II SA/Wr 2499/02

WyrokWSA we Wrocławiu2005-04-15

Skład orzekający: Zygmunt Wiśniewski, Andrzej Cisek, Anna Siedlecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym w postępowaniu egzekucyjnym w administracji?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Badanie to powinno być przeprowadzane w postępowaniu administracyjnym jurysdykcyjnym lub sądowoadministracyjnym. Odmowa umorzenia postępowania egzekucyjnego jest zasadna, jeśli organ stwierdzi niewykonanie przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z prawomocnej decyzji administracyjnej.
Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa wniosła skargę na postanowienie odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego wyłączenia z użytkowania garaży i stanowisk parkingowych pod estakadą. Spółdzielnia twierdziła, że wykonała nałożone obowiązki, a w przypadku wyłączenia garaży i stanowisk parkingowych nie może tego uczynić samodzielnie z uwagi na prawa członków i umowy dzierżawy. Organ egzekucyjny odmówił umorzenia, wskazując na niewykonanie obowiązku przez Spółdzielnię, co potwierdził organ odwoławczy.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Zygmunt Wiśniewski Sędzia WSA - Andrzej Cisek. Sędzia WSA - Anna Siedlecka /sprawozdawca/ Protokolant - Katarzyna Grott po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej . [...] we W. na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę 1 Zobowiązany - Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] we W. wniosła zarzut, oparty na art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Dz.U. z 1991r. Nr 36, poz. 161 ze zm.), w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego przez organ egzekucyjny-Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta W., w którym żąda umorzenia prowadzonego postępowania na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...]r. Nr [...]. Zobowiązany wskazał, że z powołanego wyżej tytułu wykonawczego wynika, iż prowadzone jest postępowanie egzekucyjne dotyczące : 1) wyłączenia z użytkowania garaży i otwartych stanowisk parkingowych znajdujących się pod estakadą przy pi. G. i ulicami M.C. S., N., W. i B. P., 2) umieszczenia na obiekcie zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz zakazie jego użytkowania, 3) wykonania doraźnych zabezpieczeń w celu usunięcia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Okoliczności wymienione w tytule wykonawczym, zdaniem zobowiązanego, są niezgodne z prawdą i aktualnym stanem faktycznym, ponieważ : 1) W przedmiocie wyłączenia z użytkowania garaży jak i otwartych stanowisk parkingowych, Spółdzielnia [...] nie może samodzielnie rozporządzać tymi pomieszczeniami, z uwagi na ustanowienie na rzecz członków Spółdzielni własnościowych praw do garaży oraz zawartych długoterminowych umów dzierżawy stanowisk parkingowych. Osoby zainteresowane "chcą nadal korzystać z przysługujących im uprawnień", 2) W dniu [...]r. umieszczono na obiekcie tablice informujące o stanie zagrożenia bezpieczeństwa mienia i ludzi, które Spółdzielnia każdorazowo uzupełnia, gdyż są systematycznie zrywane, 3) Wykonane zostały doraźne zabezpieczenia w celu usunięcia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia przez podparcie podciągów i schodów, pozostałe zabezpieczenia będą wykonywane sukcesywnie, zgodnie z zawartymi umowami z wykonawcami. Postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...]Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta W., działając na podstawie art. 59 w związku z art. 33, art. 34 § 1, art. 35 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. 1 Sygn. akt IISA/Wr 2499/02 W uzasadnieniu organ egzekucyjny wyjaśnił, że Prezydent W. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej [...] we W.: a) wyłączenie z użytkowania garaży i otwartych stanowisk parkingowych znajdujących się pod estakadą przy obiektach handlowych usytuowanych na terenie ograniczonym pi. G. i ulicami M.C. S., N. W. i B. P., b) umieszczenie na obiekcie zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa dla ludzi i mienia oraz zakazie jego użytkowania, c) wykonanie doraźnych zabezpieczeń z celu usunięcia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. W związku z niezastosowaniem się Spółdzielni do powyższego nakazu, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta W. w dniu [...]r. wysłał upomnienie. Następnie w dniach [...]r.i [...]r. przeprowadzone zostały oględziny spornego obiektu przez inspektorów PINB, w wyniku których stwierdzono, że garaże i otwarte stanowiska parkingowe nie zostały wyłączone z użytkowania, na obiekcie brak jest umieszczonych zawiadomień o stanie zagrożenia oraz zakazie użytkowania obiektu, natomiast częściowo wykonane zostało doraźne zabezpieczenie w celu usunięcia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Wobec powyższych ustaleń, wystawiony został tytuł wykonawczy nr [...]wraz z klauzulą o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej, w którym zawarto pouczenie o prawie wniesienia zarzutu. Kolejne oględziny obiektu przeprowadzone przez organ, po wniesieniu zarzutu, nie dały podstaw do zmiany stanowiska i umorzenia postępowania. W zażaleniu na powyższe postanowienie, zobowiązany zarzucił, iż postanowienie wydane zostało z naruszeniem art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z uwagi na niedopuszczalność toczącej się egzekucji. Wobec powyższego, wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez umorzenie postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu podniesione zostało, że obowiązki nałożone ww. decyzją zostały wykonane w sposób następujący : na obiekcie umieszczone zostały tablice informujące o stanie zagrożenia dla ludzi i mienia, Spółdzielnia zleciła innemu podmiotowi remont elementów estakady; większość prac została wykonana, zaś całość ma być wykonana do końca [...]r., 2 Sygn. akt IISA/Wr 2499/02 w celo wyłączenia z użytkowania garaży i otwartych stanowisk parkingowych Spółdzielnia zwróciła się o podjęcie stosownych działań przez bezpośrednich użytkowników ww. pomieszczeń - podmiotów, którym przysługuje do tych pomieszczeń własnościowe spółdzielcze prawo do garażu lub prawo dzierżawy stanowisk parkingowych. Zarówno co do garaży jak i co do otwartych stanowisk parkingowych Spółdzielnia nie może skutecznie rozporządzać tymi pomieszczeniami z uwagi na ustanowienie na rzecz członków Spółdzielni własnościowych praw do garaży łub związania Spółdzielni długoletnimi umowami dzierżawy stanowisk parkingowych, przez co podjęcie innych, bezpośrednich działań przez Spółdzielnię w celu wyłączenia tych miejsc z użytkowania nie jest możliwe. W konsekwencji więc to właśnie te osoby, władające wspomnianymi garażami i stanowiskami parkingowymi winny być adresatami określonych w decyzji obowiązków. Zatem, zdaniem Spółdzielni, z uwagi na wykonanie przez nią obowiązków w opisany wyżej sposób, postępowanie egzekucyjne jest niedopuszczalne i zgodnie z art. 59 § i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji winno być umorzone. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...]utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia stwierdził, że zgodnie z art. 33 powołanej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być np. wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku ( pktl). W sprawie zarzutów organ egzekucyjny wydaje postanowienie, z tym że jeżeli uzna zarzuty za zasadne, postanawia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego ( albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego). Organ II instancji podzielił stanowisko organu I instancji w zakresie bezzasadności zgłoszonych zarzutów i odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. Nie występuje bowiem żadna z przesłanek przewidzianych w art. 33 powołanej ustawy mogąca być podstawą zarzutu. Brak jest również przesłanek do umorzenia postępowania, wymienionych w art. 59 ( np. wykonanie obowiązku przed wszczęciem postępowania, jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony łub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał). W niniejszej sprawie nie można uznać, że postępowanie egzekucyjne jest niedopuszczalne, skoro Spółdzielnia dotychczas nie wykonała w całości nałożonych na nią obowiązków. Organ odwoławczy przypomniał, że w sprawie słuszności decyzji nakładającej na Spółdzielnię przedmiotowe obowiązki, 3 Sygn. akt IISA/Wr 2499/02 wypowiedział się już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 marca 2001r. sygn. akt IISA/Wr 389/99, wskazując, iż Spółdzielnia [...] będąc użytkownikiem wieczystym terenu, na którym posadowione są garaże i stanowiska parkingowe, realizuje swoje prawo podmiotowe dotyczące tychże gruntów w sposób zbliżony do właściciela, a zatem organy orzekające zasadnie skierowały wydaną decyzję do wykonania przez użytkownika wieczystego jak do właściciela. W skardze, do Naczelnego Sądu Administracyjnego, na kwestionowane postanowienie D. Wojewódzkiego inspektora Nadzoru Budowlanego we W., Spółdzielnia [...] zarzuca, że wydane ono zostało z rażącym naruszeniem art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z uwagi na oczywistą niedopuszczalność toczącej się egzekucji. Na poparcie swoich twierdzeń jako argumenty podniesione zostały te same okoliczności, które zgłoszone zostały w zażaleniu, a ponadto skarżąca dodała, że "zwróciła się o podjęcie stosownych działań przez bezpośrednich użytkowników ww. pomieszczeń - podmiotów którym przysługuje do tych pomieszczeń własnościowe spółdzielcze prawo do garażu lub prawo dzierżawy stanowisk parkingowych". Skarżąca podnosi, że nie może podjąć innych, bezpośrednich działań w celu wyłączenia spornych miejsc z użytkowania. W konsekwencji więc to właśnie osoby władające spornymi garażami i stanowiskami parkingowymi winny być adresatami określonych w decyzji obowiązków, im to bowiem przysługuje skuteczne prawo, w zakres którego dłużnik nie może ingerować. W związku z czym, wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia, jak również poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Aktualne bowiem pozostają wszelkie zarzuty podniesione przez skarżącą w zażaleniu. Na dowód powyższych faktów skarżąca przedstawiła dokumentację fotograficzną a także pisma skierowane do właścicieli garaży oraz dzierżawcy stanowisk parkingowych. W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł o jej oddalenie, wskazując że pełne uzasadnienie swojego stanowiska zawarł w uzasadnieniu do zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje : Skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem ł stycznia 2004r., dlatego też z mocy art. 97 § i ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów 4 Sygn. akt IISA/Wr 2499/02 administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm.) skarga podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd rozstrzyga na podstawie akt administracyjnych, wedle stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego aktu, a podstawowym kryterium kontroli jest zgodność zaskarżonego aktu z prawem ( art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Zgłaszając w postępowaniu egzekucyjnym zarzuty Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] we W. wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego, wskazując iż w części wykonała ciążące na niej obowiązki, wynikające z tytułu wykonawczego Nr [...] z dnia [...]r., polegające na umieszczeniu na obiekcie tablic informacyjnych o stanie zagrożenia bezpieczeństwa łudzi i mienia, a także poprzez wykonanie doraźnych zabezpieczeń w celu usunięcia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia, natomiast w przedmiocie wyłączenia z użytkowania garaży jak i otwartych stanowisk parkingowych, Spółdzielnia nie może wykonać tego obowiązku, gdyż - jak określiła w piśmie zgłaszającym zarzuty - "osoby zainteresowane chcą nadal korzystać z przysługujących im uprawnień", gdyż członkom Spółdzielni przysługuje własnościowe prawo do garaży, a w przypadku stanowisk parkingowych Spółdzielnię łączą długoterminowe umowy dzierżawy. W przedmiotowej sprawie zarzut oparto na art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz.U. z 1991r. Nr 36, poz. 161 ze zm.), wskazując iż obowiązki zostały wykonane, w sposób przedstawiony w piśmie zgłaszającym zarzuty, w związku z czym złożony został wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego. W zażaleniu na postanowienie o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu niewykonania obowiązku wynikającego z decyzji Prezydenta W. nr [...]z dnia [...]r., w stosunku do której skarga Spółdzielni została oddalona wyrokiem NSA sygn. akt IISA/Wr 389/99 z dnia 9.03.200łr., zobowiązana Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] zarzuciła naruszenie art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z uwagi na niedopuszczalność toczącej się egzekucji, albowiem obowiązek został wykonany. Konsekwentnie w skardze podtrzymuje swoje stanowisko w zakresie wykonania w całości nałożonego obowiązku, w sposób opisany w treści pisma Zgodnie z art. 29 § 1 powołanej ustawy, organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, natomiast nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem 5 Sygn. akt IISA/Wr 2499/02 wykonawczyni. W niniejszej skardze skarżąca podnosi i dowodzi, że obowiązek nałożony decyzją administracyjną w zakresie wyłączenia z użytkowania garaży i stanowisk parkingowych winien być skierowany nie do niej, lecz do innych podmiotów - faktycznych użytkowników garaży i stanowisk parkingowych, którym przysługują określone prawa. Takie rozumowanie powyższych przepisów, na etapie prowadzenia postępowania egzekucyjnego jest całkowicie błędne gdyż, na co już wskazywał niejednokrotnie NSA w swoich wyrokach (patrz np. wyrok NSA S.A. 1086/94, czy wyrok NSA/Wr 1290/93 Monitor Podatkowy z I994r. Nr 9 str. 276), postępowanie egzekucyjne nie służy merytorycznie weryfikacji decyzji administracyjnych, których niewykonanie było podstawą wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Zasadność nałożenia na Spółdzielnię obowiązku winna bowiem być i była kwestionowana w administracyjnym postępowaniu jurysdykcyjnym - odwoławczym, na zasadach określonych w kpa, a także w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu w wyroku z dnia 9 marca 200Ir. sygn. akt IISA/Wr 389/99 oddalił skargę Spółdzielni Mieszkaniowej [...]we W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. Nr [...]utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta W. Z dnia [...]r Nr [...]w sprawie nakazania skarżącej Spółdzielni wyłączenia z użytkowania garaży i otwartych stanowisk parkingowych pod estakadą przy obiektach handlowych przy P. G.. Skoro obowiązek skarżącej wynika z prawomocnej decyzji administracyjnej, a organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, to odmowa umorzenia postępowania egzekucyjnego, w sytuacji stwierdzenia przez organ administracyjny niewykonania przez skarżącą obowiązku wyłączenia z użytkowania garaży i stanowisk parkingowych, jest zasadna. Merytoryczne badanie tej kwestii przez organ egzekucyjny doprowadziłoby bowiem do naruszenia prawa. Dlatego też, uznając że zaskarżone postanowienia nie naruszają prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę. 6

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło