II SA/Wr 2506/02
WyrokWSA we Wrocławiu2004-10-05
Skład orzekający: Henryka Łysikowska, Barbara Adamiak, Bogumiła Kalinowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo oceniły brak związku przyczynowego między stwierdzonym u skarżącego niedowładem fałdów głosowych a wykonywaną przez niego pracą zawodową, pomimo że choroba ta jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych i charakterystyczna dla zawodu nauczyciela, a skarżący wykonywał ten zawód przez 36 lat w warunkach wskazujących na nadmierne obciążenie narządu głosu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji uchybiły wymogom proceduralnym, nie wyjaśniając należycie stanu faktycznego. Stwierdzono, że mimo iż skarżący pracował jako nauczyciel przez 36 lat i był narażony na nadmierny wysiłek głosowy, a wyspecjalizowane placówki medyczne potwierdziły u niego niedowład fałdów głosowych, organy błędnie uznały brak związku przyczynowego z pracą zawodową. Sąd podkreślił, że fakt wykonywania pracy w niepełnym wymiarze godzin nie może przesądzać o braku związku przyczynowego, zwłaszcza gdy praca ta wiązała się z nadmiernym obciążeniem narządu głosu. Ponadto, organy nie odniosły się do stwierdzonego u skarżącego niedosłuchu odbiorczego, który również jest uznawany za chorobę zawodową.Stan faktyczny
Skarżący A. B. zaskarżył decyzję odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu. Organy administracji uznały, że choroba nie została spowodowana warunkami pracy, mimo że skarżący pracował jako nauczyciel przez 36 lat i był narażony na nadmierny wysiłek głosowy. W trakcie postępowania stwierdzono u niego niedowład fałdów głosowych oraz niedosłuch odbiorczy. Skarżący zarzucił niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i oparcie decyzji na niepełnej dokumentacji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. oraz decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Henryka Łysikowska (sprawozdawca) Sędzia NSA - Barbara Adamiak Asesor WSA - Bogumiła Kalinowska Protokolant - Krzysztof Caliński po rozpoznaniu w dniu 5 października 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi A. B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. Oddział Zamiejscowy w W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] nr [...] II. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
3 II SA/Wr 2506/02
1
Uzasadnienie
A. B. zaskarżył do sądu decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego Oddział Zamiejscowy w W. z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071) w związku z § 10 ust.l rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz U. Nr 65, poz. 294 z późn.zm.), którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] nr [...] orzekającą o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. stwierdził, że przeprowadzone przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. postępowanie wyjaśniające w sprawie zatrudnienia i narażenia zawodowego i uzupełnione przez organ drugiej instancji, nie dawało podstaw do uznania , że choroba narządu głosu u skarżącego wywołana została warunkami pracy . Z akt sprawy wynika, że przebieg pracy A.B. był następujący:
* [...] - [...] - nauczyciel przedmiotów zawodowych w wymiarze 30 godzin tygodniowo w Zasadniczej Szkole Zawodowej we W.,
* [...] - [...] - nauczyciel przedmiotów zawodowych w wymiarze 35 godzin tygodniowo w Technikum Mechanicznym i Zasadniczej Szkole Zawodowej w W.,
* [...] - [...] - dyrektor Szkoły i nauczyciel przedmiotów zawodowych ( 12 -15 godzin tygodniowo zajęć dydaktycznych) w Zasadniczej Szkole Zawodowej Wojewódzkiego Zakładu Doskonalenia Zawodowego w W.,
* [...] - [...] - dyrektor Zespołu Szkół Technicznych w W. i nauczyciel przedmiotów zawodowych ( 5 godzin tygodniowo zajęć dydaktycznych),
* [...] - [...] - kierownik świetlicy w wymiarze 26 godzin tygodniowo w Zespole Szkół Technicznych w W. (bez typowych zajęć dydaktycznych).
Do obowiązków na stanowisku kierownika świetlicy należała opieka nad uczniami ( 30 - 100 osób) w czasie ich pobytu na terenie szkoły, poza czasem zajęć lekcyjnych, organizowanie odczytów, prelekcji i spotkań dla młodzieży oraz czuwanie nad odpowiednim zachowaniem się
uczniów.
Od [...] A. B. przeszedł na emeryturę podejmując dodatkowe zatrudnienie tj.:
- [...] - [...] - nauczyciel przedmiotów zawodowych w wymiarze 8 - 9 godzin zajęć dydaktycznych tygodniowo w Zespole Szkół Technicznych w W. Będąc nauczycielem przedmiotów zawodowych: technologii metali i materiałoznawstwa A. B. prowadził zajęcia dydaktyczne dla grup uczniów 25-35 osób i jak przyznał organ odwoławczy praca taka wymagała zwiększonego wysiłku głosowego. Również pełnienie funkcji dyrektora wymagało spotkań z nauczycielami, pracownikami szkoły, rodzicami i uczniami na zebraniach, naradach, konferencjach, hospitacjach i charakter w/w spotkań wiązał się z używaniem narządu głosu i mógł stwarzać warunki do zwiększonego obciążania narządu głosu.
W styczniu 2001r. A. B. był badany w W. Ośrodku Medycyny Pracy w ramach programu promocji zdrowia, gdzie w wyniku konsultacji foniatrycznej i badania wideostroboskopowego rozpoznano niedowład fałdów głosowych wymagający obserwacji. W wyniku powyższego badania [...] wydano orzeczenie wyznaczono termin kontrolnego badania. Przed upływem wyznaczonego terminu badania kontrolnego w dniu [...] w/w Ośrodek zwrócił się do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. o konsultację Pana B. w aspekcie związku przyczynowego stwierdzonej choroby narządu głosu ( niedowład fałdów głosowych) z narażeniem zawodowym na zajmowanych stanowiskach, wskazując na fakt pracy w
3 II SA/Wr 2506/02
2
niepełnym wymiarze godzin dydaktycznych w łatach 1970 - 1992 ( funkcja dyrektora) i 1995 -2001.
Instytut w S., w wydanym orzeczeniu lekarskim z dnia [...] nie znalazł podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu wywołanej nadmiernym wysiłkiem głosowym. W wydanym orzeczeniu Instytut potwierdził rozpoznanie W. Ośrodka Medycyny Pracy co do niedowładu fałdów głosowych, stwierdził jednak, że szczegółowa analiza danych dotyczących narażenia na nadmierny wysiłek głosowy w aspekcie zatrudnienia w latach 1965 - 2001, dane z dostępnej dokumentacji lekarskiej oraz przeprowadzonego wywiadu lekarskiego nie uzasadniają z przeważającym prawdopodobieństwem zawodowej etiologii stwierdzonej w badaniu patologii narządu głosu. Powyższe orzeczenie było podstawą decyzji z [...] Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej narządu głosu.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. biorąc pod uwagę argumenty podniesione w odwołaniu w dniu [...] , w których podnosił skarżący, że po badaniach diagnostycznych narządu głosu wydano różne diagnozy oraz, że w decyzji organu I instancji błędnie oceniono czas zatrudnienia w różnych szkołach w latach 1965-2001, skierował sprawę do Instytutu Medycyny Pracy w Ł. celem zajęcia stanowiska w sprawie rozpoznania choroby zawodowej.
Instytut Medycyny Pracy w Ł., po badaniach wykonanych w dniu [...] zgodnie z orzeczeniem lekarskim z dnia [...] rozpoznał u A. B. przewlekły nieżyt krtani, niedowład fałdów głosowych spowodowany niewydolnością mięśni głosowych oraz dysfonię hypofunkcjonalną. W uzasadnieniu orzeczenia Instytut wyjaśnił, że przeprowadzone badania laryngologiczne, foniatryczne i wideostroboskopowe potwierdzają występowanie u A. B. niedowładu fałdów głosowych, choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych, jednak po analizie przebiegu zatrudnienia, z którego wynika, że od 1970 - 1992 pełnił funkcję dyrektora szkoły, a od 1992 - 1995 kierownika świetlicy bez narażenia na nadmierne obciążenie narządu głosu, zaś od 1995 - 2001, po przejściu na emeryturę zatrudniony był w niepełnym wymiarze godzin, brak jest podstaw do uznania związku przyczynowego pomiędzy rozpoznaną chorobą a pracą zawodową na .stanowisku nauczyciela przedmiotów zawodowych i dyrektora szkół.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. chcąc wyjaśnić przyczyny pozazawodowego wystąpienia u Pana B. niedowładu fałdów głosowych w dniu [...] zwrócił się ponownie do Instytutu Medycyny Pracy w Ł. W odpowiedzi Instytut Medycyny Pracy w Ł. podtrzymał wcześniej zajęte stanowisko i dodatkowo pouczył, że do zadań lekarza orzecznika nie należy wykazywanie przyczyn pozazawodowych choroby, które mogą być bardzo różnorodne.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. utrzymał mocy decyzje organu I instancji podkreślając, że Inspekcja Sanitarna nie ma kompetencji do zmiany orzeczeń placówek upoważnionych do rozpoznawania chorób zawodowych a skarżący był badany w trzech placówkach upoważnionych do rozpoznawania i zgłaszania chorób zawodowych: W. Ośrodku Medycyny Pracy, Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. i Instytucie Medycyny Pracy w L., których orzeczenia są zbieżne i wykluczają tło zawodowe rozpoznanego niedowładu fałdów głosowych.
W skardze do sądu A. B. podtrzymał zarzuty odwołania dodatkowo wskazując , ze decyzje zostały wydane z naruszeniem art. 7,8,9,77,80 i 84 kpa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego. Mimo występujących wątpliwości w zakresie przyczyn powstania niedowładu fałdów głosowych, uszkodzenia obustronnego nerwów słuchowych i niedosłuchu obustronnego, decyzje odmawiające stwierdzenia choroby zawodowej oparto na podstawie niepełnej niekompletnej dokumentacji W. Ośrodka Medycyny Pracy i
3 II SA/Wr 2506/02
3
Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., a nie na opinii biegłych, przez co naruszono interes skarżącego .Zarzucił też, że nie poinformowano go o występujących brakach w zakresie ustalenia rodzaju wykonywanej pracy a w szczególności jej wpływu na struny głosowe.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z przepisem art.97§l ustawy z dnia 30.08.2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). Wobec powyższego niniejsza skarga podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, jako rzeczowo i miejscowo właściwy.
Po myśli art.l §1 i §2 ustawy z 25.07.2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr 153,poz.l269) - sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (§1) a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Nadto zgodnie z art.3§l powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą. Wyżej powiedziane oznacza, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art.145-150 ustawy). .
W ocenie Sądu kontrolowana decyzja uchybia prawu w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu.
Nie budzi wątpliwości, że kluczowe znaczenie dla postępowania ma należyte ustalenie stanu faktycznego, zgodne z przepisami proceduralnymi, tylko bowiem w takim przypadku możliwe jest ustalenie zakresu praw i obowiązków strony takiego postępowania. Wskazać przy tym należy, iż konieczne w sprawie ustalenia dotyczyć muszą faktów prawotwórczych, a więc mających wpływ na załatwienie sprawy, a zatem chodzi o ustalenia dotyczące stanu faktycznego wyrażonego w normie prawnej.
W stanie prawnym obowiązującym w dacie podejmowania zaskarżonej decyzji materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowił przede wszystkim §1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U.Nr 65.poz.294 ze zm.). Zgodnie z ust. 1 w/w paragrafu "za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy".
W świetle powyższego w sprawie, przedmiotem której jest stwierdzenie choroby zawodowej, ustalenia wymaga:
- po pierwsze czy choroba mieści się w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do w/w rozporządzenia,
3 II SA/Wr 2506/02
4
- po drugie czy choroba zawodowa spowodowana została działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy; oceniając działanie czynnika szkodliwego uwzględnić należy przy tym rodzaj, stopień i czas narażenia zawodowego jak i sposób wykonywania pracy (§1 ust.2).
Jak wyżej powiedziano nie ulega wątpliwości, że ustalenia stanu faktycznego w powyższym zakresie poczynione muszą być zgodnie z przepisami prawa procesowego. Po myśli art.7 kodeksu postępowania administracyjnego, wyrażającego m.in. zasadę prawdy obiektywnej, organ orzekający winien podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. W tym celu, stosownie do wymogów określonych przepisem art.77§l kpa, organ obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowody. Ocena tak zebranego materiału powinna być dokonana w granicach prawem przewidzianej swobody. Art.80 kpa, wyrażający zasadę swobodnej oceny dowodów, obliguje przy tym organ administracyjny do przedstawienia poddającej się kontroli oceny dowodów ze wskazaniem (w uzasadnieniu rozstrzygnięcia - art.107 §1 i §3 kpa), jakie fakty uznał za udowodnione, dowodów na jakich się oparł w tym zakresie, przyczyn dla których dowodom tym dał wiarę.
Zgodnie z przepisem §7 powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów - w sprawie chorób zawodowych - jednostkami organizacyjnymi właściwymi do rozpoznania chorób zawodowych są poradnie chorób zawodowych, kliniki chorób zawodowych, oddziały chorób zawodowych wchodzące w skład odpowiednich zakładów społecznej służby zdrowia, akademii medycznych lub instytutów naukowo-badawczych (...). Przewidziany cytowanym przepisem tryb ustalania istnienia pierwszej z w/w przesłanek tj. choroby zawodowej, mieszczącej się w wykazie chorób zawodowych, nie zwalnia jednakże organu orzekającego z obowiązku ustalania prawdy obiektywnej. Za utrwalony uznać należy pogląd, iż wymóg orzeczenia przez właściwe jednostki służby zdrowia o chorobie zawodowej nie oznacza związania tym orzeczeniem organu administracyjnego, orzekającego w sprawie. Wskazane orzeczenie lekarskie, dotyczące rozpoznania choroby zawodowej, jest jedynie opinią w rozumieniu art.84§l kpa. Trafnie wprawdzie wskazuje się, że bez tej opinii, bądź sprzecznie z . nią organ administracji nie może we własnym zakresie dokonywać rozpoznania choroby . zawodowej ani nie może ustalać czy rozpoznane schorzenie mieści się w powoływanym wykazie. Nie oznacza to jednak zdjęcia z organu obowiązku dokonania oceny tej opinii, jako jednego z dowodów w sprawie, w granicach zakreślonych powołanym wyżej art.80 kpa. Zasadne jest stwierdzenie, że opinia powinna, aby organ administracji mógł się na niej skutecznie oprzeć, zawierać przekonywujące uzasadnienie. Opinia lakoniczna winna być uzupełniona, należycie działający organ administracyjny powinien też rozważyć konieczność zasięgnięcia, w spornej czy niejednoznacznej sytuacji, opinii innej placówki służby zdrowia, z zakreśleniem szczegółowych okoliczności, wobec których opiniujący powinni się ustosunkowywać.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organy administracyjne obu instancji uchybiły przedstawionym wyżej wymogom proceduralnym.
Przede wszystkim wskazać należy, iż nie budziło wątpliwości, że skarżący - pracując przez 36 lat jako nauczyciel - narażony był na nadmierny wysiłek głosowy. Poza sporem jest też, że wyspecjalizowane placówki służby zdrowia (jednostki organizacyjne właściwe do rozpoznania chorób zawodowych) w orzeczeniach z [...],[...] i [...] stwierdziły u skarżącego niedowład fałdów głosowych ,a więc chorobę narządu głosu wymienioną w w/w wykazie chorób zawodowych Nie uznały jednak stwierdzonej choroby za chorobę zawodową ze względu na brak prawdopodobieństwa zawodowej etiologii choroby głosu, a to z tego powodu, że badany przez znaczny okres czasu jako dyrektor szkoły prowadził zajęcia dydaktyczne w niepełnym wymiarze godzin. Bezspornie jednakże skarżący organom administracyjnym przedłożył szczegółowe wyjaśnienia dotyczące pracy zawodowej ,
3 II SA/Wr 2506/02
5
z których wynika, że mimo sprawowanej funkcji dyrektora szkoły czy też dyrektora zespołu szkół prowadził zajęcia dydaktyczne w zakresie przedmiotów zawodowych , a więc w warunkach znacznie utrudnionych ze względu na hałas wywołany pracą kilkudziesięciu maszyn. Wskazywał również, że wykonywanie funkcji dyrektora pięciu szkół wraz z prowadzeniem godzin dydaktycznych, internatu i warsztatów szkolnych wiązało się z nadmiernym wysiłkiem głosowym. Okolicznościom tym organy orzekające w sprawie nie zaprzeczyły. W ocenie Sądu istnieje zatem zasadnicza rozbieżność w stwierdzeniu , że między ujawnioną u skarżącego chorobą narządu głosu wymienioną w wykazie chorób zawodowych i charakterystyczną dla osób wykonujących zawód nauczyciela a wykonywanym zawodem nie istniał związek przyczynowy, gdyż jest to sprzeczne z charakterystyka pracy zawodowej skarżącego. Natomiast okoliczność, iż skarżący z racji wykonywanej funkcji dyrektora szkoły prowadził zajęcia dydaktyczne w niepełnym wymiarze godzin nie zmienia tego, że przez cały okres pracy zawodowej zajęcia te prowadził , a ze względu na to iż były to zajęcia z przedmiotów zawodowych niewątpliwie warunki w jakich pracował narażały go na znaczny wysiłek głosowy. Nie można również pominąć innych funkcji jakie pełnił skarżący, które jak to wskazywał zarówno w odwołaniu jak i skardze ,również wiązały się z nadmiernym wysiłkiem głosowym. W sytuacji zatem gdy stwierdzono u skarżącego wystąpienie choroby głosu wymienionej w wykazie chorób zawodowych i charakterystycznej dla zawodu nauczyciela, który to zawód skarżący wykonywał przez 36 lat i to w warunkach, które wskazywały na nadmierne obciążenie narządu głosu, to w ocenie sądu fakt wykonywania tej pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy nie może przesądzać o braku związku przyczynowego pomiędzy stwierdzoną choroba a wykonywaną pracą. Podkreślić też należy, ze dowody w tym zakresie zawnioskowane przez stronę, z uchybieniem wskazanych wyżej zasad procesowych, nie zostały poddane należytej ocenie. Tym samym uzasadnienie zaskarżonej
decyzji nie zawiera wyczerpującego rozważenia dowodów, nie jest rzeczowe i przekonywujące, ustalony stan faktyczny nie znajduje oparcia w dowodach sprawy i jest wątpliwy. Wyczerpujące umotywowanie orzeczenia przez wydającego je uprawnionego lekarza ma zasadnicze znaczenie z punktu widzenia realizacji w postępowaniu przed organami
inspekcji sanitarnej zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a. Zasada ta nakłada na
organy administracji obowiązek podejmowania w postępowaniu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na
względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Konkretyzację tej zasady stanowią przepisy art. 77 § 1 i 80 k.p.a., w myśl których na organach spoczywa obowiązek wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz jego oceny. Jakkolwiek zatem orzeczenie lekarza jednostki medycyny pracy ma w tym postępowaniu charakter opinii biegłego, jednak podlega, podobnie jak inne dowody, swobodnej ocenie organów administracji na podstawie i na zasadach określonych w powyższych przepisach. W ramach tej oceny organ administracji - nie przejmując kompetencji lekarza do dokonania rozpoznania - ma jednak prawo i obowiązek dokonać oceny tego orzeczenia z punktu widzenia jego wiarygodności i albo uznać stwierdzone w nim okoliczności za udowodnione lub też stwierdzić, że zawiera braki nie pozwalające przyjąć go za dowód w sprawie - co powinno następnie znaleźć wyraz w decyzji poprzez wskazanie faktów, które uznano za udowodnione, dowodów, na których się oparto oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówiono wiarygodności oraz przyznania mocy dowodowej.
Już z tych względów uznać należy, iż podniesiony w skardze zarzut zasługiwał na jej uwzględnienie
Dodatkowo wskazać należy, iż w ocenie Sądu - w składzie orzekającym w niniejszej sprawie -na aprobatę zasługuje pogląd, iż "wystarczy (...) samo stwierdzenie istnienia warunków narażających na powstanie danej choroby, nie jest natomiast konieczne udowodnienie, że w danym przypadku warunki takie ją spowodowały. Nie wyłącza to możliwości wykazania, że -
3 II SA/Wr 2506/02 6
mimo pracy w warunkach narażających na daną chorobę - jej powstanie w konkretnym wypadku nastąpiło z innych przyczyn, niezwiązanych z wykonywaniem zatrudnienia, jednakże niedające się usunąć wątpliwości nie mogą być tłumaczone na niekorzyść pracownika, zatrudnionego w warunkach narażających na zachorowanie na daną chorobę zawodową". Istnieje domniemanie zatem związku przyczynowego między chorobą a jej związkiem z warunkami narażającymi na jej powstanie.
Podkreślenia wymaga również fakt, że w karcie wypisowej do orzeczenia lekarskiego z dnia [...] Instytutu Medycyny Pracy w S stwierdzono u skarżącego niedosłuch obustronnie odbiorczy. Stosownie do przepisów powołanego rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych niedosłuch odbiorczy również uznawany jest za chorobę zawodową jeżeli został spowodowany działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy. W orzeczeniach lekarskich jak i w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji nie odniesiono się jednak do tej jednostki chorobowej i jej związku z wykonywaną przez skarżącego pracą. W ocenie sądu w razie gdy lekarz placówki służby zdrowia uprawnionej (wg powołanego rozporządzenia) do orzekania w sprawach chorób zawodowych stwierdzi uszkodzenia narządu słuchu u pracownika, który w związku z zatrudnieniem był narażony na hałas, należało ustalić, czy istniał związek przyczynowy pomiędzy narażeniem na hałas a wykrytym uszczerbkiem słuchu. Ocena związku przyczynowego dokonywana jest m.in. w świetle § 1 ust. 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych tj. z uwzględnieniem rodzaju, stopnia, i czasu narażenia zawodowego, sposobu wykonywania pracy, bezpośredniego kontaktu z chorymi zakaźnie łub materiałem pochodzącym od tych chorych oraz czynnikami powodującymi choroby inwazyjne, uczuleniowe i nowotworowe.
Z tych wszystkich względów, działając zgodnie z przepisem art. 145§1 pkt a i c powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło