bez podstawy prawnej , natomiast przed dniem [...] r. st. chor. R. M. posiadał klasę specjalisty wojskowego (Nr [...].) niewłaściwą z zajmowanym stanowiskiem .
Dodatek , którego sprawa dotyczy , przyznany został na podstawie Decyzji Nr 29/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 2 marca 1995 r. w sprawie uzyskiwania klas kwalifikacyjnych przez specjalistów wojskowych i instruktorów spadochronowych w Siłach Zbrojnych RP (Dz. Rozk. MON poz. 24 ) , nieobowiązującej po dniu 30 marca 2001 r., stosownie do art. 75 ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. Nr 120 , poz. 1268 ).
Według organu II instancji po dniu 30 marca 2001 r. nie było podstaw do wydawania decyzji w sprawie nadawania , potwierdzania bądź podwyższania klas kwalifikacyjnych oraz przyznawania dodatków za klasę kwalifikacyjną uzyskaną lub podwyższoną po tym dniu. Zaistniała zatem konieczność dokonania weryfikacji i ponownego ustalenia prawa każdego żołnierza - nie tylko R. M. - do posiadanej klasy kwalifikacyjnej i pobierania dodatku po dniu 30 marca 2001 r.
Na powyższą decyzję skargę wniósł R. M. domagając się uchylenia decyzji obu instancji jako wydanych z naruszeniem prawa.
Zarzut naruszenia prawa dotyczył art. 75 cyt. wyżej ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upoważnień ... , co zdaniem skarżącego polegać miało na niewłaściwej interpretacji, a w konsekwencji na niewłaściwym zastosowaniu.
Skarżący zarzucił ponadto naruszenie zasad postępowania administracyjnego, w szczególności zasady praworządności (art. 6 Kpa), zasady prawdy obiektywnej (art. 7 Kpa) a także zasady pogłębiania zaufania (art. 8 Kpa).
Podobnie jak w odwołaniu od decyzji I instancji w skardze podniesiono, iż nieuzasadnione jest stanowisko organów orzekających w sprawie co do utraty mocy obowiązującej Decyzji MON Nr 29/MON z dnia 2.03.1995r. Skarżący
Sygn. akt 4 II SA/Wr 2443/02 3
wskazał przede wszystkim, iż omawiana decyzja nie została zamieszczona w wykazie aktów prawnych ujętych w obwieszczeniu Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 200Ir. /MP Nr 4, poz. 872/, nie godząc się przy tym ze stwierdzeniem zawartym w zaskarżonej decyzji, że wymieniony wykaz aktów normatywnych, które utraciły moc z dniem 30 marca 2001r. ma jedynie porządkowy charakter.
Uzasadniając zarzut naruszenia zasad postępowania administracyjnego skarżący podał, iż w jego sprawie organy nie dochowały obowiązku działania na podstawie przepisów prawa, zgodnie z zasadą praworządności, uchybiły też obowiązkowi stania na straży praworządności, który wynika z zasady prawdy obiektywnej, a nadto uchybiono zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa przez to, iż zaskarżona decyzja nie wyjaśnia w dostateczny sposób wątpliwości związanych z charakterem prawnym Decyzji Ministra Obrony Narodowej Nr 29/MON z dnia 2 marca 1995r.
Według skarżącego zaskarżoną decyzją objęto także sprawy spoza przedmiotu postępowania dotyczącego dodatku, a mianowicie jego uprawnienia w zakresie klas kwalifikacyjnych specjalisty wojskowego.
W odpowiedzi na skargę Dowódca Śląskiego Okręgu Wojskowego we W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując twierdzenie, że decyzja organu I instancji utrzymana została w mocy jako "niebudząca zastrzeżeń merytorycznych". Jako prawną podstawę działania organów w niniejszej sprawie wskazano art. 75 cyt. wcześniej ustawy z dnia 22 grudnia 2000r., jak również art. 163 kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Na wstępie należy jednak wskazać, że Sąd nie przyjął twierdzenia skarżącego, iż Decyzję Ministra Obrony Narodowej Nr 29/MON z dnia 2 marca 1995r., z uwagi na niezamieszczenie jej w wykazie objętym obwieszczeniem Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 200Ir. /MP Nr 47, poz. 872/, uważać należy za akt nadal obowiązujący.
Zwrócić trzeba bowiem uwagę, iż od wejścia w życie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r., stosownie do jej art. 87, źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczpospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia. Stąd też w art. 75 ust. 2 ustawy z dnia 22 grudnia 2000r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. Nr 120, poz. 1268/ przyjęto, iż z dniem wejścia w życie tej ustawy /30.03.2001r./ tracą moc akty normatywne m.in. ministrów lub innych organów administracji rządowej, podjęte lub wydane przed dniem wejścia w życie Konstytucji RP, jeżeli zawierają normy prawne o charakterze powszechnie obowiązującym lub wewnętrznym, z wyjątkiem rozporządzeń.
Sygn. akt 4 II SA/Wr 2443/02 4
To na tej podstawie utraciła moc również Decyzja Ministra Obrony Narodowej Nr 29/MON z dnia 3 marca 1995r. w sprawie uzyskiwania klas kwalifikacyjnych przez specjalistów wojskowych i instruktorów spadachronowych w Siłach Zbrojnych RP. Fakt niezamieszczania wymienionej Decyzji w wykazie, o którym mowa w art. 75 ust. 4 cyt. ustawy z dnia 22 grudnia 2000r., nie ma znaczenia prawnego, bowiem skutek prawny w postaci utraty mocy przewidziany został wprost z przytoczonym art. 75 ust. 2 ustawy i nie został uzależniony od umieszczenia danego aktu w wykazie.
Tak więc organy wojskowe, ustalając uprawnienia do dodatku do uposażenia zasadniczego, miały wręcz obowiązek stwierdzić, czy skarżący posiada klasę kwalifikacyjną w specjalności wojskowej właściwej dla zajmowanego stanowiska służbowego. Zgodnie bowiem z § 25 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy /Dz.U. Nr 90, poz. 1005, ze zm./ odpowiedni dodatek przysługuje żołnierzowi, który uzyskał klasę kwalifikacyjną w specjalności wojskowej właściwej dla zajmowanego stanowiska służbowego lub pełnionej funkcji.
Z decyzji I instancji wynika przy tym, że rozkazem Dowódcy SOW Nr [...] z dnia [...] r. został uchylony, jako wydany bez podstawy prawnej, rozkaz tego organu wojskowego z dnia [...] r. o nadaniu klasy mistrzowskiej st. chor. R. M..
Niemniej należy zwrócić uwagę, że tryb działania organów wojskowych w sprawie ustalenia uprawnień skarżącego do dodatku do uposażenia dotknięty jest wadami proceduralnymi, które bez wątpienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stwierdzając, że skarżącemu, z uwagi na nieposiadanie odpowiedniej klasy kwalifikacyjnej, nie przysługuje dodatek do uposażenia zasadniczego, organ I instancji, na podstawie art. 163 Kpa, orzekł decyzją o wstrzymaniu wypłaty dodatkowej za klasę kwalifikacyjną [...]. W myśl powołanego art. 163 Kpa organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję, na mocy której strona nabyła prawo, także w innych przypadkach oraz na innych zasadach niż określone w rozdziale 13 działu II Kodeksu, o ile przewidują to przepisy szczególne.
Takim przepisem szczególnym nie może być jednak, przywołany w zaskarżonej decyzji, § 5 ust. 1 rozporządzenia MON z dnia 10 października 2000r. Zawiera on przede wszystkim normę kompetencyjną określającą w pkt 1-3 właściwość organów, a expressis verbis nie przewiduje ani zmiany, ani też uchylenia decyzji. Omawiany przepis rozporządzenia stanowi wprawdzie, że wymienione w nim organy decyzją przyznają podwyższają wstrzymują lub obniżają dodatki o charakterze stałym i dodatek strefowy, jeżeli dalsze przepisy rozporządzenia nie stanowią inaczej, niemniej należy dojść do wniosku, że wstrzymanie dodatku - a tak rozstrzygnięto w rozpoznawanej sprawie - ze swej
Sygn. akt 4 II SA/Wr 2443/02 5
istoty nie stanowi zmiany decyzji, a tym bardziej nie uchyla dotychczasowej
decyzji.
Trudno zresztą zaakceptować formę wstrzymania dodatku w sytuacji, gdy
stwierdzono, jak w przypadku skarżącego, iż w świetle § 25 ust. 1
rozporządzenia dodatek mu nie przysługuje.
Wskazać przy tym można, że wstrzymanie dodatku przewidziane zostało w § 15 ust. 3 rozporządzenia, co potwierdza wcześniejsze wskazania, że wstrzymanie ma charakter czasowy, uwarunkowany określonymi w rozporządzeniu okolicznościami.
Weryfikowanie uprawnień do dodatków do uposażenia żołnierzy na podstawie przepisów rozporządzenia z dnia 10.10.2000r. wymagało też od organów określonych w § 5 ust. 1 tego rozporządzenia, by sprawy poszczególnych żołnierzy rozpatrywać także z uwzględnieniem § 35 rozporządzenia, przewidującego ochronę praw nabytych. W przypadku skarżącego R. M. kwestia zachowania prawa do dodatku otrzymywanego przez tego żołnierza na podstawie dotychczasowych przepisów nie została w ogóle rozpatrzona i oceniona.
Wobec powyższego Sąd uwzględnił skargę stwierdzając, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm./, tj. takim, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Orzeczono zatem jak w pkt I sentencji.
Zaskarżona decyzja negatywnie rozstrzyga o dotychczasowych uprawnieniach skarżącego do dodatku do uposażenia, zatem uwzględniając skargę, na podstawie art. 152 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w pkt II sentencji, że decyzja ta nie może być wykonana.
.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło