II SA/Wr 253/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia WSA Jerzy Strzebińczyk po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2004 r. na posiedzeniu niejawnym skargi Burmistrza Miasta i Gminy S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 20 grudnia 2002 r., [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wydania zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i transportu odpadów komunalnych, postanawia: odrzucić skargę. Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2002 r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy S. z dnia 8 listopada 2002 r. ([...]), w którym organ pierwszej instancji zawiesił - z urzędu - postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i transportu odpadów komunalnych, wszczęte wnioskiem A Sp. z o. o. Oddział w K. Kolegium uznało, że brak jest podstaw do zawieszenia postępowania w tej sprawie. Skargę na drugoinstancyjne orzeczenie wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu Burmistrz Miasta i Gminy S., starając się podważyć argumentację Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz trafność rozstrzygnięcia podjętego przez ten organ. W odpowiedzi, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi ze względu na brak po stronie organu pierwszej instancji legitymacji do skutecznego zaskarżenia postanowienia Kolegium do NSA. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Mimo iż skarga była - prawidłowo w momencie jej wniesienia - skierowana do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w aktualnie obowiązującym stanie normatywnym, od dnia 1 stycznia 2004 r., podlegała już rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Ten sam przepis przesądza też o tym, że podstawę rozpatrzenia skargi przez właściwy sąd wojewódzki stanowią od wspomnianej daty przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), powoływanej dalej skrótowo jako p.s.a. Zagadnienie legitymacji czynnej do wniesienia skargi do wojewódzkich sądów administracyjnych reguluje obecnie art. 50 p.s.a., uprawniając do tego przede wszystkim każdego, kto ma w tym interes prawny, a ponadto - prokuratora, Rzecznika Praw Obywatelskich oraz organizację społeczną w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli organizacja ta brała udział w postępowaniu administracyjnym, a wreszcie także inne podmioty, którym ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Przedmiotową skargę wniósł Burmistrz Miasta i Gminy S. Ze sposobu oznaczenia strony skarżącej oraz z argumentacji przywołanej w skardze wynika jednoznacznie, że skarżący występuje w roli organu decyzyjnego zmierzającego wyłącznie do wykazania wadliwości kwestionowanego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Na gruncie art. 33 ust. 2 nieobowiązującej już ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) w orzecznictwie sądowym i sądowoadministracyjnym utrwalony został jednolity pogląd, zgodnie z którym uprawnienie do wniesienia skargi nie przysługuje organowi, który wydał w sprawie orzeczenie w postępowaniu pierwszoinstancyjnym (zob. uchwałę SN z dnia 27 lipca 1993 r., III AZP 8/93, OSNCP 1994, Nr 1, poz. 3, a także następujące orzeczenia NSA: z dnia 3 kwietnia 2002 r., II SA/Gd 563/02; z dnia 22 lipca 1999 r., II SA 974/99; z dnia 19 maja 1998 r., I SA/Łd 78/98 i z dnia 15 października 1990 r., SA/Wr 990/90, ONSA 1990, Nr 4). Stanowisko to było bardzo często odnoszone także do działających w pierwszej instancji organów gmin - wójtów, burmistrzów lub prezydentów miast (por. choćby post. NSA: z dnia 19 października 2000 r., II SA/Gd 2159/ 00; z dnia 24 stycznia 1997 r., IV SA 802/95, ONSA 1997, Nr 4, poz. 179 oraz z dnia 26 lutego 1996 r., SA/Wr 206/96 i SA/Wr 207/96). W ocenie Sądu, przedstawiony pogląd judykatury zachował pełną aktualność także na gruncie art. 50 p.s.a. Odrębnym zagadnieniem jest kwestia dopuszczalności przypisania jednostkom samorządu terytorialnego (w tym również gminom) statusu podmiotów uprawnionych do zaskarżenia orzeczeń administracyjnych, także tych, w których w pierwszej instancji orzekały organy tych jednostek. Niektóre składy orzekające opowiadały się za taką możliwością. W rachubę wchodziły jednak tylko takie sprawy, których rozstrzygnięcie dotyczyło wprost i jednoznacznie także interesu prawnego wspomnianych jednostek samorządu terytorialnego (chodziło tu najczęściej o postępowania w sprawach: zwrotu wcześniej wywłaszczonych nieruchomości lub komunalizacyjnych - por.: post. SN z dnia 3 października 2002 r., III RN 165/01, OSNP - wkładka - 2003, Nr 1, poz. 3 i III RN 172/01, MoP 2002, Nr 24, s. 1107; post. SN z dnia 9 listopada 2001 r., III RN 189/01, OSNP 2002, Nr 8, poz. 177; wyrok SN z dnia 7 czerwca 2001 r., III RN 104/00, OSNP 2002, Nr 1, poz. 4; wyrok NSA z dnia 29 września 1998 r., I SA 57/98, a także R. Hauser, M. Szewczyk, Gmina jako strona postępowania administracyjnego..., Samorząd Terytorialny 1996, Nr 11, s. 46). W rozpatrywanej przez Sąd sprawie skarżący nie występuje jednak - co już podkreślono - w roli organu reprezentującego gminę traktowaną jako osobę prawną i w celu ochrony autonomicznego interesu prawnego gminy. Takiego interesu nie sposób zresztą konstruować na podstawie przepisów obu aktów prawnych, które powołano w skardze: ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. Nr 132, poz. 622 ze zm.) i ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. Nr 62, poz. 628 ze zm.). Pierwsze artykuły obu ustaw wyraźnie określają zakres regulacji, związanej z szeroko pojętą ochroną życia i zdrowia ludzi, a po części - także z ochroną środowiska, bez szczególnego eksponowania indywidualnych interesów określonych podmiotów (w tym gmin). Z przepisów, na podstawie których należało wydać w sprawie rozstrzygnięcie merytoryczne (zwłaszcza z art. 7-9 pierwszej z wymienionych ustaw i z art. 28 drugiej ustawy) wynika zaś - równie niedwuznacznie - ograniczenie roli organu gminy wyłącznie do reglamentacji zezwoleń, o których mowa w tych przepisach, w tym także zezwolenia, o które ubiegała się spółka A. Skoro nie można przyjąć, że Burmistrz wniósł skargę reprezentując gminę w jej własnym interesie, a jemu samemu jako organowi orzekającemu w sprawie w pierwszej instancji nie przysługuje samodzielne uprawnienie do wniesienia skargi (z wcześniej wskazanych powodów), skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3, w związku z art. 50 p.s.a., co uniemożliwia merytoryczne zbadanie przez Sąd zasadności podniesionych argumentów i zarzutów skarżącego.